MBILI JANGU
Tuŵele Tuli Mkulijiganya Kutyochela Kwa Mkwiganya Jwetu Jwamkulungwa
UNE ni ŵamkwangu tuŵele tuli mkusimana ni yakogoya yakuyichisyayi pa utumiki wetu wa upayiniya soni umishonale. Ula soni mbungo jamachili, kutila kumalo kwatwatamaga, nambosoni kupita m’malo mwele asilikali akutenda chipikicheni soni m’misewu jewugalidwe. Atamose kuti twasimene ni yosopeyi, twasangalalagape ni kumtumichila Yehofa. Mwamti Yehofa aŵele ali mkutukamuchisya soni kutupa upile. Soni mpela Mkwiganya jwetu Jwamkulungwa, jwalakwe aŵele ali mkutujiganya yindu yakusosekwa mnope.—Yob. 36:22; Yes. 30:20.
CHISYASYO CHAMBONE CHA ACHINANGOLO ŴANGU
Chakumbesi kwa m’yaka ya m’ma 1950, achinangolo ŵangu ŵasamile ku Italy ni kwawula ku Kindersley, dela jajili mu msinda wa Saskatchewan, ku Canada. Mkanipapite ndaŵi jelewu, jemanjaji ŵalijiganyisye yisyesyene mwamti kaneko wosope m’liŵasa lyetu twaŵele ŵa Mboni sya Yehofa. Ngusakumbuchila kuti panaliji jwachinandipile, naŵaga ndaŵi jejinji ndili mkulalichila pampele ni ŵandu ŵa m’liŵasa lyetu. Ni ligongo lyakwe ndaŵi sine ngusaŵecheta mwakuseka kuti natandite “upayiniya wakamuchisya” ndili ngwete yaka 8.
Pampepe ni wachinasi ŵangu, mu 1966
Achinangolo ŵangu ŵaliji ŵakulaga. Nambope, jemanjaji ŵaliji chisyasyo chambone pangani ja kumtumichila Yehofa mwakulipeleka mnope. Mwachisyasyo, mu 1963 jemanjajo ŵasumisye yindu yawo yejinji pakusaka kupata mbiya kuti akatende nawo msongano wayilambo wawatendechele ku Pasadena, California, m’chilambo cha U.S.A. Mu 1972 twajesile lutando chiŵandika makilomita 1,000 kwawula ku Trail, dela jajili ku British Columbia, m’chilambo cha Canada kuti tukalalichile nawo ku dela jakusaŵecheta Chitaliyana. Baba ŵangu ŵakamulaga masengo gakulolela nyumba. Nambo ŵakanaga kuti ŵakwesye pa udindo ligongo lyakusaka kuti atendeje yejinji pakumtumichila Yehofa.
Ngusayamichila mnope chisyasyo chambone cha achinangolo ŵangu chaŵambele une soni ŵachibale ŵangu ŵatatu. Chisyasyo chawo chaliji mpela majiganyo gandanda ganapochele pakumtumichila Yehofa. Mwamti nalijiganyisye kuti naga ngusosasosa chandanda Uchimwene, nikuti Yehofa chachisamalilaga.—Mat. 6:33.
KUTANDA KWA UTUMIKI WA NDAŴI SYOSOPE
Mu 1980, nalombene ni Debbie, jwamkongwe jwakusalala juŵasachililaga kutenda yejinji pakumtumichila Yehofa. Mwamti wosopewe twasakaga kutenda utumiki wa ndaŵi syosope. Myoyo Debbie jwatandite upayiniya pali pamasile miyesi jitatu chilombanile. Pali pamasile chaka chilombanile, twasamile ku mpingo wamwana wuwasosechelaga ŵakulalichila ŵajinji. Mwamti nombene natandite kutenda upayiniya.
Pa lisiku lya ukwati wetu, mu 1980
Pali papite ndaŵi, twatengwiche ni yineyake mwamti twasakaga kuwujila kumangwetu. Nambope twaganisisye kaje yakumsalila nganiji jwakulolela dela jwetu. Mwachinonyelo soni mwakuwona mtima jwatusalile kuti, “Jemanja akutendekasya kuti yakusimana nayo yiŵe yakusawusya mnope. Jemanja ngakulola yambone pa yindu yakusimana nayoyo. Nambo naga ali awungunyisye yindu yamboneyo mpaka ayipate.” Malangisoga ni gatwasosechelaga. (Sal. 141:5) Myoyo twakamulichisye masengo malangisogo ndaŵi jijojo. Mwamti twayikopochele kuti papalidi yindu yejinji yambone pa yindu yatwasimanaga nayoyo. Ŵandu ŵajinji ŵa mumpingomo kupwatika ŵachinandipile soni ŵele achiŵamkwawo nganaŵa ŵa Mboni sya Yehofa, ŵasakaga kutenda yejinji pakumtumichila Yehofa. Yaŵatusalile m’baleyi yatujiganyisye chindu chambone kuti tuloleje yambone kwineku tuli mkujembecheya Yehofa kuti alinganye yakusawusya yetu. (Mik. 7:7) Myoyo twatandilesoni kusangalala mwamti kaneko yindu yachenjile.
