Ọ Khẹke Ne I Ye Gha Fi Imọto Ra?
UKPO ni bun ẹre ọ he ye na ne u ke fi imọto, ẹko wa vbe sẹ ruẹ ọyẹnmwẹ ne u na sẹtin fi imọto obọ ruẹ yo eke nọ rhirhi khọn ruẹ. Sokpan orhiọn emwa ruẹ vbe uwu ẹgbẹe kevbe avbe ọse ruẹ ma sẹ otọ, rhunmwuda iran roro ẹre wẹẹ, te ọ khẹke ne u dobọ imọto na fi yi ne u ghẹ ya miẹn ikuanegbe. Sokpan, u ma rẹn evbọzẹe ne iran na si osi.
Emwi vbenian ẹre uwẹ la gberra ra? Adeghẹ erriọ ẹre nọ, de emwi nọ gha ru iyobọ nuẹn ya rẹn deghẹ ọ khẹke ne u ye gha fi imọto?
Vbe ẹvbo eso, ọ mwẹ ukpo ne emwa ni fi imọto gha sẹ, avbe ọbo ebo ẹre ọ khian ghi kpasẹ yọ deghẹ iran gha ye sẹtin gha fi imọto. Ivbi Otu e Kristi ni rre otọ ẹvbo vbenian keghi lele uhi arriọba kevbe emwi ke emwi ne emwa ne arriọba rhie asẹ na ta. (Rom 13:1) Sokpan ehe ke ehe ne u rhirhi gha ye, emwi rrọọ nọ gha ru iyobọ nuẹn ya rẹn deghẹ ọ khẹke ne u ye gha fi imọto.
MU UKPA MU UWERHẸN GHEE ẸRE DEGHẸ Ọ KHẸKE NE U YE GHA FI IMỌTO
Zẹvbe nọ rre wẹbsait ọghe National Institute on Aging (NIA) nọ rre United States, u sẹtin nọ egbuẹ avbe ọta na:
I ye sẹtin tie avbe ama na mu ye odẹ ra, ra I ye sẹtin bẹghe ẹre vbe asọn?
I ye sẹtin khiẹn ẹyaẹn mwẹ vbe I gha khian ghee avbe ughegbe ni rre imọto mwẹ kevbe avbe eke nai rherhe bẹghe ra?
I ye sẹtin zẹ emwi ru vbe ẹgiẹgiẹ ra, vbe igiemwi, I gha sẹtin rherhe rhie owẹ mwẹ hin etẹto rre (accelerator) ne I rhie ẹre ye brake ra?
Te I ghi yẹkẹ khian vbe odẹ vbe I ghaa fi imọto, sẹrriọ wẹẹ, ọ ghi do si e go slow ra?
Inugba ẹre ọ he kẹ kherhe ne I miẹn ikuanegbe, imọto mwẹ gbelle uba rhunmwuda ne I na hẹ rhu emwi ughughan vbe odẹ ra?
Avbe olakpa mu mwẹ mudia vbe odẹ ra, rhunmwuda vbene I ya fi imọto ra?
Ovbe he ka rhie mwẹ vbe I fi imọto ra?
Ọ mwẹ ukhunmwu ne I re nọ gha sẹtin mu idobo yọ mwẹ egbe vbe I ghaa fi imọto ra?
Ẹgbẹe mwẹ kevbe avbe ọse mwẹ fian afianma rhunmwuda odẹ ne I ya fi imọto ra?
