NGANI JAKULIJIGANYA 26
Chinonyelo cha Yehofa Chikusatukamuchisya Kuti Tukatendaga Woga
“AMBUJE [ali] kumbali jangu ngangusajogopa.”—SAL. 118:6.
NYIMBO NA. 105 “Mlungu Ali Chinonyelo”
YACHITULIJIGANYEa
1. Ana ni yindu yine yapi yakusajogopa ŵandu?
AGANICHISYE yakutendekwa yisyesyene yakuyichisyayi. Nestor ni ŵamkwakwe lina lyawo María, ŵasakaga kuja kutumichila kukwasosekwaga ŵakulalichila ŵajinji.b Nambope kuti akombole kutenda yeleyi ŵasosekwaga kuchenga yindu yine paumi wawo. Nambo jemanjaji ŵatendaga woga kuti naga ngakukola mbiya syakwanila ngasangalalaga. Jwamlume jwine lina lyakwe Biniam jwaŵele jwa Mboni sya Yehofa pandaŵi jele m’chilambo chaŵatamaga masengo gakulalichila ŵagasisyaga. Jwalakwe jwamanyilile kuti ŵandu chamsisyeje ligongo lyakuti ali jwa Mboni sya Yehofa. Yeleyi yamtendekasisye woga. Nambosoni jwatendaga mnope woga paganichisya yachachiŵecheta ŵandu ŵa mwiŵasa mwakwe pachachimanyilila kuti ali jwa Mboni sya Yehofa. Nombe najo Valérie ŵamsimene ni ulwele wa kansa wakogoya mnope. Jwalakwe jwalagaga kupata dokotala jwampaka achimbichisye yajikusasala Baibulo pangani ja miyasi. Myoyo, jwalakwe jwajogopaga kuti chawe.
2. Ligongo chichi tukusosekwa kulingalinga kumalana ni woga?
2 Ana nombe wawojo pakwete patesilepo woga ni yindu yine yakwe? Ŵajinji mwa uweji twatesilepo woga. Naga ngatukumanyilila yampaka tutende kuti tuŵambale woga, mpaka yitutendekasye kuti tusaguleje yindu yampaka yisokonasye unasi wetu ni Yehofa. Yeleyi ni yakusasaka Satana kuti yitutendechele. Jwalakwe akusalingalingasoni kamulichisya masengo woga pakututendekasya kuti tuleche kupikanila malamusi ga Yehofa, mpela lilamusi lyakuti tulalichileje ngani syambone. (Chiw. 12:17) Satana ali jwakusakala, jwangasa soni jwamachili. Nambo yili yakomboleka kulichenjela kwa jwalakwe. Ana mpaka tutende chatuli yeleyi?
3. Ana chichi champaka chitukamuchisye kulimbana ni woga?
3 Naga tukusakulupilila kuti Yehofa akusatunonyela soni kuti ali kumbali jetu, pangali chilichose champaka atende Satana kuti atujogoye. (Sal. 118:6) Mwachisyasyo, juŵalembile Salimo 118 jwasimene ni yakusawusya yekulungwa. Jwalakwe jwakwete achimmagongo ŵajinji kupwatikapo ŵandu ŵa maudindo (ndime 9, 10). Ndaŵi sine jwalakwe yamkanganikaga mnope (ndime 13). Soni jwalakwe jwapochele chilango kutyochela kwa Yehofa (ndime 18). Nambope, jwamasalimoju jwalembile kuti, “Ngangusajogopa.” Ana chichi chachamkamuchisye kuti akatendaga woga? Jwalakwe jwamanyililaga kuti Yehofa akusamnonyela mnope atamose kuti ŵampele chilango. Jwamasalimoju jwamanyililaga kuti chinga chasimane ni yakusawusya yamtuli, Mlungu jwakwe jwachinonyelo ali jwakoseka kumkamuchisya.—Sal. 118:29.
