1er-7 JUIN 2026
HAN 111 Hwɛjijɔ ɖěɖěe wú mǐ nɔ j’awǎ é
Nǔ e wú a sixú nyí awǎjijɛnɔ hwenu e è gbɛ́ wǎn nú we é
“Awǎjijɛnɔ wɛ mi nyí hweɖébǔnu e gbɛtɔ́ lɛ́ gbɛ́ wǎn nú mi é.”—LUK. 6:22.
XÓNUSƆ́ÐÓTE
Nǔ e wú mǐ sixú nyí awǎjijɛnɔ hwenu e mɛ ɖěvo lɛ́ gbɛ́ wǎn nú mǐ ɖó mǐ ɖo Jexóva sɛn wɛ wútu é.
1. Nǔ e kpácá mɛ é tɛ́ Jezu ka ɖɔ dó wǎn e è nɔ gbɛ́ nú mǐ é wú?
ÐO MAWUXÓÐIÐƆ só jí tɔn ɔ mɛ ɔ, Jezu ɖɔ: “Awǎjijɛnɔ wɛ mi nyí hweɖébǔnu e gbɛtɔ́ lɛ́ gbɛ́ wǎn nú mi é.” (Luk. 6:22) Xó énɛ́ lɛ́ ɖó ná ko kpácá tóɖóetɔ́ lɛ́. È ná ɖɔ ɔ, mɛ ɖěbǔ nɔ ba ɖɔ è ní gbɛ́ wǎn nú émí ǎ. Bɔ étɛ́wú Jezu ka ɖɔ xó énɛ́ lɛ́? Nǔkanbyɔ́ e jí è ɖó ná lin tamɛ dó é ɖé nɛ́, ɖó mɛ gěgé nɔ gbɛ́ wǎn nú ahwanvú Jezu tɔn lɛ́ ɖo égbé. Mǐ ná gbéjé nǔ e wú è nɔ gbɛ́ wǎn nú mǐ é kpó nǔ e wú mǐ sixú nyí awǎjijɛnɔ hwenu e è gbɛ́ wǎn nú mǐ é kpó kpɔ́n.
NǓ E WÚ È NƆ GBƐ́ WǍN NÚ MǏ É
2-3. Ðɔ hwɛjijɔ e wú è nɔ dó ya nú klisánwun nǔgbó lɛ́ é ɖokpó. Nɛ̌ énɛ́ ka sixú kunkplá linlin e mǐ nɔ ɖó dó gbeklánxámɛtɔ́ mǐtɔn lɛ́ wú é gbɔn? (Jaan 16:2, 3)
2 Mɛ lɛ́ nɔ gbɛ́ wǎn nú mǐ ɖó mǐ ɖo Jexóva sɛn wɛ wútu. Jezu ɖɔ xó élɔ́ dó mɛ ɖěɖěe ná klán gbe xá ahwanvú tɔn lɛ́, bo tlɛ ná hu yě mɛ ɖé lɛ́ é wú: “Yě tuun Tɔ́ ɔ ǎ, yě ka lɛ́ tuun nyi lɔ ǎ.” (Xa Jaan 16:2, 3.) Mɛ̌ ka nɔ zɔ́n gbe e è nɔ klán xá togun Mawu tɔn é? Satáan wɛ. É wɛ nyí “mawu gbɛ élɔ́ tɔn.” (2 Kɔ. 4:3, 4) É va nukún nú ayixa mɛ lɛ́ tɔn bónú yě ní ma tuun nǔgbó e kunkplá Jexóva é ó, bo nɔ lɛ́ sísɛ́ yě bónú yě ní klán gbe xá mɛ ɖěɖěe tuun Mawu, bo yí wǎn n’i lɛ́ é. (Jaan 8:42-44) Nɛ̌ énɛ́ tuuntuun ka ná zɔ́n bɔ nǔ ná cí nú mǐ dó gbeklánxámɛtɔ́ mǐtɔn lɛ́ wú? Tuuntuun ɖɔ blɛ̌ wɛ è blɛ́ yě ná zɔ́n bɔ mǐ lɔ ná gbɛ́ wǎn nú yě ǎ.
