Dede nẹ Oma Vo Ovwẹ, Orhiẹn Vuọvo na Yen Mi Ji Che Bru!

Pescara yen e de vwiẹ vwẹ ukpe ri 1934, ọyen orere ọvo vwẹ Italy rọ kẹrẹ Abadi rẹ Adriatic. Emetẹ ẹne yen ọsẹ vẹ oni mẹ vwiẹre, mẹvwẹ yen ubrevwiẹ. Ibiẹbe rẹ “A,B,C,D” yen ọsẹ mẹ vwo mu odẹ kẹ avwanre, ọtiọyena “D” kọyen ton odẹ mẹ phiyọ kidie mẹvwẹ ọrẹne.

Ẹga rẹ Ọghẹnẹ pha ghanghanre vwọ kẹ ọsẹ mẹ. July 1943 yen o ke vwo nene Iseri ri Jihova ta ota, ọke rẹ ọshare ọvo re se Liberato Ricci vwo nene ta ota kpahen Baibol na je kẹ ọbe rẹ Uwevwin Orhẹrẹ. Liberato Ricci nene Iseri ri Jihova yono Baibol na vwẹ ọke yena. O rhe krii, Ọsẹ mẹ kọ vuẹ ihwo efa kpahen obo ro yono. Oni mẹ de ji rhiabọreyọ uyota na. Dede nẹ ọ riẹn ẹbe see, jẹ ọ vuẹ ihwo efa kpahen obo ro yono na, ko se ẹkpo ri Baibol rọ riẹn kuyovwin vwọ kẹ ayen.

O vwo erọnvwọn buebun re ruẹ vwẹ uwevwin avwanre, dede nẹ ọ ghwa rhoo. Etiyin avwanre de ruẹ emẹvwa. Dede nẹ ivun ivẹ yen herọ, ekobaro vẹ iniruo rẹ okinriariẹ je dia evun rọyen siẹrẹ ayen da rhe.

Iniọvo mẹ ekpako ivẹ ghwe vwo omavwerhovwẹn kpahen Baibol naa, ọke vwọ yanran na ayen de kpo orọnvwe. Ẹkẹvuọvo, mẹ vẹ oniọvo mẹ Cesira kerhọ rẹ Ọsẹ mẹ o de se Baibol na, kidie ọ vwerhen avwanre oma. Avwanre je riavwerhen rẹ eta ọbọngan rẹ iniọvo eshare re rhe emẹvwa re ruẹ vwẹ ẹmẹko avwanre na vwọphia.

Mi nene ọsẹ mẹ vẹ iniọvo efa kpo aghwoghwo abọ buebun, jẹ emeranvwe evo wanre mi ki se fiudugberi ghwoghwota kẹ ihwo kidie nẹ oma vo ovwẹ. Dedena, ẹguọnọ ri mi vwo kpahen Jihova je ganphiyọ, mi de bromaphiyame vwẹ July 1950. Uwevwin avwanre yen oniọvo ọshare ọvo da ta ota rẹ omaebrophiyame na, e de re bru vwe phiyame vwẹ urhie. Ukpe rọ vwọ kpahọn, e de ji aye gbe ọshare ọvo re ga kerẹ ekobaro oghẹresan rhe ekogho avwanre, mi nene ayen kpo aghwoghwo abọ buebun. Mi vwo muomaphiyọ iruo aghwoghwo na, ota eghwoghwo kọ lọhọ kẹ vwẹ. Oma rẹ iruo aghwoghwo na ko mu vwe vwerhan!

Orhiẹn ro Wene Akpeyeren Mẹ

Oniọvo Piero Gattia yen oniruo okinriariẹ rẹsosuọ ro kin avwanre. Ọ vuẹ vwẹ nẹ mi ruiruo rẹ ọkobaro, me je ra ga vwẹ asan ra da ma guọnọ ighwoghwota rẹ Uvie na—ẹwẹn mẹ je rhe djẹ kpo obo rọ tare na dẹvoo. Kidie ọyen ẹkuruemu rẹ ekogho avwanre rẹ emetẹ vwọ dia uwevwin rẹ ini vẹ esẹ rayen re te ọke rẹ ayen vwo kpo orọnvwe. Ọtiọyena vwẹ March 1952 me da ton iruo ọkobaro phiyọ je me jehẹ uwevwin rẹ ọsẹ vẹ oni mẹ. Vwẹ ọke yena, me riẹnre nẹ orhiẹn mẹ na che wene akpeyeren mẹẹ.

