Ιανουάριος

Λίγα γεγονότα φέρνουν μεγαλύτερη χαρά σε ένα αντρόγυνο από ό,τι η γέννηση ενός υγιούς μωρού. Ωστόσο, παρότι οι γονείς αγαπούν το νεογέννητο καμάρι τους, δεν θέλουν να παραμείνει για πάντα βρέφος. Μάλιστα, θα ανησυχούσαν πολύ αν δεν αναπτυσσόταν. Παρόμοια, ο Ιεχωβά χαίρεται όταν κάνουμε τα πρώτα μας βήματα ως ακόλουθοι του Ιησού, αλλά δεν θέλει να παραμείνουμε πνευματικά νήπια. (1 Κορ. 3:1) Αντίθετα, μας ζητάει να “γίνουμε πλήρως αναπτυγμένοι” Χριστιανοί. Στην Αγία Γραφή, η λέξη του πρωτότυπου ελληνικού κειμένου που αποδίδεται «πλήρως αναπτυγμένοι» είναι τέλειοι. Αυτή η λέξη μπορεί επίσης να σημαίνει «ώριμοι» και «πλήρεις». (1 Κορ. 2:6) Γινόμαστε πλήρως αναπτυγμένοι, ή αλλιώς ώριμοι, ως Χριστιανοί, όταν ξεπερνάμε το στάδιο της πνευματικής βρεφικής ηλικίας και γινόμαστε πνευματικοί άντρες ή γυναίκες. Βέβαια, ακόμα και όταν έχουμε πετύχει αυτόν τον στόχο, δεν πρέπει ποτέ να σταματάμε να προοδεύουμε πνευματικά.​—1 Τιμ. 4:15. w24.04 σ. 2 ¶1, 3

Τι ρόλο παίζει ο Ιεχωβά στη ζωή σας; Ίσως απαντήσετε: “Ο Ιεχωβά είναι Πατέρας μου, Θεός μου και Φίλος μου”. Υπάρχουν και άλλοι τίτλοι, ή προσδιορισμοί, τους οποίους μπορείτε να αποδώσετε στον Ιεχωβά. Τον βλέπετε όμως και ως Οικοδεσπότη που σας φιλοξενεί; Ο βασιλιάς Δαβίδ παρομοίασε τη φιλία του Ιεχωβά με τους όσιους λάτρεις Του με τη σχέση ανάμεσα σε έναν οικοδεσπότη και στους φιλοξενουμένους του. Ρώτησε: «Ιεχωβά, ποιος μπορεί να φιλοξενηθεί στη σκηνή σου; Ποιος μπορεί να κατοικήσει στο άγιο βουνό σου;» (Ψαλμ. 15:1) Από αυτά τα θεόπνευστα λόγια μαθαίνουμε ότι μπορούμε να γίνουμε φιλοξενούμενοι του Ιεχωβά​—φίλοι του. Πριν από τη δημιουργία, ο Ιεχωβά ήταν μόνος. Αλλά κάποια στιγμή, καλωσόρισε τον πρωτότοκο Γιο του στη συμβολική σκηνή του. Ο νέος του ρόλος, αυτός του Οικοδεσπότη, έφερνε μεγάλη ευχαρίστηση στον Ιεχωβά. Η Αγία Γραφή αποκαλύπτει ότι ο Ιεχωβά «έβρισκε ιδιαίτερη χαρά» στον Γιο του. Αλλά και ο πρώτος του φιλοξενούμενος “ευφραινόταν πάντοτε ενώπιον του [Ιεχωβά]”.​—Παρ. 8:30. w24.06 σ. 2 ¶1-3

Φανταστείτε τη σκηνή. Ένα πλήθος από 340.000 και πλέον άντρες είχε συγκεντρωθεί για να κάνει τον Δαβίδ βασιλιά όλου του Ισραήλ. Επί τρεις ημέρες, ζωηρές συζητήσεις και χαρούμενοι ύμνοι αντηχούσαν στους βραχώδεις λόφους κοντά στη Χεβρών. (1 Χρον. 12:39) Ήταν εκεί και ένας νεαρός που λεγόταν Σαδώκ. Πιθανότατα δεν ξεχώριζε σε εκείνο το τεράστιο πλήθος. Ωστόσο, ο Ιεχωβά τον πρόσεξε και φρόντισε να μάθουμε ότι ήταν εκεί. (1 Χρον. 12:22, 26-28) Ο Σαδώκ ήταν ιερέας και συνεργαζόταν στενά με τον αρχιερέα Αβιάθαρ. Ήταν επίσης «βλέπων», δηλαδή μπορούσε να διακρίνει το θεϊκό θέλημα και είχε λάβει εξαιρετική ενόραση. (2 Σαμ. 15:27) Ο Σαδώκ ήταν θαρραλέος. Σε αυτές τις τελευταίες ημέρες, ο Σατανάς εντείνει τις επιθέσεις του στον λαό του Θεού. (1 Πέτρ. 5:8) Χρειάζεται να είμαστε θαρραλέοι καθώς προσμένουμε να εξαλείψει ο Ιεχωβά τον Σατανά και το πονηρό του σύστημα. (Ψαλμ. 31:24) Κάνοντάς το αυτό, μιμούμαστε το θάρρος του Σαδώκ. w24.07 σ. 2 ¶1-3

Όταν ο Ιεχωβά δημιούργησε τον πρώτο άντρα και την πρώτη γυναίκα, ήθελε να είναι ευτυχισμένοι. Τους έδωσε μια πανέμορφη κατοικία, το δώρο του γάμου και έναν συναρπαστικό διορισμό. Έπρεπε να γεμίσουν τη γη με τους απογόνους τους, κάνοντας ολόκληρο τον πλανήτη παράδεισο σαν τον κήπο της Εδέμ. Ο Ιεχωβά τούς έδωσε μόνο έναν απλό περιορισμό. Και τους προειδοποίησε ότι, αν παραβίαζαν εκείνη την εντολή στασιάζοντας εσκεμμένα εναντίον του, η αμαρτία τους θα οδηγούσε στον θάνατο. Ξέρουμε τι συνέβη. Ένα αόρατο πνεύμα, το οποίο δεν είχε αγάπη ούτε για τον Θεό ούτε για εκείνους, μπήκε στο προσκήνιο και τους δελέασε ώστε να διαπράξουν εκείνη την αμαρτία. Ο Αδάμ και η Εύα ενέδωσαν σε εκείνη την κακή επιρροή. Δεν εμπιστεύτηκαν τον στοργικό Πατέρα τους και αμάρτησαν. Όπως γνωρίζουμε, τα λόγια του Ιεχωβά αποδείχτηκαν αληθινά. Από εκείνη την ημέρα, ήταν αναγκασμένοι να υφίστανται τις συνέπειες: Άρχισαν να γερνούν και τελικά πέθαναν.​—Γέν. 1:28, 29· 2:8, 9, 16-18· 3:1-6, 17-19, 24. w24.08 σ. 3 ¶3