3 Lin tamɛ dó Pavela e nɔ nɔ to e mɛ è gbɛ́ azɔ̌ mǐtɔn ɖe é ɖé mɛ é jí. Ðó é ɖo Jexóva sɛn wɛ kpó gbejíninɔ kpó wútu ɔ, è wlí i, xo è dó dǎka mɛ, bo glɔ́n ɛ dó mɛɖokpónɔ xɔ ɖé mɛ nú sun mɔ̌kpán. É wá ɖɔ: “É za wě nú mì ɖɔ gbe e klán xá mawusinsɛn mímɛ́ ɔ wɛ Satáan kpó awǒvi tɔn lɛ́ kpó ɖe é wɛ zɔ́n bɔ è ɖo ya dó nú mǐ wɛ. Gěgé mɛ e nɔ w’azɔ̌ ɖo gankpá lɛ́ mɛ lɛ́ é tɔn kpó mǐ kpó kpé dó nǔɖé ǎ. Azɔ̌ yětɔn wa wɛ yě ɖe kpowun.” Nɔví súnnu ɖé nɔ nɔ Croatie, bo dɛ ɖo ya e mɛjitɔ́ tɔn e ma nyí nǔɖitɔ́ ǎ lɛ́ é dó n’i syɛ́nsyɛ́n é nu, é ɖɔ: “Un wá mɔ ɖɔ Satáan wɛ nyí kɛntɔ́ ce tawun ɔ, é kún nyí mɛjitɔ́ ce lɛ́ ó.”—Efɛ́. 6:12.
4. Étɛ́ kpɔ́ndéwú Jezu kpó ahwanvú Etyɛ́ni kpó tɔn ka sixú kplɔ́n mǐ? (Kpɔ́n ɖiɖe ɔ lɔmɔ̌.)
4 Mǐ nɔ gbɛ́ wǎn nú gbeklánxámɛtɔ́ mǐtɔn lɛ́ ǎ. É nyɔ́ wa ɔ, mǐ nɔ xo ɖɛ dó ta yětɔn mɛ. (Mat. 5:44) Ðo akpá énɛ́ xwé ɔ, kpɔ́ndéwú Jezu kpó ahwanvú Etyɛ́ni kpó tɔn sixú kplɔ́n nǔ mǐ. Hwenu e sɔ́ja Hlɔ̌ma tɔn lɛ́ xwe Jezu nyi yatín wú é ɔ, é xo ɖɛ bo ɖɔ: “Tɔ́, sɔ́ kɛ yě.” (Luk. 23:34) Byɔ̌byɔ́ Jexóva wɛ Jezu ɖe ɖɔ é ní sɔ́ hwɛ kɛ sɔ́ja énɛ́ lɛ́ e è zɔ́n ɖɔ yě ní hu émí é. Jezu sixú ko lɛ́ ɖo tamɛ lin dó mɛ ɖěɖěe ɖo ahwan ɔ mɛ bɔ sinsɛnnɔ gbeklánxámɛtɔ́ tɔn lɛ́ sísɛ́ bɔ yě ɖo xó sú wɛ ɖɔ è ní hu i lɛ́ é jí wɛ. Jezu tuun ɖɔ mɛ énɛ́ lɛ́ kún tuun nǔ e wa wɛ yě ɖe tawun é ó. Mɔ̌ ɖokpó ɔ, ahwanvú Etyɛ́ni byɔ́ Mawu ɖɔ é ní sɔ́ hwɛ kɛ mɛ e ɖo émí ná hu wɛ lɛ́ é. (Mɛ. 7:58-60) Jexóva ka se ɖɛ Jezu kpó Etyɛ́ni kpó tɔn a? Ganjí. Mɛ ɖěɖěe ba ɖɔ è ní hu Jezu lɛ́ é gěgé wá húzú ɖo nukɔnmɛ bo ɖi nǔ n’i, lobo bló batɛ́mu. (Mɛ. 2:36-41) É hwe bǐ ɔ, mɛ e yí gbe nú kú Etyɛ́ni tɔn lɛ́ é ɖokpó wá húzú klisánwun, bɔ nǔ baɖabaɖa e é dósin ɖo manywɛ́ mɛ é wá vɛ́ n’i tawun. Sólu táasinu ɔ wɛ.—1 Tim. 1:13.
Lěe Jezu kpó ahwanvú Etyɛ́ni kpó xo ɖɛ dó mɛ ɖěɖěe ɖo ya dó nú yě wɛ lɛ́ é tamɛ gbɔn é ɔ, mǐ lɔ sixú xo ɖɛ dó mɛ ɖěɖěe ɖo ya dó nú mǐ wɛ lɛ́ é tamɛ (Kpɔ́n akpáxwé 4)
5. Étɛ́ nǔ e jɛ dó César jí é ka kplɔ́n we?