Uvwre rẹ ọke yena, eghene aye ọvo re se Anna je guọnọ ruiruo rẹ ọkobaro. O de rhi nene avwanre dia rere me vẹ ọyen se vwo kpo aghwoghwo kugbe. Vwẹ 1954, e de ji vwe vẹ ọyen kpo Perugia ra ga kerẹ ekobaro oghẹresan, Oseri ri Jihova vuọvo hẹ etiyiin, ọ vwẹ omarẹ iroko 250 (imaili 155) vwo sheri kẹ uwevwin avwanre.

Me ghwa riẹn obo ri che nẹ obuko rẹ oyan nana rhee. Ẹgbukpe 20 me hepha ọke yena. Ọke me vẹ ọsẹ vẹ oni mẹ de kpo ọghwẹkoko ọvo yen mi de vrẹn nẹ orere avwanre. Enẹna mi che vwo vrẹn nẹ uwevwin na kọ ghwa họhọ nẹ mi kpo akpọ ọfa! O kpokpo ọsẹ mẹ ẹwẹn nẹ me vẹ Anna ọvo yen cha dia, ọtiọyena o de nene avwanre ra guọnọ uwevwin. Avwanre da reyọ ubruwevwin ọvo rẹ avwanre dia, rẹ avwanre de ji ruẹ uyono. Avwanre ihwo ivẹ ọvo yen dia emẹvwa na ọke rẹ avwanre vwọ tonphiyọ. Dedena, avwanre muomaphiyọ iruo aghwoghwo na vwẹ Perugia kugbe irere vẹ eko re kẹrerẹ, avwanre da mrẹ ihwo ri rhiabọreyọ ovuẹ na. Oma rẹ ẹgbukpe ọvo vwọ wan nu, oniọvo ọshare ọvo da kua rhe Perugia, kọyen vwẹrote emẹvwa rẹ avwanre. Tavwen avwanre ki nẹ etiyin kpo asan ọfa ra ga vwẹ 1957, jẹ a vwẹ ukoko otete ọvo vwo mu vwẹ etiyin re.

Terni, rọ dia orere otete ọvo vwẹ central Italy yen e ji avwanre ra. Oma rẹ aghwoghwo na vwerhen avwanre vwẹ Terni, kidie ihwo re guọnọ yono Baibol na vọnrọ. Ẹkẹvuọvo, egbabọse je herọ. Dede nẹ usuon rẹ igọmẹti ọvo rọ gba ihwo vwo ruẹ oborẹ ayen guọnọre vwoba vwẹ ekogho na vwẹ 1943, jẹ ihwo evo je herọ re vwẹ ogangan rẹ usuon vwọ guọnọ dobọ rẹ iruo aghwoghwo rẹ Iseri ri Jihova jẹ, ayen tare nẹ avwanre reyọ ilaisẹnsi avwanre ki se ghwoghwo nuwevwin kpuwevwin.

Ọ dia emu ọrhorha elọkpa vwo nene Iseri ri Jihovaa. Ọkievo avwanre rua ohri rẹ ihwo e se vwo reghe ayen, jẹ ọ dia ọkiejee. Ayen yọnrọn ovwẹ ji mu vwe abọ ivẹ re. Me vẹ oniruo okinriariẹ vwọ hẹ iruo aghwoghwo na yen elọkpa ke vwo mu vwe. Ayen de mu avwanre kpo ogba rẹ elọkpa, je tanẹ avwanre churhi kidie avwanre reyọ ilaisẹnsi tavwen avwanre ki ghwoghwotaa, ọtiọyena ayen de bru igho kẹ avwanre. Avwanre rhọnvwe hwosa naa; kidie avwanre churhi vuọvoo. Udu mẹ kọ teyan kpekpe! Me kpẹvwẹ Jihova nẹ ọ dia omẹvwẹ ọvo yen herọọ. Me da karophiyọ eta rehẹ Aizaya 41:13 rọ tare nẹ: ‘Wọ djẹ oshọọ. Me cha cha wẹ uko.’ E de siobọnu avwanre, e vwo mu ota na kpo aguare, oguẹdjọ na da tanẹ a kpairoro vrẹ ota na. Emeranvwe esan vwọ wan nu, a da rhoma mu vwe. Udje na mẹvwẹ ọvo yen e muru, jẹ e ji siobọnu vwe.

