DƖYƐZUMANLƐ ODWOKƆ 41
NDWOMI 108 Nyamɩnlɩ Yɩ Ɔlɔlɛ
Nyamɩnlɩ Yɩ Ɔlɔlɛ Wɔ Kɛnɩ Daabaa
“ Bɛlá Gyehova asɩ, iluwakɛɛ ɩdɩyɛnɛ; yɩ ɔlɔlɛ kanyɩɩ nɩ wɔ ɛkɛnɩ daabaa.”—NDW. 136:1.
BƲTAYƖ
Yekehila sianti mɔɔ sɛ yenyia Bayɩbʋlʋ yɩ adwɩnɩ wɔ Gyehova yɩ ɔlɔlɛ nwʋ a, ɩkɔwʋwa yɛ ma ye padi ilókolɔ mmɩlɩ mɔ yeyiyiaa ndwokɔzɩzɩbɛ nɩ.
1-2. Mɩnla ndwokɔzɩzɩbɛ yɛ Kilisinyiamaa sʋ̃maa beyiyiaa a?
FA YƖ kɛɛ ɛlɛnɩ be luwa ngyemvile zʋ yɛ ahumi kezile bɛ itu a. Ahumi yi ɩbɔ ɛlɛnɩ yɩ ɩkɔ ɛkɩ ɩba ɛkɩ. Ɛlɛnɩ yɩ kɔhɔ dɩka bela mɔɔ ahumi yi kɔwɔ yɩ kɔhɔ nɩ, gyɩsɛ abiye mɔɔ ɩwɔ ɛlɛnɩ yɩ nu nɩ ɩyɩ ɛlɛnɩ yɩ sɩkyɛ itiã ngyemvile yi nu. Eyi kɔwʋwa ma ɛlɛnɩ yɩ kegyina dinyii mmɩlɩ mɔ ahumi yi ituu nɩ.
2 Sɛ yeyiyiaa ndwokɔzɩzɩbɛ a, yɛ nɣanlɩdɩlɛ kɔhʋla kɛzɩnza ndɛndɛ dɩkɛɛ ɛlɛnɩ mɔɔ ahumi ɩbɔ yɩ ɩkɔ ɛkɩ ɩba ɛkɩ nɩ la. Eɣile be wɔ kɛ a, ɔkɔhʋla kɛdɩ nɣanlɩ kɛɛ Gyehova dɔ wʋ na ɩbʋwaa wʋ. Naasʋ̃ eɣile fʋlɔ nɩ ɛtɩ nɣanlɩ kɛɛ Gyehova iánwʋ mɔɔ oduwaa numɔ po. (Ndw. 10:1; 13:1) Ebiye a wʋ ɔhɔnwʋ be kɔhʋla kɛhã odwokɔ be kɛyɩkyɩ wʋ ɛɣɛɛlɛ. (Ɛɣɛ. 17:17; 25:11) Naasʋ̃ ɩáhyɛ nɩ wʋ adwɩnɩ yɛ wʋ anwɩ̃ anwɩ̃ dɔkʋ̃. Ebiye a ekenyia adwɩnɩ po kɛɛ wʋádʋ bʋlɔ wɔ Gyehova anyɩ zʋ anzɛnyɩɩ ɩálɔ wʋ. Kɛ ɩkɛyɛ na wʋ adwɩnɩ ɩáyɛlɩ wʋ anwɩ̃ anwɩ̃ mmɩlɩ mɔ eyiyiaa ndwokɔzɩzɩbɛ nɩ a? Kile kɛɛ, kɛ ɩkɛyɛ na wʋanyia anwʋlazʋ na wʋahɔ zʋ wʋanyia anwʋlazʋ kɛɛ Gyehova dɔ wʋ na ɩkɔwʋwa wʋ a?
3. “Ɔlɔlɛ kanyɩɩ” mɔɔ Ndwomi 31:7 nɩɩ 136:1 kã nwʋmɔ odwokɔ nɩ, kɛ ɩtʋ kile a, na mɩnla ti mɔɔ yɛkɔhʋla kɛhã kɛɛ Gyehova yɛ nwʋmɔ ndianwʋ kezile a? (Kila mfonyini yi sʋ̃.)
