Eğitim Konusunda Nasıl Akıllıca Kararlar Verebilirsiniz?

1-2. (a) Gençlerin hangi kararları vermeleri gerekiyor? (b) Ek eğitim derken ne kastediyoruz? (“Açıklama” kısmına da bakın.)

“BÜYÜYÜNCE ne olacaksın?” Eğer bir gençsen bu soruyu sık sık duymuş olabilirsin. Tabii hayatınla ilgili verebileceğin en doğru karar Yehova’ya tamgün hizmet etmek. Bununla birlikte geçimini de sağlaman gerek (2. Sel. 3:10). Bu yüzden ileride nasıl bir iş yapacağını herhalde şimdiden düşünüyorsundur.

² Bazı gençler zorunlu eğitimlerini tamamladıktan sonra anne babalarına da danışıp ek eğitim almaya karar veriyor.a Sen de böyle bir kararla mı karşı karşıyasın? Ek eğitim alıp almamayı ya da nasıl bir eğitim alacağını mı düşünüyorsun? Bu makalede sana yardım edebilecek bazı Kutsal Kitap ilkelerini ele alacağız. Bu ilkeler doğru şekilde düşünmene ve böylece doğru kararlar vermene yardım edecek. Makale özellikle gençlere hitap etse de ek eğitim almayı düşünen her yaştan kardeşimiz için yararlı olabilir. Ayrıca çocuklarına yol göstermek isteyen anne babalar da ele alınan ilkelerden yarar görebilir.

EK EĞİTİM ALMAN GEREKİYOR MU?

3. Bazı kardeşler neden ek eğitim almaya karar veriyor?

³ Bazı yerlerde bir kişi eğitim almadan da rahatlıkla geçimini sağlayabilir. Bazı yerlerde ise iyi maaşlı ve çalışma saatleri daha uygun olan bir iş bulabilmek için ekstra eğitim almak gerekiyor. Bir Şahit için de böyle bir iş daha elverişli olabilir. Çünkü bu sayede hizmete ya da diğer ruhi faaliyetlere daha çok zaman ayırabilir. Tabii ek eğitim almak için zaman, enerji ve para harcamak gerekir. Ayrıca bu karar beraberinde başka zorluklar da getirebilir.

4. Ek eğitim konusunda karar verme sorumluluğu kime aittir? (Dipnota da bakın.)

⁴ Kutsal Kitap “Herkes kendi sorumluluğunu taşımalıdır” der (Gal. 6:5). Dolayısıyla her bir yetişkin ek eğitim alıp almamaya kendisi karar vermelidir.b Yetişkin olmayan çocukların eğitimi konusunda ise sorumluluk anne babaya aittir (Efes. 6:1). Onlar çocuklarını bu konuda önceden hazırlayabilir. Böylece çocukları yetişkinliğe adım attığında daha dengeli ve doğru kararlar verebilirler (Özd. 22:6).

5. Bir kişi ek eğitim konusunu ne zaman düşünmeye başlayabilir ve neden? (Resme de bakın.)

⁵ Gençlerin ek eğitim alıp almamaya genelde zorunlu eğitimlerini bitirmeden önce karar vermeleri gerekiyor. Tabii bu konuyu anne babanla konuşmak için, karar vermen gereken dönemi beklemene gerek yok. Onlarla epey önceden konuşman iyi olur. Böylece araştırma yapıp seçenekleri değerlendirmek için yeterince zamanınız olacak. Bu sayede şimdiden okulda uygun bir alan seçebilirsin ve bu seni gelecekteki mesleğine hazırlayabilir. Peki gençlerin illa zorunlu eğitim bitmeden mi karar vermeleri gerekiyor? Hayır, bu şart değil (Özd. 21:5). Örneğin bazı gençler mezun olduktan sonra bir iş buluyor, öncülüğe başlıyor ve bu sırada ek eğitim alıp almamayı değerlendirmeye devam ediyor. Hatta bazıları hayatlarının ileri bir döneminde bu kararı alıyor.

6. Bir kişinin eğitimle ilgili doğru bir karar vermesine neler yardım edebilir?

⁶ Eğitimle ilgili doğru bir karar vermene neler yardım edebilir? Her şeyden önce Yehova’ya mutlaka dua et (Yak. 1:5). Ayrıca şu adımları atmak da sana yardım edebilir: İlk olarak neden ek eğitim almak istediğini düşün (Mezm. 26:2). İkinci olarak, almayı düşündüğün eğitimle ilgili tüm faktörleri dikkatle değerlendir (Özd. 14:15). Şimdi bunları tek tek ele alalım.

NEDEN EK EĞİTİM ALMAK İSTİYORSUN?