Ο Ιεχωβά και ο αγαπητός του Γιος θέλουν να είμαστε ευτυχισμένοι. Το εδάφιο Ψαλμός 119:2 λέει: «Ευτυχισμένοι είναι όσοι τηρούν τις υπενθυμίσεις του, όσοι τον αναζητούν με όλη τους την καρδιά». Ο Ιησούς το επιβεβαίωσε αυτό με τα λόγια: «Ευτυχισμένοι είναι εκείνοι που ακούν τον λόγο του Θεού και τον τηρούν!» (Λουκ. 11:28) Ως λάτρεις του Ιεχωβά, είμαστε ευτυχισμένοι όταν διαβάζουμε τακτικά τον Λόγο του Θεού και προσπαθούμε να εφαρμόζουμε ό,τι μαθαίνουμε. (Ιακ. 1:22-25) Αυτό είναι ένα σημαντικό βήμα για να ευαρεστούμε τον Ιεχωβά. (Εκκλ. 12:13) Καθώς θέτουμε σε εφαρμογή τα όσα διαβάζουμε στον Λόγο του Θεού, βελτιώνουμε την οικογενειακή μας ζωή και χτίζουμε γερές φιλίες με τους ομοπίστους μας. Επιπλέον, γλιτώνουμε πολλά από τα προβλήματα που έχουν όσοι δεν ακολουθούν τις οδούς του Ιεχωβά. Ασφαλώς συμφωνούμε με τον βασιλιά Δαβίδ, ο οποίος, αφού αναφέρθηκε στον νόμο, στις προσταγές και στις κρίσεις του Ιεχωβά, ολοκλήρωσε τον ύμνο του με τα εξής λόγια: «Η τήρησή τους φέρνει μεγάλη ανταμοιβή».​—Ψαλμ. 19:7-11. w24.09 σ. 2 ¶1-3

Τι βλέπει ο Ιεχωβά όταν κοιτάζει τους υπηρέτες του στη γη; Εκείνος ξέρει τις χαρές και τις λύπες μας. (Ψαλμ. 37:18) Όταν βλέπει ότι τον υπηρετούμε όσο καλύτερα μπορούμε παρότι αντιμετωπίζουμε οδυνηρά συναισθήματα, ευαρεστείται πάρα πολύ! Επιπλέον, επιθυμεί διακαώς να μας στηρίξει και να μας παρηγορήσει. Το εδάφιο Ψαλμός 147:3 λέει ότι ο Ιεχωβά «επιδένει τις πληγές» όσων έχουν συντετριμμένη καρδιά. Ο Ιεχωβά απεικονίζεται εδώ να φροντίζει τρυφερά εκείνους που έχουν τραυματιστεί συναισθηματικά. Τι πρέπει να κάνουμε για να ωφεληθούμε από τη φροντίδα του; Σκεφτείτε το εξής παράδειγμα: Ένας καλός γιατρός μπορεί να κάνει πολλά για να βοηθήσει έναν τραυματία να γιατρευτεί. Ο τραυματίας όμως πρέπει να ακολουθήσει προσεκτικά τις οδηγίες του γιατρού για να γίνει καλά. Ο Ιεχωβά, μέσω του Λόγου του, απευθύνεται σε εκείνους που βασανίζονται συναισθηματικά και τους δίνει στοργικές συμβουλές. w24.10 σ. 6 ¶1, 2

Στο παρελθόν, οι εκδόσεις μας έχουν ασχοληθεί με το ερώτημα τι συμβαίνει σε εκείνους τους οποίους ο Ιεχωβά κρίνει ως αδίκους. Έχουμε πει ότι για τέτοια άτομα δεν υπάρχει ελπίδα μελλοντικής ανάστασης. Αρκετές Βιβλικές αφηγήσεις περιγράφουν τις κρίσεις του Ιεχωβά εναντίον αδίκων. Για παράδειγμα, ο Ιεχωβά κατέστρεψε άγνωστο αριθμό ανθρώπων στον Κατακλυσμό. Επίσης, πρόσταξε τον λαό του να αφιερώσει στην καταστροφή εφτά έθνη στην Υποσχεμένη Γη. Και ένας άγγελος του Ιεχωβά θανάτωσε 185.000 Ασσύριους στρατιώτες σε μία και μόνο νύχτα. (Δευτ. 7:1-3· Ησ. 37:36, 37) Σε αυτές τις περιπτώσεις, μας δίνει η Αγία Γραφή αρκετές πληροφορίες ώστε να συμπεράνουμε πως ο Ιεχωβά καταδίκασε όλα εκείνα τα άτομα σε αιώνια καταστροφή, χωρίς ελπίδα ανάστασης; Όχι. Δεν ξέρουμε πώς έκρινε ο Ιεχωβά κάθε άτομο. Ούτε ξέρουμε αν σε εκείνους που θανατώθηκαν είχε δοθεί η ευκαιρία να μάθουν για τον Ιεχωβά και να μετανοήσουν. w24.05 σ. 3 ¶5-7

Ο Ιησούς είπε μια παραβολή για κάποια χήρα που ζητούσε συνεχώς από έναν δικαστή να τη βοηθήσει να βρει το δίκιο της. Αναμφίβολα, πολλοί από τους μαθητές του Ιησού ταυτίστηκαν με εκείνη τη χήρα επειδή εκείνη την εποχή ο κοινός λαός έπεφτε συχνά θύμα αδικίας. (Λουκ. 18:1-5) Αυτή η παραβολή έχει σημασία και για εμάς επειδή όλοι μας έχουμε υποστεί αδικία κάποια στιγμή στη ζωή μας. Στον κόσμο σήμερα, αφθονεί η προκατάληψη, η ανισότητα και η καταπίεση, οπότε δεν παραξενευόμαστε όταν μας φέρονται άδικα. (Εκκλ. 5:8) Αυτό όμως που ίσως δεν αναμένουμε είναι να μας κρίνει άδικα ένας αδελφός ή μια αδελφή. Ωστόσο, αυτό μπορεί να συμβεί. Βέβαια, οι αδελφοί και οι αδελφές μας δεν εναντιώνονται στην αλήθεια. Απλώς είναι ατελείς. Μπορούμε να μάθουμε πολλά από το πώς αντιδρούσε ο Ιησούς όταν τον αδικούσαν πονηροί εναντιούμενοι. Αν μπορούμε να δείχνουμε μακροθυμία στους εναντιουμένους που μας φέρονται άδικα, πόσο μάλλον πρέπει να δείχνουμε μακροθυμία στους ομοπίστους μας! w24.11 σ. 2 ¶1, 2

