‘Yehofa Akusampa Macili Mundu Jwapesile’
Lilemba lya caka ca 2018: “Ŵandu ŵakusamkulupilila Yehofa cacipatasoni macili.”—YES. 40:31.
1. Ana tukulimbana ni yakusawusya yamtuli, nambi ligongo cici Yehofa akusayamicila ŵakutumicila ŵakwe ŵakulupicika? (Alole ciwulili cacili penanipa.)
WOSOPEWE tukumanyilila kuti umi m’cilambo cakalaci uli wakusawusya. Yehofa akumanyilila kuti ŵajinji mwa jemanja mkulimbana ni yilwele yakulekanganalekangana. Ŵane ali ŵacikulile, nambo akusamalila ŵacinasi ŵawo ŵali ŵacekulupe. Ŵanesoni akulajilila kuti apatile maŵasa gawo yindu yakusosecela. Kombolekasoni kuti ŵajinji mwa jemanja akulimbana ni yakusawusya yosopeyi pa ndaŵi jimpepe. Yosopeyi yikusatumalila ndaŵi, macili, soni mbiya. Atamose yili m’yoyo, akwendelecela kola cikulupi cakulimba pa yaŵalagwisye Mlungu. Yehofa akusayamicila cikulupi cawo.
2. Ana lilemba lya Yesaya 40:29 likusatulimbikasya mwamtuli, soni ana ŵakutumicila ŵa Mlungu akusasagula kutenda cici?
2 Ligongo lya kutupa kwa yakusawusya, ana ndaŵi sine akusalipikana kuti apilile mwakwanila? Naga yili m’yoyo, nganaŵa jika. Baibulo jikwete yisyasyo ya ŵakutumicila ŵane ŵakulupicika ŵaŵayikenesoni pakupela ni umi. (1 Maf. 19:4; Yobu 7:7) Nambope, m’malo mwakuwujila munyuma, ŵamjegamilaga Yehofa kuti ŵalimbisye. Jemanjajo nganatengukaga ligongo ŵamanyililaga kuti Mlungu “akusampa macili mundu jwapesile.” (Yes. 40:29) Cakutesya canasa cili cakuti ŵandu ŵane masiku agano akusayiwona kuti litala lyambone lyakulimbana ni yakusawusya ya paumi lili kuleka kutumicila Mlungu kwakandaŵi. Jemanjaji akusati kutumicila Mlungu kuli kwakusitopesya. Ni akusaleka kuŵalanga maloŵe ga Mlungu, kwawula ku misongano ja mpingo, soni kwinjila mu undumetume. Yeleyi ni yakusasaka Satana.
3. (a) Ana mpaka tutende yamtuli kuti Satana akatutengusya? (b) Ana mungani ajino citutagulilane cici?
3 Satana akusamanyilila kuti naga tukutumicila Mlungu ni mtima wosope cikulupi cetu cikusaŵa cakulimba, ni jwalakwe jwangasaka kuti tuŵe ŵakulimba. Naga akulipikana kuti atengwice, akaleka kutumicila Yehofa. Amŵandicileje Yehofa ni “jwalakwe cacalimbisya soni cacapa macili.” (1 Pet. 5:10; Yak. 4:8) Munganiji, citutagulilane yindu yiŵili yampaka yitutendekasye kuti tulece kutumicila Mlungu. Citutagulilanesoni yiwundo ya m’Baibulo yampaka yitukamucisye kupilila. Nambo candanda, kwende tulole mwakusatendela Yehofa pakutulimbikasya, mwakamulana ni yayili pa Yesaya 40:26-31.
ŴANDU ŴAKUSAMKULUPILILA YEHOFA CACIPATASONI MACILI
4. Ana lilemba lya Yesaya 40:26 likutujiganya cici?
4 Aŵalanje Yesaya 40:26. Pangali jwampaka akombole kuŵalanga ndondwa. Ŵasayansi akusakulupilila kuti Ucinga Usiku ukwete ndondwa ciŵandika 400,000,000,000. Nambotu atamose yili m’yoyo, Yehofa ŵajipele lina ndondwa jilijose. Ana yeleyi yikutujiganya cici? Naga Yehofa akusakola lung’wanu ni yakupanganyikwa yangali umi yeleyi, nambi kuli wuli m’weji ŵatukusamtumicila! Tukusamtumicila ligongo lyakuti tukusamnonyela. (Sal. 19:1, 3, 14) Atati ŵetu ŵacinonyelo akusammanyilila jwalijose mwaŵelele, mwamti jwalakwe, ‘akusakombola kuŵalanga umbo syosope sya mumtwe mwetu.’ (Mat. 10:30) Soni jwamalumbo jukusatusimicisya kuti, “Yehofa akusamanyilila yakusasimana nayo ŵandu ŵangalemwa.” (Sal. 37:18) Yeleyi yikulosya kuti jwalakwe akusamanyilila yakusawusya yiliyose yakusasimana nayo, soni jwalakwe ali jwakoseka kwapa macili gakwakamucisya kuti apilile.
