UYONO 27
UNE 79 Yono Ayen, Ayen Vwo Mudia Gan
Vwẹ Ukẹcha kẹ Ihwo Wọ Vwẹ Baibol Yono Ayen sa Vwọ Yọnrọn Uyota Na
“Ovwan mudia gan vwẹ esegbuyota na . . . Ovwan goma.”—1 KỌR. 16:13.
ỌDAVWẸ RẸ UYONO NANA
Mavọ yen a sa vwọ vwẹ ukẹcha kẹ ihwo ra vwẹ Baibol yono vwo vwo esegbuyota kugbe uduefiogbere rẹ ayen guọnọre ayen sa vwọ yọnrọn uyota na?
1-2. (a) Diesorọ ihwo evo ra vwẹ Baibol vwo yono vwo siomauko ayen vwọ yọnrọn uyota na? (b) Die yen a cha ta ota kpahen vwẹ uyono nana?
WO SIOMAUKO ru wọ vwọ dia ọvo usun Iseri ri Jihova obuko re? Ọ sa dianẹ oshọ rẹ ihwo iruo wẹn, igbeyan, yẹrẹ orua re cha vwọso wẹ mu we. Gbanẹ wo roro nẹ wọ cha sa nama yanmu iwan rẹ Ọghẹnẹẹ. Ọ da dia ọtiọyen, wo se dje erorokẹ kẹ ihwo ru wọ vwẹ Baibol yono ri siomauko rẹ ayen vwọ yọnrọn uyota na.
2 Jesu riẹnre nẹ oka rẹ oshọ tiọyen se gbowọphiyọ ẹyan-obaro rẹ ohwo vwẹ ẹga ri Jihova. (Mat. 13:20-22) Ọtiọyena, o rhe chukoku ihwo ri siomauko ri vwo nenee. Ukperẹ otiọyen, o de dje oborẹ idibọ rọyen sa vwọ vwẹ ukẹcha kẹ ihwo ọtiọyena vwo (1) vughe ebẹnbẹn re sa nẹrhẹ ọ bẹn ayen vwọ yan obaro, (2) ru ẹguọnọ rayen kpahen Jihova ganphiyọ, (3) ru ewene ayen vwọ vwẹ Jihova kobaro vwẹ akpeyeren, kugbe (4) phi ebẹnbẹn rayen kparobọ. Mavọ yen a sa vwọ reyọ oborẹ Jesu vuẹ idibọ rọyen vwo ruiruo siẹrẹ a da vwẹ ọbe ri Vwo Omavwerhovwẹn Bẹdẹ! na vwọ cha ohwo ra vwẹ Baibol yono uko rọ vwọ yọnrọn uyota na?
VWẸ UKẸCHA KẸ OHWO WO YONO VWO VUGHE EBẸNBẸN RE SA NẸRHẸ Ọ BẸN Ọ VWỌ YAN OBARO
3. Die yen djẹ Nikodimọs o vwo jẹ odibo ri Jesu ẹdia?
3 Ọ bẹn vwọ kẹ Nikodimọs, osun rẹ ihwo ri Ju ro titiri mamọ rọ vwọ dia ọvo usun rẹ idibo ri Jesu. Omarẹ emeranvwe esan rẹ Jesu vwọ ton iruo aghwoghwo rọyen phiyọ nu, Nikodimọs da rhe riẹn nẹ Jesu yen ohwo rẹ Ọghẹnẹ ji rhe na. (Jọn 3:1, 2) Dedena, Nikodimọs de bru Jesu ra vwọrẹ odjahọn fikirẹ “oshọ rẹ ihwo ri Ju na.” (Jọn 7:13; 12:42) Ọ sa dianẹ o niro nẹ erọnvwọn buebun sa va ọyen abọ ọ da dia odibo ri Jesu.a
4. Mavọ yen Jesu vwẹ ukẹcha kẹ Nikodimọs vwo vwo ẹruọ oborẹ Ọghẹnẹ guọnọre nẹ o ru?
4 Nikodimọs nabọ riẹn obo evunrẹ Urhi na dẹn, ẹkẹvuọvo ọ guọnọ ukẹcha o se vwo vwo ẹruọ rẹ oborẹ Jihova guọnọ mie. Mavọ Jesu vwẹ ukẹcha kẹ wan? Jesu nenire ghwọrọ ọke kugbe, ji nene ta ota vwẹ ason. Jesu nabọ vuẹ phephẹn obo ro fori nẹ o ru ọ sa vwọ dia odibo rọyen: kurhẹriẹ nẹ imwemwu rọyen, bromaphiyame, ji vwo esegbuyota kpahen Ọmọ rẹ Ọghẹnẹ.—Jọn 3:5, 14-21.