Adeghẹ ẹn ọre ewanniẹn ne u zẹ ye ọkpa ra eva vbe inọta na, ọ rhie ma wẹẹ, ọ khẹke ne u ru afiwerriẹ eso. Vbe igiemwi, u sẹtin zẹ ọre vbe iro wẹẹ, u i khian ghi gha fi imọto vbe ẹghẹ hia, katekate vbe asọn. Gha mu ukpa mu uwerhẹn ghee odẹ ne u ya fi imọto vbe ẹghẹ hia. U sẹtin nọ ọmwa ruẹ vbe uwu ẹgbẹe ra ọse ruẹ nọ tama ruẹ ako ne u i na hia vbe u ghaa fi imọto. U sẹtin vbe ya ruẹ vbene u khian ya gha mwẹ alaghodaro vbe odẹ ne u ya fi imọto. Vbọrhirhighayehẹ, adeghẹ ẹn ọre ewanniẹn ne u rhie ye inọta ni bun vbe uwu avbe inọta ni rre odukhunmwu mwa, ọ gha ma sẹ deghẹ u na dobọ imọto na fi yi.a
GI ILELE NI RRE BAIBOL GHA DIA RUẸ
Ọ sẹtin gha lọghọ ne ima rẹn wẹẹ, ma i ghi gua fi imọto ẹse. A gha we ne ọmwa dobọ imọto na fi yi, ẹko i rhiẹnrhiẹn ọnrẹn. Nọnaghiyerriọ, de ilele nọ rre Baibol nọ gha sẹtin ru iyobọ nuẹn ya rẹn emwi nọ khẹke ya ru? Gi ima zẹ iro yan eva vbọ.
Gha ru emwi ye oreghe. (Itan 11:2) Zẹvbe ne ima ya khian ọmaẹn, ma i ghi bẹghe ẹse, ma i vbe họn ẹmwẹ vberriọ, avbe inian ni rre egbe ima i ghi winna ẹse, ma i ghi vbe sẹtin sasa egbe. Vbe igiemwi, emwa ni bun i ghi ku iku isasegbe eso zẹvbe ne iran ya khian ọmaẹn rhunmwuda iran rẹnrẹn wẹẹ, iran sẹtin ya miẹn ikuanegbe. Ọ gha de ọghe imọto na fi, te ọ vbe khẹke ne ima lele ilele vbenian. Ọ mwẹ eke nọ gha sẹ, emwa eso sẹtin zẹ ọre vbe iro wẹẹ, iran i ghi fi imọto rhunmwuda, iran ma hoo ne iran miẹn ikuanegbe. (Itan 22:3) Adeghẹ emwa ọvbehe na rhie adia ne ọmwa nọ ru emwi ye oreghe vbekpa odẹ nọ ya fi imọto, ọ ghi ya ekhọe hia miẹn ọnrẹn yi.—Yae taa 2 Samuẹl 21:15-17.
Ghẹ gi esagiẹn ọmwa rhọkpa gha rrọọ ruẹ urhu. (Diut 22:8) Adeghẹ ọmwa ma na fi imọto ẹse, ọ sẹtin rhie ikuanegbe nẹẹn kevbe emwa ọvbehe. Adeghẹ ọmwa na ye gha fi imọto vbe nọ na rẹn wẹẹ, irẹn i ghi mobọ gua fi imọto te ọ mu arrọọ ọghẹe kevbe ọghe emwa ọvbehe ye ikpadede. Adeghẹ ọ na miẹn ikuanegbe, ọ sẹtin gbe ọmwa rua.
Ghẹ gha roro ẹre wẹẹ, u gha dobọ imọto na fi yi, emwa i khian ghi gha rhie ọghọ nuẹn. E Jehova hoẹmwẹ ruẹ, rhunmwuda ne u na mwẹ uyinmwẹ esi, vbe na ghee ne u na ru emwi ye oreghe, ne u na mu egbe rrie otọ kevbe ne u i na hoo ne u mu arrọọ ọghe emwa ye ikpadede. Ọ vbe yan wẹẹ, irẹn gha gbaroghe ruẹ, irẹn ghi vbe fu ruẹ ẹko rre. (Aiz 46:4) Ẹ i khian sẹ ruẹ rae ẹdẹ. Nọnaghiyerriọ, rinmwiaẹn nọ rhie ẹwaẹn nuẹn kevbe nọ ru iyobọ nuẹn ne u sẹtin lele ilele ni rre Baibol nọ gha ru iyobọ nuẹn ya rẹn emwi nọ khẹke ya ru vbọ gha de ọghe imọto na fi.
a Adeghẹ u hoo ne u rẹn sayọ, ya ghee uhunmwuta nọ khare wẹẹ, “Automobile Accidents—Are You Safe?” nọ ladian vbe Awake! ọghe August 22, 2002.