Συλλογή Καουτσούκ—Μια Εργασία που Επηρεάζει τη Ζωή Σας

Από τον ανταποκριτή του Ξύπνα! στη Νιγηρία

ΣΤΙΣ πέντε το πρωί, το βροχερό δάσος στη Νιγηρία είναι σκοτεινό και κρύο. Σε ένα πλίνθινο σπίτι στην καρδιά του δάσους, ο Τζον ξυπνάει και ντύνεται γρήγορα. Κατόπιν ξεκινάει μέσα στη νύχτα, κουβαλώντας ένα φανάρι, έναν πλαστικό κουβά και ένα κοντό μαχαίρι με κυρτή λεπίδα. Για τις επόμενες τέσσερις ώρες, πηγαίνει από δέντρο σε δέντρο και κάνει λεπτές τομές στο φλοιό κάθε δέντρου.

Αυτή είναι η πρώτη από μια σειρά πολλών ενεργειών που μπορεί τελικά να επηρεάσουν τη ζωή σας. Γιατί το λέμε αυτό; Επειδή τα δέντρα που χαράζει ο Τζον είναι καουτσουκόδεντρα. Και το καουτσούκ (ελαστικό) είναι ένας από τους πιο πολύτιμους και πιο ευρέως χρησιμοποιούμενους πόρους.

Χιλιάδες Προϊόντα

Σκεφτείτε το ρόλο που παίζει το καουτσούκ στη ζωή σας. Οι σόλες και τα τακούνια των παπουτσιών σας ίσως είναι φτιαγμένα από καουτσούκ. Το κάτω μέρος της μοκέτας σας και τα έπιπλά σας μπορεί να περιέχουν αφρολέξ. Οι ελαστικές ίνες στα ρούχα σας ίσως είναι φτιαγμένες από καουτσούκ. Όταν βρέχει, το αδιάβροχο και οι μπότες που φοράτε μπορεί να είναι από καουτσούκ. Πηγαίνετε για κολύμπι; Οι στολές κατάδυσης, οι μάσκες και τα βατραχοπέδιλα περιέχουν καουτσούκ. Δεν θέλετε να κολυμπήσετε; Ίσως προτιμάτε να επιπλέετε στο νερό πάνω σε ένα λαστιχένιο στρώμα ή να παίζετε στην παραλία με μια λαστιχένια μπάλα. Στο σπίτι σας υπάρχουν πιθανώς λαστιχάκια, γομολάστιχες και κόλλα από καουτσούκ. Όταν κοιμηθείτε απόψε το βράδυ, ίσως το στρώμα και το μαξιλάρι σας να περιέχουν προϊόντα από καουτσούκ. Αν κρυώνετε, μπορεί να κρατάτε σφιχτά μια θερμοφόρα φτιαγμένη από καουτσούκ.

Εκτός από όλα αυτά τα πράγματα, υπάρχουν πολλά προϊόντα τα οποία ασφαλώς δεν θα λειτουργούσαν και πολύ καλά χωρίς λαστιχένια εξαρτήματα—ροδέλες, ιμάντες, φλάντζες, σωλήνες, κύλινδροι και βαλβίδες. Ένα συνηθισμένο αυτοκίνητο, για παράδειγμα, έχει περίπου 600 εξαρτήματα από καουτσούκ. Συνολικά, σύμφωνα με την Παγκόσμια Εγκυκλοπαίδεια του Βιβλίου (The World Book Encyclopedia), κατασκευάζονται 40.000 ως 50.000 προϊόντα από καουτσούκ.