5 Káká jɛ égbé ɔ, Jexóva kpo ɖo ɖɛ e è nɔ xo dó gbeklánxámɛtɔ́ lɛ́ tamɛ é ɖótó wɛ. Kpɔ́n nǔ e jɛ dó César e nɔ nɔ Vénézuéla é jí é. Tɔ́ tɔn nɔ ba nǔgbó ɔ xó ɖěbǔ ǎ. César ɖɔ: “Nǔ e asi ɖé, alǒ vǐnɔ ɖé ɖó ná wa é bǐ wɛ mamáa ce nɔ wa. É nɔ zé Axɔ́súɖuto ɔ ɖó tɛn nukɔntɔn ɔ mɛ hwebǐnu, cóbó ka nɔ dó vɛ̌ nú tɔ́ ce gbeɖé ǎ. É kplɔ́n mǐ mɛ vǐ lɛ́ ɖɔ mǐ ní nɔ ɖó sísí nú papá mǐtɔn. É lɛ́ kplɔ́n mǐ ɖɔ ényí é byɔ́ nǔɖé mǐ bónú é ma gba Mawu sín sɛn ǎ hǔn, mǐ ní se tónú n’i.” Xwe lɛ́ ɖo yiyi wɛ é ɔ, tɔ́ tɔn jɛ hǔzúhúzú jí. César ɖɔ: “É wá su gbe ɖokpó, bɔ ée un xo ɖɛ vívɛ́ gúdo é ɔ, un kanbyɔ́ tɔ́ ce ɖɔ é ba ɖɔ má kplɔ́n Biblu xá ɛ a jí. Hwenu e é ɖɔ ‘ɛɛn’ é ɔ, é víví nú mì b’ɛ zɛ.” César sín tɔ́ wá bló batɛ́mu nukɔnmɛ. Gbeklánxámɛtɔ́ lɛ́ bǐ wɛ nɔ bló hǔzúhúzú mɔ̌hun lɛ́ ǎ, amɔ̌, nú yě mɛ ɖé lɛ́ wá ɖ’ayi lěe mǐ nɔ ɖɔ xó nú mɛ kpó sísí kpó gbɔn é kpó gbɛ ɖagbe e mǐ nɔ zán é kpó wú ɔ, yě nɔ húzú jijɔ. Ényí yě wa mɔ̌ ɔ, é nɔ víví nú mǐ tawun. Mǐ ɖo nukún ɖó lěe Jexóva “hwɛɖɔtɔ́ gbɛ ɔ bǐ tɔn,” éé nɔ kú nǔbláwǔ nú mɛ é sixú dɔn mɛ mɔ̌hun lɛ́ gbɔn é wɛ kpó akpakpa sɔ́ mɛ kpó.—Bǐb. 18:25.
6. Sɔgbe xá Maki 13:13 ɔ, hwɛjijɔ ɖěvo tɛ́ wú è ka nɔ gbɛ́ wǎn nú mǐ?
6 È nɔ gbɛ́ wǎn nú mǐ ɖó mǐ nɔ ɖó sísí nú Jezu wútu. Jezu ɖɔ ɖɔ mɛ lɛ́ bǐ ná gbɛ́ wǎn nú klisánwun nǔgbó lɛ́ “ɖó nyǐkɔ [émítɔn] wú.” (Xa Maki 13:13.) Étɛ́ “nyǐkɔ” Jezu tɔn ka nɔ te ná? É nɔ te nú nyǐkɔ ɖagbe e ɖo ta tɔn é kpó acɛ e é ɖó bo nyí Axɔ́sú é kpó. Mɛ lɛ́ nɔ gbɛ́ wǎn nú mǐ ɖó yě nɔ ɖeji dó axɔ́sú gbɛ mɛ fí tɔn lɛ́ wú, é nɔ nyí dó mɛ ɖokpó e Jexóva sɔ́, énɛ́ wɛ nyí Jezu Klísu, bɔ é ná kp’acɛ dó wɛ̌kɛ́ ɔ jí é wú ǎ. Jezu ko nyí Axɔ́sú, bo ɖo acɛ kpa dó Axɔ́súɖuto Mawu tɔn nu wɛ sín 1914. Zaanɖé din ɔ, é ná sú kún dó nú acɛkpatɔ́ e gbɛ́ acɛkpikpa tɔn bo ɖo agba hwlɛ́n xá ɛ wɛ lɛ́ é bǐ.
7-8. Hwɛjijɔ ɖěvo tɛ́ wú è ka nɔ cá mǐ ko? (Jaan 15:18-20) (Kpɔ́n ɖiɖe lɛ́ lɔmɔ̌.)
