TUMU PARAU HAAPIIRAA 35
HIMENE 121 E haavî anaˈe ia tatou
E haere ia oe ia haavî i te mau hinaaro tano ore
“Eiaha outou e vaiiho faahou i te hara ia mana i roto i to outou tino pohe a rave ai outou i te mau hinaaro o te tino.”—ROMA 6:12.
MANAˈO FAUFAA
E tauturu teie tumu parau ia tatou eiaha ia toaruaru ia tupu te mau hinaaro tano ore i roto ia tatou. E ite atoa tatou e nafea ia mau papu i mua i te faahemaraa.
1. Eaha ta tatou pauroa e faaruru nei?
EITA e ore i hinaaro na oe i te hoê mahana e rave i te tahi ohipa ta Iehova e au ore. Manaˈo atura paha oe, o oe anaˈe tei farerei i tera tupuraa. Teie râ ta te Bibilia e parau ra: “Aita e tamataraa ta outou i faaruru aita i faaruruhia e te taata.” (Kor. 1, 10:13)a Te auraa ïa, te faaruru atoa ra vetahi ê i tera huru tupuraa, mai ia oe. E haere râ ia oe ia haavî i tera mau hinaaro tia ore maoti te tauturu a Iehova.
2. Eaha te tahi mau hinaaro tia ore ta vetahi mau Kerisetiano e piahi e tutava nei i te haavî? (A hiˈo atoa i te hohoˈa.)
2 Te parau atoa ra te Bibilia: “E faahemahia . . . te taata tataitahi ia umehia oia e to ˈna iho hinaaro tia ore a hema ˈtu ai oia.” (Iak. 1:14) Mea taa ê tatou pauroa, e ere ïa hoê â tupuraa te faahema ia tatou. Ei hiˈoraa, e faahemahia paha vetahi mau Kerisetiano ia rave i te peu taotoraa tia ore. E tupu mai paha tera hinaaro i roto i te hoê taeae e taoto i te tane, no vetahi atu e taoto i te vahine. No te tahi atu râ tei faaea i te mataitai i te hohoˈa faufau, e nehenehe ratou e topa faahou i roto i tera herepata. Mai tera atoa no te feia tei faaea i te inu hua i te ava aore ra tei haapae i te raau taero. Te tutava nei ratou e te mau piahi i te haavî i teie mau hinaaro tano ore. Mea papu, ua manaˈo atoa tatou pauroa mai ia Paulo tei parau: “Ia hinaaro vau e rave i te mea maitai, te ite ra vau i roto ia ˈu te hinaaro e rave i te mea ino.”—Roma 7:21.
E nehenehe te faahemaraa e faura noa mai i te mau taime e te mau vahi atoa (A hiˈo i te paratarafa 2)d
3. Eaha te manaˈo e puta mai ia puai te hinaaro e rave i te mea ino?
3 Mai te peu mea puai tera hinaaro tano ore, e manaˈo roa paha oe eita e haere ia oe ia haavî i te reira. E manaˈo atoa paha oe eita Iehova e mauruuru ia oe. Mea hape roa teie mau manaˈo e na teie tumu parau e faataa mai no te aha. E piti ïa uiraa ta tatou e hiˈopoa mai: (1) No vai tera manaˈo eita e haere ia oe e eita Iehova e mauruuru ia oe? (2) E nafea oe ia haavî i tera mau hinaaro tano ore?
TA SATANI E HINAARO IA MANAˈO TATOU
4. (1) No te aha Satani e hinaaro ai ia manaˈo tatou eita e haere ia tatou ia mau papu i mua i te faahemaraa? (2) Eaha râ te haapapuraa e vai ra ia tatou?