Τι κάνει το καουτσούκ τόσο χρήσιμο; Είναι ανθεκτικό στη χρήση, πυρίμαχο, ελαστικό, ανθεκτικό στο νερό, αεροστεγές και απορροφά τους κραδασμούς. Εξετάστε τα λάστιχα του ποδηλάτου, του αυτοκινήτου ή του αεροπλάνου. Επειδή είναι φτιαγμένα από καουτσούκ, τα λάστιχα δεν φθείρονται εύκολα από τη διαρκή επαφή με το δρόμο, ούτε καίγονται εξαιτίας της συνεχούς τριβής. Όταν οδηγείτε και πέσετε σε κάποια λακκούβα με νερό, δεν χρειάζεται να φοβάστε ότι τα λάστιχα θα μουσκέψουν και θα σαπίσουν· ούτε πρόκειται να διαβρωθούν. Το καουτσούκ όχι μόνο δεν αφήνει το νερό να περάσει μέσα στο λάστιχο αλλά επίσης δεν αφήνει τον πεπιεσμένο αέρα που βρίσκεται στο εσωτερικό να διαφύγει. Επιπλέον, καθώς ταξιδεύετε, η ικανότητα που έχει το καουτσούκ το οποίο υπάρχει στα λάστιχα να απορροφά τους κραδασμούς σάς προστατεύει από τα εξογκώματα του οδοστρώματος. Πράγματι, χωρίς το καουτσούκ οι κατασκευαστές θα δυσκολεύονταν πολύ να φτιάξουν λάστιχα αυτοκινήτου.

Συνεπώς, ίσως συμφωνείτε ότι όσοι εργάζονται στη συλλογή καουτσούκ, όπως ο Τζον, προσφέρουν πολύτιμη υπηρεσία η οποία επηρεάζει τη ζωή μας με θετικό τρόπο. Βέβαια, δεν προέρχεται όλο το καουτσούκ από δέντρα. Το συνθετικό καουτσούκ, το οποίο παράγεται από χημικές ουσίες, κατέχει μεγάλο μέρος της βιομηχανίας. Και οι δύο κατηγορίες καουτσούκ έχουν τα δυνατά και τα αδύνατά τους σημεία. Πολλά προϊόντα μπορούν να κατασκευαστούν είτε από το ένα είτε από το άλλο, και η επιλογή γίνεται συχνά βάσει της τρέχουσας τιμής. Άλλα προϊόντα χρησιμοποιούν μείγμα συνθετικού και φυσικού καουτσούκ. Τα περισσότερα λάστιχα αυτοκινήτων περιέχουν πιο πολύ συνθετικό παρά φυσικό καουτσούκ. Ωστόσο, επειδή το συνθετικό είναι λιγότερο ανθεκτικό στην αύξηση της θερμοκρασίας, στα λάστιχα των αγωνιστικών αυτοκινήτων, των φορτηγών, των λεωφορείων και των αεροπλάνων χρησιμοποιείται περισσότερο φυσικό καουτσούκ.

Χαράζουν το Δέντρο

Τα καουτσουκόδεντρα αναπτύσσονται καλύτερα σε ζεστά, υγρά κλίματα κοντά στον ισημερινό. Μεγάλο μέρος της παγκόσμιας παραγωγής φυσικού καουτσούκ προέρχεται από φυτείες της Νοτιοανατολικής Ασίας, ιδιαίτερα της Μαλαισίας και της Ινδονησίας. Το υπόλοιπο προέρχεται από τη Νότια Αμερική καθώς επίσης από τη Δυτική και την Κεντρική Αφρική.

Ο Τζον δεν χαράζει το δέντρο μέχρι αυτό να γίνει περίπου 6 ετών. Κατόπιν το δέντρο θα παράγει καουτσούκ για τα επόμενα 25 με 30 έτη και θα φτάσει σε ύψος τα 20 μέτρα περίπου. Όταν το καουτσουκόδεντρο σταματήσει να παράγει καουτσούκ, ίσως συνεχίσει να ψηλώνει, φτάνοντας σε ύψος τα 40 μέτρα, και μπορεί να ζήσει μέχρι την ώριμη ηλικία των 100 ή και περισσότερων ετών.

Το καουτσούκ όταν βγαίνει από το δέντρο μοιάζει περισσότερο με γάλα παρά με λάστιχο αυτοκινήτου. Αυτή η γαλακτώδης ουσία, που ονομάζεται λατέξ, περιέχει σωματίδια καουτσούκ. Περίπου το 35 τοις εκατό του λατέξ είναι καουτσούκ. Το υπόλοιπο είναι κυρίως νερό.