Το ψωμί ήταν βασικό είδος διατροφής για πολλούς ανθρώπους στους Βιβλικούς χρόνους. (Γέν. 14:18· Λουκ. 4:4) Μάλιστα, ήταν τόσο σημαντικό ώστε η Αγία Γραφή μερικές φορές χρησιμοποιεί τη λέξη «ψωμί» εννοώντας την τροφή γενικά. (Ματθ. 6:11) Το ψωμί ήταν επίσης βασικό στοιχείο δύο πασίγνωστων θαυμάτων του Ιησού. (Ματθ. 16:9, 10) Βρίσκουμε μία από αυτές τις αφηγήσεις στο 6ο κεφάλαιο του Ιωάννη. Κάποια φορά που οι απόστολοι του Ιησού είχαν ολοκληρώσει μια περιοδεία κηρύγματος, εκείνος τους πήρε και πήγαν με πλοιάριο στην αντίπερα όχθη της Θάλασσας της Γαλιλαίας για να ξεκουραστούν. (Μάρκ. 6:7, 30-32· Λουκ. 9:10) Έφτασαν σε ένα ερημικό σημείο στην περιοχή της Βηθσαϊδά. Σύντομα όμως, χιλιάδες άνθρωποι κατέφθασαν εκεί και μαζεύτηκαν γύρω τους. Ο Ιησούς δεν τους αγνόησε. Αφιέρωσε με καλοσύνη χρόνο για να τους διδάξει σχετικά με τη Βασιλεία και για να γιατρέψει τους αρρώστους. Όταν η ώρα ήταν ήδη περασμένη, οι μαθητές αναρωτήθηκαν τι θα έτρωγαν όλοι εκείνοι οι άνθρωποι. Μερικοί ίσως να είχαν κάποιες λίγες προμήθειες, αλλά οι περισσότεροι θα έπρεπε να πάνε στα χωριά και να αγοράσουν τρόφιμα.​—Ματθ. 14:15. w24.12 σ. 2 ¶1, 2

Οι πρώτοι μας γονείς, ο Αδάμ και η Εύα, ήταν τέλειοι και ζούσαν σε έναν όμορφο παράδεισο. (Γέν. 1:27· 2:7-9) Είχαν την προοπτική να απολαμβάνουν μια πλούσια, ατελείωτη ζωή. Έπειτα όμως, όλα άλλαξαν. Έχασαν την παραδεισιακή κατοικία τους καθώς και την προοπτική της αιώνιας ζωής. Τι κληρονομιά θα μπορούσαν να αφήσουν στα παιδιά που θα αποκτούσαν; Η Αγία Γραφή μάς λέει: «Μέσω ενός ανθρώπου [του Αδάμ] μπήκε η αμαρτία στον κόσμο και μέσω της αμαρτίας ο θάνατος, και έτσι ο θάνατος απλώθηκε σε όλους τους ανθρώπους, επειδή όλοι είχαν αμαρτήσει». (Ρωμ. 5:12) Η κληρονομιά που μας άφησε ο Αδάμ είναι η αμαρτία, η οποία οδηγεί στον θάνατο. Αυτή η κληρονομημένη αμαρτία μοιάζει με ένα τεράστιο χρέος, το οποίο κανείς μας δεν μπορεί να εξοφλήσει. (Ψαλμ. 49:8) Ο Ιησούς παρομοίασε τις αμαρτίες με «χρέη». (Ματθ. 6:12· Λουκ. 11:4) Όταν αμαρτάνουμε, είναι σαν να δημιουργούμε ένα χρέος απέναντι στον Ιεχωβά. Πρέπει να πληρώσουμε το τίμημα για την αμαρτία. Αν αυτό το χρέος μείνει απλήρωτο, θα ακυρωθεί μόνο όταν πεθάνουμε.​—Ρωμ. 6:7. w25.02 σ. 2, 3 ¶2, 3

Το θεωρούμε προνόμιο να μεταδίδουμε σε άλλους την αλήθεια για τη Βασιλεία του Θεού! Αυτό το προνόμιο δεν είναι διαθέσιμο στον οποιονδήποτε. Για παράδειγμα, όταν ο Ιησούς ήταν στη γη, δεν επέτρεπε στα πονηρά πνεύματα να δίνουν μαρτυρία για αυτόν. (Λουκ. 4:41) Σήμερα, προτού ένα άτομο αρχίσει να συμμετέχει στη διακονία με τον λαό του Ιεχωβά, πρέπει να αποκτήσει τα προσόντα για αυτό το προνόμιο. Δείχνουμε πόσο εκτιμούμε την τιμή να κηρύττουμε δίνοντας μαρτυρία οπουδήποτε και οποτεδήποτε μπορούμε. Όπως ο Ιησούς, έτσι και εμείς έχουμε στόχο να φυτεύουμε και να ποτίζουμε τους σπόρους της αλήθειας της Βασιλείας στις καρδιές των ανθρώπων. (Ματθ. 13:3, 23· 1 Κορ. 3:6) Σε αρμονία με το παράδειγμα του Ιησού, η οργάνωση του Ιεχωβά κάνει ό,τι είναι δυνατόν για να βοηθάει άλλους να μάθουν το όνομα του Θεού. Η Μετάφραση Νέου Κόσμου έχει παίξει καθοριστικό ρόλο σε αυτό, αποκαθιστώντας το όνομα του Θεού στη δικαιωματική του θέση. Αυτή η μετάφραση της Αγίας Γραφής είναι τώρα διαθέσιμη ολόκληρη ή εν μέρει σε 270 και πλέον γλώσσες. w24.04 σ. 9 ¶8, 9