7 È nɔ gbɛ́ wǎn nú mǐ ɖó mǐ nɔ ɖó wǔ zɔ nú gbɛ Satáan tɔn wútu. Jezu tínmɛ ɖɔ è ná gbɛ́ wǎn nú ahwanvú émítɔn lɛ́ ɖó yě “nyí gbɛ ɔ tɔn ǎ” wútu. (Xa Jaan 15:18-20.) Klisánwun bǐbɛ́mɛ tɔn lɛ́ ɖɔhun ɔ, mǐ nɔ ɖó wǔ zɔ nú walɔ, zǐnzán kpó xó kpó gbɛ ɔ tɔn e ma nyɔ́ ǎ lɛ́ é. É sín énɛ́ wú bɔ è nɔ cá nɔví súnnu kpó nɔví nyɔ̌nu kpó mǐtɔn gěgé ko ɖo azɔ̌watɛn yětɔn lɛ́ alǒ ɖo wěmaxɔmɛ. (1 Pi. 4:3, 4) Amɔ̌, é nɔ víví nú mǐ ɖɔ gbeklánxámɛtɔ́ ɖé lɛ́ nɔ wá húzú, bo nɔ ɖó sísí nú mǐ.
8 Kpɔ́n nǔ e jɛ dó Ignacio e nɔ nɔ Amérique centrale é jí é. Mɛ̌si ɖé ɖo wěmaxɔmɛ tɔn bo cá n’i nú xwe mɔ̌kpán ɖó nǔgbódodó walɔ ɖagbe tɔn e é nɔ zán gbɛ sɔgbe xá lɛ́ é wútu. Amɔ̌, cóbónú Ignacio ná yí kúnnuɖewéma ɔ, mɛ̌si ɔ kanbyɔ́ ɛ ɖɔ mɛ gěgé kún nɔ ba ɖɔ é ní zán gbɛ sɔgbe xá nǔgbódodó Biblu tɔn lɛ́ ó có, nɛ̌ é ka kpa ɛ gbɔn a jí. Ignacio tínmɛ ɖɔ émí nɔ mɔ ɖɔ sɛ́n Mawu tɔn lɛ́ ɖo fínɛ́ bo ná nya xɛ ɖo émí jí wɛ. Énɛ́ gúdo ɔ, é byɔ́ mɛ̌si ɔ ɖɔ é ní wá kplé. Ignacio ɖó ayi tɔn ǎ, bɔ mɛ̌si ɔ wá kplé. Wǎnyíyí e ɖo nɔví lɛ́ tɛ́ntin é jí wǔ nú mɛ̌si ɔ tawun, bɔ é gbɛ kan dó kplé lɛ́ yiyi nu. Nukɔnmɛ ɔ, ɖó mɛ̌si ɔ jɛ Biblu kplɔ́n jí wútu ɔ, mɛ lɛ́ jɛ gbe klán xá élɔ́ jí. Amɔ̌, é yi nukɔn ɖo gbigbɔ lixo bo wá bló batɛ́mu.
Mǐ ná bo ɖó xwe ɖěbǔ ɔ, mǐ hɛn ɔ, mǐ ná jɛ hun dó nǔɖiɖi mǐtɔn jí kpó akɔ́nkpinkpan kpó, b’ɛ ná kpa mǐ (Kpɔ́n akpáxwé 8)b
9-10. (a) Hwɛjijɔ ɖěvo tɛ́ wú klisánwun lɛ́ ma ka nɔ wa nǔ mɛ e ɖo gbɛ ɔ mɛ lɛ́ é ɖɔhun ǎ? (b) Étɛ́ kpɔ́ndéwú mɛsɛ́dó Pɔ́lu tɔn ka sixú kplɔ́n mǐ?