4 Te hinaaro ra Satani ia manaˈo tatou eita e haere ia tatou ia mau papu i mua i te faahemaraa. Ua parau iho â Iesu e faahema mai te Diabolo ia tatou. No reira o ˈna i haapii ai i ta ˈna mau pǐpǐ ia pure: “E tauturu mai na ia matou ia ore ia hema, faaora mai na râ ia matou i te varua ino.” (Mat. 6:13) Ua parau Satani eita te taata e auraro faahou ia Iehova ia faahemahia ratou. (Ioba 2:4, 5) Iae, faaatea mai tera parau ta ˈna. O ˈna hoi tei umehia e to ˈna iho hinaaro tia ore e tei taiva ia Iehova. Ua manaˈo ïa o ˈna e mai ia ˈna atoa ra tatou, e taiva atoa tatou ia Iehova. Ua tae roa o ˈna i te manaˈo e hema te Tamaiti tia roa a Iehova! (Mat. 4:8, 9) A feruri na râ: Eita iho â anei e haere ia tatou ia haavî i teie mau hinaaro tano ore? Oia, e haere ia tatou! Mai ta Paulo i papai: “E puai to ˈu ia faaruru i te mau mea atoa maoti tei horoa mai i te puai.”—Phil. 4:13.
5. Eaha te haapapuraa ua papu ia Iehova e haere ia tatou ia haavî i teie mau hinaaro?
5 O Iehova râ, ua papu ia ˈna e haere ia tatou ia haavî i teie mau hinaaro. Na te aha e haapapu ra? Ua tohu Iehova e vai taiva ore te hoê nahoa rahi ia ˈna a ora ˈtu ai i te ati rahi. Eita Iehova e haavare. I to ˈna parauraa e nahoa rahi, te auraa mea rahi ïa te ora i roto i te ao apî, inaha “ua horoi e ua faauouo ratou i to ratou ahu roa i te toto o te Arenio.” Te auraa ïa, mea viivii ore teie mau taata no Iehova. (Apo. 7:9, 13, 14) Oia nei, ua papu ia Iehova e haere iho â ia tatou ia mau papu.
6-7. Eaha atoa ta Satani e hinaaro ra ia manaˈo tatou?
6 Te hinaaro atoa ra Satani ia manaˈo tatou e no te mea e hinaaro tia ore to tatou, eita ïa Iehova e mauruuru ia tatou. Era faahou â! O Satani hoi ta Iehova i faautua i te pohe mure ore. (Gen. 3:15; Apo. 20:10) Pohehae roa Satani ia tatou, no te mea te vai ra ia tatou tera tiaturiraa e ora e a muri noa ˈtu. No reira o ˈna e imi noa ˈi i te mau ravea atoa ia manaˈo tatou eita Iehova e haamaitai ia tatou. E ere râ tatou mai ia Satani. Inaha te haapapu mai ra te Bibilia e hinaaro Iehova e tauturu e e faaora ia tatou. “Aita oia e hinaaro ra ia haamouhia te hoê, te hinaaro nei râ ia noaa i te taata atoa te tatarahapa.”—Pet. 2, 3:9.
7 No reira, ia manaˈo tatou eita e haere ia tatou ia haavî i to tatou mau hinaaro tano ore aore ra eita Iehova e mauruuru ia tatou, e oaoa roa ïa Satani, inaha no ˈna tera manaˈo. Ia taa maitai ia tatou e mea atâta tera manaˈo, e itoito atu â tatou no te patoi ia Satani.—Pet. 1, 5:8, 9.
TE TEIMAHA O TO TATOU HURU TIA ORE
8. Eaha atoa te hara? (Salamo 51:5) (A hiˈo atoa “No te taa maitai atu â.”)
8 Te vai ra te tahi atu tupuraa e manaˈo ai tatou eita e haere ia haavî i to tatou mau hinaaro tia ore, aore ra eita Iehova e mauruuru ia tatou. To tatou ïa tiaraa taata hara. Ua raea hoi tatou pauroa i te hara a Adamu raua Eva.b—Ioba 14:4; a taio i te Salamo 51:5.
9-10. (1) Eaha tei tupu i roto ia Adamu raua Eva i to raua hararaa? (A hiˈo atoa i te hohoˈa.) (2) Eaha te faahopearaa o te hara i nia ia tatou?
9 E hiˈo mai tatou eaha tei tupu no Adamu raua Eva. I to raua faaroo-ore-raa ia Iehova, ua tapuni raua e ua tapoˈi i to raua tino. Te na ôhia ra i roto i te buka Étude perspicace des Écritures: “I to raua hararaa, ua tupu te manaˈo faahapa, te hepohepo, te taiâ e te haama i roto ia raua.” Noa ˈtu eaha ta Adamu raua Eva i rave, ua vai noa mai tera manaˈo faahapa no te mea ua hara raua. Hau atu, ua mutu to raua taamuraa e o Iehova.