Κάποιοι αδελφοί που έχουν ευτυχισμένο γάμο έχουν τη συνήθεια να κάνουν κάθε μέρα και κάτι για να δείχνουν στη σύζυγό τους πόσο την αγαπούν. (1 Ιωάν. 3:18) Ένας άντρας μπορεί να δείχνει τρυφερή στοργή για τη σύζυγό του με μικρούς τρόπους, όπως το να της κρατάει το χέρι ή να την αγκαλιάζει θερμά. Θα μπορούσε να της στείλει ένα μήνυμα και να της πει: «Μου λείπεις» ή να τη ρωτήσει: «Πώς πάει η μέρα σου;» Από καιρό σε καιρό, μπορεί να εκφράζει την αγάπη του για εκείνη γράφοντας μερικά καλοδιαλεγμένα λόγια σε μια κάρτα. Όταν ένας άντρας κάνει αυτά τα πράγματα, τιμάει τη σύζυγό του και ισχυροποιεί τον γάμο τους. Ένας άντρας που τιμάει τη σύζυγό του την εποικοδομεί και την ενθαρρύνει. Ένας τρόπος με τον οποίο το κάνει αυτό είναι το να θυμάται να δείχνει εκτίμηση για όλα όσα κάνει εκείνη για να τον στηρίζει. (Κολ. 3:15) Όταν ένας άντρας επαινεί ειλικρινά τη σύζυγό του, τη συγκινεί βαθιά. Τότε εκείνη θα νιώθει ασφαλής. Θα νιώθει επίσης ότι ο άντρας της την αγαπάει και την τιμάει. w25.01 σ. 11 ¶15· σ. 13 ¶16

Ο 15ος Ψαλμός τελειώνει με την εξής υπόσχεση: «Όποιος τα κάνει αυτά δεν θα κλονιστεί ποτέ». Εδώ ο ψαλμωδός αποκαλύπτει τον κύριο λόγο για τις απαιτήσεις του Θεού. Ο Ιεχωβά θέλει να είμαστε ευτυχισμένοι. Γι’ αυτό, μας δίνει κατεύθυνση χάρη στην οποία θα έχουμε την ευλογία του και την προστασία του. Οι επιδοκιμασμένοι φιλοξενούμενοι του Ιεχωβά μπορούν να αποβλέπουν σε ένα λαμπρό μέλλον. Οι πιστοί χρισμένοι θα γίνουν δεκτοί στους “πολλούς τόπους διαμονής” που ετοίμασε ο Ιησούς για αυτούς στον ουρανό. (Ιωάν. 14:2) Εκείνοι που έχουν την επίγεια ελπίδα αποβλέπουν σε αυτό που υπόσχεται το εδάφιο Αποκάλυψη 21:3. Σίγουρα, όλοι μας θεωρούμε τεράστια τιμή τη θερμή πρόσκληση που μας έχει απευθύνει ο Ιεχωβά να είμαστε φίλοι του, να φιλοξενούμαστε αιώνια στη σκηνή του!​—Ψαλμ. 15:1-5. w24.06 σ. 13 ¶19, 20

Τι είναι δόξα; Στην Αγία Γραφή, η λέξη «δόξα» μπορεί να αναφέρεται σε οτιδήποτε προσδίδει σε κάποιον αίγλη. Ο Ιεχωβά έκανε μια εκπληκτική επίδειξη της δόξας του λίγο μετά την απελευθέρωση του έθνους του Ισραήλ από τη δουλεία στην Αίγυπτο. Οραματιστείτε τη σκηνή: Εκατομμύρια Ισραηλίτες συγκεντρώνονται στους πρόποδες του όρους Σινά για να συναντήσουν τον Θεό τους. Ένα σκοτεινό σύννεφο καλύπτει το βουνό. Ξαφνικά, ένας φοβερός σεισμός​—προφανώς συνοδευόμενος από ηφαιστειακή δραστηριότητα​—σείει το έδαφος κάτω από τα πόδια τους ενώ αστραπές, βροντές και ο εκκωφαντικός ήχος ενός κέρατος γεμίζουν τον αέρα. (Έξοδ. 19:16-18· 24:17· Ψαλμ. 68:8) Φανταστείτε πόσο θα εντυπωσιάστηκαν οι Ισραηλίτες όταν ο Ιεχωβά έκανε αυτή τη δυναμική επίδειξη της δόξας του. Σήμερα, δίνουμε δόξα στον Ιεχωβά όταν μιλάμε σε άλλους για τη φοβερή του δύναμη και τις συγκινητικές του ιδιότητες, καθώς επίσης όταν δίνουμε σε εκείνον την τιμή για τα όσα επιτελούμε με τη δύναμή του.​—Ησ. 26:12. w25.01 σ. 2 ¶2, 3

Όταν οι Ισραηλίτες βρίσκονταν καθ’ οδόν προς την Υποσχεμένη Γη, κάποια στιγμή ορισμένοι εξέχοντες άντρες αμφισβήτησαν τον Μωυσή και τον ρόλο που του είχε αναθέσει ο Ιεχωβά. Είπαν: «Ολόκληρη η σύναξη είναι άγια [όχι μόνο ο Μωυσής], όλοι τους, και ο Ιεχωβά βρίσκεται ανάμεσά τους». (Αριθ. 16:1-3) Παρότι αλήθευε ότι στα μάτια του Θεού «ολόκληρη η σύναξη» ήταν άγια, ο Ιεχωβά είχε επιλέξει τον Μωυσή για να ασκεί την ηγεσία στον λαό Του. Επικρίνοντας τον Μωυσή, οι στασιαστές στην ουσία επέκριναν τον Ιεχωβά. Δεν εστίασαν σε αυτό που ήθελε ο Ιεχωβά. Εστίασαν σε αυτό που ήθελαν εκείνοι​—περισσότερη εξουσία και αναγνώριση. Ο Θεός θανάτωσε εκείνους που είχαν πρωτοστατήσει στον στασιασμό, καθώς και χιλιάδες άλλους που είχαν πάρει το μέρος τους. (Αριθ. 16:30-35, 41, 49) Σήμερα, μπορούμε να είμαστε βέβαιοι πως ο Ιεχωβά αποδοκιμάζει εκείνους που δείχνουν έλλειψη σεβασμού για τις οργανωτικές του διευθετήσεις. w24.07 σ. 11 ¶11