9 Ali ɖěvo e nu mǐ nɔ ɖó wǔ zɔ nú gbɛ Satáan tɔn ɖe é wɛ nyí ɖɔ mǐ nɔ ɖ’alɔ ɖo toxóɖiɖɔ mɛ ǎ, mǐ ka nɔ fun ahwan ǎ. (Jaan 18:36) Mǐ nɔ xwedó wěɖexámɛ e ɖo Hlɔ̌manu lɛ́ 13:1 mɛ é, bo nɔ tɛ́n kpɔ́n bo nɔ nyi axɔ́sú sín sɛ́n lɛ́. É ɖo mɔ̌ có, mǐ mɛ klisánwun lɛ́ nɔ ɖó wǔ zɔ ɖo hunnyahunnya toxóɖiɖɔ tɔn lɛ́ kpáxwé, énɛ́ wú ɔ, mǐ nɔ ba ná nyí gǎn, alǒ sɔ́ gǎn ǎ. Étɛ́wú? Ðó Jexóva kpó Axɔ́súɖuto tɔn e nu Klísu ɖe é kpó wɛ mǐ nɔ nɔ gbejí ná. Kúnnuɖetɔ́ Jexóva tɔn gěgé wɛ è ko sú dó gan mɛ ɖó nǔɖiɖi yětɔn wútu. È sú nɔví súnnu mǐtɔn lɛ́ kpó nɔví nyɔ̌nu mǐtɔn lɛ́ kpó dó gankpá mɛ có, yě ka kpo ɖo wɛn ɔ jlá wɛ. Mɔ̌ mɛ ɔ, yě nɔ xwedó kpɔ́ndéwú mɛsɛ́dó Pɔ́lu e è sú dó xwé ɖé gbe, bo lɛ́ sú dó gan mɛ nú xwe mɔ̌kpán é tɔn. (Mɛ. 24:27; 28:16, 30) É nɔ jlá wɛn ɖagbe ɔ mɛ ɖěɖěe ɖo gbesisɔmɛ bá ɖótó è lɛ́ é bǐ, káká jɛ gantɔ́cɔ́tɔ́ lɛ́, hwɛɖɔtɔ́ lɛ́, tokpɔngán lɛ́, axɔ́sú lɛ́, bɔ vlafo ɔ, dadá Hlɔ̌ma tɔn Néron sín sɔ́ja lɛ́ jí.—Mɛ. 9:15.
10 Mɔ̌ ɖokpó ɔ, nɔví mǐtɔn e ɖo gan mɛ lɛ́ é nɔ jlá wɛn ɔ mɛ e ba ná ɖótó lɛ́ é bǐ káká jɛ hwɛɖɔtɔ́ lɛ́, acɛkpatɔ́ lɛ́ kpó gantɔ́cɔ́tɔ́ lɛ́ kpó jí. Nɔví súnnu e bló xwe ayizɛ́n jɛjí ɖo gan mɛ ɖó wǔ e é ɖó zɔ ɖo toxóɖiɖɔ linu é wú é ɖokpó ɖɔ émí kún mɔ hwenu énɛ́ e émí zán ɖo gankpá mɛ é dó mɔ tódɔnnúmɛ sín nǔɖé ó, loɔ, ali wɛ Jexóva hun nú émí bɔ émí ná jlá wɛn ɔ mɛ e cí lɛ̌ngbɔ́ ɖɔhun lɛ́ é. Ényí Jexóva zán mǐ bónú mǐ jlá wɛn ɖagbe ɔ mɛ mɔ̌hun lɛ́ ɔ, é nɔ víví nú mǐ tawun. (Koló. 4:3) Mi nú mǐ ní gbéjé hwɛjijɔ e wú mǐ nɔ j’awǎ hwenu e è tlɛ gbɛ́ wǎn nú mǐ ɖó Jexóva sinsɛn wú é ɖěvo lɛ́ kpɔ́n.