5. Mavọ yen a sa vwọ vwẹ ukẹcha kẹ ohwo ra vwẹ Baibol vwo yono vwo vughe obo ri gbowọphiyọ ẹyan-obaro rọyen?
5 Ọ da tobọ dianẹ ohwo re yono nabọ riẹn Baibol na dẹn, ọ je sa guọnọ ukẹcha ro vwo vughe obo ri gbowọphiyọ ẹyan-obaro rọyen. Iruo yẹrẹ ẹvwọsuọ ro nẹ obọ rẹ ihwo orua cha se gbowọphiyọ ẹyan-obaro rọyen. Ọtiọyena, nene ohwo ru wọ vẹ ọyen gbe yono Baibol na ghwọrọ ọke kugbe. Wo se durhie nẹ ọ vwomaba wẹ vwẹ emuọre yẹrẹ o sun uwe kpo asan. Vwẹ ẹdia tiọyena, o se rhie evun kẹ wẹ je vuẹ wẹ ebẹnbẹn ro vwori. Jiro kẹ ohwo ru wo yono nẹ o ru ewene ri fori, ọ dia o ruẹ ayen oma vwọ vwerhen owẹẹ, ẹkẹvuọvo vwo dje ẹguọnọ rọyen vwọ kẹ Jihova.
6. Mavọ wọ sa vwọ cha ohwo ru wo yono uko vwo fiudugberi yọnrọn uyota na? (1 Kọrẹnt 16:13)
6 Ohwo ra vwẹ Baibol yono de vwo imuẹro nẹ Jihova cha vwẹ ukẹcha kẹ ọyen vwo yerin nene iwan ri Baibol na, o che fiudugberi vwọ reyọ obo ro yono vwo ruiruo. (Se 1 Kọrẹnt 16:13.) A sa reyọ ẹdia ro te we vwo dje ọ rẹ oyono isikuru. Ẹwẹn wẹn da djẹ kpo ọke ru wo vwo kpo isikuru, oka rẹ oyono vọ yen me je we? Ọ sa dianẹ oyono ro vwo erhiorin cha wẹ uko vwo fiudugberi vwo ru obo ra guọnọre nẹ wo ru. Vwẹ idjerhe vuọvo na, ọ dia omamọ oyono di yono oborẹ Ọghẹnẹ guọnọre nẹ e ru ọvoo, ẹkẹvuọvo ọ vwẹ imuẹro kẹ ohwo ro yono na nẹ womarẹ ukẹcha ri Jihova o se ru ewene ri fori vwẹ akpeyeren rọyen. Mavọ wo se vwo ru ọtiọyen?