3 Dɩyɛ ɔkʋ̃ mɔɔ ɩkɔwʋwa wʋ na wʋ adwɩnɩ ɩáyɛlɩ wʋ anwɩ̃ anwɩ̃ mmɩlɩ mɔ eyiyiaa ndwokɔzɩzɩbɛ yɛ lɛ kɛɛ ɛkɛhakɛ Gyehova yɩ ɔlɔlɛ kanyɩɩ nɩ. (Kɩnga Ndwomi 31:7; 136:1.) Adwɩnɩ mɔɔ ɩwɔ odwokɔpɔkɔ “ɔlɔlɛ kanyɩɩ” mɛda yɛ lɛ kɛɛ abiye kɔvʋãmɩ abiye nwʋ pampɩɩ mmɩlɩ munwala. Gyehova yɛ ɔlɔlɛ kanyɩɩ nwʋ ndianwʋ kezile. Bayɩbʋlʋ yɩ kã Gyehova nwʋ odwokɔ kɛɛ “yɩ ɔlɔlɛ ɩwɔ ɛkɛnɩ daabaa.” (Ɛkɩ. 34:6, 7) Akʋ̃ sʋ̃, ɩkã kɛɛ Gyehova: Yɩ ‘ɔlɔlɛ kanyɩɩ nɩ ɩzʋnɩ ɩma bɛzabɛ mɔɔ bosũ bɔfʋlɔ yɩ nɩ.’ (Ndw. 86:5) Dwɩnɩ mɔɔ eyi kile nwʋ: Gyehova iléyiaki yɩ asʋ̃mɩvʋlɔ nɔhʋanlɛmaa kyɩ̃! Sɛ ɛkakɛ kɛɛ Gyehova di nɔhʋanlɛ a, ɩkɛma ekegyina pindinyii mmɩlɩ mɔ eyiyiaa ndwokɔzɩzɩbɛ nɩ.—Ndw. 23:4.
Kɛmɔ sɩkyɛ kʋla ma ɛlɛnɩ be kyina dinyii mmɩlɩ mɔ ahumi ituu nɩ, anwʋlazʋ mɔɔ yɛwɔ wɔ Gyehova nu nɩ kɔwʋwa yɛ ma yekegyina pindinyii mmɩlɩ mɔ yeyiyiaa ndwokɔzɩzɩbɛ nɩ (Kila nkyɩkyɛmi 3)
KAKƐ KƐƐ GYEHOVA YƖ ƆLƆLƐ KƖNLA BAYƖBƲLƲ ƖTƲWƆLƐ EHILEHILELƐ NWƲ
4. Bayɩbʋlʋ ɩtʋwɔlɛ ehilehilelɛ yɩ, ebiye yɛ lɛ mɩnla a, na mɩnla ti mɔɔ yede yedi a?
4 Dɩyɛ ɔkʋ̃ sʋ̃ mɔɔ ɩkɔwʋwa wʋ ma ekegyina pindinyii mmɩlɩ mɔ eyiyiaa ndwokɔzɩzɩbɛ yɛ lɛ kɛɛ ɔkɔnwʋ kɛɛ Gyehova yɩ ɔlɔlɛ kɩnla Bayɩbʋlʋ ɩtʋwɔlɛ ehilehilelɛ nwʋ. Kɛ ɛtɩ odwokɔpɔkɔ “Bayɩbʋlʋ ɩtʋwɔlɛ ehilehilelɛ” yɩ tʋ ese a? Ebiye a mɔɔ ɩba wʋ adwɩnɩ nu yɛ lɛ nɔhʋanlɛ mɔɔ ozumanlɩ wɔ Nyamɩnlɩ Odwokɔ yi nu nɩ. Kɛ ndianwʋ nɩ, ozuma kɛɛ Nyamɩnlɩ dima yɛ lɛ Gyehova, Gyisɛsɩ dɩ Nyamɩnlɩ yɩ Ɣa ɔkʋ̃tɩnyɩɩ, awuvʋlɔ bézi dɩyɛ bela, na azɩlɛ yɩ kɛlanɩ paladayɩsɩ mɔɔ adasamaa kɔwʋwa zʋlɔ eɣile bela. (Ndw. 83:18; Odw. 9:5; Dwɔ. 3:16; Yik. 21:3, 4) Mmɩlɩ mɔ eleli ehilehilelɛ eyi elili nɩ, nɩ ɩyɛ sɩ kɛɛ abiye kɔhʋla kɛzɩnza wʋ adwɩnɩ. Mɩnla ti a? Iluwakɛɛ ɛɣa nwʋnlɩ kɛɛ ehilehilelɛ eyimmɔ gyĩ nɔhʋanlɛ odwokɔ zʋ. Bɛmá yehila kezimɔ sɛ yɛnwʋ yɩ kɛɛ Gyehova yɩ ɔlɔlɛ kɩnla Bayɩbʋlʋ ɩtʋwɔlɛ ehilehilelɛ nwʋ a, ɩkɔwʋwa yɛ ma yɛ adwɩnɩ ɩlɛ́yɛ yɛ anwɩ̃ anwɩ̃ kɛɛ Gyehova ɩánwʋ mɔɔ yeduwaa numɔ anzɛnyɩɩ ɩádwɩnɩ yɛ nwʋ.
