Buk pa Yubu Twero Konyi ka Itye ka Miyo Tira

1-2. Ariya ango ma lurem Yubu adek-ki kacel ki Eliu gukemme kwede?

I KARE ma Yubu orwenyo lonyone ducu, lokke owinnye bot jo mapol ma gibedo i lobo meno. Co adek ma onongo gingeyo Yubu guwoto wa i Uj me kweyo cwinye. Co magi gubedo Erifaji, Bildad ki Jopar. I kare ma guneno gin mutimme i kom Yubu, gubedo ki ur adada.

² Go kong gin ma guneno i kare ma guo kunnu. Gunongo Yubu tye ka deno can malit pien orwenyo jamine mapol ma pigi tego. Dyangi, kinaga, romi kacel ki kana pa Yubu ducu kikwalogi dok mukene kinekogi woko. Pol pa luticce bene kinekogi. Dok lutino pa Yubu ducu guto woko i kare ma ot opoto i komgi. I nge timme pa jami magi ducu, two malit omako Yubu. Del kome ducu onongo opong ki bwur dok en tye i arem matek. I kare ma Erifaji, Bildad ki Jopar guo, gunongo Yubu obedo i buru ma cwinye tye ka cwer adada. Gin ango ma co magi gutimo? Pi nino abiro kulu, pe guwaco lok mo keken bot Yubu, pien guneno ni en tye i arem matek. (Yubu 2:​12, 13) Laco mo ma pud pe oteggi tutwal ma nyinge Eliu bene obino ka neno Yubu dok obedo i nget co adek ca. I agikki me nino me abirone, Yubu ocako lok kun lamo nino ma kinywale iye dok penyo ni omyero eto woko. (Yubu 3:​1-3, 11) Dong onongo nen ka maleng ni Yubu mito kony dok man obedo twon ariya madit bot lureme magi! Co magi onongo gitye ki kare me cuko cwiny Yubu ki me nyuto ni gibedo lurem me ada ma giparo pire. Kong dong wanenu gin ma gutimo.

3. Gin ango ma wabinyamo i pwony man?

³ Jehovah oweko Moses ocoyo piny gin ma lurem Yubu adek-ki kacel ki Eliu guwaco dok gutimo. Lok mogo ma Erifaji owaco nen calo oa ki bot cen marac. Ki tungcel, lok ma Eliu oloko oa ki bot Jehovah. (Yubu 4:​12-16; 33:​24, 25) Meno aye oweko i buk pa Yubu, wanongo tam mabeco ki tam maraco loyo ma kimiyo. Wabinyamo kit ma buk pa Yubu twero konyowa kwede ka mitte ni wami tira bot ngat mo. Ento mukwongo, wabicako ki nyamo lanen marac pa Erifaji, Bildad ki Jopar. I nge meno, wabinyamo lanen maber pa Eliu. Wabinyamo bene gin ma Luicrael onongo gitwero pwonyone ki i buk pa Yubu ki dong gin ma watwero pwonyone i kare-ni.

KIT MA LUREM YUBU ADEK-KI GUMINE KWEDE TIRA

4. Pingo lurem Yubu adek-ki pe gukweyo cwinye? (Nen bene cal.)

⁴ Baibul waco ni lurem Yubu adek gucito “wek gicinyut cwercwinygi bot Yubu ki kweyo cwinye” pi jami maraco ducu ma otimme i kome. (Yubu 2:11) Ento pe gukweyo cwiny Yubu i yo mo keken. Pingo? Pien mukwongo, pe gutero itgi me niang lok pa Yubu ki pekone. Me labolle, gin gutamo ni Jehovah aye tye ka miyo pwod ki Yubu pi balle.a (Yubu 4:7; 11:14) Me aryo, pol pa tira ma co magi gumiyo bot Yubu onongo konye pe, pe nyuto kica dok okelo cwercwiny keken bot Yubu. Me labolle, co adek magi ducu guwaco lok ma twero nen calo ber ento ka cungo pa lokgi peke. (Yubu 13:12) Tyen aryo kulu, Bildad owaco bot Yubu ni loko tutwal. (Yubu 8:2; 18:2) Dok i kare mogo, co magi guwaco lok makec. Me labolle, Jopar olwongo Yubu ni “dano ma laming.” (Yubu 11:12) Me adek, kadi bed gin pe gudange i wi Yubu, ento lok ma guloko ki kit ma guloko kwede omiyo Yubu owinyo ni pe kimare dok pe kiwore. (Yubu 15:​7-11) Co magi gubedo ka tute me nyuto ni Yubu otimo bal dok pe gukweyo cwiny Yubu nyo gujingo niyene.