Σήμερα, ζούμε σε έναν καιρό που οι περισσότεροι άνθρωποι απορρίπτουν​—ή ακόμα και χλευάζουν​—την προειδοποίηση της Γραφής για το τέλος αυτού του συστήματος πραγμάτων. (2 Πέτρ. 3:3, 4) Αν και υπάρχουν πολλά πράγματα που δεν ξέρουμε, χρειάζεται να έχουμε ισχυρή πίστη ότι το τέλος αυτού του συστήματος πραγμάτων θα έρθει ακριβώς στην ώρα του και ότι ο Ιεχωβά θα μας φροντίσει. Πρέπει επίσης να ενισχύουμε την πίστη μας στον αγωγό που χρησιμοποιεί ο Ιεχωβά σήμερα για να μας καθοδηγεί​—“τον πιστό και φρόνιμο δούλο”. (Ματθ. 24:45) Όταν αρχίσει η μεγάλη θλίψη, μπορεί να λάβουμε συγκεκριμένες ζωοσωτήριες οδηγίες. Τώρα είναι ο καιρός να ενισχύσουμε την εμπιστοσύνη και την πεποίθησή μας στην κατεύθυνση που λαβαίνουμε από εκείνους που ασκούν την ηγεσία στην οργάνωση του Ιεχωβά. Δεν μπορούμε να αναμένουμε ότι θα ακολουθήσουμε την κατεύθυνσή τους με πεποίθηση κατά τη μεγάλη θλίψη αν δυσκολευόμαστε να την ακολουθήσουμε τώρα. w24.09 σ. 11 ¶11, 12

Οι Χριστιανοί γονείς αναγνωρίζουν ότι η πίστη στον Θεό δεν είναι κληρονομική. Με τον καιρό, το παιδί μπορεί να παλεύει με ερωτήσεις όπως: “Πώς ξέρω ότι υπάρχει Θεός; Μπορώ όντως να πιστέψω αυτά που λέει η Γραφή;” Στην πραγματικότητα, η Γραφή μάς προτρέπει να χρησιμοποιούμε «τη δύναμη της λογικής» μας και να “βεβαιωνόμαστε για όλα τα πράγματα”. (Ρωμ. 12:1· 1 Θεσ. 5:21) Πώς όμως μπορείτε να βοηθήσετε το παιδί σας να ενισχύσει την πίστη του; Προτρέψτε το να αποδείξει την αλήθεια στον εαυτό του. Όταν σας κάνει ερωτήσεις, αξιοποιήστε την ευκαιρία για να του δείξετε πώς να βρίσκει τις απαντήσεις χρησιμοποιώντας τα εργαλεία έρευνας, όπως το Ευρετήριο Εκδόσεων Σκοπιάς και τον Οδηγό Έρευνας για τους Μάρτυρες του Ιεχωβά. Στη δεύτερη έκδοση, στο θέμα «Αγία Γραφή», θα μπορούσε να ψάξει στον υπότιτλο «Θεόπνευστη» για να βρει αποδείξεις ότι η Αγία Γραφή δεν είναι απλώς ένα καλό βιβλίο που γράφτηκε από ανθρώπους. Απεναντίας, είναι “ο λόγος του Θεού”.​—1 Θεσ. 2:13. w24.12 σ. 15 ¶4, 5

Πώς μπορούν οι πρεσβύτεροι να μιμούνται τον Ιησού; Πρέπει να εκπαιδεύουν και να βοηθούν άντρες, μεταξύ αυτών και σχετικά νέους, ώστε να αποκτήσουν τα προσόντα για μεγαλύτερες ευθύνες. Οι πρεσβύτεροι δεν αναμένουν να είναι τέλειοι εκείνοι τους οποίους εκπαιδεύουν. Πρέπει να τους δίνουν συμβουλή με αγάπη έτσι ώστε αυτοί οι νεαροί αδελφοί να αποκτήσουν πείρα και να διακρίνουν την ανάγκη να είναι ταπεινοί, πιστοί και πρόθυμοι να υπηρετούν άλλους. (1 Τιμ. 3:1· 1 Πέτρ. 5:5) Ο Ιησούς ανέθεσε στους μαθητές του την ευθύνη, όχι μόνο να κηρύττουν, αλλά και να διδάσκουν. Οι μαθητές ίσως ένιωθαν ότι δεν είχαν τα προσόντα για αυτόν τον διορισμό. Ωστόσο, ο Ιησούς δεν αμφέβαλλε ότι μπορούσαν να κάνουν το έργο, και μάλιστα τους το είπε αυτό. Έδειξε ότι ήταν απόλυτα βέβαιος για αυτούς, λέγοντας: «Όπως με έχει στείλει ο Πατέρας, έτσι και εγώ στέλνω εσάς».​—Ιωάν. 20:21. w24.10 σ. 16 ¶15· σ. 17 ¶17

Ο Δαβίδ ήταν σπουδαίος βασιλιάς. Ήταν επίσης μουσικός, ποιητής, πολεμιστής και προφήτης. Αντιμετώπισε πολλές δοκιμασίες. Για κάποια χρόνια, έζησε ως φυγάς, κυνηγημένος από τον ζηλόφθονο βασιλιά Σαούλ. Αφού έγινε βασιλιάς, ο Δαβίδ χρειάστηκε ξανά να τραπεί σε φυγή για να σώσει τη ζωή του όταν ο γιος του ο Αβεσσαλώμ προσπάθησε να του κλέψει τον θρόνο. Παρά τις δυσκολίες του και τα προσωπικά του σφάλματα, ο Δαβίδ αποδείχτηκε όσιος στον Θεό ως το τέλος της ζωής του. Ο Ιεχωβά τον αποκάλεσε «άντρα σε αρμονία με την καρδιά [Του]». Άρα αξίζει να ακούσουμε τις συμβουλές του Δαβίδ! (1 Βασ. 15:5) Σκεφτείτε, για παράδειγμα, τη συμβουλή που έδωσε ο Δαβίδ στον γιο και διάδοχό του, τον Σολομώντα. Εκείνος ο νεαρός είχε επιλεχθεί από τον Ιεχωβά για να συνεχίσει να προάγει την αγνή λατρεία και να οικοδομήσει έναν ναό προς τιμήν του Θεού. (1 Χρον. 22:5) Ο Σολομών θα αντιμετώπιζε δυσκολίες. Τι είχε να του πει ο Δαβίδ; Ο Δαβίδ είπε στον γιο του ότι, αν υπάκουε στον Ιεχωβά, θα είχε επιτυχία στη ζωή.​—1 Βασ. 2:2, 3. w24.11 σ. 10 ¶9-11