VWẸ UKẸCHA KẸ OHWO RU WO YONO VWO RU ẸGUỌNỌ RỌYEN KPAHEN JIHOVA GANPHIYỌ
7. Mavọ yen Jesu vwẹ ukẹcha kẹ ihwo rọ ta ota kẹ rere ẹguọnọ rayen kpahen Jihova sa vwọ ganphiyọ?
7 Jesu riẹnre nẹ ẹguọnọ rẹ Ọghẹnẹ che mu idibo rọyen vwọ reyọ oborẹ ayen yonori vwo ruiruo. Ọkieje yen o vwo yono ayen erọnvwọn re cha vwẹ ukẹcha kẹ ayen rere ẹguọnọ rayen kpahen ọsẹ rayen rọhẹ odjuvwu vwọ ganphiyọ. Kerẹ udje, ọ vwẹ Jihova vwo dje ọsẹ rọ vwẹ erọnvwọn iyoyovwin vwọ kẹ emọ rọyen. (Mat. 7:9-11) Ọ sa dianẹ itu evo re kerhọ rẹ Jesu vwo oka rẹ ọsẹ tiọyen ro vwo ẹguọnọọ. Vwẹ ẹwẹn roro oborẹ oma ru ayen ọke rẹ Jesu vwo kpe itẹ rẹ ọsẹ ro vwo ẹguọnọ, o re dede ọmọ rọyen ro rhivwin rhe ro yeren akpọ re rhaphiẹrhaphiẹ. Ayen mrẹ ẹguọnọ rẹ Jihova vwo kpahen emọ rọyen re dia ihworakpọ.—Luk 15:20-24.
8. Mavọ yen wọ sa vwọ vwẹ ukẹcha kẹ ohwo ru wo yono Baibol na ẹguọnọ rọyen kpahen Jihova vwọ ganphiyọ?
8 Wọ je sa vwẹ ukẹcha kẹ ohwo ru wo yono Baibol na rere ẹguọnọ rọyen kpahen Jihova sa vwọ ganphiyọ womarẹ wọ vwọ karunumuẹ iruemu rẹ Ọghẹnẹ siẹrẹ wo de yono. Kọke kọke ovwan de yono, vwẹ ukẹcha kẹ vwo vwo ẹruọ nẹ obo ro yono na churobọ si ẹguọnọ ri Jihova. Siẹrẹ ovwan da ta ota kpahen ọtanhirhe na, karunumu oborẹ ọnana ji churobọ sio wan. (Rom 5:8; 1 Jọn 4:10) O de vwo ẹruọ rẹ oborẹ Jihova vwo ẹguọnọ rọyen te komobọ, ọnana sa nẹrhẹ o vwo ẹguọnọ ri Jihova ganphiyọ.—Gal. 2:20.
9. Die yen vwẹ ukẹcha kẹ ọshare ọvo re se Michael vwo ru ewene vwẹ akpeyeren rọyen?
9 Roro kpahen Michael, ro nẹ Indonesia rhe. A yọnre rọ vwẹ uyota na ọke rọ vwọ ghwaran cha, ẹkẹvuọvo o bromaphiyamee. Ọ vwọ hẹ ẹgbukpe 18, o de kpo inọko re ruiruo rẹ ohwo rọ djẹ imoto rode. Ọke vwọ yanran na, ọ da rọvwọn je yanjẹ orua rọyen vwo ji re ruiruo vwẹ inọko. Ọ vwọ hẹ oboyin, aye vẹ ọmọtẹ rọyen da ton eyono ri Baibol phiyọ je yanphiaro. Oni rọyen vwo ghwu nu, Michael de brorhiẹn ro vwo rhivwin kpo ra vwẹrote ọsẹ rọyen, je rhọnvwe nẹ a vwẹ uyono ri Baibol vwo mu kẹ ọyen. Ayen vwọ ta ota kpahen uyono 27 vwẹ ẹbẹre rẹ “Hiẹ Kodo” rẹ ọbe ri Vwo Omavwerhovwẹn Bẹdẹ! na, o de te Michael ẹwẹn mamọ. O vwo roro kpahen obo rọ da Jihova te rọ vwọ mrẹ Ọmọ Rọyen rọ rioja, Michael da viẹ. O de rhi vwo ọdavwaro kpahen ọtanhirhe na, ru ewene vwẹ akpeyeren rọyen ji bromaphiyame.