5. Tam ma lurem Yubu adek-ki gumiyo adwogine obedo nining?

⁵ I kare ma Erifaji, Bildad ki Jopar gutyeko lok, Yubu owinyo marac loyo kit ma onongo en tye kwede con. (Yubu 19:2) I kare ma gubedo ka kok i kom Yubu ni otimo bal, en bene obedo ka tute me waccigi ni epe ki bal mo. Meno oweko Yubu ocako bedo ki tam ma pe opore dok oloko lok ma onongo myero pe oloki. (Yubu 6:​3, 26) Lok pa lurem Yubu magi onongo pe rwatte ki tam pa Lubanga dok pe gutero Yubu ki kica. Macalo adwogine, guweko Catan otiyo kwedgi me turo cwiny Yubu. (Yubu 2:​4, 6) Ento lok man onongo twero konyo Luicrael nining dok bene twero konyowa i kare-ni nining?

6. Gin ango ma onongo ludongo ma i Icrael gitwero pwonyone ki i lanen marac pa lurem Yubu adek-ki?

⁶ Adwogi maber ango ma Luicrael onongo gitwero nongone? I kare ma Jehovah omiyo Cik bot rok me Icrael, En ocimo co mogo ma gupore me ngolo kop pa Jone ki me konyogi wek gulub cikke. (Nwo. 1:​15-18; 27:1) Onongo mitte ni co magi kong guwiny lok maber ma peya gumiyo tam nyo gungolo kop. (2 Tekwaro 19:6) Onongo bene mitte ni gupeny lapeny me ka bedo ki tam ni gingeyo jami ducu ma otimme. (Nwo. 19:18) Medo i kom meno, onongo mitte ni gulok ki kica bot jo ma gubino botgi pi kony. Pingo? Pien ngat moni onongo pe biye tito lok ma i cwinye ka ce kiloko kwede ki gero. (Nia 22:​22-24) Magi aye pwony mogo ma ludongo ma i Icrael onongo gitwero nongone ki i gin mutimme i kom Yubu.

7. Medo i kom ludongo me Icrael, angagi ma onongo bene gitwero miyo tira, dok adwogi maber ango ma onongo gitwero nongone ki i buk pa Yubu? (Carolok 27:9)

⁷ Pe ludongo me Icrael keken aye onongo gimiyo tira. Ngat mo keken onongo twero konyo lawote me nyikke cok ki Jehovah. Dok bene ngat mo keken onongo twero miyo tira bot lawote ka ce otimo gin mo marac. (Jab. 141:5) Lurem me ada gikonyo luwotgi i yo ma kit meno. (Kwan Carolok 27:9.) Ka onongo Luicrael gutamo i kom lok maraco ma lurem Yubu adek-ki guwaco, onongo gibingeyo gin ma myero pe giwacci nyo pe gitim ka gitye ka miyo tira.

8. Gin ango ma omyero wagwokke kwede ka watye ka miyo tira bot jo mukene? (Nen bene cal.)

⁸ Adwogi maber ma wanongo. Ka omegiwa ki lumegiwa gitye ka deno can, kare ducu wabedo ki miti me konyogi. Ento ka waloko dok watimme kit ma lurem Yubu adek-ki gutimme kwede, ci pe wabibedo ki kare me kweyo cwiny omegiwa ki lumegiwa. Dong mukwongo, myero pe warune me moko tam ento kong waniang jami ducu ma otimme ma peya wamiyo tira. Me aryo, tirawa myero ojenge i kom Lok pa Lubanga ento pe i kom tamwa, calo kit ma Erifaji otimo kwede. (Yubu 4:8; 5:​3, 27) Me adek, myero wagwokke ki waco jami ma pe nyuto kica nyo lok me cac. Wii opo ni, Erifaji ki lureme guwaco jami mogo ma tye ada. Lacen, kadi wa lakwena Paulo bene otiyo ki lok pa Erifaji. (Por Yubu 5:13 ki 1 Jo Korint 3:19.) Ento pol lok ma co adek magi guwaco i kom Lubanga, pe obedo lok ada dok bene gucwero cwiny Yubu. Pi meno, Jehovah owaco ni co magi pe guloko lok ada. (Yubu 42:​7, 8) Dong ka watye ka miyo tira, omyero wagwokke ki waco lok mo keken ma twero weko Jehovah nen calo ngat mager dok miyo luticce winyo ni pe kitwero marogi. Kong dong wanenu pwony ma watwero nongone ki bot Eliu.

