Είναι ο Σταυρός Πραγματικά Χριστιανικός;

ΕΝΑΣ ΡΩΜΑΙΟΣ αυτοκράτορας προετοιμαζόταν για τη μάχη και αισθάνθηκε την ανάγκη να βρει βοήθεια από τους θεούς. Όπως συνεχίζει η ιστορία, είδε ένα λαμπρό φως στον ουρανό με τη μορφή ενός σταυρού και πάνω του είχε τις λέξεις: «Εν τούτω νίκα». Υιοθετώντας το σήμα αυτό σαν λάβαρο τού στρατού του, προχώρησε για να κερδίσει μια σειρά από κρίσιμες νίκες που τον οδήγησαν στο να γίνει ο μοναδικός κυβερνήτης τής Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας το 324 μ.Χ.

Ο ήρωας της γνωστής αυτής ιστορίας ήταν ο Κωνσταντίνος ο Μεγάλος. Από τότε και μετά, η Ρωμαϊκή Εκκλησία έγινε η επίσημη θρησκεία τής αυτοκρατορίας και αυξήθηκε γρήγορα σε γόητρο, δημοτικότητα και δύναμη. Τον ίδιο εκείνο καιρό, ο σταυρός έγινε το επίσημο σύμβολο της εκκλησίας—προοδευτικά κοσμούσε τα θρησκευτικά κτίρια, στήθηκε πάνω σε κορυφές λόφων και βουνών, σε σταυροδρόμια και σε δημόσιες πλατείες. Κρεμιόταν στους τοίχους των σπιτιών και γύρω από το λαιμό εκατομμυρίων ατόμων.

Ποικιλία και Προέλευση

Στην πραγματικότητα υπάρχουν πολλά διαφορετικά είδη σταυρών, λίγα από τα οποία εμφανίζονται εδώ. Εκείνος που χρησιμοποιείται πιο πολύ από τις εκκλησίες σήμερα είναι ο Λατινικός σταυρός, επειδή πιστεύεται ότι αυτό ήταν το σχήμα τού εκτελεστικού οργάνου πάνω στο οποίο πέθανε ο Ιησούς Χριστός με αγωνιώδη θάνατο. Παρ’ ότι ένας κατά γράμμα σταυρός χρησιμοποιείται συχνά σε πολλά θρησκευτικά τελετουργικά και εορτές, άλλες φορές συμβαίνει οι άνθρωποι απλώς να κάνουν το σημείο του σταυρού κινώντας τα δάχτυλα ή τα χέρια έτσι ώστε να σχηματίζουν το σχήμα τού σταυρού.

Ωστόσο, η χρήση τού σταυρού σαν θρησκευτικού συμβόλου υπάρχει πολύ πιο πριν από τον καιρό τού Χριστού και γι’ αυτό δεν έχει Χριστιανική προέλευση. Ένα παράδειγμα της χρήσης του είναι στην Ινδία στους αρχαίους καιρούς. Εκεί, στην Σπηλιά Ελέφαντα, μπορεί να δει κανείς ένα σταυρό πάνω από το κεφάλι μιας μορφής που ασχολείται με το σφάξιμο νηπίων. Σε μια άλλη αρχαία Ινδική ζωγραφική παράσταση, ο θεός Κρίσνα παριστάνεται με έξι χέρια, τρία από τα οποία κρατούν ένα σταυρό.

Όταν οι Ισπανοί κονκουισταντόρες κατέλαβαν μέρη τής Αμερικής, με έκπληξη τους βρήκαν θρησκευτικούς σταυρούς σε πολλές τοποθεσίες. Όπως γράφει ο συγγραφέας Μπαρινγκ - Γκάουλντ στο βιβλίο του Περίεργοι Μύθοι τού Μεσαίωνα: «Στην πολιτεία τής Οαξάκα [Μεξικό], οι Ισπανοί βρήκαν ότι υπήρχαν στημένοι σταυροί σαν ιερά σύμβολα . . . Στη Νότια Αμερική, το ίδιο σημείο θεωρούνταν συμβολικό και ιερό. Το ευλαβούνταν στην Παραγουάη. Στο Περού, οι Ίνκας τιμούσαν ένα σταυρό που ήταν φτιαγμένος από ένα και μόνο κομμάτι ίασπη . . . Ανάμεσα στους Μουϋσκάς της Κουμάνας, ο σταυρός πιστευόταν ότι είχε τη δύναμη να διώχνει τα κακά πνεύματα· κατά συνέπεια, τα νεογέννητα παιδιά τοποθετούνταν κάτω απ’ αυτό το σημείο».

Παρόμοια, σε άλλα μέρη τού κόσμου, ο σταυρός είναι σεβαστός από τα αρχαία χρόνια και του αποδίδονταν μυστικιστικές δυνάμεις. Όπως παρατηρεί η Εγκυκλοπαίδεια της Βιβλικής, Θεολογικής, και Εκκλησιαστικής Φιλολογίας: «Το σημείο τού σταυρού βρίσκεται σαν άγιο σύμβολο ανάμεσα σε αρκετά αρχαία έθνη, που, κατά συνέπεια, μπορούν να ονομαστούν . . . αφοσιωμένα στο σταυρό. . . . Το σύμβολο του σταυρού φαίνεται ότι έχει πολλές και ποικίλες σημασίες. Μερικές φορές είναι ο Φαλλός [που χρησιμοποιείται στη σεξουαλική λατρεία], μερικές φορές ο πλανήτης Αφροδίτη».