Ŵandu ŵaŵatujiganyaga sukulu jetu jandanda ja apayiniya ŵaliji ŵakuti atumichilesoni m’yilambo yine. Myoyo paŵatulosyaga yiwulili soni paŵasalaga yakusawusya yaŵasimene nayo nambosoni upile ŵaŵapatile, yatutendekasisye kusaka kutumichila mpela amishonale. Myoyo twaliŵichile chakulinga chelechi chakuti chituŵe amishonale.
Pa Nyumba ja Uchimwene ku British Columbia, mu 1983
Pakusaka kutenda yindu mwakamulana ni yakulinga yetuyi, mu 1984 twasamile ku mpingo wa chimfalansa ku Quebec, wawuli pa lutando lwa makilomita gakupunda 4,000 kutyochela ku British Columbia. Pelepa nikuti twasosekwaga kulijiganya ndamo soni chiŵecheto chasambano. Chakusawusya chine chaliji chakuti twakwete mbiya syamnono. Mwamti pandaŵi jine yakulya yatwalyaga yaliji mbatata syatwapasyaga mumgunda wele msyene jwatukundile kuti tupasyeje. Debbie jwatelekaga mbatatasi m’matala gakulekanganalekangana soni ŵasitelekaga mwakunong’a mnope. Mwangasamala kandu ni yakusawusyayi, m’weji twapitilisye kupilila yosopeyi mwakusangalala. Kupunda pa yosopeyi, twayiweni kuti Yehofa akutusamalila.—Sal. 64:10.
Lisiku line twapochele utenga pa foni wele nganituwujembecheyaga. Waliji utenga wakutuŵilanga kuti tukatumichileje ku Beteli ja ku Canada. Twasangalele mnope ni yeleyi. Nambope twadandawile ligongo twaliji tuli tulembilesoni fomu jakuwuchisya Sukulu ja Giliyadi. Atamose yaliji myoyo twakundile kwawula ku Beteliko. Patwayiche, twamwusisye M’bale Kenneth Little, juŵatumichilaga mu Komiti ja Nyambi kuti, “Ana chiyiŵe uli naga akutuŵilangasoni ku Sukulu ja Giliyadi?” Jwalakwe jwagambile kwanga kuti, “Yichiwoneka pandaŵi jijojo.”
Pali pagambile kumala wiki jimo, twawilanjidwe kuti tukajinjile Sukulu ja Giliyadi jila. Myoyo twasosekwaga kusagula yakutenda. Mwamti M’bale Little jula jwatusalile kuti, “Utumiki uliwose wachasagulewo, amanyilile kuti lisiku line chachikumbila kuti bola akasagwile utumiki winewo. Pangali utumiki wakupunda ujakwe, mwamti Yehofa mpaka ŵape upile pa utumiki uliwose wachasagulewo.” Twakundile kuja kukwinjila nawo Sukulu ja Giliyadi, mwamti kwa yaka yosopeyi tuyiweni kuti yaŵatusalile M’bale Little yila yaliji yisyene. Myoyo m’wejisoni tuŵele tuli mkwasalila ŵane maloŵe gagaga pakusaka kusagula utumiki.
UMI WA UMISHONALE
(Kumchiji) Ulysses Glass
(Kumlyo) Jack Redford
Twasangalele mnope kuŵa mu gulu ja ŵakulijiganya 24 ŵatwajinjile kalasi nambala 83 ja Sukulu ja Giliyadi jajatendechele ku Brooklyn, New York mu Epulo 1987. M’bale Ulysses Glass soni M’bale Jack Redford ni ŵiŵakamwile masengo gejinji gakutujiganya. Myesi 5 jeleji twajiweni kwanguya kumala. Kaneko twatesile mwambo wakumalisya majiganyogo pa 6 Sepetemba, 1987. M’weji ŵatutumisye kuti tukatumichileje m’chilambo cha Haiti, pampepe ni John soni Marie Goode.