KIT MA ELIU OTIRO KWEDE KI YUBU

9. Tit kong pingo onongo Yubu mito kony i kare ma lureme gutyeko lok, dok Jehovah omine kony meno nining?

⁹ Yubu kacel ki lureme adek-ki, gularo lok malyet adada pi kare malac. Guloko lok mapol ma opongo cura 28 kulu me Baibul. Dok pol pa lok ma guwaco onyuto ni onongo gukeco adada. Dong watwero niang maber tyen lok mumiyo Yubu onongo pud cwinye otur adada! En onongo pud mito kwecwiny kacel ki tira. Jehovah okonyo Yubu nining? En otiyo ki Eliu me miyo tira bot Yubu. Ento pingo Eliu okuro nio wa i kare ma Yubu kacel ki co adek-ki gutyeko lokgi? Eliu owaco ni: ‘An pud latin, wun dong wuteggi; pi meno nakanen abedo ki lworo.’ (Yubu 32:​6, 7) Eliu onongo ngeyo ni jo muteggi pol kare giryek pien gurii i lobo dok gukato ki i jami mapol loyo jo matino. Ento i nge diyo cwinye me winyo lok pa Yubu ki lureme, Eliu onongo dong pe twero ling mot. En owaco ni: “Pe ni ludito aye giryek, nyo ni jo muteggi gingeyo gin ma tye atir.” (Yubu 32:9) Gin ango ma Eliu owaco, dok en owaco nining?

10. Gin ango ma Eliu otimo ma peya en omiyo tira bot Yubu? (Yubu 33:​6, 7)

¹⁰ Ma peya Eliu omiyo tira mo keken bot Yubu, en onongo mito ni Yubu kong obed agonya dok obed atera me winyo gin ma ebiwacce. Gin ango ma Eliu otimo? Mukwongo, Eliu kong ojukke kekene. Wangeyo man pien i acakkine Baibul waco ni Eliu onongo okeco adada. (Yubu 32:​2-5) Kadi bed kit meno, Eliu pe oloko ki Yubu ki gero nyo i yo ma pe nyuto kica. Ento en omwolle dok oloko ki Yubu calo larem me ada. Me labolle, en owaco bot Yubu ni: “Nen, arom kwedi i nyim Lubanga.” (Kwan Yubu 33:​6, 7.) I nge meno, Eliu onyuto ni ebedo ka winyo lok ducu ma Yubu obedo ka wacone. Ma peya en omiyo tira ki Yubu, en kong onwoyo lok mogo ma pigi tego ma Yubu owaco. (Yubu 32:11; 33:​8-11) Dok Eliu otimo gin ma kit meno i kare mukene ma omiyo tira bot Yubu.—Yubu 34:​5, 6, 9; 35:​1-4.

11. Eliu omiyo tira ki Yubu nining? (Yubu 33:1)

¹¹ I kare ma Eliu obedo ka miyo tira bot Yubu, en pe oweko Yubu owinyo calo konye pe. Me ka meno, en onyuto woro bot Yubu. Me labolle, Eliu otiyo ki nying Yubu, ento nen calo co adek ca pe gutimo meno. (Kwan Yubu 33:1.) Eliu nen calo wiye opo i kom mitine matek me lok i kare ma Yubu ki lureme gubedo ka laro lok. Pi meno, Eliu omiyo ki Yubu kare me gamo lokke. (Yubu 32:4; 33:32) Eliu bene onyuto ki Yubu ni jami mogo ma en owaco dok otimo pe tye kakare, dok Eliu opoyo wi Yubu i kom kit pa Jehovah calo ryeko, teko, ngolo kop atir kacel ki marre ma pe lokke. (Yubu 36:​18, 21-26; 37:​23, 24) Tira maber ma Eliu omiyo ki Yubu nen calo okonyo Yubu me bedo atera me nongo tira mukene ki bot Jehovah. (Yubu 38:​1-3) Lanen pa Eliu onongo twero konyo Luicrael nining, dok twero konyowa i kare-ni nining?