Αλλά τι θα πούμε για την πρώτη Χριστιανική εκκλησία; Τον χρησιμοποιούσε και αυτή επίσης;

Χρησιμοποιούσαν το Σταυρό οι Χριστιανοί τού Πρώτου Αιώνα;

Δείχνοντας ότι ο σταυρός δεν ήταν ένα σύμβολο που χρησιμοποιούνταν στην πρώτη Χριστιανοσύνη, το βιβλίο Αρχεία τής Χριστιανοσύνης δηλώνει: «Ακόμη και ο σταυρός δεν ήταν ένα απευθείας εκκλησιαστικό στόλισμα . . . Το πιο αρχαίο σύμβολο του Χριστού ήταν ένα ψάρι (δεύτερος αιώνας)· στους πιο αρχαίους λαξευμένους τάφους παριστάνεται σαν ο Καλός Ποιμένας (τρίτος αιώνας)». Επίσης, ο Τζ. Χολς στο Λεξικό του των Αντικειμένων και των Συμβόλων στην Τέχνη γράφει: «Μετά την αναγνώριση της Χριστιανοσύνης από τον Κωνσταντίνο το Μεγάλο, και ιδιαίτερα από τον πέμπτο αιώνα, ο σταυρός άρχισε να σχεδιάζεται πάνω σε σαρκοφάγους [πέτρινα φέρετρα], σε λυχνίες, σε φέρετρα και σε άλλα αντικείμενα». (Τα μαύρα γράμματα δικά μας.) Όπως προσθέτει ο Σερ Ε. Α. Γουάλλις Μπαντζ στο Φυλαχτά και Χαϊμαλιά: «Ο σταυρός δεν έγινε το κύριο έμβλημα και σύμβολο της Χριστιανοσύνης μέχρι τον τέταρτο αιώνα». Όχι, δεν υπάρχει κανένα αρχείο για τη χρήση τού σταυρού στους Χριστιανούς τού πρώτου αιώνα.

Είναι ενδιαφέρον, ότι ο σταυρός, που υποτίθεται ότι είδε στον ουρανό ο Κωνσταντίνος και κατόπιν χρησιμοποίησε σαν στρατιωτικό του έμβλημα, δεν ήταν ο Λατινικός σταυρός, αλλά το σήμα [Απεικόνιση ελληνικών χαρακτήρων] το οποίο μερικοί συσχετίζουν με τη λατρεία του ήλιου (ο ίδιος ο Κωνσταντίνος ήταν ένας λάτρης τού ήλιου) και άλλοι με το μονόγραμμα Χι-Ρο—τα πρώτα δυο γράμματα του «Χριστού» στα Ελληνικά. Από τότε ο σταυρός χρησιμοποιείται συχνά για να προσθέσει ένα επίχρισμα δικαιοσύνης στις μη Χριστιανικές στρατιωτικές δραστηριότητες, όπως είναι οι Σταυροφορίες, όπου πολλές ωμότητες διαπράχτηκαν από τους «στρατιώτες του Σταυρού».

Τι Δείχνει η Βίβλος;

‘Αλλά’, μπορείτε να πείτε, ‘η Βίβλος μου πράγματι δηλώνει ότι ο Ιησούς πέθανε πάνω σ’ ένα σταυρό’. Αυτό είναι αλήθεια. Όμως τι σημαίνει η λέξη που χρησιμοποίησαν στο πρωτότυπο κείμενο οι Βιβλικοί συγγραφείς; Υπάρχουν δύο ελληνικές λέξεις που χρησιμοποιούνται για το εκτελεστικό όργανο, πάνω στο οποίο πέθανε ο Χριστός—σταυρός και ξύλον. Το έγκυρο Αναλυτικό Ταμείο τής Βίβλου τού Στρονγκ δίνει την πρωταρχική σημασία για τη λέξη σταυρός «ένας πάσσαλος ή όρθιο ξύλο», και για τη λέξη ξύλον «ξύλο», «δέντρο», ή «κορμός». Το Νέο Λεξικό τής Βίβλου λέει: «Η λέξη σταυρός (από το ρήμα σταυρόω) σημαίνει κυρίως έναν όρθιο πάσσαλο ή κορμό και, κατά δεύτερο λόγο, έναν πάσσαλο που χρησιμοποιούνταν σαν όργανο για την τιμωρία και την εκτέλεση».