Ένας άντρας που κακοποιεί σωματικά ή φραστικά τη σύζυγό του χρειάζεται να κάνει βήματα για να αποκαταστήσει τη σχέση του με τον Ιεχωβά και με τη σύζυγό του. Πρώτον, αναγνωρίζει ότι έχει σοβαρό πρόβλημα. Τίποτα δεν είναι κρυμμένο από τα μάτια του Ιεχωβά. (Ψαλμ. 44:21· Εκκλ. 12:14· Εβρ. 4:13) Δεύτερον, παύει να κακοποιεί τη σύζυγό του και αλλάζει συμπεριφορά. (Παρ. 28:13) Τρίτον, παραδέχεται το σφάλμα του ενώπιον της συζύγου του και ενώπιον του Ιεχωβά και ζητάει να τον συγχωρήσουν. (Πράξ. 3:19) Πρέπει επίσης να ικετεύσει τον Ιεχωβά να του δώσει τόσο την επιθυμία να αλλάξει όσο και βοήθεια για να ελέγχει τις σκέψεις, τα λόγια και τις πράξεις του. (Ψαλμ. 51:10-12· 2 Κορ. 10:5· Φιλιπ. 2:13) Τέταρτον, ενεργεί σε αρμονία με τις προσευχές του μαθαίνοντας να μισεί κάθε είδους βία και υβριστικά λόγια. (Ψαλμ. 97:10) Πέμπτον, ζητάει αμέσως βοήθεια από τους στοργικούς ποιμένες στην εκκλησία. (Ιακ. 5:14-16) Έκτον, καταστρώνει ένα σχέδιο το οποίο θα τον βοηθάει να αποφεύγει κάθε τέτοια συμπεριφορά στο μέλλον. w25.01 σ. 11 ¶14

Αγαπάτε τον Ιεχωβά Θεό, εκείνον που σας έχει δώσει κάθε καλό δώρο, ακόμα και την ίδια τη ζωή; Θέλετε να δείξετε την αγάπη σας για αυτόν; Ο καλύτερος τρόπος για να το κάνετε αυτό είναι να αφιερωθείτε σε εκείνον και κατόπιν να συμβολίσετε την αφιέρωσή σας με το βάφτισμα. Αυτά τα βήματα σας κάνουν μέρος της οικογένειας του Ιεχωβά. Ως αποτέλεσμα, ο Πατέρας και Φίλος σας θα σας καθοδηγεί και θα σας φροντίζει επειδή θα του ανήκετε. (Ψαλμ. 73:24· Ησ. 43:1, 2) Η αφιέρωση και το βάφτισμα σας δίνουν επίσης την προοπτική της ατελείωτης ζωής. (1 Πέτρ. 3:21) Υπάρχει κάτι που σας κάνει να διστάζετε να βαφτιστείτε; Αν ναι, δεν είστε ο μόνος. Εκατομμύρια άτομα πριν από εσάς χρειάστηκε να κάνουν αλλαγές στη διαγωγή και στη νοοτροπία τους ώστε να αποκτήσουν τα προσόντα για το βάφτισμα. Τώρα υπηρετούν τον Ιεχωβά με χαρά και ζήλο. w25.03 σ. 2 ¶1, 2

Στην Αγία Γραφή, οι αμαρτίες συχνά παρομοιάζονται με βαριά φορτία. Ο βασιλιάς Δαβίδ περιέγραψε τις αμαρτίες του ως εξής: «Τα σφάλματά μου κρέμονται απειλητικά πάνω από το κεφάλι μου· είναι ασήκωτα για εμένα σαν βαρύ φορτίο». (Ψαλμ. 38:4) Αλλά ο Ιεχωβά συγχωρεί τις αμαρτίες των μετανοημένων παραβατών. (Ψαλμ. 25:18· 32:5) Στο πρωτότυπο εβραϊκό κείμενο, η λέξη που αποδίδεται με το ρήμα «συγχωρώ» σε αυτά τα εδάφια βασικά σημαίνει «σηκώνω» ή «μεταφέρω». Μπορούμε να φανταστούμε τον Ιεχωβά σαν έναν δυνατό άντρα που σηκώνει μεταφορικά το βάρος της αμαρτίας από τους ώμους μας και το παίρνει μακριά. Μια άλλη λεκτική εικόνα δείχνει πόσο μακριά από εμάς παίρνει ο Ιεχωβά τις αμαρτίες μας. Το εδάφιο Ψαλμός 103:12 μας λέει: «Όσο μακριά είναι η ανατολή από τη δύση τόσο μακριά από εμάς έβαλε τις παραβάσεις μας». Η ανατολή βρίσκεται στη μεγαλύτερη δυνατή απόσταση από τη δύση. Τα δύο σημεία δεν συναντιούνται ποτέ. Με άλλα λόγια, ο Ιεχωβά παίρνει τις αμαρτίες μας όσο πιο μακριά από εμάς μπορούμε να φανταστούμε. Τι καθησυχαστικός τρόπος να περιγράψει τη συγχώρησή του! w25.02 σ. 9 ¶5, 6

Όταν ο Ιησούς επέστρεψε στον ουρανό, ο απόστολος Πέτρος έκανε ένα θαύμα γιατρεύοντας κάποιον που ήταν κουτσός εκ γενετής. (Πράξ. 1:8, 9· 3:2, 6-8) Όπως ήταν αναμενόμενο, αυτό το εντυπωσιακό γεγονός προσέλκυσε πλήθος κόσμου. (Πράξ. 3:11) Μήπως ο Πέτρος θα κολακευόταν από τη δόξα της στιγμής; Ας μην ξεχνάμε ότι προερχόταν από έναν πολιτισμό όπου δινόταν τεράστια έμφαση στην εξοχότητα και στις υψηλές θέσεις. Ο Πέτρος όμως ταπεινά έστρεψε τον προβολέα μακριά από τον εαυτό του και έδωσε στον Ιεχωβά και στον Ιησού την τιμή που δικαιωματικά τους ανήκε, λέγοντας: «Μέσω του ονόματος [του Ιησού], και μέσω της πίστης μας στο όνομά του, έγινε καλά αυτός ο άνθρωπος τον οποίο βλέπετε και γνωρίζετε». (Πράξ. 3:12-16) Μπορούμε να μιμούμαστε τον Πέτρο ως προς την καλλιέργεια ταπεινοφροσύνης. Κάνουμε πράγματα για τους άλλους επειδή αγαπάμε τον Ιεχωβά και αγαπάμε τους ανθρώπους, όχι επειδή μας αρέσει να μας θαυμάζουν. Αν υπηρετούμε με χαρά τον Ιεχωβά και τους αδελφούς μας με όποιον τρόπο μπορούμε, ανεξάρτητα από το αν οι άλλοι παρατηρούν τις προσπάθειές μας, δείχνουμε ότι είμαστε ταπεινοί.​—Ματθ. 6:1-4. w25.03 σ. 10, 11 ¶11, 12