5. Kile kezimɔ abiye kɔhʋla kɔbʋ awohwi ehilehilelɛ.
5 Mmɩlɩ mɔ ili bɔmʋnlɩ mɔɔ ozumanlɩ Bayɩbʋlʋ yɩ nɩ, mɩnla yɛ ɩwʋwalɩ wʋ ma ɔbʋlɩ awohwi ehilehilelɛ a? Ɩkɛyɛ kɛɛ bɔwʋwalɩ wʋ ma ɛvalɩ mɔɔ wʋ ɔzʋ̃mɩnlɛ kilehile nɩ dindianlɩ mɔɔ Bayɩbʋlʋ kilehile nɩ nwʋ. Kila ndianwʋ ɔkʋ̃: Fa yɩ kɛɛ nɩ ede di kɛɛ Gyisɛsɩ yɛ lɛ Dɩyɛ Munwala Zʋ Tumivʋlɔ Nyamɩnlɩ nɩ. Naasʋ̃ mmɩlɩ mɔ osumaa Bayɩbʋlʋ yɩ nɩ, eɣizialɩ wʋ nwʋ kɛɛ, ‘Asʋ̃ ɔzɔ ehilehilelɛ nɩ dɩ nɔhʋanlɛ a?’ Mmɩlɩ mɔ ɔnwʋnlɩ mɔɔ Bayɩbʋlʋ yɩ kã falɩ odwokɔ eyi nwʋ nɩ, ɛɣa nwʋnlɩ kɛɛ ɩ́dɩ nɔhʋanlɛ. Akʋ̃ eleli Bayɩbʋlʋ nu nɔhʋanlɛ odwokɔ mɔɔ mɛyɩ yɛ lɛ kɛɛ: Gyisɛsɩ “yɛ ɩdɩ Nyamɩnlɩ yɩ abakanɩ nɩ a,” “Nyamɩnlɩ yɩ Ɣa ɔkʋ̃tɩnyɩɩ” nɩ elili na ɔbʋlɩ awohwi ehilehilelɛ yɩ. (Kol. 1:15; Dwɔ. 3:18) Ɩwɔ numɔ, ɩ́la azɩ kɛɛ yekodudu awohwi ehilehilelɛ mɔɔ “yɩ tʋ dimi” nɩ. (2 Kɔl. 10:4, 5) Naasʋ̃ mmɩlɩ mɔ ozumanlɩ nɔhʋanlɛ yɩ nɩ, ɔbʋlɩ awohwi ehilehilelɛ na wʋáde di dɔkʋ̃.—Fɩl. 3:13.
6. Kɛ ɩkɛyɛ na wʋanyia anwʋlazʋ kɛɛ Gyehova yɩ “ɔlɔlɛ kanyɩɩ nɩ wɔ ɛkɛnɩ daabaa” a?
6 Sa ɔkʋla yɛ zɔ la falɩ mɔɔ Bayɩbʋlʋ yɩ kilehile falɩ Gyehova yɩ ɔlɔlɛ nwʋ nɩ. Sɛ eyiyiaa ndwokɔzɩzɩbɛ na wʋ adwɩnɩ bɔ yɩ tʋ kɛɛ ɩyɛɛ wʋ anwɩ̃ anwɩ̃ a, biziá wʋ nwʋ kɛɛ, ‘Asʋ̃ musunzu nninyeni nwʋ bʋwɔ a?’ Fa wʋ adwɩnɩ mɔɔ ɩyɛ wʋ anwɩ̃ anwɩ̃ wɔ Gyehova yɩ ɔlɔlɛ nwʋ nɩ tindiã odwokɔ mɔɔ ɩwɔ Ndwomi 136:1 mɔɔ yɛ dɩyɛzumanlɛ eyi gyĩ zʋlɔ nɩ nwʋ. Mɩnla ti mɔɔ Gyehova kã kɛɛ yɩ ɔlɔlɛ dɩ “kanyɩɩ” yɩ a? Mɩnla ti mɔɔ odwokɔ “yɩ ɔlɔlɛ kanyɩɩ nɩ wɔ ɛkɛnɩ daabaa” finde mbɔmɩ 26 wɔ ɔzɔ ndwomi yi nu yɩ a? Kɛmɔ yɛnwʋ yɩ nɩ, Gyehova yɩ ɔlɔlɛ kanyɩɩ mɔɔ ɩwɔ ɩma yi mmenii nɩ, ɩdɩ Bayɩbʋlʋ tʋwɔlɛ ehilehilelɛ dɩkɛɛ Bayɩbʋlʋ tʋwɔlɛ ehilehilelɛ azʋlɔtʋ be mɔɔ nɩ ɩáyɛ sɩ kɛɛ ekele kediã numɔ nɩ. Adwɩnɩ mɔɔ ɛlɛ kɛɛ Gyehova ɩálɔ wʋ anzɛnyɩɩ ɩánwʋ wʋ kɛɛ ɔtʋ bʋlɔ ma yɩ nɩ dɩ awohwi. Pʋ́ ɔzɔ adwɩnɩ yɩ kɛmɔ ɔkɔbʋ awohwi ehilehilelɛ bela nɩ!