Ku Haiti, mu 1988
Amishonale ŵaliji ali alesile kwatumisya ku Haiti kutandila mu 1962 pandaŵi jele amishonale ŵaŵaliji kweleko ŵatopoledwe. Pali pamasile wiki sitatu kutyochela patwatesile mwambo wakumalisya majiganyo ga Giliyadi, twatandite kutumichila ku Haiti mumpingo wine wamwana wakola ŵakulalichila 35 wuwaliji cha kumusi ku matumbi. M’weji twaliji ŵachinandipile soni nganitumanyililaga yejinji. Nambosoni twatamaga ŵaŵilipe m’nyumba ja amishonale. Ŵandu ŵajinji ku delaji ŵaliji ŵakulaga mnope soni nginakombolaga kuŵalanga. Patwaliji kweleko ŵandu ŵatandite kutenda yachiwawa ligongo lyakuti ya ndale nganiyijendaga chenene. Myoyo ŵandu ŵasakaga kusumula boma, mwamti ŵatendaga yiwoneselo. Kwagwagasoni ula soni kwatendaga mbepo sya machili mnope.
Twalijiganyisye yejinji kutyochela kwa abale ni alongo ŵa ku Haitiku ligongo ŵapililaga yosopeyi mwakusangalala. Ŵajinji mwa jemanjaji wasimanaga ni yakusawusya yejinji, nambo ŵamnonyelagape Yehofa soni masengo ga kulalichila. Mlongo jwine jwachikulile nginakombolaga kuŵalanga, nambope jwalakwe ŵajinjisye pamtima palemba gakwana 150. Yakusawusya yejinji yayatendekwaga ku delaji, yatupaga mtima ŵakusachilila mnope kwasalila ŵane kuti uchimwene wa Mlungupe ni wampaka umasye yakusawusya ya ŵandu. Mwamti apano tukusasangalala mnope kwawona ŵandu ŵane ŵatwajiganyisye Baibulo chakundanda kwene ali mkutumichila mpela apayiniya ŵakutamilichika, apayiniya ŵapadela, soni achakulungwa ŵa mumpingo.
Pitwaliji ku Haitiku, nasimene ni mnyamata jwine lina lyakwe Trevor, juŵaliji m’mishonale jwa chalichi cha Mormon. Mwamti ndaŵi syejinji twakambilanaga mfundo sya m’Baibulo. Pali papite yaka, nasimonjile kupochela chikalata kutyochela kwa jwalakwejo. Muchikalatamo jwalembile kuti, “Uneji chimbatisidwe pamsongano wawukwisawu. Ngusaka chimbujile ku Haiti kuja kutumichila mpela mpayiniya jwapadela mudela jijojo jinatumichilaga mpela m’mishonale jwa chalichi cha Mormon.” Mwamti yeleyi ni yajwatesile kwa yaka yejinji, pampepe ni ŵamkwakwe.
KUTUMICHILA KU EUROPE KANEKO KU AFRICA
Kutumichila ku Slovenia, mu 1994
Ŵatutumisye kuti tukatumichileje ku dela jine ja ku Europe kwele pandaŵijo ŵaliji ali awugulile kwene masengo getu gakulalichila. Mu 1992 twayiche ku Ljubljana, Slovenia, chiŵandika dela jaŵakulile achinangolo ŵangu nkanajawule ku Italy. Pandaŵiji, ngondo jaliji mkanijimale m’madela gane ga ku Yugoslavia. Nyambi ja ku Vienna, jajili m’chilambo cha Austria, nambosoni ma ofesi ga ku Zagreb, m’chilambo cha Croatia, ni Belgrade, m’chilambo cha Serbia, ni sisyaŵele sili mkulolela masengo gakulalichila ga chigawochi. Nambo pandaŵiji, papali dongosolo jakuti chilambo chilichose chikole Beteli jawo.
Myoyo twasosekwagasoni kulijiganya chiŵecheto chine soni kusyoloŵela ndamo jasambano. Pakwamba ya chiŵechetochi, ŵandu ŵa kweleko ŵatiga, “Jezik je težek,” gopolela kuti “Chiŵechetocho chili chakusawusya.” Mwamti yaŵasalagayi yaliji yisyene. Twasangalalaga mnope ni kulupichika kwa abale ni alongo ŵakweleko ligongo ŵajitichisyaga mwangasawusya naga likuga lichenjile yineyakwe. Mwamti twam’weni Yehofa ali kwampa upile jemanjaji. Pandaŵiji, twayiwenisoni yakusatenda Yehofa ndaŵi syosope pakulinganya yindu pandaŵi jakwe. Kwa yaka yejinji yatwatemi ku Slovenia, twalijiganyisye yindu yejinji yakusosekwa. Soni yindu yine yatwaliganyisye munyumamu, ni yayatukamuchisye kuti tukomboleje kupilila yakusawusya yatwasimanaga nayo kweleko.