10 E ere iho â ïa hoê â tupuraa to tatou e to Adamu raua Eva. Aita roa ˈtu raua i fanaˈo i te mau haamaitairaa o te hoo. Tatou râ, oia ïa. Auaˈe te hoo e faaorehia ˈi ta tatou mau hara, e fanaˈo atoa ˈi tatou i te manaˈo haava mâ. (Kor. 1, 6:11) Teie râ, e puta mai iho â te manaˈo faahapa, te hepohepo, te taiâ e te haama no te mea e taata hara tatou. Te parau ra te Bibilia e te “mana” ra te hara i nia i te huitaata, i nia atoa “i te feia aita i hara mai ia Adamu [tei] faaroo ore.” (Roma 5:14) E ere iho â i te parau oaoa teie. Noa ˈtu râ, eiaha e manaˈo eita e haere ia tatou ia haavî i teie mau hinaaro tano ore, aore ra eita Iehova e mauruuru ia tatou. E manaˈo toaruaru teie, a faaore atu. E nafea ïa?
I to Adamu raua Eva hararaa, ua tupu te manaˈo faahapa, te hepohepo, te taiâ e te haama i roto ia raua (A hiˈo i te paratarafa 9)
11. Ia au i te Roma 6:12, eaha te maraa ia tatou ia rave, e no te aha?
11 No te mea e taata hara tatou, e manaˈo iho â tatou eita e haere ia haavî i te mau hinaaro tano ore. Mai te huru ra e reo te parau mai ra, ‘Eita e haere ia oe.’ Eiaha e faaroo atu no te mea te haapii mai ra te Bibilia eiaha e vaiiho i te hara ia “mana” i nia ia tatou. (A taio i te Roma 6:12.) Tei ia tatou noa ïa, na tatou e faaoti eiaha e rave i te mea ino. (Gal. 5:16) Te tiaturi ra Iehova e haere ia tatou ia mau papu i mua i te faahemaraa. Ahani aita, eita ïa o ˈna e ani mai ia tatou ia mau papu. (Deut. 30:11-14; Roma 6:6; Tes. 1, 4:3) Tapao faaite ïa e nehenehe iho â tatou e haavî i te mau hinaaro tia ore.
12. Eaha te rave ia puta mai te manaˈo eita Iehova e mauruuru ia tatou, e no te aha?
12 Mai tera atoa ia puta mai te manaˈo aita Iehova e mauruuru ra ia tatou no to tatou mau hinaaro tano ore. Mai te huru ra e reo tera e parau mai ra, ‘Tera iho â, eita Iehova e mauruuru ia oe.’ Eiaha râ e faaroo atu. No te mea te faaite ra te Bibilia, ua taa ia Iehova e taata hara tatou. (Sal. 103:13, 14) “Ua ite o ˈna i te mau mea atoa” no nia ia tatou, e te faahopearaa o te hara i nia ia tatou tataitahi. (Ioa. 1, 3:19, 20) No reira, ia tamau tatou i te haavî i te hinaaro e rave i te mea ino, mea viivii ore ïa tatou no Iehova. Na te aha e haapapu mai ra?
13-14. Inaha e faura mai iho â te hinaaro tano ore, te auraa anei eita Iehova e mauruuru ia tatou? A faataa na.
13 I roto i te Bibilia, mea taa ê te raveraa i te mea ino (ta tatou e nehenehe e haavî) e te hinaaro e rave i te hara (o te faura noa mai mai tera). Ei hiˈoraa, i rave na vetahi o te amuiraa no Korinetia i te peu mahu hou a riro mai ai ei Kerisetiano. Ua papai Paulo: “Mai te reira na hoi vetahi o outou.” Te auraa anei, ua ore roa tera hinaaro tano ore to ratou? Aita paha. Ua hoˈi faahou mai te reira no te mea mea puai tera hinaaro. Ua haamaitai râ Iehova i taua mau Kerisetiano ra tei haavî ia ratou eiaha e rave faahou i teie peu. Te na ô ra te Bibilia e ua “tamâ-roa-hia” ratou. (Kor. 1, 6:9-11) Hoê â huru atoa no oe.