7. Mɩnla ɛhɛlɛlɛdwokɔ azʋlɔtʋ yɛ ɩma enyia anwʋlazʋ kɛɛ Gyehova dɔ wʋ a?
7 Dasɩlɛ sʋ̃maa wɔ kɛnɩ mɔɔ ɩma yenyia anwʋlazʋ kɛɛ Gyehova dɔ yɛ. Kɛ ndianwʋ nɩ, Gyisɛsɩ hã hileli yi mɛdalilɛmaa nɩ kɛɛ: “Bɔsʋ̃mɩ bʋlɔ bɛtɛla nzɩlɩka sʋ̃maa.” (Mt. 10:31) Gyehova yɩzayɩ hã hileli yi mmenii kɛɛ: “Mɩkɛhyɛ wʋ ɛzɩzɩbɛ, nyɛ, mʋkɔwʋwa wʋ, mɩkɛva mɩ ɛdɩnɣɛlɛ salɛ nyini yi nɩ mʋkɔzɔ wu nu ɛzɩzɩbɛ ɛzɩzɩbɛ.” (Ayɩ. 41:10) Yɛ kezimɔ ndwokɔ eyi nu la kɛnɩ nɩ ndwɩ. Gyisɛsɩ ɩákã kɛɛ ‘Ebiye a bɔkɔzʋ̃mɩ bʋlɔ kɛdɛla,’ na Gyehova sʋ̃ ɩáka kɛɛ ‘Ebiye a mʋkɔwʋwa wʋ.’ Mfomi, bɛkã kɛɛ: “bɔsʋ̃mɩ bʋlɔ bɛtɛla” nɩɩ “mʋkɔwʋwa wʋ.” Meti sɛ ɩbayɩ kɛɛ wʋ adwɩnɩ yɛ wʋ anwɩ̃ anwɩ̃ wɔ Gyehova yɩ ɔlɔlɛ nwʋ mmɩlɩ mɔ eyiyiaa ndwokɔzɩzɩbɛ a, ɛhɛlɛlɛ ndwokɔ mɔɔ ɩdɩdɩ zɔ lɛ́ma ɛkɛdɩ nɣanlɩ kɛkɛ kɛɛ Gyehova dɔ wʋ, mfomi ekenyia dasɩlɛ mɔɔ ikile kɛɛ ɩdɔ wʋ ankasa. Mɔɔ ɛhɛlɛlɛ ndwokɔ eyi kã nɩ dɩ nɔhʋanlɛ. Sɛ ɔbɔ wʋ adwɩnɩ mɔɔ ɩyɛ wʋ anwɩ̃ anwɩ̃ yɩ nwʋ mpayɩ na ɔdwɩnɩndwɩnɩ ɛhɛlɛlɛ ndwokɔ eyimmɔ nwʋ a, ɔkɔhʋla kɛhã ndwokɔ mɔɔ ɩwɔ 1 Dwɔɔnʋ 4:16 nɩ kɛɛ: “Amɩyɛ dɩyɛ yezi, na yede yedi kɛɛ Nyamɩnlɩ ɩdɔ yɛ.”a