Μπορούμε να αυξήσουμε τον ενθουσιασμό μας για το έργο κηρύγματος εστιάζοντας στην αγάπη μας για τον Ιεχωβά και για τον πλησίον μας. (Ματθ. 22:37-39) Φανταστείτε πόσο χαίρεται ο Ιεχωβά όταν μας βλέπει να κάνουμε το έργο και πόση χαρά θα βρουν οι άνθρωποι όταν αρχίσουν να μελετούν τη Γραφή! Σκεφτείτε επίσης τη σωτηρία που περιμένει όσους ανταποκρίνονται στο άγγελμά μας. (Ιωάν. 6:40) Μήπως είστε περιορισμένοι στο σπίτι σας για κάποιον λόγο; Αν ναι, εστιάστε στα όσα μπορείτε να κάνετε για να δείχνετε αγάπη για τον Ιεχωβά και για τον πλησίον σας. Στη διάρκεια της πανδημίας COVID-19, ο Σάμιουελ και η Ντάνια ήταν περιορισμένοι στο σπίτι τους. Σε όλο εκείνο το δύσκολο διάστημα, έδιναν τακτικά μαρτυρία από το τηλέφωνο, έγραφαν επιστολές και διεξήγαν Γραφικές μελέτες μέσω Zoom. Οι περιστάσεις του Σάμιουελ και της Ντάνια περιόριζαν τη δράση τους, αλλά έκαναν ό,τι μπορούσαν και έβρισκαν χαρά σε αυτό. w24.04 σ. 18 ¶15, 16

Αν και ο γάμος δεν είναι απολύτως απαραίτητος για την ευτυχία, πολλοί άγαμοι Χριστιανοί, είτε νεαροί είτε μεγαλύτεροι σε ηλικία, θα ήθελαν να έχουν γαμήλιο σύντροφο. Βέβαια, προτού αρχίσετε μια στενή γνωριμία, πρέπει να είστε οικονομικά, πνευματικά και συναισθηματικά έτοιμοι για γάμο. (1 Κορ. 7:36) Αν θέλετε να παντρευτείτε, είναι καλύτερα να ξέρετε τι αναζητάτε σε έναν σύντροφο προτού ξεκινήσετε κάποια στενή γνωριμία. Διαφορετικά, θα μπορούσατε να παραβλέψετε έναν πιθανό σύντροφο ή και να αρχίσετε στενή γνωριμία με κάποιο άτομο που δεν σας ταιριάζει. Εννοείται βέβαια ότι οποιοσδήποτε υποψήφιος σύντροφος πρέπει να είναι βαφτισμένος Χριστιανός. (1 Κορ. 7:39) Αλλά δεν θα είναι κάθε βαφτισμένο άτομο καλός γαμήλιος σύντροφος για εσάς. Θα μπορούσατε λοιπόν να αναρωτηθείτε: “Ποιοι είναι οι στόχοι μου στη ζωή; Ποιες ιδιότητες θεωρώ απαραίτητες σε έναν γαμήλιο σύντροφο; Είναι λογικές οι προσδοκίες μου;” w24.05 σ. 20 ¶1, 3

Ως ζευγάρι που κάνει στενή γνωριμία, ίσως κάπου κάπου να έχετε προβλήματα και διαφωνίες. Μήπως αυτό αποτελεί ένδειξη ότι η σχέση σας δεν πάει καλά; Όχι απαραίτητα. Όλα τα ζευγάρια έχουν διαφωνίες. Ένας ισχυρός γάμος αποτελείται από δύο άτομα που μπορούν να συνεργάζονται για να ξεπερνούν τις διαφορές τους. Γι’ αυτό, το πώς ξεπερνάτε τώρα τα προβλήματα ίσως αποκαλύψει το αν θα έχετε επιτυχημένο γάμο. Ως ζευγάρι, αναρωτηθείτε: “Μπορούμε να συζητάμε τα διάφορα ζητήματα ήρεμα και με σεβασμό; Παραδεχόμαστε χωρίς δισταγμό τα ελαττώματά μας και προσπαθούμε να βελτιωθούμε; Είμαστε πρόθυμοι να υποχωρούμε, να ζητάμε συγνώμη και να συγχωρούμε;” (Εφεσ. 4:31) Εντούτοις, αν διαφωνείτε ή μαλώνετε συνεχώς κατά τη διάρκεια της στενής γνωριμίας, η κατάσταση πιθανότατα δεν θα βελτιωθεί μετά τον γάμο. Αν συνειδητοποιήσετε ότι το άλλο άτομο δεν είναι κατάλληλο για εσάς, ο τερματισμός της στενής γνωριμίας θα ήταν η καλύτερη απόφαση και για τους δυο σας. w24.05 σ. 29 ¶12

Μπορούμε να είμαστε καλή επιρροή για τους άλλους αν είμαστε σταθεροί υπέρ του ορθού και παίρνουμε αποφάσεις που βασίζονται γερά σε Βιβλικές αρχές. Καθώς αυξάνουμε σε πίστη και ακριβή γνώση, γινόμαστε πιο σταθεροί στην αλήθεια. Δεν είμαστε αναποφάσιστοι ή ασταθείς ούτε παρασυρόμαστε εύκολα από τις ψευδείς διδασκαλίες και τον κοσμικό τρόπο σκέψης. (Εφεσ. 4:14· Ιακ. 1:6-8) Είμαστε επίσης σε θέση να βοηθούμε εκείνους που αντιμετωπίζουν δοκιμασίες. (1 Θεσ. 3:2, 3) Οι πρεσβύτεροι πρέπει να είναι μετριοπαθείς στις συνήθειες, σώφρονες, εύτακτοι και λογικοί. Αυτοί οι άντρες επιδρούν σταθεροποιητικά στους άλλους μένοντας “προσηλωμένοι στον πιστό λόγο”. (Τίτο 1:9· 1 Τιμ. 3:1-3) Με το παράδειγμά τους και την ποίμανσή τους, βοηθούν τους ευαγγελιζομένους να είναι τακτικοί στις συναθροίσεις, στην υπηρεσία αγρού και στην προσωπική τους μελέτη. Όταν οι αδελφοί και οι αδελφές αντιμετωπίζουν γεγονότα που τους αναστατώνουν, οι πρεσβύτεροι μπορούν να κάνουν πολλά για να τους βοηθήσουν να παραμένουν προσηλωμένοι στον Ιεχωβά και στους σκοπούς του. w24.06 σ. 31 ¶16-18