4. Ana tuchikombola kumalana ni woga wapi naga tukusakulupilila kuti Mlungu akusatunonyela?
4 Tukusosekwa tukulupilileje kuti Yehofa akusatunonyelaga. Kulupilila yeleyi kuchitukamuchisya kuti tukajogopaga yindu yitatu yakuyichisyayi. (1) kogopa kuti ngatukombolaga kulisamalila liŵasa lyetu, (2) kogopa ŵandu, soni (3) kogopa chiwa. Ŵandu ŵatwakolasile mu ndime jandanda jila ŵakombwele kulimbana ni woga ligongo lyakuti ŵakulupililaga kuti Mlungu akusiŵanonyela.
KOGOPA KUTI NGATUKOMBOLAGA KULISAMALILA LIŴASA LYETU
M’bale jwali chiŵandika ni mwanache jwakwe jwamlume akuwulaga somba kuti apate yakusosechela pa liŵasa lyakwe (Alole ndime 5)
5. Ana ni yakusawusya yapi yampaka yitendekasye mitwe jwa maŵasa kudandawula? (Alole chiwulili chapachikuto.)
5 Mklistu jwali mtwe wa liŵasa akusaganichisya mnope ya udindo wakusamalila liŵasa lyakwe mwakuchilu. (1 Tim. 5:8) Naga wawojo ali mtwe wa liŵasa, komboleka kuti mkati mwa mlili wa pachangakaŵapa ŵaŵele ali mkudandawula kuti masengo gawo chigamalile. Mwine ŵadandawulaga kuti ngakombolaga kupata yakulya soni kulipila malo gakutama liŵasa lyawo. Kombolekasoni ŵadandawulaga kuti naga masengo gakwamalila ngakombola kugapata gane. Mpela Nestor ni María ŵatwakolasile kundanda kula, mwine wawojosoni ŵayiwonaga kuti yili yangakomboleka kuchenga yindu yine paumi wawo kuti atameje umi wangasaka yejinji. Satana akombwele kwalepelekasya ŵandu ŵajinji kumtumichila Yehofa ligongo lya nganisyo syelesi.
6. Ana Satana akusatutendekasya kuti tukulupilileje chichi?
6 Satana akusalinga kututendekasya kuti tukulupilileje kuti Yehofa jwangasamala ya mundu jwalijose pajika, soni kuti jwangatukamuchisyaga kuti tukombole kusamalila maŵasa getu. Yeleyi mpaka yitutendekasye kuyiwona kuti tukusosekwa kutenda yiliyose yampaka tukombole kuti masengo gakatumalila. Mpaka tutendeje yeleyo atamose yili mkuti yatukutendayo chiyijonanje unasi wetu ni Mlungu.
7. Ana Yesu jwatusimichisye ya chichi?
7 Yesu jwakusiŵamanyilila chenene Atati ŵakwinani kupunda jwalijose akutusimichisya kuti Mlungu, ‘akusamanyilila chile yayikutusoŵa mkanitutande kumŵenda.’ (Mat. 6:8) Soni Yesu akusamanyilila kuti Yehofa akusaŵa jwakoseka kutupa yatukusasosekwa paumi wetu. Mpela Aklistu, m’wejisoni tuli m’liŵasa lya Mlungu. Myoyo tukusosekwa kulupilila kuti mpela Mtwe wa liŵasa, Yehofa chachitenda yindu mwakamulana ni maloŵe gakwe ga pa 1 Timoteo 5:8.
Yehofa chachilolechesya kuti tukwete yindu yatukusosechela. Jwalakwe mpaka ŵakamulichisye masengo abale ni alongo pakutukamuchisya (Alole ndime 8)d
8. (a) Ana mpaka tumalane chamtuli ni woga wakuti ngatukombolaga kulisamalila liŵasa lyetu? (Mateyu 6:31-33) (b) Mwakamulana ni chiwulili, ana mpaka tulisyasye chamtuli liŵasa lyalikwawula kukumgayila yakulya mlongo jwine?