Uphẹn Buebun Me Vwọ Ga Jihova Rhiephiyọ

Ọghwẹkoko re ru vwẹ Naples vwẹ Italy ukpe ri 1954 vwerhen ovwẹ oma mamọ. Mi vwo te etiyin, me da vwomakpahotọ vwo ruiruo rẹ orufon, asan ra vwọ kẹ vwẹ nẹ me da wian kẹrẹ umukpe na. Etiyin me da mrẹ eghene ọshare ọvo ro vwo erhuvwu mamọ, rọ wian vwẹ akon iruo re vwẹrote echidiotọ na, odẹ rọyen Antonio Caparelli, ọyen ọkobaro ro nẹ Libya rhe. Ọ vẹ orua rọyen kua nẹ Italy kpo Libya vwẹ ikpe re kpahen 1930.

Antonio ọgbowian, o ji fiudugberẹ. Ọ gua imotosaikoro rọyen kpo aton ri Libya re ghwoghwo ota kẹ ihwo ri Italy re dia etiyin. Ọkievo, avwanre siẹ ileta rhe ohwohwo. Ẹkẹvuọvo, o rhivwin rhe Italy vwẹ ọtonphiyọ ri 1959. Ọ vwọ ga vwẹ Bẹtẹl rọhẹ Rome emeranvwe evo nu, e de jo kpo orere ri Viterbo vwẹ central Italy ra ga kerẹ ọkobaro oghẹresan. Oyerinkugbe rẹ avwanre da rhe kpẹkpẹ phiyọ, avwanre da rọvwọn vwẹ September 29, 1959. Me da vwomaba Antonio vwẹ Viterbo.

Avwanre guọnọ asan avwanre sa dia de ji ru emẹvwa. Ukuotọ rọyen, avwanre da reyọ ubruwevwin ọvo rọ họhọ ushoghwa, o vwo asan rọ pha hanhanvwe ra da họ vwẹ obuko. Avwanre da ghare uwevwin na phiyọ ẹkẹn ivẹ, obevun na kẹ uvun rẹ ehwa rẹ avwanre hepha, obaro ke rha hẹ utuwevwin rẹ avwanre de ji ruẹ emẹvwa. Uvun na ghwe fo aroo, o de ku vwe ọvo, me cha rhọnvwe diaa. Ẹkẹvuọvo, oma vwerhen ovwẹ nẹ me vẹ Antonio yen diarọ.

Vwẹ 1961, a da vwẹ Antonio mu oniruo okinriariẹ. Jẹ, o che kpo isikuru re de yono idibo rukoko yẹrẹ iniruo vwẹ ọsoso emeranvwe ọvo tavwen. Kọyen mẹvwẹ ọvo yen cha dia uwevwin na vwẹ uvwre rẹ ọke yena. Ọ lọhọre kakakaa, ma rho kẹ ọke mẹvwẹ ọvo dahẹ umuwevwin avwanre na vwẹ ovwọnvwọn. Dedena, oma vwerhen ovwẹ kidie Jihova yen reyọ Antonio vwo ruiruo. Mi ru erọnvwọn buebun, bẹsiẹ ọke na ki te me rha riẹẹn.