14 Noa ˈtu e faura faahou mai tera mau hinaaro tia ore, e haere ia oe ia haavî i te reira. Noa ˈtu eita ta oe e nehenehe e faaore roa i te reira, e nehenehe râ oe eiaha e rave “i te hinaaro o te tino e o to [oe] mau manaˈo.” (Eph. 2:3) E nafea ïa oe?
EAHA TE TAUTURU MAI?
15. No te haavî i te mau hinaaro tano ore, no te aha mea faufaa ia ite oe eaha to oe mau paruparu?
15 No te haavî i te mau hinaaro tano ore, mea faufaa ia ite oe eaha to oe mau paruparu. A haapao maitai atoa i “te mau manaˈo hape.” (Iak. 1:22) Mai teie mau manaˈo, ‘Mea inu aˈe hoi vera ma ia ˈu.’ Aore ra e pari ia vetahi ê ma te parau, ‘Ahani mea faaite iho â ta ˈu vahine i to ˈna here ia ˈu, eita ïa vau e mataitai i te mau hohoˈa faufau.’ Mea atâta roa tera mau manaˈo, e nehenehe hoi tatou e hema. Eiaha ïa e imi i te otoheraa no te rave i te hara. Na oe iho e amo i te hopoia no ta oe i rave.—Gal. 6:7.
16. Eaha te tauturu ia oe ia faaoti e rave i te mea maitai?
16 Mea faufaa iho â ia ite oe eaha to oe mau paruparu, eita râ e navai. Mea faufaa atoa ia faaoti papu oe e haavî i te reira. (Kor. 1, 9:26, 27; Tes. 1, 4:4; Pet. 1, 1:15, 16) No reira, a feruri eaha te faahemaraa mea fifi roa no oe ia mau papu. A feruri atoa i teihea taime e mea paruparu oe. I te taime paha ua rohirohi roa oe, aore ra i te maororaa po. I muri iho ia oe e faaoti ai eaha te rave no te paruru ia oe ia tupu noa mai te tahi faahemaraa. Mea maitai râ ia faaineine oe ia oe na mua ˈˈe e tupu ai te reira.—Mas. 22:3.
17. Eaha te haapiiraa e huti mai i te hiˈoraa o Iosepha? (Genese 39:7-9) (A hiˈo atoa i te hohoˈa.)
17 A feruri na i te hiˈoraa o Iosepha. Ua faahepo te vahine a Potiphara ia Iosepha ia taoto ia ˈna. I reira noa to ˈna patoiraa i ta ˈna mau faahinaaroraa. (A taio i te Genese 39:7-9.) Eaha ïa te haapiiraa no tatou? Ua faaoti ê na Iosepha e rave i te mea maitai na mua ˈˈe e faahema ˈi te vahine a Potiphara ia ˈna. Hoê â huru no oe. Mea faufaa ia faaoti papu oe e rave i te mea maitai na mua ˈˈe a faaruru ai i te tahi faahemaraa. No reira, i te taime e faahemahia ˈi oe, ohie noa ïa oe i te patoi i te reira no te mea ua faaoti ê na oe e rave i te mea maitai.
A patoi oioi i te faahemaraa mai ia Iosepha! (A hiˈo i te paratarafa 17)
‘A TAMAU I TE HIˈOPOA IA OE’
18. Eaha ˈtu â te rave no te haavî i te mau hinaaro tano ore? (Korinetia 2, 13:5)
18 No te haavî i te mau hinaaro tano ore, mea faufaa atoa ia tamau oe i “te hiˈopoa” ia oe. (A taio i te Korinetia 2, 13:5.) A feruri i to oe huru feruriraa e ta oe mau ohipa. A hiˈo eaha te titauhia ia tataî. Ei hiˈoraa, noa ˈtu aita oe i hema i mua i te hoê tamataraa, a ui ia oe: “Oioi anei au i te parauraa ˈtu ‘eita’?” Mai te peu ua taere rii ta oe pahonoraa, eiaha e faahapa ia oe. A feruri râ e nafea oe ia patoi oioi ia tupu faahou mai te faahemaraa. A feruri atoa i teie mau uiraa: ‘Ia puta mai te tahi manaˈo tano ore, eita anei au e nehenehe e tupohe i ǒ noa? E ere anei na ta ˈu e mataitai, ta ˈu e faaroo e ta ˈu e taio e haafifi ra ia ˈu ia mau papu i mua i te faahemaraa? Oioi anei to ˈu mata i te hiˈo i vaho ia pura mai te mau hohoˈa faufau? Ua taa anei ia ˈu e no to ˈu iho maitai te mau ture aveia a Iehova, o te titau mai ra ia haavî ia ˈu?’—Sal. 101:3.