5. Ana cici cacikutusimicisya kuti Yehofa mpaka atupe macili?
5 Aŵalanje Yesaya 40:28. Yehofa ali msyene macili gosope. Agambe ganicisya macili gaŵapelece ku lyuŵape. Mundu jwine jwasayansi jwalembile kuti, “Pa sekondi jilijose, lyuŵa likusakoposya macili gakulandana ni mabomba gejinji ga nyukiliya.” Jwakuwungunya jwine jwasasilesoni kuti, “Macili gagakusatyoka ku lyuŵa pa sekondi jimo gali gakwanila kugakamulicisya masengo ŵandu kwa yaka 200,000.” Ana pana jwalijose jwampaka akayicile kuti Mlungu juŵapelece macili ku lyuŵa mpaka atupesoni m’weji macili kuti tupilile cakusawusya cilicose?
6. Ana likongwa lya Yesu lili lyakuweŵa m’litala lyapi, soni ana kumanyilila yeleyi kwana umbone wuliwose kwetuwe?
6 Aŵalanje Yesaya 40:29. Mundu akusaŵa jwakusangalala ligongo lyakutumicila Yehofa. Yesu ŵasalile ŵakulijiganya ŵakwe kuti, “Atwicile likongwa lyangu.” Ni jwajonjecesye kuti, “Tacipata cipumulisi ca umi wawo. Pakuŵa likongwa lyangu lili lyakuweŵa soni ndundu syangu sili syangasitopa.” (Mat. 11:28-30) Maloŵe gelega gali gakuwona. Ndaŵi sine, mpaka tujawuleje ku misongano ja mpingo kapena mu undumetume tuli tupesile. Nambo ana tukusapikana wuli patuwusileko? Tukusaŵa tuli tulimbikasidwe soni kuŵa ŵakoseka kulimbana ni yakulingwa ya paumi. Kusala yisyene, likongwa lya Yesu lili lyakuweŵa.
7. Asale cisyasyo cakusimicisya kuti maloŵe ga pa Matayo 11:28-30 gali gakuwona.
7 Kwende tulole cisyasyo ca mlongo jwine. Jwalakwe aŵele ali mkulaga ni ulwele wakusisimisya yiŵalo, kulaga nganisyo, nambosoni mtwe wacing’alang’ala. Ligongo lya yeleyi, ndaŵi sine yikusamlema kwawula kumisongano ja mpingo. Yeleyi yili yakupikanika! Nambo lisiku line jwatesile yakulingalinga ni kuja kusimanikwa pamisongano. Pambesi pakwe jwalembile kuti, “Napikanile ngani jakwalimbikasya ŵandu ŵakusimana ni yipwetesi. Jwakuŵeceta nganijo ŵajiŵecete mwakuwusimana mtima, mwamti yangwayiye mnope mpaka nagwisisye misosi. Yeleyi yangamucisye kumbucila kuti misongano jili jakusosekwa mnope.” Mlongoju jwasangalele mnope ligongo jwatesile yakulingalinga mpaka kuja kusimanikwa pamisongano.
8, 9. Ana Paulo ŵagopolelaga cici paŵalembile kuti, “Pandili jwakulepetala, ni pangusaŵa ni macili”?
8 Aŵalanje Yesaya 40:30. Atamose tuŵe ŵakuti tukusamanyilila yindu yejinji, nambo nganituŵa tukombwele kwanilisya kutenda yosope mwamacili getu. Lyeleli lili lijiganyo lyekulungwa kwetuwe. Atamose kuti ndumetume Paulo jwamanyililaga yindu yejinji, nambo jwakwete malile gakutendela yindu. Malilega gamkamucisyaga kuŵambala kutenda cilicose caŵasakaga. Paulo paŵasasile madandawusi gakwe kwa Mlungu, ŵamjanjile kuti, “Macili gangu gakusaŵa gakwanila kwa ŵandu ŵakulepetala.” Paulo ŵamanyilile yeleyi, mwamti jwalembile kuti, “Pandili jwakulepetala, ni pangusaŵa ni macili.” (2 Akoli. 12:7-10) Ana pelepa Paulo ŵagopolelaga cici?