7. Bir Yehova’nın Şahidi eğitim konusunda karar verirken neyi düşünmeli?

⁷ Eğer daha fazla eğitim almak istiyorsan kendine sorman gereken en önemli soru şu: “Neden bu eğitimi almak istiyorum?” Birçok kişi ileride sevdiği işi yapabilmek ya da iyi bir kazanç elde edebilmek için eğitim almak istiyor. Birinin bunları istemesi yanlış mı? Her durumda değil (1. Tim. 5:8). Ama Kutsal Kitap bizi maddiyatçılığa ve sadece paraya güvenme eğilimine karşı uyarır (Özd. 23:4, 5; 1. Tim. 6:8-10; 1. Yuhn. 2:17). Eğer amacın zengin olmak ya da yüksek bir konum elde etmekse bir süre sonra bunların boş olduğunu fark edebilirsin. Daha da kötüsü zamanla Yehova’dan uzaklaşabilirsin.

8-9. (a) Eğitimin, hayatımızdaki yeri ne olmalı? (Matta 6:33). (b) Paragraftaki kardeşlerin söylediklerinden neler öğrendiniz?

⁸ O halde eğitimin hayatındaki yeri ne olmalı? Hiçbir şey Yehova’dan daha önemli olamaz (Mat. 22:37, 38; Filip. 3:8). Dolayısıyla eğitimi iş bulmana yardım edecek bir araç olarak gör. Böylece dikkatin dağılmadan tüm yüreğinle Yehova’ya hizmet edebileceksin (Matta 6:33’ü okuyun).

⁹ Bazı kardeşlerin eğitim konusuna doğru bir açıdan yaklaşmalarına neyin yardım ettiğine bakalım. Şili’de yaşayan Josefinac şöyle diyor: “Eğitimi Yehova’ya daha çok hizmet etmeme yardım edebilecek bir araç olarak gördüm. Bu yüzden planlarımı ruhi hedeflerime göre şekillendirdim, eğitimin ruhi hedeflerimi şekillendirmesine izin vermedim.” Morine isimli bir hemşire bir yıllık kuaförlük kursuna gitti. Bu eğitimi neden almak istediğini şöyle anlatıyor: “Hedefim ihtiyacın daha büyük olduğu bir yere gitmekti. Bu yüzden de beni bu hedefime yaklaştıracak bir eğitim almak istedim. Kursu bitirince kuaförlük yapmaya ve taşınabilmek için para biriktirmeye başladım. Sonunda ihtiyacın büyük olduğu bir yere taşındığımda, aldığım eğitim orada iş bulmamı kolaylaştırdı.” Daha uzun süre okuyup diş hekimi olan İris ise şöyle diyor: “Ek eğitimin sağladığı bazı avantajlar olsa da bunlar gerçek başarı ve mutluluğun anahtarı değil. İşin formülü şu: Hayatının merkezinde Yehova varsa başarı ve mutluluk zaten beraberinde geliyor.” Gerçekten de Yehova ile dostluğumuz hayatımızdaki en önemli şey olduğunda, kalıcı mutluluk getiren kararlar vermemiz çok daha kolay olur.

ARTILARI VE EKSİLERİ DÜŞÜN

10. Tekrar 32:29’daki ilke eğitim konusunda karar vermemize nasıl yardım edebilir?

¹⁰ Aklında belli bir meslek ve buna yönelik bir eğitim programı olabilir. Fakat hem bu alandaki hem de başka alanlardaki seçenekleri değerlendirmen de iyi olur (Özdeyişler 18:17 ile karşılaştırın). Günümüzde eskiden olmayan birçok imkân var. Örneğin online eğitim seçeneğini düşünebilirsin. Şu ihtimali de göz ardı etme, belki de hiç ek eğitim almadan geçimini sağlaman mümkün olabilir. Örneğin Finlandiya’da yaşayan Johanna hiç ek eğitim almadı. Şöyle diyor: “Okulu bitirip yarı zamanlı bir işe girdim ve öncülüğe başladım. Farklı işlerde çalıştım ve Yehova’nın ihtiyaçlarımızı karşılayacağıyla ilgili sözünü her zaman tuttuğunu gördüm.” Ek bir eğitim alıp almamaya ve alacaksan bu eğitimin nasıl olacağına karar verirken şunu unutma: Her kararın artıları ve eksileri olacak. Bu nedenle kendine şunu sor: “Vereceğim kararın artıları eksilerinden çok mu?” (Tekrar 32:29’u okuyun; 1. Kor. 10:23). Şimdi bu soruya yanıt vermene yardımcı olacak bazı noktaları ele alalım.