Η Λατινική λέξη που χρησιμοποιείται για το όργανο, πάνω στο οποίο πέθανε ο Χριστός, ήταν η λέξη crux, η οποία, σύμφωνα με τον Λίβιο, ένα φημισμένο Ρωμαίο ιστορικό τού πρώτου αιώνα μ.Χ., σημαίνει έναν απλό πάσσαλο. Η Εγκυκλοπαίδεια της Βιβλικής, Θεολογικής, και Εκκλησιαστικής Φιλολογίας λέει ότι ο crux simplex ήταν ένας «απλός πάσσαλος ‘από ένα και μοναδικό κομμάτι ξύλου’». (Βλέπε το σχεδιάγραμμα.)

Επιβεβαιώνοντας το αυτό, το παράρτημα Αριθμός 162 στην Δε Κομπάνιον Μπάιμπλ δηλώνει σχετικά με το σταυρό ότι «υποδηλώνει έναν όρθιο πάσσαλο ή κορμό, πάνω στον οποίο καρφώνονταν οι εγκληματίες για εκτέλεση. . . . Ποτέ δε σημαίνει δυο κομμάτια ξύλου τοποθετημένα το ένα σταυρωτά σε οποιαδήποτε γωνία με το άλλο, αλλά πάντοτε ένα και μόνο κομμάτι». (Τα μαύρα γράμματα δικά μας.) Το παράρτημα συμπεραίνει: «Έτσι υπάρχει πλήρης απόδειξη ότι ο Κύριος τοποθετήθηκε για να πεθάνει πάνω σ’ έναν όρθιο πάσσαλο, και όχι σε δυο κομμάτια ξύλου που είχαν μεταξύ τους σχέση γωνίας».

Επειδή έχει ρίζες στην αρχαία ειδωλολατρική θρησκεία, και επειδή υπάρχουν αποδείξεις ότι ο Χριστός δεν καρφώθηκε πάνω στον παραδοσιακό σταυρό, ούτε ότι οι πρώτοι Χριστιανοί χρησιμοποιούσαν ένα τέτοιο σύμβολο, οδηγείται κανείς στο συμπέρασμα: Ο σταυρός δεν είναι αληθινά Χριστιανικός.

Εσείς τι θα Κάνετε;

Απαιτείται θάρρος για να ξεφύγει κανείς από τη θρησκευτική παράδοση που προέρχεται από την ειδωλολατρική αρχαιότητα. Ένα καλό παράδειγμα μιας τέτοιας απομάκρυνσης βρίσκεται στην Μετάφραση Νέου Κόσμου των Αγίων Γραφών, η οποία αποδίδει το σταυρό σαν «πάσσαλο βασανισμού» και το ρήμα σταυρόω σαν «προσηλώνω στον πάσσαλο», όχι «σταυρώνω». Αυτό απελευθερώνει από κάθε ίχνος ειδωλολατρίας την πολύτιμη θυσία που πρόσφερε ο Κύριος και Σωτήρας μας.

Πώς θα επηρεάσει η γνώση αυτή εσάς σε σχέση με την λατρεία, το κρέμασμα ή το φόρεμα ενός σταυρού, ή με το να κάμετε το σημείο του σταυρού; Ο απόστολος Παύλος παρότρυνε τους Χριστιανούς να ‘φεύγουν από την ειδωλολατρία’. (1 Κορινθίους 10:14) Ο απόστολος Ιωάννης πρόσθεσε: «Φυλάξατε εαυτούς από των ειδώλων». (1 Ιωάννη 5:21) Έτσι εκείνος που επιδιώκει να λατρεύει το Θεό, θα θέλει να είναι πολύ προσεκτικός με το να αποφεύγει να λατρεύει ή να έχει δεισιδαίμονα φόβο σε είδωλα από ‘ασήμι και χρυσάφι, έργο χεριών γήινων ανθρώπων’.—Ψαλμός 115:4, 8, 11.

Ένα έξοχο παράδειγμα τέθηκε από εκείνους στην αρχαία Έφεσο οι οποίοι, ακούγοντας το κήρυγμα του αποστόλου Παύλου και βρίσκοντας ότι τα είδη που χρησιμοποιούσαν δε βρίσκονταν σε αρμονία με την αληθινή Χριστιανοσύνη, τα μάζεψαν όλα μαζί και «κατέκαιον ενώπιον πάντων». (Πράξεις 19:18, 19) Στο τέλος τέλος, γιατί να αγαπάμε και να λατρεύουμε το όργανο που υποτίθεται ότι χρησιμοποιήθηκε για να δολοφονήσει τον Κύριο Ιησού Χριστό;

[Εικόνες στη σελίδα 15]

(Για πλήρες διαμορφωμένο κείμενο, δείτε έκδοση)

Σταυρός τού πάπα

Λατινικός σταυρός

Σταυρός απλός, ή πάσσαλος

Ελληνικός Σταυρός

Σταυρός του Αγίου Αντρέα

Κελτικός σταυρός

Ανκ, ή Αιγυπτιακός σταυρός

Σταυρός τής Μάλτας

Ταυ

[Εικόνα στη σελίδα 16]

Ο crux simplex όπως απεικονίζεται από τον Ρωμαιοκαθολικό λόγιο Ιούστο Λίπσιους στο βιβλίο του ‘De Cruce Libri Tres’