Σε όλη τη διάρκεια της διακονίας του, ο Ιησούς δίδασκε τους ακροατές του ότι είναι στη φύση του Πατέρα του να συγχωρεί. Σκεφτείτε την παραβολή για τον άσωτο γιο. Εκείνος ο νεαρός επέλεξε να ακολουθήσει αμαρτωλή πορεία ζωής για κάποιο διάστημα. Εντούτοις, «συνήλθε» και επέστρεψε στο σπίτι. Πώς αντέδρασε ο Πατέρας; Ο Ιησούς είπε ότι, ενώ ο γιος «ήταν ακόμη μακριά, ο πατέρας του τον είδε . . . , και έτρεξε και τον αγκάλιασε και τον φίλησε τρυφερά». Ο γιος σκόπευε να ρωτήσει αν θα μπορούσε να γίνει υπηρέτης στο σπιτικό του πατέρα του, αλλά ο πατέρας του τον αποκάλεσε “γιο του” και του έδωσε ξανά τη θέση που είχε στην οικογένεια. Ο πατέρας είπε: «Ήταν χαμένος και βρέθηκε». (Λουκ. 15:11-32) Όταν ο Ιησούς ζούσε στον ουρανό προτού έρθει στη γη, ασφαλώς είχε δει τον Πατέρα του να δείχνει τέτοια συμπόνια σε αμέτρητους μετανοημένους αμαρτωλούς. Τι συγκινητική και καθησυχαστική εικόνα μάς έδωσε ο Ιησούς για τον ελεήμονα Πατέρα μας, τον Ιεχωβά! w24.08 σ. 11 ¶11, 12

Ο Χριστιανός που διαθέτει σωφροσύνη κάνει το καλύτερο που μπορεί για να παίρνει σωστές αποφάσεις που αντανακλούν τον τρόπο σκέψης του Ιεχωβά. Ένας τέτοιος Χριστιανός ξέρει ότι τίποτα στη ζωή δεν είναι πιο σημαντικό από τη σχέση του με τον Ιεχωβά. Έχει ισορροπημένη άποψη για τον εαυτό του γνωρίζοντας ότι δεν έχει όλες τις απαντήσεις. Και δείχνει ότι στηρίζεται στον Θεό πλησιάζοντάς τον συχνά μέσω ταπεινής προσευχής. Αντιλαμβανόμαστε ότι, όποιες φυσικές ικανότητες και αν έχουμε, χρειάζεται να προσευχόμαστε συνεχώς στον Ιεχωβά. Επομένως, ιδίως όταν έχουμε να πάρουμε σημαντικές αποφάσεις, προσευχόμαστε στον Ιεχωβά για καθοδηγία, βέβαιοι ότι εκείνος γνωρίζει τι είναι καλύτερο για εμάς. Πόσο ευγνώμονες είμαστε που ο Ιεχωβά μάς έχει σχεδιάσει έτσι ώστε να αντανακλούμε τις ιδιότητές του! (Γέν. 1:26) Βέβαια, δεν μπορούμε να μιμούμαστε τον Ιεχωβά τέλεια.​—Ησ. 55:9. w25.03 σ. 11 ¶13· σ. 13 ¶17, 18

Μην αμφισβητείτε τα κίνητρα των άλλων. Αν οι άλλοι δεν εκφράσουν εκτίμηση για κάτι που έχουμε κάνει, θα μπορούσαμε να αναρωτηθούμε: “Όντως δεν νιώθουν εκτίμηση ή μήπως απλώς ξέχασαν να την εκφράσουν;” Ίσως υπάρχουν και άλλοι λόγοι για τους οποίους δεν ανταποκρίθηκαν όπως ίσως αναμέναμε. Μερικοί μπορεί να νιώθουν βαθιά ευγνωμοσύνη αλλά να δυσκολεύονται να την εκφράσουν. Ίσως νιώθουν άβολα να λαβαίνουν βοήθεια, ιδίως αν στο παρελθόν βοηθούσαν εκείνοι τους άλλους. Ό,τι και αν ισχύει, η Χριστιανική αγάπη θα μας υποκινεί να δίνουμε το ευεργέτημα της αμφιβολίας στους ομοπίστους μας και να συνεχίζουμε να βρίσκουμε χαρά δίνοντας. (Εφεσ. 4:2) Να είστε υπομονετικοί. Όσον αφορά τη γενναιοδωρία, ο σοφός βασιλιάς Σολομών έγραψε: «Ρίξε το ψωμί σου στα νερά, γιατί έπειτα από πολλές ημέρες θα το ξαναβρείς». (Εκκλ. 11:1) Όπως δείχνουν αυτά τα λόγια, μερικοί μπορεί να ανταποκριθούν στη γενναιοδωρία μας έπειτα από πολύ καιρό​—«έπειτα από πολλές ημέρες». w24.09 σ. 30 ¶18, 19

Μερικές φορές, γίνεται στην εκκλησία ανακοίνωση ότι ένα άτομο έχει ελεγχθεί. Σε μια τέτοια περίπτωση, μπορούμε να συνεχίσουμε να συναναστρεφόμαστε μαζί του, ξέροντας ότι μετανόησε και εγκατέλειψε την εσφαλμένη πορεία του. Εξακολουθεί να αποτελεί μέρος της εκκλησίας και χρειάζεται την ενθάρρυνση που έρχεται από τη συναναστροφή με τους ομοπίστους μας. (Εβρ. 10:24, 25) Ωστόσο, η κατάσταση είναι πολύ διαφορετική όταν η εκκλησία έχει απομακρύνει ένα άτομο από ανάμεσά μας. “Παύουμε να συναναστρεφόμαστε” αυτό το άτομο, και μάλιστα “ούτε καν τρώμε με τέτοιον άνθρωπο”. (1 Κορ. 5:11) Μήπως αυτό σημαίνει ότι θα πρέπει να αγνοούμε εντελώς αυτό το άτομο; Όχι απαραιτήτως. Βέβαια, δεν θα είχαμε κοινωνική συναναστροφή μαζί του. Αλλά οι Χριστιανοί μπορούν να χρησιμοποιούν τη Βιβλικά εκπαιδευμένη συνείδησή τους για να αποφασίσουν αν θα προσκαλέσουν σε μια συνάθροιση ένα άτομο που η εκκλησία έχει απομακρύνει​—ίσως έναν συγγενή ή κάποιον με τον οποίο ήταν άλλοτε πολύ δεμένοι. w24.08 σ. 30 ¶13, 14