NǓ E WÚ MǏ SIXÚ ÐÓ AWǍJIJƐ HWENU E È GBƐ́ WǍN NÚ MǏ É É
11. Nɛ̌ yadónúmɛ ka sixú ná hlɔ̌nhlɔ́n nǔɖiɖi mǐtɔn gbɔn? Nǎ kpɔ́ndéwú ɖokpó.
11 Mǐ tuun ɖɔ wǎn e gbɛ́ nú mǐ wɛ gbɛ ɔ ɖe é ɔ, jijɛnu nǔɖɔɖayǐ Biblu tɔn lɛ́ tɔn wɛ. Ðo nǔɖɔɖayǐ nukɔntɔn e ɖo Biblu mɛ é mɛ ɔ, Jexóva ɖɔ ɖɔ Satáan kpó kúnkan tɔn nǔjlɛ́dónǔwú tɔn ɔ kpó, énɛ́ wɛ nyí mɛ e nɔ xo kpóɖó n’i lɛ́ é ná gbɛ́ wǎn nú mɛ e yí wǎn nú Jexóva bo nɔ sɛn ɛ lɛ́ é. (Bǐb. 3:15, nwt) Jezu ɖɔ azɔn mɔ̌kpán ɖɔ è ná gbɛ́ wǎn nú mɛ e nɔ sɛn Jexóva lɛ́ é. (Mat. 10:22; Mak. 13:9-12; Luk. 6:22, 23; Jaan 15:20) Bibluwlántɔ́ ɖěvo lɛ́ lɔ kɛ nu d’é wú. (2 Tim. 3:12; Ja. 1:2; 1 Pi. 4:12-14; Ju. 3, 17-19) Énɛ́ wú ɔ, ényí yadónúmɛ wá xwetɔ́n ɔ, é sɔ́ nɔ fyán mǐ ǎ. É nyɔ́ wa ɔ, é nɔ víví nú mǐ ɖɔ nǔɖɔɖayǐ Biblu tɔn wɛ ɖo jijɛnu wɛ. Énɛ́ nɔ ná mǐ jiɖe ɖɔ mǐ ɖo Mawu nǔgbó ɔ sɛn wɛ. Nɔví nyɔ̌nu e nɔ nɔ to e mɛ è ɖó dogbó nú azɔ̌ mǐtɔn ɖe é ɖokpó mɛ é ɖé ɖɔ: “Hwenu e un sɔ́ nyiɖée jó nú Jexóva é ɔ, un tuun ɖɔ é lín oo, é yá oo, è ná dó ya nú mì. Énɛ́ wú ɔ, yadónúmɛ sɔ́ nɔ dó xɛsi mì, alǒ kpácá mì ǎ.” Asú tɔn lɔ ɖo mɛ tootóbú e klán gbe xá ɛ lɛ́ é mɛ. É nɔ xo dǎka wǔ tɔn, bo nɔ dó Biblu kpó wěma jínjɔ́n Biblu jí kpó tɔn lɛ́ zo. Amɔ̌, nɔví nyɔ̌nu mǐtɔn ɖi xɛsi ǎ, é nyɔ́ wa ɔ, nǔɖiɖi tɔn lí dǒ d’é jí. (Ebl. 10:39) É ɖɔ: “Un tuun ɖɔ nǔ e è ɖɔ ɖ’ayǐ dó yadónúmɛ wú é wɛ ɖo jijɛnu wɛ. Ya e dó nú mì wɛ è ɖe é zɔ́n bɔ un kú d’é jí ɖɔ sinsɛn nǔgbó ɔ ɖíe.”
12. Étɛ́ ka d’alɔ nɔví súnnu ɖokpó bɔ é dɛ ɖo yadónúmɛ nu?
12 Nǔgbó wɛ ɖɔ mǐ nɔ ɖó nukún ɖɔ è ná dó ya nú mǐ, amɔ̌, didɛ ɖ’é nu sixú kpo ɖo wǔ vɛ́ nú mǐ wɛ. Nɔví súnnu ɖé wlán nǔ élɔ́ dó hwenu e é zán ɖo gankpá mɛ é wú: “Hweɖélɛ́nu ɔ awakanmɛ nɔ kú mì, alǒ un nɔ ɖó linkpɔ́n, bo sɔ́ nɔ kpo nú nǔɖé hú avǐ ǎ.” Étɛ́ ka d’alɔ ɛ? É ɖɔ: “Un nɔ xo ɖɛ hwebǐnu. Zǎnzǎn lɛ́ bǐ wɛ un nɔ xo ɖɛ. Ðo kéze ɔ mɛ ɔ, un nɔ xo ɖɛ hweɖébǔnu e ninɔmɛ syɛ́nsyɛ́n lɛ́ wá xwetɔ́n é. Bɔ ényí xomɛ sin mì ɖó nǔagɔwaxámɛ wú ɔ, un nɔ hwlɛndó wǔlɛkpá mɛ bo nɔ sú hɔn dó ta, lobo nɔ xo ɖɛ.” Nɔví súnnu mǐtɔn nɔ lɛ́ lin tamɛ dó kpɔ́ndéwú gbejíninɔ tɔn hwexónu tɔn kpó hwe mǐtɔn nu tɔn lɛ́ kpó jí. Énɛ́ d’alɔ ɛ bɔ é dɛ ɖo yadónúmɛ nu, bo ɖó fífá e sín akpá Jezu dó nú ahwanvú tɔn lɛ́ é.—Jaan 14:27; 16:33.
13. Étɛ́ ka sixú d’alɔ mǐ bɔ mǐ ná ɖu ɖo wǎngbɛ́númɛ jí?