Avwanre kpo asan sansan vwẹ iruo rẹ ikiekin na. Avwanre nẹ Veneto rọhẹ northern Italy kpo Sicily vwẹ southern Italy. Ẹsosuọ avwanre vwo imotoo, ọtiọyena kẹ avwanre fa oma yanran. Vwẹ ẹdẹ ọvo, bẹsiẹ avwanre ke ro imoto wan eko ri Sicily rẹ idjerhe rayen pha chohri chohri te asan rẹ avwanre de che wontọ, jẹ iniọvo ri rhi dede avwanre te etiyin re, ayen mu ekẹkẹtẹ rẹ ayen che vwo mu eghwa rẹ avwanre nene oma. Antonio ku ikotu phiyọ, ọ je gba itai, mi ku ewun uyono phiyọ. Ihwo vwọ mrẹ avwanre vẹ iniọvo nana re dia eghwẹrẹ re vwẹ ekẹkẹtẹ rayen vwo mu eghwa vẹ itaipraita avwanre na, ọ da nẹrhẹ ayen phiyọ ehwẹ.

Iniọvo na ruẹse ghwologhwolo ọ da tobọ dianẹ ayen ghwe vwo buun. Iwevwin evo vwo asan ra da họ yẹrẹ ame rẹ ipọmpuu. O vwo ọke ọvo avwanre vwọ dia uwevwin ọvo ra kua nu krire. Ason rẹ ẹdẹ yena mi vwo gbunie cha gbunie kpo je me vwerhẹn, Antonio da rhọvwọn ovwẹ. Avwanre vwọ ghwiẹ emwa rẹ ehwa na, avwanre da mrẹ isakpa buebun, o gbe avwanre unu! O vwo oborẹ avwanre se ru kpahọn vwẹ ikperivwi ason naa. Avwanre de hwerhe uche rẹ avwanre se hwerhe kufia je rhoma re sherhẹn.

Vwọ vrẹ enana eje ri mi hirharoku na, obo ri mi se vwo yerin ghene omavovwẹ yen ma bẹn kẹ vwẹ kparobọ. Me mrẹrẹ bẹnbẹn mi vwo mu igbeyan kpokpọ vwẹ ukoko rẹsosuọ rẹ avwanre kinri. Ọtiọyena, me da davwẹngba mamọ mi vwo phi omavovwẹ na kparobọ kidie me guọnọ vwẹ ukẹcha vẹ ọbọngan vwọ kẹ iniọvo eya na. Womarẹ ukẹcha ri Jihova, bẹsiẹ oba rẹ udughwrẹn na ki te jẹ me vẹ iniọvo na nabọ riẹnriẹn oma re. Ọyen okpuphẹn me vẹ iniọvo na vwọ wian kugbe. Me je mrẹ uruemu rẹ ẹse eruo vẹ evun-ẹfuọn rayen, kugbe ẹguọnọ rẹ ayen vwo kpahen Jihova.

Vwẹ 1977, avwanre vwo ruiruo rẹ oniruo okinriariẹ vẹ oniruo rẹ ubrotọb vwẹ ikpe evo nu, e de durhie avwanre kpo Bẹtẹl rọhẹ Rome rere avwanre sa vwọ vwẹ ukẹcha phia vwo muegbe rẹ Ọghwẹkoko rẹ Akpọeje re ruru vwẹ 1978 ro vwo uyovwinrota na “Victorious Faith.” Emeranvwe evo vwọ wan nu, kẹ a vuẹ avwanre nẹ avwanre ghwa daji Bẹtẹl. O kririi, a da vwẹ ọshare mẹ vwo mu kerẹ ọvo usun rẹ iniọvo re ga vwẹ Umẹ Rọvwẹrote Oghọn Ukoko.

Akpeyeren ri Bẹtẹl emu ọrhorha kẹ vwẹ, o ji vwo ọke rẹ omavovwẹ mẹ vwọ nẹrhẹ mi siomanẹ ohri rẹ iniọvo na. Ẹkẹvuọvo womarẹ ebruphiyọ ri Jihova vẹ ukẹcha rẹ iniọvo na, Bẹtẹl da rhe riẹnriẹn ovwẹ oma.