12. Jehovah otiyo ki lunebi nining me konyo Jone, dok lanen pa Eliu onongo twero konyo Luicrael nining?

¹² Adwogi maber ango ma Luicrael onongo gitwero nongone? Jehovah pol kare onongo tiyo ki lunebi me pwonyo ki me tiro Luicrael. Me labolle, i kare pa Lungolkop, Jehovah otiyo ki lanebi ma dako ma nyinge Debora me tiro Jone. Jehovah bene otiyo ki Camuel cakke wa i kare ma Camuel pud tidi, me tiro Luicrael. (Lungol. 4:​4-7; 5:7; 1 Cam. 3:​19, 20) Lacen i kare pa luker, Jehovah otiyo ki lunebi mapol me konyo Luicrael me wore i yo ma atir. Dok i kare ma lwak gujemo i kome, En obedo ka cwalo lunebine me tirogi. (2 Cam. 12:​1-4; Tic 3:24) Lanen pa Eliu ma kicoyo i buk pa Yubu, onongo twero konyo co ki mon ma lugen me ngeyo gin me awaca ki kit me wacone ka onongo mitte ni gumi tira bot ngat mo.

13. Lukricitayo gitwero cuko cwiny luye luwotgi nining i kare-ni?

¹³ Adwogi maber ma wanongo. Macalo Lukricitayo, wan bene waweko miti pa Lubanga ngene ka watito lokke ma nonge i Baibul. Watwero bene tic ki lok ma mit me kweyo kacel ki cuko cwiny luye luwotwa. (1 Kor. 14:3) Luelda omyero kare ducu gutute me lok i yo ma nyuto kica ki mar, kadi bed ngat ma gitye ka lok kwede-ni cwinye otur nyo owaco lok mo marac.—1 Tec. 5:14; Yubu 6:3.

14-15. Mi kong labol ma nyuto kit ma laelda twero lubo kwede lanen pa Eliu.

¹⁴ Go kong gin man i wii. Laelda mo oniang ni lamego mo ma i kacokkegi, cwinye otur. Pi meno, laelda man kacel ki omego mukene gucito ka limo laminwa-ni wek gicuk cwinye. I kare ma guo bot laminwa-ni, en otito ni kadi bed ecito i cokke dok bene etito kwena, ento cwinye pe yom. Dong gin ango ma laelda-ni bitimone?

¹⁵ Mukwongo, en kong bitute me niang maber tyen lok mumiyo laminwa-ni winyo kit meno. Me timo meno, bimitte ni en openy lapeny mogo dok oter ite me winyo lagam pa laminwa-ni. Twero bedo ni laminwa-ni winyo ni konnye pe nyo Jehovah pe mare. Nyo romo bedo ni laminwa-ni tye ki par matek ma lubbe ki lok me nongo jami ma mitte me kwo. (Luka 21:34) Me aryo, laelda-ni bitute me pwoyo lamego-ni pi jami mabeco ma en timo. Me labolle, en twero pwoyo lamego man pi bedo tye i cokke kacel ki tic me pwony kare ducu kadi bed pe yot. Ki dong me adek-ke, ka laelda man oniang maber peko pa laminwa-ni ki pingo cwinye pe yom, ci en dong bitic ki Baibul me konyo laminwa-ni me niang ni Jehovah mare.—Gal. 2:20.

MEDDE KI NONGO PWONY KI I BUK PA YUBU

16. Watwero medde ki nongo pwony ki i buk pa Yubu nining?

¹⁶ Dong nen ka maleng ni, tye pwony mapol ma watwero nongone ki i buk pa Yubu! I pwony mukato-ni, waneno ni buk pa Yubu pwonyowa pingo Lubanga oye ni dano guden can ki kit ma watwero medde kwede ki bedo lugen ka watye ka kato ki i peko. Dok i pwony man, wanyamo kit ma wan ducu watwero miyo kwede tira maber ka walubo lanen pa Eliu ento pe lanen pa Erifaji, Bildad ki Jopar. Pingo pe ikwany kare me nwoyo kwano pwony ma wanongo ki i buk pa Yubu ma nongo peya imiyo tira ki ngat mo? Dok ka kare okato malac ma pe ikwano buk man mamwonya tutwal-li, ci iromo kwanyo kare me kwanone doki. Ka itimo meno, ci ibinongo ni tye me kony adada i kare-ni marom aroma ki kare ma kicoyo buk man iye.