13 Wǎnyíyí mǐtɔn ɖ’agbɔ̌n hú wǎngbɛ́númɛ. Jezu yí wán nú Tɔ́ tɔn kpó ayi bǐ kpó káká jɛ kú. É lɛ́ yí wǎn nú xɔ́ntɔn tɔn lɛ́. (Jaan 13:1; 15:13) Ényí mǐ tɛ́n kpɔ́n bo ɖó wǎnyíyí mɔ̌hun nú Jexóva kpó nɔví mǐtɔn lɛ́ kpó ɔ, mǐ lɔ ná kpé wú bo ɖu ɖo wǎngbɛ́númɛ jí. Gbɔn nɛ̌ é? Mi nú mǐ ní gbéjé kpɔ́ndéwú e mɛsɛ́dó Pɔ́lu zé ɖ’ayǐ é kpɔ́n.
14. Étɛ́ ka d’alɔ Pɔ́lu bɔ é nɔ gbejí káká yi kú?
14 Táan kpɛɖé jɛ nukɔn nú hwenu e è ná hu Pɔ́lu é ɔ, é wlán nǔ élɔ́ sɛ́ dó xɔ́ntɔn vívɛ́ tɔn Timɔtée: “Mawu ná mǐ gbigbɔ xɛsiɖiɖi tɔn ǎ, loɔ, gbigbɔ hlɔ̌nhlɔ́n, [kpó] wǎnyíyí kpó . . . tɔn wɛ é ná mǐ.” (2 Tim. 1:7) Étɛ́ ɖɔ wɛ Pɔ́lu ka ɖe? Ðiɖɔ wɛ Pɔ́lu ɖe ɖɔ wǎn ɖaxó e klisánwun ɖé yí nú Jexóva é sixú sísɛ́ ɛ bɔ é ná ɖo gbesisɔmɛ bá ɖí xwi xá mɛtɛ́nkpɔ́n syɛ́nsyɛ́n lɛ́. (2 Tim. 1:8) É ɖo wɛn ɖɔ wǎn e Pɔ́lu yí nú Jexóva é d’alɔ ɛ b’ɛ ɖo gbesisɔmɛ bá kú dó mawusinsɛn nǔgbó ɔ tamɛ.—Mɛ. 20:22-24.
15. Nɛ̌ nɔví súnnu kpó nɔví nyɔ̌nu kpó mǐtɔn lɛ́ ka ɖe wǎnyíyí e ma ɖó cejɛ́nnábí ǎ é xlɛ́ yěɖée lɛ́ ɖo hwe mǐtɔn nu gbɔn? (Kpɔ́n ɖiɖe ɔ lɔmɔ̌.)
15 É ɖo wɛn ɖɔ, mǐ yí wǎn nú nǔɖitɔ́ hǎtɔ́ mǐtɔn e ɖo dɔn gbí wɛ ɖo yadónúmɛ nukɔn lɛ́ é. Égbé ɔ, nɔví ɖé lɛ́ nɔ sɔ́ gbɛ yětɔn ɖ’axɔ́ nu kpó jlǒ kpó dó nɔví yětɔn lɛ́ tamɛ lěe Akilási kpó Plisílu kpó bló gbɔn nú Pɔ́lu é. (Hlɔ̌. 16:3, 4) Ði kpɔ́ndéwú ɔ, ɖo Russie ɔ, nɔví gěgé yi hwɛɖɔxɔsá lɛ́ dó dó wǔsyɛ́n lanmɛ nú mɛ e è wlí lɛ́ é. Hwenu e nɔví nyɔ̌nu e è wlí lɛ́ é ɖokpó mɔ bɔ nɔví súnnu kpó nɔví nyɔ̌nu kpó gbigbɔ tɔn tɔn lɛ́ wá hwɛɖɔxɔsá ɔ é ɔ, é víví n’i káká bɔ é sɔ́ sixú ɖɔ xó ǎ nú hwenu ɖé. Wǎnyíyí e ma ɖó cejɛ́nnábí ǎ bɔ nǔɖitɔ́ hǎtɔ́ tɔn lɛ́ ɖe xlɛ́ ɛ é ná hlɔ̌nhlɔ́n ɛ hwenu e é ɖó hudó tɔn hú gǎn é. É víví nú mǐ tawun ɖɔ wǎnyíyí mǐtɔn ɖó hlɔ̌nhlɔ́n hú wǎngbɛ́númɛ!