Για να συλλέξει το λατέξ, ο Τζον κάνει μια διαγώνια τομή στο φλοιό. Αυτή η τομή πιάνει τη μισή περιφέρεια του κορμού. Προσέχει ώστε η τομή να μην είναι πολύ βαθιά, επειδή αυτό θα έβλαπτε το δέντρο. Το λατέξ αρχίζει να τρέχει αμέσως μόλις γίνει η τομή· στάζει σιγά σιγά στο αυλάκι που έχει σχηματιστεί από την τομή και καταλήγει σε ένα κύπελλο από μπαμπού το οποίο ο Τζον έχει στερεώσει στο δέντρο. Η ροή συνεχίζεται δύο με τρεις ώρες· μετά σταματάει.

Μία με δύο μέρες αργότερα, όταν ο Τζον θα χαράξει ξανά το δέντρο, θα κάνει άλλη τομή ακριβώς κάτω από την πρώτη. Η επόμενη τομή θα γίνει κάτω από αυτήν. Τελικά, ένα κομμάτι από το φλοιό του δέντρου αφαιρείται. Τώρα ο Τζον θα αρχίσει να χαράζει άλλο μέρος του δέντρου, αφήνοντας το κομμάτι εκείνο να κλείσει εντελώς προτού το χαράξει ξανά στο μέλλον.

Ο Τζον εργάζεται γρήγορα, προχωρώντας μόνος του μέσα στο ήσυχο δάσος, χαράζοντας τα δέντρα για να τρέξει το λατέξ. Αργότερα, περνάει ξανά από κάθε δέντρο και συλλέγει στον κουβά του το λατέξ που έχει μαζευτεί. Στη συνέχεια, ο Τζον προσθέτει μυρμηκικό οξύ και νερό στο λατέξ. Αυτό αυξάνει την πυκνότητα του λατέξ και το κάνει να πήξει, όπως το ξίδι πήζει το γάλα. Ο Τζον κατόπιν μεταφέρει τον κουβά με το λατέξ στο κεφάλι του μέχρι τον κεντρικό δρόμο, όπου παίρνει τον κουβά ένα φορτηγό από το κοντινό εργοστάσιο επεξεργασίας καουτσούκ.

Ο Τζον τώρα επιστρέφει στο σπίτι του για να λουστεί, να φάει και να ξεκουραστεί. Αργά το απόγευμα, όταν φεύγει ξανά από το σπίτι του, είναι καλοντυμένος και κρατάει μια τσάντα στο χέρι του. Αυτή τη φορά δεν θα πάει από δέντρο σε δέντρο αλλά από σπίτι σε σπίτι. Ως τακτικός σκαπανέας, ο Τζον συμμετέχει πλήρως στο έργο κηρύγματος και μαθήτευσης.

Καθώς ο Τζον διεξάγει την πρώτη Γραφική μελέτη της ημέρας, το λατέξ που μάζεψε θα έχει φτάσει στο εργοστάσιο επεξεργασίας. Εκεί θα χωρίσουν το καουτσούκ από το νερό, θα το ξηράνουν και θα το συμπιέσουν σε μπάλες για μεταφορά. Σύντομα, θα πάρει το δρόμο του για την Αγγλία, τις Ηνωμένες Πολιτείες ή την Ιαπωνία. Η παγκόσμια βιομηχανία φυσικού καουτσούκ παράγει πάνω από πέντε εκατομμύρια τόνους καουτσούκ κάθε χρόνο. Αν και είναι σχεδόν απίθανο, εντούτοις ίσως το καουτσούκ στις σόλες των επόμενων παπουτσιών σας να προέρχεται από κάποιο δέντρο που χάραξε ο Τζον.

[Εικόνα στη σελίδα 18]

Ο Τζον καθώς χαράζει καουτσουκόδεντρα

[Εικόνα στη σελίδα 20]

Ο Τζον συμμετέχει στη Χριστιανική διακονία