8 Naga tukumanyilila yakuti Yehofa akusatunonyela m’weji soni liŵasa lyetu, ngasitukayichila yakuti tuchipata yakusosechela yetu. (Aŵalanje Mateyu 6:31-33.) Yehofa akusaŵa jwakoseka kutupa yakusosechela yetu. Kusala yisyene, jwalakwe akusatunonyela soni ali jwakoloŵa magasa. Pajwapanganyaga chilambo chapasi, jwalakwe jwapanganyisye yindu yosope yakusosechela kuti tukole umi wambone. Kupwatika pelepa, jwapanganyisye yindu yejinji pachilambopa kuti tusangalale nayo. (Gen. 2:9) Atamose kuti ndaŵi sine mpaka tukole yindu yamnono, tukusosekwa tukumbuchileje kuti Yehofa ni jwatupele yamnono yatukweteyo. (Mat. 6:11) Ndaŵi syosope tukumbuchileje kuti yindu yatukusalijimaga yili yamnono pakulandanya ni yindu yakututendela Yehofa apano soni yachachitutendela kusogoloku. Nestor ni María ŵamanyilile kuti mfundo jeleji jili jakuwona.—Yes. 65:21, 22
9. Ana tukulijiganya chichi pa chisyasyo cha Nestor ni María?
9 Nestor ni María ŵatamaga umi wakusangalala ku Colombia. Jemanjaji ŵatite, “Twaganisyaga yakutama umi wangasaka yejinji soni konjechesya utumiki wetu. Nambo twatendaga woga kuti chituŵeje ŵangasangalala ligongo lyakola mbiya syamnono.” Ana chichi chachakamuchisye jemanjaji kumalana ni woga? Jemanjaji ŵaganichisye ya matala gejinji gaŵele Yehofa ali mkukamulichisya masengo pakwasamalila. Ligongo lyakulupilila kuti Yehofa chiŵakamuchisyeje, jemanjaji ŵalesile masengo. Nambosoni ŵasumisye nyumba jawo ni kusamila kudela kukwasosechelaga ŵakulalichila ya Uchimwene ŵajinji. Ana jemanjaji ŵapikene wuli mumtima ligongo lya yindu yaŵasagwileyi? Nestor jwatite, “Twayiweni kuti yalikusasala lilemba lya Mateyu 6:33 yili yakuwona. Nganitusoŵaga chindu chilichose, mwamti apano tukutama umi wakusangalala.”
KOGOPA ŴANDU
10. Ligongo chichi yili yakupikanika kuti mundu akusamjogopa mundu mjakwe?
10 Kutandila pandaŵi jele Adamu ŵamlemwechesye Mlungu, ŵandu aŵele ali mkutendelana yakusakala. (Jwak. 8:9) Mwachisyasyo, ŵandu ŵane aŵele ali mkukamulichisya masengo udindo wawo pakwatendela ŵane yindu yangasa. Ŵandu ŵane ŵakusakala akusatandikasya ya chiwawa, nombe ŵanache ŵa sukulu ŵane akusalagasidwaga ni achimjawo. Nambosoni ŵandu ŵane akusiŵatendela ngasa ŵandu ŵamwiŵasa mwawo. Myoyo yili yangasimonjesya kuti mundu akusamjogopa mundu mjakwe. Ana Satana akusakamulichisya masengo chamtuli kwajogopa ŵandu pakusaka kulimbana ni m’weji?
11-12. Ana Satana akusakamulichisya masengo chamtuli kwajogopa ŵandu pakusaka kulimbana ni m’weji?
11 Satana akusakamulichisya masengo kwajogopa ŵandu kuti tulepeleje kulalichila soni kutenda yindu yine yakusatusalila Yehofa. Satana aŵele ali mkugalongolela maboma kuti galekasyeje masengo getu nambosoni kutulagasya. (Luk. 21:12; Chiw. 2:10) M’chilambo cha Satanachi, ŵandu aŵele ali mkuwandisya yindu yaunami yakwamba ŵa Mboni sya Yehofa. Ŵandu ŵakusakulupilila yindu yamabosayi, akusatunyosyaga soni kutulagasya. (Mat. 10:36) Ana tukusasimongaga ni yakusatutendela Satanayi? Ngatukusasimonga ata panandi, ligongo jwalakwe aŵele ali mkutenda yeleyi kutandila mundaŵi ja Aklistu ŵa m’yaka 100 yandanda.—Mase. 5:27, 28, 40.