VWẸ UKẸCHA KẸ OHWO RU WO YONO VWỌ VWẸ JIHOVA KOBARO VWẸ AKPEYEREN
10. Mavọ yen Jesu vwẹ ukẹcha kẹ idibo rọyen rẹsosuọ vwo ru ewene vwọ vwẹ Jihova kobaro? (Luk 5:5-11) (Ni uhoho na.)
10 Ugugege yena yen idibo rẹsosuọ rẹ Jesu ke ghwoghwo ota kẹ vwo vughe nẹ ọyehẹ Mesaya na, ẹkẹvuọvo, ayen guọnọ ukẹcha ayen vwọ vwẹ iruo aghwoghwo na vwọ kobaro. Ọmọke yen Pita vẹ Andru dia idibo re, tavwen Jesu ki durhie ayen nẹ ayen nene ọyen ọkieje. (Mat. 4:18, 19) Ayen ruiruo rẹ iyerin ehwe rọ ghwa igho bru ayen cha, ọtiọyen ji te Jems vẹ Jọn. (Mak 1:16-20) Ọke rẹ Pita vẹ Andru vwọ “yanjẹ ariri rayen vwo,” ayen ru ọrhuẹrẹphiyotọ ayen vwọ vwẹrote orua rayen rẹ ayen vwo nene Jesu na. Diesorọ ayen vwọ kpairoro vrẹ iruo rẹ iyerin ehwe rọ ghwa igho bru ayen cha na? Ọbe ri Luk tare nẹ Jesu ru emu rẹ igbevwunu ọvo rọ nẹrhẹ ẹroẹvwọsuọ rayen kpahen ẹgba rẹ Jihova vwori rọ vwọ vwẹrote ayen ganphiyọ.—Se Luk 5:5-11.
Die yen e se yono vwo nẹ oborẹ Jesu vwẹ ukẹcha kẹ idibo rọyen vwo ru ewene vwọ reyọ Jihova kobaro vwẹ akpeyeren? (Ni ẹkorota 10)b
11. Mavọ yen a sa vwọ reyọ obo re phia kẹ avwanre komobọ vwo ru esegbuyota rẹ ohwo re yono gan?
11 Avwanre che se ru igbevwunu kirobo rẹ Jesu ruruu, ẹkẹvuọvo e se gbikun oborẹ Jihova bicha ihwo re Reyerọ vwọ kobaro vwẹ akpeyeren rayen. Kerẹ udje, wọ karophiyọ ọke wọ ka vwọ ton uyono ẹra phiyọ? Ọ sa dianẹ wo bru ohwo ru wọ wian kẹ ra je vuẹ nẹ wọ rha cha sa wian ọke vrẹ siẹrẹ o de gbowọphiyọ uyono ẹra wẹẹn. Wo de gbikun rẹ obo re phiare vwọ kẹ ohwo ru wo yono, vuẹ oborẹ ọnana ru esegbuyota wẹn gan wọ vwọ mrẹ oborẹ Jihova bicha orhiẹn ru wo bruru vwọ reyọ ẹga rọyen vwọ ka obaro vwẹ akpeyeren.
12. (a) Diesorọ o vwo fo e vwo durhie iniọvo efa nẹ e vwomaba avwanre vwẹ uyono ri Baibol? (b) Mavọ yen wọ sa vwọ reyọ ividio vwo ruiruo efẹrọvo siẹrẹ wo de ru uyono rẹ ohwo wọ vwẹ Baibol yono? Djudje rọyen.
12 Ohwo ru wo yono je cha mrẹ erere siẹrẹ o de nyo oborẹ iniọvo efa ru ewene vwọ reyọ Jihova kobaro vwẹ akpeyeren. Ọtiọyena, durhie iniọvo efa ri nẹ asan sansan rhe vwọba oma wo de ruẹ uyono ri Baibol. Vuẹ ayen nẹ ayen gbikun oborẹ ayen wan mrẹ uyota na kugbe ewene rẹ ayen ruru vwọ reyọ ẹga ri Jihova vwọ kobaro vwẹ akpeyeren. Vwọba, wọ vẹ ohwo ru wo yono ghwọrọ ọke vwo ni ividio rehẹ ẹbẹre rẹ “Hiẹ Kodo” yẹrẹ “Hiẹ Guọnọ” rẹ ọbe ri Vwo Omavwerhovwẹn Bẹdẹ! na. Kerẹ udje, siẹrẹ ovwan de ni ividio rẹ Jihova Cha Vwẹrote Avwanre rọhẹ uyono 37 na, vwẹ ukẹcha kẹ ohwo ru wo yono na nẹ ọ da vwẹ Jihova kobaro vwẹ akpeyeren, ọ cha vwẹrote ọdavwẹ rọyen.