9 Paulo ŵayimanyi kuti nganaŵa akombwele kutenda yejinji ni macili gakwepe. Jwalakwe jwapataga macili gaŵasosecelaga kupitila mwa msimu weswela. Konjecesya pelepa, msimuwo wamkamucisyaga kuti akomboleje kutenda yindu yakuti pajika ngamkanayikombola. Yeleyi mpaka yitendekwesoni kwa m’weji. Macili gakutyocela kwa Yehofa mpaka gatukamucisye kuŵa ŵakulimba.
10. Ana Yehofa ŵamkamucisye wuli Daudi kuti apilile yakusawusya yaŵasimanaga nayo?
10 Nombe najo jwamalumbo, Daudi jwasimicisye yakuti msimu weswela wa Mlungu ukusakamucisya. Jwalakwe jwajimbile kuti, “Ni cikamucisyo cawo, mpaka ngombole kwatoposya ŵaciswamba. Ni macili ga Mlungu mpaka ngombole kwela lipupa.” (Sal. 18:29) Pana mapupa gane, kapena kuti yakusawusya yine yanganituŵa tumalene nayo ni macili getu. Tukusasosekwa Yehofa kuti atukamucisyeje basi.
11. Ana msimu weswela ukusatukamucisya mwamtuli kuti tupilile yakusawusya?
11 Aŵalanje Yesaya 40:31. Ngwasi jangaguluka lutando lwelewu ni macili gakwepe. Lipuje lyakutukutila likusajikamucisya ngwasi kuti jigulucejece mwangakamulicisya masengo macili gakwe gejinji. M’yoyo, naga akulepela kutenda masengo ganegakwe, akumbucileje mwajikusapatila macili ngwasi. Amŵendeje Yehofa kuti ŵape macili kupitila mwa “jwakamucisya, wawuli msimu weswela.” (Yoh. 14:26) Yili yakusangalasya kuti mpaka tumŵende Yehofa cikamucisyoci pandaŵi jilijose jatukusaka. Sonitu patulekangene nganisyo ni Mklistu mjetu ni patukusasosekwa cikamucisyo mnope kutyocela kwa Yehofa. Nambo ana cici cacikusatandisya kulekangana nganisyoku?
12, 13. (a) Ligongo cici Aklistuwe ndaŵi sine tukusalekangana nganisyo? (b) Ana yayamtendecele Yosefe yikutujiganya cici pakwamba ya Yehofa?
12 Tukusalekangana nganisyo ligongo lyakuti tuli ŵangali umlama. Ndaŵi sine mpaka tutumbile ni yakuŵeceta kapena yakutenda ya ŵakulupilila acimjetu. Kapenasoni yakuŵeceta ya m’weji mpaka yatumbilikasye ŵane. Celeci mpaka ciŵe cakulingwa cekulungwa. Yehofa akusakunda kuti tusimane ni yakulingwa. Akusatenda yeleyi ni cakulinga cakuti tulosye kulupicika kwetu pakutenda yindu mwakamulana ni abale ni alongo mwangajigalila ungali umlama wawo. Nambosoni tukaliŵalila kuti Yehofa akusiŵanonyelape jemanjaji.
Yehofa nganamleka Yosefe, soni ngasiŵaleka wawojo (Alole ndime 13)
13 Yakuti Yehofa akusakunda ŵakutumicila ŵakwe kusimana ni yakulingwa, tukusayipikanicisya cenene patukulola yayamtendecele Yosefe. Paŵaliji jwacinandipile, acakulugwe ŵa mamagwe ŵane ŵamtendelaga jelasi ni ŵamsumisye kuti akaŵe kapolo ku Iguputo. (Gen. 37:28) Yehofa ŵayiwonaga yayamtendecelaga Yosefe soni mwangakayicila jwakwete canasa pakulola ngalwe syaŵasimanaga nasyo mjakwe jwakulupicikaju. Nambope, Yehofa nganajinjilila payakutendekwayi. Kaneko, Yosefe paŵamŵisile mu ukayidi ligongo lyakumlambucisya kuti asacileje kwakamulila ŵamkwakwe Potifala, Yehofa nganalekasyasoni yeleyi kutendekwa. Nambo ana yikulosya kuti Mlungu ŵamlesile Yosefe? Iyayi, ligongo “Yehofa ŵajaliwaga cilicose caŵatendaga [Yosefe].”—Gen. 39:21-23.