8. Sɛ ɩyɛ na wʋ adwɩnɩ yɛ wʋ anwɩ̃ anwɩ̃ kɛɛ Gyehova ɩálɔ wʋ a, mɩnla yɛ ɔkɔhʋla kɛyɛ a?
8 Na sɛ ɩyɛ na wʋ adwɩnɩ lanwʋ la yɛ wʋ anwɩ̃ anwɩ̃ kɛɛ Gyehova ɩálɔ wʋ sʋ̃ ɛ? Fa kezimɔ ɛtɩ nɣanlɩ nɩ tindiã mɔɔ ezi nɩ nwʋ. Yɛ nɣanlɩdɩlɛ kʋla sɩnza, meti yɛlɔ́kʋla kɛva yɛ nwʋ kediã zʋlɔ, naasʋ̃ sa yɛkʋla yɛfa yɛ nwʋ yetiã Gyehova yɩ ɔlɔlɛ zʋ iluwakɛɛ ɩázɩnza na ɩdɩ nɔhʋanlɛ sʋ̃. Sɛ iále yedi kɛɛ Gyehova dɔ yɛ a, nɩ yebuu yɛ anyɩ kogua yi subanɩ titili mɔɔ ɩdɩ ɔlɔlɛ nɩ zʋ.—1 Dwɔ. 4:8.
DWƖNƖDWƖNƖ ƆLƆLƐ MƆƆ GYEHOVA WƆ MA WƲ NƖ NWƲ
9-10. Mɩnla yɛ ɩmanlɩ Gyisɛsɩ hanlɩ odwokɔ eyi: “Ɛzɩlɛ nɩ yɩzayɩ munli yɩ ɩdɔ mʋnlʋmmɔ,” mɔɔ ɩwɔ Dwɔɔnʋ 16:26, 27 nɩ a? (Kila mfonyini yi sʋ̃.)
9 Sa yɛkʋla yesuma Gyehova yɩ ɔlɔlɛ nwʋ dɩyɛ sʋ̃maa mmɩlɩ mɔ yɛdwɩnɩndwɩnɩɩ odwokɔ mɔɔ Gyisɛsɩ hã hileli yi mɛdalilɛmaa nwʋ nɩ. Ɩhanlɩ kɛɛ: “Ɛzɩlɛ nɩ yɩzayɩ munli yɩ ɩdɔ mʋnlʋmmɔ.” (Kɩnga Dwɔɔnʋ 16:26, 27.) Nɩ Gyisɛsɩ ɩlɛ́kã ɔzɔ ndwokɔ yɩ na ama yɩ adʋwavʋlɔ yɩ bɛ ahʋnlɩnɩ ɩadɔ bo kunlu la. Nɔhʋanlɛ odwokɔ yɛ lɛ kɛɛ, nkyɩkyɛmi azʋlɔtʋ mɔɔ ɩwɔ kɛnɩ ansaana Gyisɛsɩ ɩbahã odwokɔ eyi nɩ ma yɛnwʋ kɛɛ, nɩ Gyisɛsɩ ɩlɛ́kã yɩ adʋwavʋlɔ yɩ bɛ nɣanlɩdɩlɛ nwʋ odwokɔ wɔ ɔzɔ mmɩlɩ yɩ. Mfomi, nɩ ɩkãã mpayɩwɔlɛ nwʋ odwokɔ.
10 Nɩ Gyisɛsɩ hã hile yɩ adʋwavʋlɔ yɩ kɛɛ bɔwɔ́ mpayɩ wɔ yi dima nu na áma bɔbɔ yɩ mpayɩ. (Dwɔ. 16:23, 24) Nɩ ihyinyia kɛɛ bɔnwʋ eyi. Iluwakɛɛ mmɩlɩ mɔ bodunwonli Gyisɛsɩ nɩ, ebiye a nɩ yɩ adʋwavʋlɔ yɩ kenyia adwɩnɩ kɛɛ bɔwɔ́ Gyisɛsɩ mpayɩ. Debe yɩzayɩ, nɩ bɛɣa bɔnwʋ Gyisɛsɩ kɛɛ ɩdɩ bɔ ɔhɔnwʋ. Ebiye a benyianlɩ adwɩnɩ kɛɛ iluwakɛɛ Gyisɛsɩ dɔ bɛ nɩ ti, ikediye bɛ dɩyɛzianlɛ na ɩava ɩahɔ Ɛzɩlɛ nɩ yɩ anyunu. Naasʋ̃ Gyisɛsɩ hã hileli bɛ kɛɛ áma benyia ɔzɔ adwɩnɩ yɩ. Mɩnla ti a? Iluwakɛɛ Gyisɛsɩ hã hileli bɛ kɛɛ: “Ɛzɩlɛ nɩ yɩzayɩ munli yɩ ɩdɔ mʋnlʋmmɔ.” Yezumanlɩ eyi mmɩlɩ mɔ ili bɔmʋnlɩ mɔɔ nɩ yesumaa mpayɩwɔlɛ nwʋ dɩyɛ wɔ Bayɩbʋlʋ yɩ nu nɩ. Kila kezimɔ eyi falɩ wʋ nwʋ: Iluwa Bayɩbʋlʋ mɔɔ ozuma nɩ ti, ɛɣa nwʋ Gyisɛsɩ bʋwɔ na ɔdɔ yɩ. (Dwɔ. 14:21) Na dɩkɛɛ adʋwavʋlɔ yɩ nɩ, sa ɔkʋla zʋ̃ anwʋlazʋ nu ɔbɔ Nyamɩnlɩ mpayɩ iluwakɛɛ ezi kɛɛ ‘yɩzayɩ munli yɩ ɩdɔ wʋ.’ Mmɩlɩ bela mɔ ɔkɔwɔ Gyehova mpayɩ nɩ, nɩ ɛdaa yi ali kɛɛ ede ɔzɔ ndwokɔ yɩ edi.—1 Dwɔ. 5:14.