VWẸ UKẸCHA KẸ OHWO RU WO YONO VWO PHI EBẸNBẸN RỌYEN KPAROBỌ
13. Idjerhe vọ yen Jesu vwo muegbe rẹ idibo rọyen kpahen ẹvwọsuọ?
13 Abọ buebun yen Jesu vuẹ idibo rọyen nẹ ayen che hirharoku ẹvwọsuọ ro nẹ obọ rẹ ihwo efa cha, tobọ te ihwo rẹ orua dede. (Mat. 5:11; 10:22, 36) Ọke rẹ iruo aghwoghwo ri Jesu vwo kuẹphiyọ re, o de si idibo rọyen orhọ nẹ e ji se hwe ayen. (Mat. 24:9; Jọn 15:20; 16:2) Ọtiọyena, ọ da vuẹ ayen nẹ ayen gbẹrophiyotọ vwẹ iruo aghwoghwo rayen. Ọ vwẹ uchebro kẹ ayen nẹ ayen nene ihwo re vwọso ayen phraphroo, nẹ ayen je jomaotọ rere ayen se vwo ghwoghwo ọkieje.
14. Mavọ yen a sa vwọ vwẹ ukẹcha kẹ ohwo re yono vwo muegbe hẹrhẹ omukpahen? (2 Timoti 3:12)
14 A je sa vwẹ ukẹcha kẹ ohwo re yono vwo muegbe kẹ ẹvwọsuọ ra vwọ vuẹ kpahen obo ro se rhẹro mie igbeyan, ihwo rẹ iruo kugbe ihwo orua. (Se 2 Timoti 3:12.) Ihwo evo ro nene ruiruo sa reyọ vwọ jehwẹ fikirẹ obo ro yeren akpọ wan enẹna. Vwọ kẹ ihwo efa, tobọ te ihwo rẹ orua dede, sa reyọ vwo guẹdjọ fikirẹ obo ro segbuyota. Ọtiọyena, a da fobọ muegbe rẹ ihwo re yono vwọ hẹrhẹ omukpahen, ọnana cha nẹrhẹ ayen riẹn oborẹ ayen che ru siẹrẹ ọ da rhe.
15. Die yen sa vwẹ ukẹcha kẹ ohwo re nene yono Baibol na vwo yerin ghene omukpahen?
15 Vwọ kpahen ẹvwọsuọ ro nẹ obọ rẹ ihwo rẹ orua cha, vuẹ ohwo ru wo yono oboresorọ ivun vwo miovwo ihwo orua rọyen. Ayen se no nẹ a phiẹnrẹ, yẹrẹ ayen di vwo utuoma kpahen Iseri ri Jihova. Jesu dede ji hirharoku erọnvwọn tiọyen vwẹ obọ rẹ ihwo ro vwo ẹguọnọ kpahen. (Mak 3:21; Jọn 7:5) Vwẹ ukẹcha kẹ ohwo ru wo yono vwo vwo edirin ji nene ihwo yerin vwọrẹ aghwanre, ọtiọyen ji te ihwo rẹ orua.
16. Mavọ yen a sa vwọ vwẹ ukẹcha kẹ ohwo ra vwẹ Baibol yono vwọ reyọ aghwanre vuẹ ihwo efa kpahen obo ro segbuyota?
16 Ọ da tobọ dianẹ ohwo rẹ orua dje omavwerhovwẹn phia, o yovwin ohwo re yono na rha vuẹ erọnvwọn eje ẹsiẹvoo. O de ru ọtiọyen, obo rọ vuẹ ayen na se mu ayen rọ te ẹdia ayen ki che siomauko vwo nene ta ota kpahen obo ro segbuyota obọ ọfa. Ọtiọyena, jiro kẹ ohwo ru wo yono nẹ ọ ta ota vwẹ idjerhe rẹ uphẹn de rhiephiyọ ọke ọfa ayen vwọ ta ota kugbe. (Kọl. 4:6) Ọ sa vuẹ ihwo rẹ orua nẹ ayen kpo jw.org. Ọnana cha nẹrhẹ ayen yono kpahen Iseri ri Jihova kpobarophiyọ vwẹ ọke ro je ayen vẹ ọke ro wen ayen.