É ná bo tlɛ nyí fí e è gbɛ́ alǒ ɖó dogbó nú azɔ̌ mǐtɔn ɖe é ɔ, nɔví súnnu kpó nɔví nyɔ̌nu kpó mǐtɔn lɛ́ ɖó wǎnyíyí e ma ɖó cejɛ́nnábí ǎ é nú nǔɖitɔ́ hǎtɔ́ yětɔn lɛ́ (Kpɔ́n akpáxwé 15)c
16. Étɛ́wú mɛsɛ́dó Piyɛ́ɛ ka ɖɔ ɖɔ mɛ ɖěɖěe è wa nǔ agɔ xá ɖó yě ɖo Mawu sɛn wɛ wútu lɛ́ é ɖó hwɛjijɔ e wú yě ná j’awǎ é? (1 Piyɛ́ɛ 4:14)
16 Mǐ tuun ɖɔ didɛ ɖo wǎngbɛ́númɛ nu nɔ zɔ́n bɔ nǔ mǐtɔn nɔ nyɔ́ Mawu nukúnmɛ. (Xa 1 Piyɛ́ɛ 4:14.) Mɛsɛ́dó Piyɛ́ɛ ɖɔ ɖɔ mɛ e ɖo didɛ ɖo nǔagɔwaxámɛ nu wɛ ɖó yě ɖo Mawu sɛn wɛ wútu lɛ́ é ɖó hwɛjijɔ e wú yě ná j’awǎ é. Gbɔn nɛ̌ é? Nǔagɔwaxámɛ mɔ̌hun lɛ́ nɔ xlɛ́ ɖɔ gbigbɔ Mawu tɔn “ɖo [mǐ] jí.” Ényí nǔ mɛtɔn nyɔ́ Mawu nukúnmɛ bɔ è ɖo didɛ wɛ ɔ, lěe nǔ nɔ cí nú mɛ é ɔ, Piyɛ́ɛ tuun. Pantekótu 33 H.M. tɔn gúdo zaan ɔ, sinsɛnxɔ Jwifu lɛ́ tɔn sín sɔ́ja lɛ́ nyi ahwan bo wá wlí Piyɛ́ɛ kpó mɛsɛ́dó ɖěvo lɛ́ kpó ɖó yě ɖo wɛn ɔ jlá wɛ wútu. Amɔ̌, Piyɛ́ɛ jɛ hun dó nǔɖiɖi tɔn jí kpó adɔgbígbó kpó. (Mɛ. 5:24-29) È xo é kpó mɛsɛ́dó gbɛ̌ tɔn lɛ́ kpó có, yě ɖó wɛnjíjlázɔ́ ɔ te ǎ. É nyɔ́ wa ɔ, yě j’awǎ ɖó “Mawu jɔ wǔ yě bɔ è dó winnyá yě ɖó nyǐkɔ Jezu tɔn wú” wútu. Mǐ lɔ sixú j’awǎ hwenu e mǐ ɖo mɛtɛ́nkpɔ́n lɛ́ ɖí xwi xá wɛ é.—Mɛ. 5:40-42.
17. Étɛ́ Jezu ka ɖɔ nú ahwanvú tɔn lɛ́ ɖo zǎn e jɛ nukɔn nú kú tɔn é mɛ?
17 Ðo zǎn e jɛ nukɔn nú kú Jezu tɔn é mɛ ɔ, é ɖɔ xó élɔ́ nú ahwanvú tɔn lɛ́: “Mɛ ɖěbǔ e . . . yí wǎn nú mì é ɔ, Tɔ́ ce ná yí wǎn n’i, bɔ un ná yí wǎn n’i.” (Jaan 14:21) Mǐ ɖo nukún ɖó hwenu e è ná yí wǎn nú mǐ, b’ɛ ma ná nyí wǎn wɛ è ná gbɛ́ nú mǐ ɖó mǐ ɖo Jexóva sɛn wɛ wútu ǎ é wɛ kpó akpakpa sɔ́ mɛ kpó. (2 Tɛ. 1:6-8) Din hwɛ̌ ɔ, mi nú hwɛjijɔ tootóbú e mǐ ɖó bo ná j’awǎ hwenu e è gbɛ́ wǎn nú mǐ é ní dó gbɔ nú mǐ, bo lɛ́ ná hlɔ̌nhlɔ́n mǐ.
HAN 149 Han ɖuɖéjí tɔn ɖé
a È ɖyɔ́ nyǐkɔ ɖé lɛ́.
b ÐIÐE LƐ́ SÍN TÍNMƐ: Vɔ̌bló kúnnu e Ignacio ɖe nú mɛ̌si tɔn é tɔn.
c ÐIÐE Ɔ SÍN TÍNMƐ: Vɔ̌bló gǔdo e nɔví lɛ́ nɔ nú nǔɖitɔ́ hǎtɔ́ yětɔn e è sú dó gan mɛ ɖó nǔɖiɖi yětɔn wú é ɖokpó tɔn.