Sa ɔkʋla zʋ̃ anwʋlazʋ nu ɔbɔ Gyehova mpayɩ iluwakɛɛ ezi kɛɛ ‘yɩzayɩ munli yɩ ɩdɔ wʋ’ (Kila nkyɩkyɛmi 9-10)b
NWƲ́ MƆƆ ƖMA WƲ ADWƖNƖ YƐ WƲ ANWƖ̃ ANWƖ̃ NƖ
11. Mɩnla ti mɔɔ sɛ yɛma yɛ adwɩnɩ yɛ yɛ anwɩ̃ anwɩ̃ wɔ Gyehova yɩ ɔlɔlɛ nwʋ a, Setanɩ yɩ anyɩ kele a?
11 Mɩnla yɛ ɩkɔhʋla kɛma yɛ adwɩnɩ kɛyɛ yɛ anwɩ̃ anwɩ̃ wɔ Gyehova yɩ ɔlɔlɛ nwʋ a? Ebiye a, ɛkɛhã kɛɛ Setanɩ yɛ ɩma yenyia ɔzɔ adwɩnɩ yɩ a, naasʋ̃ kɛ yi munwala yɛ ɩzʋ̃ yɩ a. Abɔnsamɩ ‘iluwaa nu ɩpɛɛ yɛ ɩkɛhyɩ yɛ,’ na sɛ ɩnwʋ kɛɛ yɛ adwɩnɩ yɛ yɛ anwɩ̃ anwɩ̃ wɔ Gyehova yɩ ɔlɔlɛ nwʋ a yɩ anyɩ de. (1 Pit. 5:8) Ɔlɔlɛ yɛ ɩhanlɩ Gyehova ma ɩvalɩ elelɛdɩyɛ nɩ ɩmanlɩ yɛ a, naasʋ̃ Abɔnsamɩ pɛ kɛɛ yɛtɩ nɣanlɩ kɛɛ ɩávata kɛɛ yenyia zʋlɔ mfasʋ. (Hib. 2:9) Naasʋ̃ sɛ yɛ adwɩnɩ yɛ yɛ anwɩ̃ anwɩ̃ wɔ Gyehova yɩ ɔlɔlɛ nwʋ a, aninyia yɛ yɩ anyɩ de a? Ɩdɩ Setanɩ. Na sɛ yeyiyiaa ndwokɔzɩzɩbɛ na yɛma ye padi kolɔ ma yeyiaki Gyehova zʋ̃mɩnlɛ a, aninyia yɛ yɩ anyɩ kele a? Ɩdɩ Setanɩ. Setanɩ pɛ kɛɛ yenyia adwɩnɩ kɛɛ Gyehova ɩálɔ yɛ, naasʋ̃ ɩ́dɩ zɔ kʋlaa. Setanɩ mfomi yɛ Gyehova ɩálɔ yɩ a. Naasʋ̃ iduwa yɩ “nnahɩlɩbɛ” zʋ ɩbɔ mmɔdɩnɩ kɛɛ ɩkɛma yekenyia adwɩnɩ kɛɛ amɩyɛ mfomi yɛ Gyehova ɩálɔ yɛ na ɩbʋ yɛ a. (Ɛfɩ. 6:11) Sɛ yɛba yɛnwʋ mɔɔ yɛ tamvʋlɔ Abɔnsamɩ ɩbɔɔ mmɔdɩnɩ kɛɛ ɩkɛyɛ a, ɩkɛhyɛ yɛ ɛzɩzɩbɛ ma yekezi yɛ kɛnɣa kɛɛ yekegyina pindinyii na ɩabʋ yɩ.—Gye. 4:7.