Nambope, yindu paumi ŵetu yapitilisye kuchenga. Mu 2000 ŵatutumisye ku Côte d’Ivoire, cha kungapililolyuŵa kwa Africa. Kaneko mu Nofemba 2002, ŵatutumisye ku Sierra Leone, ligongo lyakuti ku Côte d’Ivoire kwapali ngondo. Kweleko yaliji kuti ngondo ja nambala 11 jimasile kwene. Mwamti yaliji yakusawusya kutyoka ku Côte d’Ivoire mwangajembecheya. Nambope, yindu yatwalijiganyisye kweleko yatukamuchisye kuti tupitilisye kusangalala.
M’weji twatendaga chidwi ni ŵandu ŵaŵasakaga kulijiganya maloŵe ga Mlungu soni ni abale ni alongo ŵiŵapilile ngondo kwa yaka yejinji. Jemanjaji ŵakwete yindu yamnono, nambo ŵaŵaga ŵakusachilila kwagayila ŵane yaŵakweteyo. Mlongo jwine jwampele Debbie yakuŵala. Nambo Debbie piŵasakaga kukana, mlongoju jwatite, “Pandaŵi ja ngondo, Aklistu achimjetu ŵa m’yilambo yine ŵatukamuchisyaga. Sambano ajino jili ndaŵi jetu kuti nombewe twakamuchisye ŵane.” Mwamti nombewe twatesile yakuti twasyasyeje jemanjaji.
Kaneko twawujilesoni ku Côte d’Ivoire, nambo yakusawusya ya ndale yatendekasisye kuti yachiwawa yitandilesoni. Myoyo mu Nofemba 2004, twatisilesoni kumaloku pa ndege tuli tugambile kujigala chikwama chimo chimo jwalijose chachasitopaga ma kilogalamu 10. Chilo twagonile pasi kumalo kuŵatamaga asilikali ŵaŵaŵechetaga chimfalansa. Kaneko lisiku lyakuyichisya twapite ku Switzerland pa ndege. Twayikaga ku nyambi ja kweleko pasikati pa chilo. Nambo abale ŵa mu Komiti ja Nyambi soni abale ŵaŵajiganyaga Sukulu Jakwiganya Undumetume pampepe ni achiŵamkwawo ŵatupochele chenene. Jemanjaji ŵatupele hagi, ŵatujigalile yakulya yamoto soni chokoleti chejinji. Mwamti twalipikene kuti tukusanonyeledwa mnope.
Kuŵecheta ngani ku Côte d’Ivoire, kwa ŵandu ŵakutila kumangwawo mu 2005
Kwa ndaŵi jamnono ŵatutumisye kaje ku Ghana. Kaneko twawujilesoni ku Côte d’Ivoire yachiwawa yila ili yinandipe. Chinonyelo cha abale ni alongo chatukamuchisye kuti tukombole kupilila kusamasamaku soni kuchengachenga kwa ma utumikiku. Uneji ni Debbie twakamulene kuti tukagambaga kuchiwona mwachisyoŵe chinonyelo chakusalosyanaga ŵandu m’gulu ja Yehofaji. Mwamti kumpita kwa ndaŵi twayikopochele kuti yakusawusyayi, yaliji mbali jimo ja majiganyo getu.
KWAWULA KU MIDDLE EAST
Ku Middle East, mu 2007
Mu 2006 twapochele chikalata chakutyochela ku likulu lyetu lyapachilambo chosope chakutumanyisya yakuti tukwawula ku Middle East. Apasoni twasosekwaga kukosechela kuja kusimana ni yakusawusya yasambano, chiŵecheto chasambano, soni ndamo jasambano. Papali yindu yejinji yakuti tulijiganye ku dela jeleji jelesoni ŵandu ŵakwe ŵakulupililaga mnope ya dini soni kunonyela mnope ya ndale. Twasangalalaga ni yiŵecheto yejinji yaŵakamulichisyaga masengo abale ni alongo mu mpingo. Nambosoni twawuweni mkamulano wawukusapagwa ligongo lyakupikanila malangiso gatukusapochela mu gulu ja Yehofaji. Twanonyelaga abale ni alongo ligongo lyakuti ŵajinji mwa jemanjaji ŵakombolaga kupilila paŵasisyaga ŵachinasi ŵawo, achimjawo ŵa ku sukulu, achimjawo ŵa ku masengo, soni ŵandu ŵakuŵandikana nawo.