Atamose ŵandu ŵamwiŵasa mwetu ali mkutusisya mpaka tuŵepe ŵakusimichisya kuti Yehofa akusatunonyela (Alole ndime 12-14)e
12 Nambo Satana akwete matala ganesoni gakusakamulichisya masengo pakusaka kutujogoya. Ŵandu ŵane akusajogopa mnope yampaka aŵechete ŵandu ŵa mwiŵasa mwawo pamanyilile kuti ali ŵa Mboni sya Yehofa. Jemanjaji akusajogopa mnope yeleyi kupunda kuputidwa. Nambosoni akusiŵanonyela mnope ŵandu ŵa mwiŵasa mwawo mwamti akusasaka jemanjajo ali ammanyilile Yehofa. Yikusiyapweteka mnope pakwawona ŵachibale ŵawo ali mkuŵecheta yindu yakumnyosya Mlungu soni ŵandu ŵakwe. Ndaŵi sine ŵachibale ŵakusasisya mnope akusatanda kumtumichila Yehofa. Nambi wuli naga ŵachibale ŵetu alesile kutenda yindu ni m’weji ligongo lyakuti tuli ŵa Mboni sya Yehofa? Ana mpaka tutende wuli?
13. Ana kulupilila kuti Mlungu akusatunonyela kukusatukamuchisya chamtuli ŵachibale ŵetu pakutusisya? (Salimo 27:10)
13 Maloŵe gambone gagakusasimanikwa pa Salimo 27:10 mpaka gatulimbikasye mnope. (Aŵalanje.) Patukukumbuchila yakusati pakutunonyela Yehofa, tukusalipikana kuti tuli pamalo gambone ŵandu pakutusisya. Soni tukusaŵa ŵakusimichisya kuti jwalakwe chachituwupa ligongo lya kupilila kwetu. Yehofa chachitupa yiliyose yatukusosechela, chachitukamuchisya kuŵa ŵakusangalala soni kuti tuŵe paunasi wambone ni jwalakwe. Biniam jwatumkolasile kundanda jula ŵamanyilile kuti mfundo jeleji jili jakuwona.
14. Ana chisyasyo cha Biniam chikwajiganya chichi?
14 Biniam jwaŵele jwa Mboni sya Yehofa atamose kuti jwamanyililaga kuti chasimane ni yakusawusya yejinji. Nambo kumanyilila kuti Yehofa akusamnonyela mnope, kwamkamuchisye kuti aleche kwajogopa ŵandu. Jwalakwe jwatite, “Yanasimene nayo yapundile munaganichisyaga. Nambo chindu chinachijogopaga mnope kupunda kulagasidwa ni ŵaboma chaliji ŵandu ŵakusisya ŵa mwiŵasa mwangu. Najogopaga mnope kuti kuŵa jwa Mboni sya Yehofa chikwakuŵasye baba ŵangu nambosoni kuti ŵachibale ŵangu chaleche kunjimbichisya.” Nambope Biniam jwamanyilile kuti Yehofa akusiŵasamalila ŵandu ŵakwe. Biniam jwatite, “Naganichisye yaŵatite Yehofa pakwakamuchisya ŵandu ŵakulaga ligongo lya kusoŵa kwa mbiya, lusagu soni yindu yachiwawa. Kaneko nayiweni kuti naga nguŵa kumbali ja Yehofa jwalakwe chachingamuchisya. Panataŵidwe kwa maulendo gejinji soni kutendeledwa yangasa, nayiweni kuti ndaŵi syosope Yehofa akusatukamuchisya naga tukuŵa ŵakulupichika kwa jwalakwe.” Yehofa jwaŵele Mtati jusyesyene kwa Biniam, soni abale ni alongo akusiŵawona kuŵa ŵa mwiŵasa mwakwe ŵasyesyene.