17. Mavọ yen wọ sa vwọ vwẹ ukẹcha kẹ ohwo ru wo yono vwọ kpahenphiyọ eta rẹ ihwo sa ta kpahen Iseri ri Jihova re dia uyotaa? (Ni uhoho na.)
17 Wo se kpo ẹbẹre rẹ “Enọ Redje Ẹnẹnọ” rọhẹ jw.org vwọ vwẹ ukẹcha kẹ ohwo ru wo yono vwo muegbe ekpahọnphiyọ elọlọhọ rẹ ihwo rẹ orua kugbe ihwo ro nene ruiruo sa nọ. (2 Tim. 2:24, 25) Vwẹ okuphiyọ rẹ uyono ọvuọvo, ovwan rhoma fuẹrẹn ẹbẹre rẹ “Ihwo Evo Ta” rẹ ọbe ri Vwo Omavwerhovwẹn Bẹdẹ! na. Jiro kẹ ohwo ru wọ vẹ ọyen gbe yono na nẹ ọ reyọ eta romobọ rọyen vwọ vwanriẹn obo rọ cha ta a da nọ kpahen obo ro segbuyota. Wo hwọke wọ ke vuẹ kpahen iroroẹjẹ rẹ obo ro se vwo ru yovwinphiyọ vwẹ ẹkpahọnphiyọ rọyeen. Ẹvwanriẹnruo tiọyena cha vwẹ ukẹcha kẹ vwo fiudugberi chochọn rẹ esegbuyota rọyen.
Jiro kẹ ohwo ru wọ vwẹ Baibol yono nẹ o muegbe rẹ obo rọ cha ta phiyotọ rere ọ sa vwọ vuẹ ihwo efa kpahen obo ro segbuyota (Ni ẹkorota 17)c
18. Mavọ wo se vwo jiro kẹ ohwo ru wo yono vwọ vuẹ ihwo efa kpahen obo ro segbuyota vwẹ iruo aghwoghwo na? (Matiu 10:27)
18 Jesu vwẹ iji kẹ idibo rọyen nẹ ayen ghwoghwo iyẹnrẹn esiri na ro asan eje. (Se Matiu 10:27.) Ohwo re yono da fobọ vuẹ ihwo efa kpahen obo ro segbuyota, kọ je cha fobọ riẹn obo ra vwẹroso Jihova. Mavọ yen a sa vwọ vwẹ ukẹcha kẹ ohwo re yono vwo ru ọtiọyen? Siẹrẹ e de ghwoghwo nẹ egbadaẹdjẹ herọ vwẹ ukoko na, jiro kẹ ohwo ru wo yono obo ro se vwo muwan rọ vwọ dia oghwoghwota. Vuẹ oboresorọ ihwo buebun vwọ mrẹ lọlọhọ ayen vwọ ton aghwoghwo phiyọ vwẹ uvwre ọke ra vwọ djẹ egbada na. Ọ je sa mrẹ erere siẹrẹ a da vwẹ ota kẹ vwẹ uyono uvwre rẹ udughwrẹn na. Rọ vwọ davwẹngba vwọ reyọ vwọ tua erọnvwọn nana, kọ cha nabọ riẹn obo ro che fiudugberi chochọn rẹ esegbuyota rọyen.
VWẸROSO OHWO RU WO YONO
19. Idjerhe vọ yen Jesu vwọ vwẹroso idibo rọyen, kẹ mavọ a sa vwọ vwẹrokere?
19 Tavwen Jesu ki kpo odjuvwu, ọ vuẹ idibo rọyen nẹ ọ vẹ ayen cha rhoma dia. Ayen vwo ẹruọ rẹ oborẹ Jesu ta, nẹ ayen che kpo odjuvwuu. Dedena Jesu tẹnrovi evun-ẹfuọn rayen, ukperẹ jẹ ẹruọ rayen. (Jọn 14:1-5, 8) Ọ riẹnre nẹ ayen guọnọ ọke ayen vwo vwo ẹruọ rẹ erọnvwọn evo, kerẹ iphiẹrophiyọ rẹ ayen vwo kpo odjuvwu. (Jọn 16:12) Avwanre je sa vwẹroso owenvwe rẹ ohwo avwanre yono vwori ro vwo ru obo re vwerhen Jihova oma.