12-13. Mɩnla ɔhʋanɩ zʋ yɛ tanɩ mɔɔ bɛva bɔwʋlɩ yɛ nɩ kɔhʋla kɛma yɛ adwɩnɩ kɛyɛ yɛ anwɩ̃ anwɩ̃ wɔ Gyehova yɩ ɔlɔlɛ nwʋ a?
12 Dɩyɛ fʋlɔ wɔ kɛnɩ mɔɔ ɩkɔhʋla kɛma yɛ adwɩnɩ kɛyɛ yɛ anwɩ̃ anwɩ̃ wɔ Gyehova yɩ ɔlɔlɛ nwʋ. Ɩdɩ mɩnla a? Tanɩ mɔɔ bɛva bɔwʋlɩ yɛ nɩ. Ndw. 51:5; Wul. 5:12) Tanɩ zɩkɛ abusunwawɔlɛ mɔɔ ɩwɔ adasamaa nɩɩ Nyamɩnlɩ bɛ avinli nɩ. Akʋ̃ sʋ̃, ɩzɩkɛ kezimɔ yɛdwɩ̃, yɛ nɣanlɩdɩlɛ nɩɩ yɛ pɔkɔdɩlɛ.
13 Tanɩ nyia yɛ nɣanlɩdɩlɛ zʋ tumi, meti ɩma ye tiwʋwaba dide yɛ, adwɩnɩndwɩnɩ hyɛ yɛ zʋ, na yɛ anyɩ sʋ̃ tʋ̃. Sɛ yɛyɛ tanɩ a, yɛkɔhʋla kɛdɩ nɣanlɩ zɔ. Akʋ̃ sʋ̃, yɛkɔhʋla kenyia nɣanlɩdɩlɛ mɔɔ ɩdɩ zɔ iluwakɛɛ yɛtɔ sini na kɛ ɔzɔ yɛ Nyamɩnlɩ wɔlɩ yɛ nɩ ti. (Wul. 8:20, 21) Kɛmɔ kaalɩ mɔɔ yɩ tayɩ luusu nɩ ɩáhʋla ɩyɛ egyima bʋwɔ nɩ, ɔzɔ sʋ̃ la yɛ iluwa ye sinidɔlɛ ti yɛáhʋla yɛyɛ mɔɔ Nyamɩnlɩ wɔlɩ yɛ kɛɛ yɛyɛ́ nɩ bʋwɔ a. Ɩáyɛ nnwʋánlɩ kɛɛ ɩyɛ a yɛ adwɩnɩ yɛ yɛ anwɩ̃ anwɩ̃ wɔ Gyehova yɩ ɔlɔlɛ nwʋ. Sɛ ɩbayɩ zɔ a, ɩsɛ kɛɛ yɛkakɛ kɛɛ Gyehova yɛ ɩdɩ ‘Nyamɩnlɩ mɔɔ ɩdɩ kezi na yɩ nwʋ yɛ nnwʋánlɩ mɔɔ ɩda ɔlɔlɛ kanyɩɩ ali ikile bɛzabɛ mɔɔ bɔdɔ yɩ na bedi yɩ mmɛla zʋ nɩ.’—Ne. 1:5.
14. Mɩnla ɔhʋanɩ zʋ yɛ sɛ yɛdwɩnɩndwɩnɩ elelɛdɩyɛ yɩ nwʋ a ɩkɔwʋwa yɛ ma yekenyia anwʋlazʋ kɛɛ Gyehova dɔ yɛ a? (Wulomimaa 5:8) (Kila alɩka mɔɔ ise “Bɔ́ Wʋ Nwʋ Banɩ Na ‘Ama Tanɩ Ɩálahɩlɩ Lahɩlɩ Wʋ’” nɩ sʋ̃.)