KOGOPA CHIWA
15. Ligongo chichi kogopa chiwa kuli kwachipago?
15 Baibulo jikusatukamuchisya kumanyilila kuti chiwa chili mmagongo jwetu. (1 Akoli. 15:25, 26) Ndaŵi sine tukusalaga nganisyo naga uwejo kapena jwachinasi jwetu akulwala mnope. Ligongo chichi tukusajogopa chiwa? Tukusatenda yeleyi ligongo lyakuti Yehofa jwatupanganyisye kuti tutameje ni umi mpaka kalakala. (Jwak. 3:11) Nambope kogopa chiwa mpaka kutukamuchisye paumi wetu. Mwachisyasyo kogopa chiwa mpaka kutukamuchisye kuti tusaguleje yakulya yambone, kutenda maseŵela gakulimbisya chilu ndaŵi syosope, kwawula kuchipatala patulwasile, nambosoni kuŵambala chilichose champaka chiŵiche umi wetu pangosi.
16. Ana Satana akusatusokonasya chamtuli pakamulichisya masengo kogopa chiwa?
16 Satana akusamanyilila kuti tukusawunyadilaga umi wetu. Myoyo jwalakwe akusasala kuti mundu mpaka akunde kulusa yiliyose yakwete atamose unasi wakwe ni Yehofa kuti akulupusye umi wakwe. (Yob. 2:4, 5) Kusala yisyene yakusaŵecheta Satanayi yili yaunami. Nambo ligongo lyakuti jwalakwe ‘akwete machili ga chiwa,’ akusalingalinga kamulichisya masengo kogopa chiwa ni chakulinga chakuti tuleche kumtumichila Yehofa. (Aheb. 2:14, 15) Ndaŵi sine, ŵandu ŵakusiŵakamulichisya masengo Satana akusatujogoya kuti chatuwulaje naga ngatukuleka kumtumichila Yehofa. Soni ndaŵi sine Satana mpaka apate upile wakutusokonasya patulwasile. Madokotala kapena ŵachibale ŵetu ŵanganaŵa ŵa Mboni mpaka atukanganichisye kutajidwa miyasi yayili yakutindana ni malamusi ga Mlungu. Kapena mundu jwine mpaka atulimbikasye kuti tusagule chikamuchisyo chine cha mtela chakutindana ni mfundo sya m’Malemba.
17. Mwakamulana ni lilemba lya Aloma 8:37-39, ligongo chichi ngatukusosekwa kogopa chiwa?
17 Atamose kuti ngatukusasaka kuwa, tukusamanyilila kuti Yehofa chachipitilisya kutunonyela atamose patuwile. (Aŵalanje Aloma 8:37-39.) Ŵakutumichila ŵa Yehofa pawile, jwalakwe akusiŵakumbuchilape. Mwamti akusiŵawona mpela ali chijumi. (Luk. 20:37, 38) Jwalakwe akusasachilila kwapasoni umi. (Yob. 14:15) Yehofa jwepeleche mbopesi japenani mnope kuti ‘tukole umi wangamala.’ (Yoh. 3:16) Tukusamanyilila kuti Yehofa akusatunonyela mnope soni kutusamalila. Myoyo patulwasile mnope, mmalo mwakasa mfundo sya Yehofa, tukusosekwa kumdalila jwalakwe kuti atulimbikasye, atupe lunda nambosoni machili. Yeleyi ni yaŵatesile Mlongo Valérie ni ŵamkwakwe.—Sal. 41:3.