Egbabọse Kpokpọ

Vwẹ ikpe re vwọ kpahọn, avwanre de hirharoku egbabọse kpokpọ, kọyen ebẹnbẹn rẹ ọga. Vwẹ 1984, ọshare mẹ de kpo omaẹbẹrẹ rẹ ubiudu, omarẹ ẹgbukpe ihwe vwọ wan nu, ọ da je muọga efa. Vwẹ 1999, ọ da rhe riẹn nẹ ọyen vwo ọga rẹ ikansa. Ọyen ohwo rọ pha sasasa mamọ, ẹkẹvuọvo ẹgba rọyen mu ọga nanaa. Ọ da vwẹ mamọ me vwọ mrẹ oma rọyen ro miovwẹnphiyọ kẹdi kedẹ. Me nẹrhovwo rhe Jihova gangan nẹ ọ kẹ vwẹ ẹgba mi se vwo bicha ọshare mẹ ọghanghanre na. Mi ji se ọbe rẹ Une rẹ Ejiro abọ buebun. Ọnana nẹrhẹ ẹwẹn mẹ totọ siẹrẹ me da rua ẹnwan. Etiyin omarẹ ẹgbukpe 40 yen avwanre rọvwọnre. Vwẹ March 18 1999, ọshare mẹ Antonio de ghwu.

Wọ je sa dia ẹdia rẹ ọruvwohwo ọ da tobọ dianẹ ihwo riariẹ owẹ phiyọ. Vwọrẹ uyota, iniọvo rẹ avwanre vẹ ayen gba ga vwẹ Bẹtẹl vẹ e rẹ avwanre vugheri vwẹ iruo rẹ ikiekin na nabọ dje uvi rẹ ẹguọnọ kẹ vwẹ ji bru vwe uche. Dedena mi ji muomaphiyọ, ma rho mẹvwẹ ọvo dahẹ uvun mẹ vwẹ Bẹtẹl vwẹ ovwọnvwọn, unu che se gbe obo rọ da vwẹ tee. Ọke vwọ yanran na ẹrhovwo vẹ uyono romobọ cha vwẹ uko vwo yerin ghene ebẹnbẹn na. Ukuotọ rọyen mi de roro kpahan akpeyeren rẹ me vẹ ọshare mẹ Antonio yerin kugbe, oma kọ vwerhan ovwẹ. Me je karophiyọ erọnvwọn me vẹ ọshare mẹ ru kugbe, vẹ imuẹro nẹ Jihova cha karophiyọ, nẹ me je cha mrẹ vwẹ evrẹnushi na.

Mi ruiruo buebun vwẹ Bẹtẹl re, asan re de ko emwa yen me da wian enẹna. Oma vwerhan ovwẹ siẹrẹ me da wian owian ro fierere kẹ orua ri Bẹtẹl. Me je davwẹngba mi vwo vwobọ vwẹ iruo rẹ aghwoghwo na. Vwọrẹ uyota, mi rhe se ruẹ te obo mi ruẹ jovwoo, dedena oma vwerhan ovwẹ mi de ghwoghwo iyẹnrẹn esiri rẹ Uvie na rọ dia obo ri mi vwo ẹguọnọ rọyen nẹ ọke emọ rhe. Kọyensorọ mi vwo jiro kẹ ighene nẹ ayen ayen ruiruo rẹ ọkobaro, kidie me riẹnre nẹ ọ kẹ ohwo aghọghọ.

Mi de ni kpuko kpo omarẹ ikpe 70 re me vwọ hẹ ẹga rẹ ọkieje re na, Jihova cha vwẹ uko ji bruphiyọ kẹ vwẹ mamọ. Me je vua oma rhi te ọke na, ọtiọyena me riẹnrẹ nẹ ọ dia ẹgba mẹ yen mi vwo ru obo ri mu ruru naa. Mi kpo asan sansan vwẹ akpọ na re, me mrẹ ihwo buebun ji rhiẹromrẹ erọnvwọn sansan re vwerhoma re. Me sa ta vẹ imuẹro nẹ orhiẹn vuọvo ri mi bru vwẹ ẹsosuọ na yen mi ji che bru.