14. Ana pana maumbone gamtuli naga tukuleka kutumbila?
14 Kwende tulole cisyasyo cine. Ŵandu ŵajinji nganasimaneje ni yakusawusya mpela yaŵasimene nayo Daudi. Nambope, mjakwe jwa Mlunguju nganakunda kuti aŵe jwakutumbila. Jwalakwe jwalembile kuti, “Mkapya mtima, soni mlece kutumbila. Mkapya mtima ni kutenda yakusakala.” (Sal. 37:8) Ligongo lyekulungwa lyatukusosecela kuleka kutumbila lili kumsyasya Yehofa. Jwalakwe ‘jwangatutendela yindu mwakamulana ni yakulemwa yetu.’ (Sal. 103:10) Nambosoni pana maumbone gane naga tukuleka kutumbila. Kutumbila kukusatandikasya yilwele mpela kuwutuka miyasi soni kulepela kupumula cenene. Mpaka kutandisye ulwele wa matoga ni kapamba. Yeleyi mpaka yitendekasye kuti yakulya yikagayikaga cenene m’matumbo. Patutumbile, ngatukusaganisyasoni cenene. Nambosoni ndaŵi sine kutumbila mnope mpaka kutendekasye kuti tulajeje nganisyo ndaŵi syejinji. Mwakulekangana ni yeleyi, Baibulo jikusati, “Mtima ŵakulitimalika uli umi wa mundu.” (Miy. 14:30) Sambano, ana mpaka tulimbane camtuli ni kutumbila, soni ana mpaka tutende wuli kuti tuyikasye mtendele pasikati pa abale ŵetu? Mpaka tutende yeleyi pakuya malamusi ga m’Baibulo.
NAGA TULEKANGENE NGANISYO NI MKLISTU MJETU
15, 16. Ana mpaka akuye matala gapi pakusaka kumasya ungapikangana ni Mklistu mjawo?
15 Aŵalanje Aefeso 4:26. Ngatukusasimonga patukusimana ni yakusawusya ya m’cilamboci. Nambo naga jwakulupilila mjetu kapena jwamwiŵasa mwetu atuŵecetele kapena kututendela yindu yakututumbilikasya, yikusatupweteka mnope. Mwine yatutendeleyo yili yakusawusya kuyiliŵalila. Ana tucikunda kuti tuŵe citumbilile kwa ndaŵi jelewu? Kapena ana tucikuya malamusi ga m’Baibulo gakuti tumasyeje ngani mwacitema? Naga tukulepela kutenda yeleyi mwacitema, nikuti yiciŵa yakusawusya kuyikasya mtendele pasikati pa abale ŵetu.
16 Tuwanicisye kuti Mklistu atesile yakwatumbilikasya ni akulepela kuyiliŵalila. Ana akusosekwa kuya matala gapi kuti ayikasye mtendele? Candanda, apopeleje kwa Yehofa kutyocela pasi pa mtima. Amŵendeje jwalakwe kuti ŵakamucisye kuja kuŵecetana cenene ni Mklistujo. Akumbucileje kuti nombe najo ali mjakwe jwa Yehofa. (Sal. 25:14) Mlungu akusamnonyela jwalakwejo. Yehofa akusiŵalosya acimjakwe umbone mtima, soni jwalakwe akusajembeceya kuti m’weji tutendejesoni m’yoyo. (Miy. 15:23; Mat. 7:12; Akolo. 4:6) Caŵili, aganicisye kaje yampaka akaŵecete kwa Mklistu mjawojo. Ngakusosekwa kuwutucila kuganisya kuti jwatumbilikasye mwamele. Komboleka kuti ŵaŵecete mwangosi kapena kuti wawojo nganampikanicisya. Aŵe ŵakoseka kwiticisya kuti mwine wawojosoni nganaŵeceta cenene panganijo. Mpaka atande kuŵecetana ni maloŵe mpela gakuti, “Lisiku lyelila komboleka kuti nganinapikanicisya, nambo yaŵaŵecete yila . . . ” Naga kuŵecetanaku nganikumala mwaganicisyeje, apate litala line lyele pambesi pakwe mpaka liyikasye mtendele. Pandaŵiji, akusosekwasoni kumpopelela Mklistu mjawojo kuti Yehofa amjaliwe. Amŵende Yehofa kuti ŵakamucisye kulola yambone yayili mwa mjawojo. Mulimosemo, amanyilileje kuti Yehofa cacisangalala naga wawojo akulingalinga kuyikasya mtendele ni Mklistu mjawo, jwalisoni mjakwe jwa Yehofa.