19. E nafea te mau ohipa tano ore, noa ˈtu mea iti e haafifi ai ia oe ia haavî i te mau hinaaro tano ore?
19 A hiˈopoa ˈi ia oe iho, eiaha atoa e imi i te otoheraa. Te parau ra te Bibilia: “Mea haavarevare aˈe te aau i te tahi atu mau mea atoa e mea atâta roa.” (Ier. 17:9) Ua parau atoa Iesu no roto mai te aau “te manaˈo ino.” (Mat. 15:19) Ei hiˈoraa, ua faaea te hoê taata i te mataitai i te hohoˈa faufau. E nehenehe râ o ˈna e manaˈo i muri aˈe, aita e fifi ia mataitai i te mau hohoˈa e ere i te mea faufau roa. E ara faahou mai râ te hinaaro tano ore. Aore ra, e na ô paha o ˈna, ‘Aita e fifi, e manaˈo noa teie, aita vau e rave ra i tera mau peu.’ I roto i teie tupuraa, mai te huru ra ïa te hamani ra to ˈna aau haavarevare “i te manaˈo no te haamâha i te hinaaro tia ore o te tino.” (Roma 13:14) Eaha ïa te rave ia ore oe ia manaˈo atoa mai tera? Ia haamata te hoê taata e rave i te ohipa tano ore, noa ˈtu mea iti, i muri aˈe râ, e hara roa o ˈna.c No reira, a tupohe i “te manaˈo ino” o te turai ia oe ia imi i te otoheraa no te rave i te mea ino.
20. Eaha ta tatou e tiai ru nei, e e nafea Iehova e tauturu ai ia tatou i teie mahana?
20 Eaha ïa ta tatou i haapii mai? Maoti ta Iehova tauturu, e haere ia tatou ia mau papu i mua i te faahemaraa. Maoti atoa to ˈna aroha hamani maitai, e fanaˈo tatou i te tiaturiraa e ora e a muri noa ˈtu i roto i te paradaiso. E oaoa roa tatou ia tae mai te mahana e tavini ai tatou ia Iehova ma te aau e te feruriraa viivii ore! A tiai noa râ i tera taime, ia papu ia tatou e haere ia tatou ia haavî i te mau hinaaro tano ore, e e mauruuru Iehova ia tatou noa ˈtu e taata hara tatou. E haamaitai iho â Iehova i ta tatou mau tutavaraa!
HIMENE 122 Ia mau papu, eiaha e aueue!
a Te na ô ra te tahi huriraa: “Aita e tamataraa ta outou i faaruru tei ore i matauhia e te taata.”
b NO TE TAA MAITAI ATU Â: Ia faahitihia te parau o te “hara” i roto i te Bibilia no te ohipa ino ïa. Te eiâ anei, te faaturi aore ra te taparahiraa taata. (Exo. 20:13-15; Kor. 1, 6:18) I roto râ i te tahi mau irava, o to tatou ïa tiaraa taata hara, noa ˈtu aita â tatou i rave atura i te tahi ohipa ino.
c Ua rave te taurearea faahitihia i roto i te Maseli 7:7-23 i te mau faaotiraa tano ore o tei turai ia ˈna ia faaturi.
d FAATAARAA O TE HOHOˈA: Aui: Tei te vahi inuraa taofe teie taeae apî, e te ite ra o ˈna e piti tane e tapeapea ra ia raua. Atau: Te hiˈo ra teie tuahine i na taata e puhipuhi ra i te avaava.