Induna Yekhulu EngumRoma Enomusa
IZINDUNA zekhulu ezingamaRoma zazingadumile ngokuba nomusa. Njengoba yayabelwe ukuba ihole ibutho lamasosha ayikhulu ajwayele ukulwa, induna yekhulu kwakudingeka ibe umqondisi wamasosha onokhahlo, umqondisi-zigwegwe, futhi, ngezinye izikhathi, ngisho nomkhiphi wesigwebo sokufa. Nokho, iBhayibheli lisitshela ngenduna yekhulu engumRoma yebutho lika-Awugustu eyabonisa ukupha kwangempela nozwela kumphostoli uPawulu. Yayingubani igama layo? UJuliyu.
IBhayibheli lisethula kulendoda kuzEnzo isahluko 27. Umphostoli uPawulu wayecele ukuba uKesari athethe icala ayelidlulisele kuye eRoma. Kanjalo, uPawulu, nezinye iziboshwa eziningana, badluliselwa ekunakekeleni ‘kwenduna yekhulu, egama layo linguJuliyu, yebutho lika-Awugustu.’ Basuka ngomkhumbi eKesariya, idolobha eliyitheku elisenyakatho-ntshonalanga yeJerusalema elaliyikomkhulu lamabutho aseRoma. Isazi-mlando uLuka sithi: “Ngangomuso safika eSidoni; uJuliyu wamphatha kahle uPawulu, wamvumela ukuba aye kubahlobo bakhe, ahlunyelelwe.”—IzEnzo 27:1-3.
Isizathu sokuba uJuliyu ashukunyiselwe ukuba abonise umusa onjalo asishiwongo eBhayibhelini. Kungenzeka wayeyalwe uMbusi uFestu ukuba aphathe uPawulu ngokukhethekile. Noma mhlawumbe ngenxa yokuthi eye wajwayelana nezimo zokuboshwa kukaPawulu, uJuliyu kungenzeka ukuthi wahlatshwa umxhwele isibindi nobuqotho bukaPawulu. Noma ngabe yikuphi, uJuliyu wabonakala eqonda ukuthi uPawulu wayengesona isiboshwa esivamile.
Nokho, uJuliyu wakhetha ukungasilaleli isixwayiso sikaPawulu sokungasuki eMatheku-mahle. Ngokushesha umkhumbi wapheshulwa isiphepho esasongela ukuwuphahlazela esihlabathini ngaphandle kogu lwasenyakatho Afrika. (IzEnzo 27:8-17) Phakathi nalesiphepho, uPawulu wasukuma waqinisekisa abagibeli ababethukile ngokuthi ‘kwakungayikufa-muntu kubo, umkhumbi kuphela.’ Nakuba kunjalo, kamuva amanye amatilosi azama ukuphuma emkhunjini. Khona-ke uPawulu watshela uJuliyu: “Uma laba bengahlali emkhunjini, ningesindiswe nina.”—IzEnzo 27:21, 22, 30, 31.
Ngalesikhathi, uJuliyu wakhetha ukumlalela uPawulu, futhi ukubaleka kwamatilosi kwavinjwa. Njengoba uPawulu ayebikezele, umkhumbi waphahlazeka endaweni engajulile futhi waphuka. Esaba ukuthi iziboshwa zizobaleka, amasosha ayekulowo mkhumbi anquma ukuzibulala zonke. Nokho, nalapha futhi, uJuliyu wangenela futhi wavimba abantu bakhe, ngaleyondlela esindisa ukuphila kukaPawulu.—IzEnzo 27:32, 41-44.
IBhayibheli alisitsheli ukuthi kwenzekani kulenduna yekhulu enomusa noma ukuthi yalwamukela yini ukholo lobuKristu. Umusa eyawubonisa wawungukubonakaliswa kokusebenza kukanembeza ovela kuNkulunkulu. (Roma 2:14, 15) Nokho, amaKristu edlulela ngalé komusa wobuntu futhi abonisa umusa wokwesaba uNkulunkulu owumphumela wokuba nomoya kaNkulunkulu. (Galathiya 5:22) Ngokuqinisekile, uma isosha eliyiqaba elalingamazi uNkulunkulu lakwazi ukubonisa umusa, yeka ukuthi abantu bakaNkulunkulu kufanele bashukunyiselwe kakhulu kangakanani ukuba benze kanjalo!