NAGA AKUSALIJIMBA MAGAMBO PA YAKULEMWA YAŴATESILE KALAKALA
17. Patulemwisye, ana Yehofa akusakamulicisya masengo litala lyapi pakusaka kutukululucila, soni ligongo cici kuya yeleyi kuli kwakusosekwa?
17 Ŵandu ŵane akusayiwona kuti ngakuŵajilwa kutumicila Yehofa ligongo lyakuti ŵatesile cakulemwa cekulungwa. Kulijimba magambo mpaka kututyocesye cisangalalo ni mtendele. Mwenye Daudi, juŵalagaga ni kulijimba magambo, ŵatite, “Panatemi ngasala yakulemwa yangu, mawupa gangu nganigakola macili, ligongo lya kulaga mumtima lisiku lyosope. Pakuŵa cilo ni musi ligasa lyawo lyasitopaga pa une.” Nambo yili yakusangalasya kuti Daudi ŵakombwele kumasya kulijimba magamboku. Jwalakwe jwalembile kuti, “Pambesi pakwe nasasile cakulemwa cangu kwa wawojo . . . soni wawo ŵangululucile yakulemwa yangu.” (Sal. 32:3-5) Naga ŵatesile cakulemwa cekulungwa, Yehofa ali jwakoseka kwakamucisya kuti aŵesoni pa unasi ni jwalakwe. Nambo akusosekwa kupocela cikamucisyoci kupitila ku mpingo. (Miy. 24:16; Yak. 5:13-15) Akacelewa, ligongo kuti capate umi wangamala yikwegamila pa citema cawo. Nambo ana mpaka atende cici naga akulijimbape magambo panyuma pakuti Yehofa ŵakululucile?
18. Ana cisyasyo ca Paulo mpaka cakamucisye wuli Aklistu ŵakusalijimba magambo ligongo lya yakulemwa yaŵatesile kalakala?
18 Ndaŵi sine ndumetume Paulo ŵalagaga nganisyo ligongo lya yakulemwa yaŵatesile kalakala. Jwalakwe jwatite, “Une ndili jwamnandi mwa ŵandumetume wosope, soni ndili jwangaŵajilwa kolanjikwa kuti ndumetume, ligongo nawulagasisye mpingo wa Mlungu.” Atamose kuti ŵaŵecete m’yoyo, nambope jwaŵecetesoni kuti, “Nambo ligongo lya umbone mtima wa Mlungu ndili mwambelelemu.” (1 Akoli. 15:9, 10) Yehofa ŵamanyililaga kuti Paulo ŵaliji jwangali umlama, soni ŵamkamucisye kuti jwalakwe amanyilile yeleyi. Naga wawojo ŵapitikwice mtima yisyesyene pa yakulemwa yaŵatesile kalakala soni naga ŵaŵendile cikamucisyo, aŵe ŵakusimicisya kuti Yehofa cacatendela canasa. M’yoyo, akulupilileje kuti Yehofa ŵakululucile, soni akakayicilaga yeleyi.—Yes. 55:6, 7.
19. Ana lilemba lya caka ca 2018 lili lyapi, soni ligongo cici lili lyakuŵajilwa?
19 Mbesi ja cilamboci pajikuŵandicila, citusimaneje ni yakusawusya yejinji. Aŵe ŵakusimicisya kuti Yehofa ‘jwakusampa macili mundu jwapesile soni jwangali macili,’ mpaka ŵape cilicose cakusosecela kuti amtumicileje mwakulupicika. (Yes. 40:29; Sal. 55:22; 68:19) M’caka acino ca 2018, catukumbusyeje kusosekwa kwa maloŵe gelega ndaŵi jilijose jatukusimanikwa pamisongano ja mpingo. Yeleyi yikamulana ni maloŵe ga lilemba lya caka acino gakuti, “Ŵandu ŵakusamkulupilila Yehofa cacipatasoni macili.”—Yes. 40:31.