Ohwo re yono da fobọ vuẹ ihwo efa kpahen obo ro segbuyota, kọ je cha fobọ riẹn obo ra vwẹroso Jihova
20. Idjerhe vọ yen oniọvo ọvo vwẹ Malawi vwọ vwẹroso ohwo ro yono?
20 Avwanre vwẹroso ohwo re yono nẹ o che ru obo ri yovwirin. Gbe ni udje obo re phia kẹ Chifundo, oniọvo aye ọvo vwẹ Malawi. Ọ reyọ ọbe ri Vwo Omavwerhovwẹn Bẹdẹ! na vwọ ton uyono ri Baibol phiyọ vẹ aye ọvo ro kpo ẹga ri Fada re se Alinafe. Ayen vwo ku uyono 14 phiyọ nu, Chifundo da nọ obo ro rorori kpahen ema ra reyọ vwọba ga ẹga. Ivun de miovwo Alinafe mamọ je tanẹ, “Ọyen ojẹ romobọ!” Chifundo ko roro sẹ ọyena yen oba rẹ uyono ri Baibol na. Ẹkẹvuọvo, ọ da vwẹ erhiorin nene Alinafe yono ọkieje, vẹ imuẹro nẹ ọke vwọ yanran na, o che vwo ẹruọ nẹ a vwọ reyọ ema vwọba ga ẹga chọre. Emeranvwe evo vwọ wan nu, Chifundo da nọ kpahen onọ rọhẹ uyono 34: “Mavọ yen uyono ri Baibol wẹn vẹ erianriẹn wo vwo kpahen Ọghẹnẹ vwo fierere vwọ kẹ wẹ re?” Chifundo de gbikun rẹ oborẹ Alinafe tare, “O djunute ẹkpo eghanghanre buebun, ọvo usun rayen yen Iseri ri Jihova vwobọ vwẹ irueru rẹ Baibol na rhọnvwephiyọọ.” Ọmọke vwọ wan nu, Alinafe da dobọ rẹ ema ra reyọ vwọba ga ẹga ji, o de ji muwan kẹ omaebrophiyame.
21. Mavọ yen e se vwo ru owenvwe rẹ ohwo re yono ọ sa vwo yọnrọn uyota na gan?
21 Dede nẹ Jihova yen ohwo “rọ nẹrhẹ ọ djẹ,” avwanre ji vwo ẹkẹn ro te avwanre a vwọ vwẹ ukẹcha kẹ ohwo ra vwẹ Baibol yono vwọ yan obaro. (1 Kọr. 3:7) Avwanre ruẹ vrẹ e di vwo yono oborẹ Ọghẹnẹ guọnọre nẹ o ru. Avwanre vwẹ ukẹcha kẹ vwo vwo ẹguọnọ ri Jihova. E ji jiro kẹ nẹ o ru ewene ọ sa vwọ vwẹ Jihova kobaro vwẹ akpeyeren. E yono obo rọ sa vwọ vwẹroso Jihova siẹrẹ o de hirharoku ebẹnbẹn. Siẹrẹ a da vwẹrosuọ, ko se vwo imuẹro nẹ ọyen ji se yerin mu iwan ri Jihova je yọnrọn uyota na gan.
UNE 55 Ovwan Djoshọ Raye-en!
a Ẹgbukpe ivẹ gbubro rọ vẹ Jesu vwọ mrẹ nu, Nikodimọs jehẹ ọvo usun rẹ ihwo rehẹ aguare rode rẹ ihwo ri Ju. (Jọn 7:45-52) Ọbe ọvo ra rionbọ ra tare nẹ o vwo ihwo ri vwo imuẹro nẹ Jesu ghwu nu tavwen Nikodimọs ke rhe dia odibo.—Jọn 19:38-40.
b IDJEDJE RẸ UHOHO: Pita vẹ ihwiyerin efa yanjẹ iruo rẹ iyerin ehwe rayen vwo ayen de nene Jesu.
c IDJEDJE RẸ UHOHO: Oniọvo aye vwẹ ukẹcha kẹ ohwo rọ vwẹ Baibol yono vwo muegbe rẹ obo rọ cha ta vwẹ aghwoghwo.