14 Ɩwɔ numɔ, ɩyɛ a yɛkɛdɩ nɣanlɩ kɛɛ ɩávata Gyehova yɩ ɔlɔlɛ. Na sɛ yɛkãã yɩ bʋwɔ paa a ɩávata yɩ ɔlɔlɛ na eyi yɛ ɩma Gyehova yɩ ɔlɔlɛ yɛ sʋnʋnkʋ̃ yɩ a. Kɛ́ mɔɔ yɛyɛ nɩ yɛ ɩma yɛfata Gyehova yɩ ɔlɔlɛ a. Naasʋ̃, Gyehova va elelɛdɩyɛ nɩ ɩma yɛ na ama ɩahʋla ɩava yɛ tanɩ ɩahyɛ yɛ iluwakɛɛ ɩdɔ yɛ. (1 Dwɔ. 4:10) Kakɛ sʋ̃ kɛɛ, Gyisɛsɩ ɣa wuli manlɩ tanɩyɛlɛmaa na kɛ bɛzabɛ mɔɔ bedi munli nɩ a. (Kɩnga Wulomimaa 5:8.) Gyehova iáhila ɔhʋanɩ kɛɛ yɛkɛyɛ yɛ dɩyɛ bela pɛpɛɛpɛ, iluwakɛɛ abiyela íni kɛnɩ mɔɔ ɩkɔhʋla kɛyɛ zɔ. Sɛ yɛnwʋ yɩ kɛɛ tanɩ mɔɔ bɛva bɔwʋlɩ yɛ nɩ kɔhʋla kɛma yɛ adwɩnɩ kɛyɛ yɛ anwɩ̃ anwɩ̃ wɔ Gyehova yɩ ɔlɔlɛ nwʋ a, ɩkɔwʋwa yɛ ma yekezi yɛ kɛnɣa kɛɛ yɛlɛ́ma ikenyia yɛ zʋ tumi.—Wul. 7:24, 25.
SI WƲ KƐNƔA KƐƐ ƆKƆHƆ ZƲ KELI GYEHOVA NƆHƲANLƐ
15-16. Sɛ yɛkɔ zʋ yedi Gyehova nɔhʋanlɛ a, mɩnla anwʋlazʋ yɛ yɛkɔhʋla kenyia a, na mɩnla ti a? (2 Samʋwɛlɩ 22:26)
15 Gyehova pɛ kɛɛ yesi pɔkɔ baaba na yɛfʋãmɩ yɩ nwʋ. (Dit. 30:19, 20) Sɛ yɛyɛ zɔ a, yɛkɔhʋla kenyia anwʋlazʋ kɛɛ ɩkɔhɔ zʋ keli yɛ nɔhʋanlɛ. (Kɩnga 2 Samʋwɛlɩ 22:26.) Sɛ yɛkɔ zʋ yedi Gyehova nɔhʋanlɛ a, sa yɛkʋla yenyia anwʋlazʋ kɛɛ ɩkɔwʋwa yɛ ma yekegyina pindinyii mmɩlɩ mɔ yeyiyiaa ndwokɔzɩzɩbɛ nɩ.
16 Kɛmɔ yezunzu nwʋmɔ nɩ, yɛwɔ sianti sʋ̃maa ti mɔɔ yɛkɔhʋla kegyina pindinyii mmɩlɩ mɔ yeyiyiaa ndwokɔzɩzɩbɛ nɩ. Yezi kɛɛ Gyehova dɔ yɛ, na ɩkɔwʋwa yɛ. Ɔzɔ yɛ Bayɩbʋlʋ yɩ kilehile a. Sɛ ɩbayɩ kɛɛ yɛ adwɩnɩ yɛ yɛ kɛɛ Gyehova ɩálɔ yɛ a, sa yɛkʋla yɛdwɩnɩndwɩnɩ mɔɔ yezi yɛfalɩ Gyehova yɩ ɔlɔlɛ nwʋ tɛla kɛɛ yɛkɛva yɛ adwɩnɩ keziye kezimɔ yɛtɩ nɣanlɩ wɔ ɔzɔ mmɩlɩ nu nɩ zʋ. Bɛmá yɛhɔ zʋ yenyia Bayɩbʋlʋ ɩtʋwɔlɛ ehilehilelɛ mɔɔ ise Gyehova yɩ ɔlɔlɛ wɔ kɛnɩ daabaa nɩ nu anwʋlazʋ.
NDWOMI 159 Yɩ́ Gyehova Ayɛlɛ
a Ɛhɛlɛlɛ ndwokɔ mvʋlɔ mɔɔ ɔkɔhʋla sʋ̃ kehila yɛ lɛ Ditilonɔmi 31:8, Ndwomi 94:14, nɩɩ Ayɩzaya 49:15.
b MFONYINI NWƲ ODWOKƆ: Eliyema benyia be ɩbɔɔ Gyehova mpayɩ kɛɛ ɩwʋwá yɩ ma ihila yɩ yɩ mɔɔ yɩ nwʋ ba yɩ nɩ, inyiá nɣɛlɛbɛ mɔɔ ɩkɛva kehila yi ozukuasɛmɩ bʋwɔ, na ɩdɩdɩ́ yɩ ɣa baalɛ ma ɩlɔ́ Gyehova.