18. Ana mpaka tulijiganye chichi pa chisyasyo cha mlongoju?
18 Jwamkongwe jwine lina lyakwe Valérie jwasimanikwe ni ulwele wa kansa ali ni yaka 35. Kumnonyela Mlungu kwamkamuchisye jwalakwe kuti akajogopaga chiwa. Jwalakwe jwatite, “Panamanyilile kuti ngwete ulwelewu, une ni ŵamkwangu yatukwayiye mnope. Nasosekwaga kutendedwa opaleshoni jekulungwa kuti lame. Nasimene ni madokotala gejinji gagatendaga opeleshoni, nambo pangali juŵakundile kundenda opaleshoni jangakamulichisya masengo miyasi. Natesile woga mnope, nambope ligongo lyaganichisya malamusi ga Mlungu, nakanile kutajidwa miyasi. Kwa umi wangu wosope nayiweni kuti Yehofa akusanonyela. Pandaŵiji nakwete upile wakulosya kuti ngusamnonyela mnope jwalakwe. Ndaŵi jilijose panapikanaga ngani syakusakala, yandendekasyaga kuŵa jwakusachilila kuti namsangalasyeje Yehofa ngaŵaga Satana. Kaneko napatile dokotala juŵandesile opaleshoni jangakamulichisya masengo miyasi. Atamose kuti apano chilu changu ngachikwenda chenene, nambope Yehofa akutupa yindu yatukusosechela. Mwachisyasyo, mkanimbe kusimanikwa ni ulwelewu, pamisongano ja mpingo ja kumbesi kwa wiki twalijiganyisye ngani jine jakwe (‘Limbani Mtima Pokumana ndi Mavuto’c). Nganiji jatulimbikasisye mnope. Mwamti twajiŵalangaga mwakuwilisyawilisya. Kuŵalanga ngani mpela syelesi soni kutenda yindu yausimu ndaŵi syosope, kwatutendekasyaga une ni ŵamkwangu kola mtendele wa mumtima, kola nganisyo syambone soni kusagula yindu mwalunda.”
KUMALANA NI WOGA
19. Ana pachangakaŵapa chipatendekwe chichi?
19 Ni chikamuchisyo cha Yehofa, Aklistu pachilambopa akombwele kumalana ni yakusawusya yejinji. Jemanjaji akombwelesoni kulimbana ni Satana. (1 Pet. 5:8, 9) Wawojosoni mpaka akombole kutenda yeleyi. Pachangakaŵapa, Yehofa chachimlamula Yesu yalumo ni achimjakwe ŵachachilamulilaga nawo kuti “ajonanje yitendo ya Satana.” (1 Yoh. 3:8) Payichitendekwa yeleyi, ŵandu ŵakusamtumichila Mlungu pachilambopa ngasipapagwa chilichose “chakwajogoya.” (Yes. 54:14; Mik. 4:4) Patukwembecheya yeleyi, tukusosekwa kutendaga yampaka tukombole pakulimbana ni woga.
20. Ana chichi champaka chitukamuchisye kumalana ni woga?
20 Tukusosekwa kupitilisya kulupilila kuti Yehofa akusatunonyela soni kwachenjela ŵakutumichila ŵakwe. Chindu champaka chitukamuchisye kutenda yeleyi chili kuganichisya yaŵatesile Yehofa pakwachenjela ŵakutumichila ŵakwe ŵakala. Nambosoni mpaka tuganichisyeje yaŵatesile Yehofa pakutukamuchisya patwasimene ni yakusawusya. Kusala yisyene, ni chikamuchisyo cha Yehofa mpaka tukombole kumalana ni woga.—Sal. 34:4.
NYIMBO NA. 129 Chitujendelechele Kuŵa Ŵakupilila
a Kutenda woga kuli kwachipago, soni kukusatukamuchisya kuti tukasimana ni yakogoya. Nambo ndaŵi sine kutenda woga wangaŵajilwa nganikuŵa kwambone. Tukuŵecheta yeleyi ligongo lyakuti Satana mpaka akamulichisye masengo woga welewo pakulimbana ni m’weji. Myoyo tukusosekwa kutenda yampaka tukombole kuti tuŵambalaje kola woga wangaŵajilwawu. Ana chichi champaka chitukamuchisye kutenda yeleyi? Mpela mwachituyiwonele munganiji, naga tukusamwona Yehofa kuti ali kumbali jetu soni kuti akusatunonyela, yichitukamuchisya kumalana ni woga wuliwose.
b Mena gane munganiji tugachenjile.
c Alole Sanja ja Mlonda ja Chichewa ja Okotoba 15, 2012, pp. 7-11.
d KULONDESYA CHIWULILI: Liŵasa line likwawula kukupeleka yakulya ku liŵasa lya mlongo jwine jwakulimbichila kamula masengo.
e KULONDESYA CHIWULILI: Achinangolo ŵa jwachinyamata jwine ngakusaka kuti jwalakwe amtumichileje Yehofa, nambo jwalakwe akukulupilila kuti Mlungu chamkamuchisye.