Twasimanikwe nawo pa msongano wapadela wawatendekwe mu 2012 ku dela ja Tel Aviv, ku Israel. Kutyochela pa Pentekosite jwa mu 33 C.E., keleka kaliji kandanda kuti ŵakutumichila ŵa Yehofa ŵajinji ŵa mu delaji asongane pampepe. Kusala yisyene ndaŵi jeleji jili jangaliŵalichika.
Pandaŵi jelejo, ŵatutumisyaga kuti tukajendeleje chilambo chele masengo getu wagalekasisye. Twajigalaga gane mwa mabuku getu ni kwapaga ŵandu patukulalichila. Nambosoni twatendaga nawo misongano jamwanamwana. Asilikali ŵakola yida yangondo soni malo gakutendela chipikicheni yaŵaga palipose. Nambope nganitutendaga woga patukwenda mwakusamala pampepe ni abale ni alongo ŵetu ŵakuŵalanjika.
KUWUJILASONI KU AFRICA
Kukosechela ngani m’chilambo cha Congo, mu 2014
Mu 2013 twapochele utumiki wasambano. Pandaŵiji ŵatutumisye kuti tukatumichileje ku nyambi ja ku Kinshasa, m’chilambo cha Congo. M’chilambo chelechi mwana yachilengedwe yejinji yakusalala. Nambo ŵandu ŵakweleko aŵele ali mkulaga ni usawuchi soni ngondo kwa yaka yejinji. Paŵatutumisye kweleku twatite, “Tukukumanyilila ku Africa, mwamti tuli ŵakoseka kwala kweleko.” Nambope papalisoni yindu yine yejinji yatwasosekwaga kulijiganya, mnopemnope patwasosekwaga kwenda m’madela gele kwaliji kwangali misewu ja tala soni milato. Kwelekosoni kwapali yindu yejinji yakusangalasya. Yindu yakwe yaliji mpela kwawona abale ali mkuŵa ŵakusangalala mwangasamala kandu kuti ŵasimanaga ni yakusawusya, kwawona ali mkulipeleka mnope mu utumiki soni ali mkutenda yakomboleka kuti asimanikwe pamisongano ja mpingo soni ja dela. Mwamti twaliwonele achimsyewe mwagatite masengo gakulalichila kwawula pasogolo ligongo lya chikamuchisyo cha Yehofa. Yaka yatwatumichile ku Congo yatukamuchisye kuti tulijiganye yindu yakusosekwa mnope. Mwamti twapatile achimjetu ŵajinji ŵali mpela ŵachibale ŵetu.
kulalichila ku South Africa, mu 2023
Chakumbesi kwa chaka cha 2017, twakopochele ku South Africa ku utumiki wine wasambano. Aka kaliji kandanda kutumichila pa nyambi jekulungwa myiyi soni ma utumiki gitwapochele galiji gakuti nganitukamuleje. Pandaŵi jelejisoni papali yindu yakuti tulijiganye, nambo twakamulichisye masengo yindu yatwalijiganyisye kala munyumamu. Tukusitwanonyela mnope abale ni alongo ŵaŵele ali mkupilila mwakulupichika kwa yaka yejinji. Sonitu yili yakusangalasya mnope kuliwona liŵasa lya Beteli lili mkukamula masengo mwakamulana mwangasamala kandu yakulekangana kwa mitundu soni ndamo. Yili yangasawusya kulola kuti Yehofa akwapa upile ŵandu ŵakwe mwakwapa mtendele, ligongo lyakuti ŵanduŵa akupitilisya kuwala umundu wasambano soni akusakuyaga mfundo sya m’Baibulo.
Kwa yaka yosopeyi, uneji ni Debbie tupochele ma utumiki gakusangalasya, kusyoloŵela ndamo syakulekanganalekangana, soni kulijiganya yiŵecheto ya chilendo. Yindu nganiyijendaga chenene ndaŵi syosope, nambo tum’weni Yehofa ali mkutulosya chinonyelo chakulupichika kupitila m’gulu jakwe soni abale ni alongo. (Sal. 144:2) Mwamti yindu yejinji yatusimene nayo pa utumiki wetu, yitukamuchisye kuti tuŵe ŵakutumichila ŵa Yehofa ŵambone mnope.
Ngusayamichila mnope ligongo lyakuti achinangolo ŵangu ŵandelite chenene. Ngusinayamichilagasoni mnope ŵamkwangu, Debbie, ligongo lyakungamuchisya. Nambosoni ngusayamichila yisyasyo yambone ya abale ni alongo kusyungulila pa chilambo chosope chapasi. Mwamti une soni wamkwangu Debbie, tusimichisye kuti chitupitilisye kulijiganya kutyochela kwa Mkwiganya jwetu Jwamkulungwa.