11. Eğitim programının yoğunluğunu hesaba katmak neden önemlidir? (Resimlere de bakın.)

¹¹ Ne kadar yoğun olacak? Haftada kaç saat derse gireceğini, ne kadar uygulamalı eğitim alacağını ve ödevlerinin ne kadar zaman alacağını düşün. Bu temponun içinde ruhi faaliyetlere ve evde yapman gereken işlere zaman kalacak mı? (Filip. 1:10). Eğitim nedeniyle yorgun düşüp, ibadetlere hazırlanmakta ya da kişisel inceleme yapmakta zorlanacak mısın? Hindistan’da yaşayan Ravi’nin başına tam da bu geldi. Şunları anlatıyor: “Ruhi faaliyetlere odaklanmakta zorlanıyordum. Bazen ibadetleri aksatıyordum. Geri dönüp baktığımda aldığım eğitimin harcadığım zamana ve emeğe değmediğini anlıyorum.” Öte yandan bazı eğitim programları bu kadar yoğun değil. Mesela bazıları yarı zamanlı olabilir, bazılarındaysa neredeyse hiç ödev yapman gerekmez. Örneğin Mozambik’te yaşayan Rabeca yaptığı seçimden çok memnun. “Kurs günde sadece 2 saatti, bu sayede daimi öncülük yapabildim” diyor.

12. Zamanımızı en iyi şekilde kullandığımızdan emin olmak için kendimize hangi soruları sorabiliriz? (Vaiz 12:1).

¹² Ne kadar sürecek? Alacağın eğitimin kaç ay ya da kaç yıl süreceğini düşün. Bu eğitimi almaya karar verirsen zamanı en iyi şekilde kullanmış olacak mısın? (Efes. 5:15-17). Bu eğitimi alırken bir yandan da gençliğini Yehova için kullanabilecek misin? Mesela tamgün hizmete başlaman mümkün olacak mı? (Vaiz 12:1’i okuyun). Aynı alanda daha kısa süreli seçenekler var mı? Örneğin meslek kursları ya da teknik okullar, üniversitelere göre çok daha kısa sürede ve daha düşük maliyetle mesleki beceriler kazandırabiliyor. Şili’den Mario şöyle diyor: “Üniversiteden daha ucuz olan 2 yıllık bir teknik eğitim programı seçtim. Haftada dört gün dersim vardı. Bu sayede eğitimime devam ederken öncülük yapabildim.”

13. Evden uzakta okumanın nasıl bir etkisi olabilir?

¹³ Nerede olacak? Belki evine yakın bir eğitim programı bulabilirsin. Fakat ya başka bir şehirdeki okula ya da kursa gitmek istersen veya tercih ettiğin okul kampüste yatılı olarak kalmanı şart koşuyorsa ne olacak? Ailenden uzak kalmanın ruhi açıdan çok ciddi tehlikelere yol açabileceğini lütfen unutma. Özellikle de aynı inancı paylaşmadığın birileriyle yaşaman gerekecekse bu tehlike daha da artabilir (Özd. 22:3; 1. Kor. 15:33). Mozambik’ten Matias bunun zorluğunu yaşadı. Uygun fiyata, bir yıl süren bir eğitim programından yararlandı. Ama bugün kararından dolayı pişmanlık duyuyor. Şöyle diyor: “Bir yıl boyunca yatılı okuldaydım. Her gün beni yanlış şeylere teşvik eden kişilerle iç içeydim. Aileden uzakta okumayı hiç kimseye tavsiye etmiyorum.” Rusya’dan bir hemşire de şunları söylüyor: “Kampüs ya da yurtta kalmak yerine ailemle kalmayı tercih ettiğim için birçok tehlike ve tuzaktan korunmuş oldum.” Sen de bu tehlikelerden korunmak için evine yakın bir eğitim programından yararlanabilirsin. Hatta açıköğretim veya online eğitim seçeneğini bile düşünebilirsin.

14. Luka 14:28’deki ilke ek eğitimi düşünen birine nasıl yardım edebilir?

¹⁴ Ne kadara mal olacak? Bazı okullar ya da kurslar ücretsiz ya da uygun fiyatlı olabilir veya masrafı devlet karşılayabilir. Böyle bir durumda iş bulmamıza yardım edecek bir eğitimi fazla masrafa girmeden alabiliriz. Ama çoğunlukla ek eğitim pahalıdır. Ayrıca bazı ek masraflara yol açabilir. Mesela istenilen okulu kazanmak için hazırlık kurslarına gitmek ya da özel ders almak gerekebilir. Bazı eğitim programlarında ise öğrenciler masrafları ödemek için kredi alıyorlar ve yıllarca borçlu kalıyorlar. Mozambik’te yaşayan Adilson eğitim seçimi yüzünden pişman. Şöyle diyor: “Ailem 4 yıllık eğitim masrafımı karşılayabilmek için dişinden tırnağından artırdı. Öyle ki yeme içme gibi temel ihtiyaçlarından bile kısmak zorunda kaldılar.” Dolayısıyla bir eğitim programını seçmeden önce kendine şöyle sor: “Ne kadara mal olacak? Ailem ya da ben bunu karşılayabilecek durumda mıyız? Daha uygun bir seçenek var mı?” (Luka 14:28’i okuyun). “Borca girersem bunu ödemem ne kadar sürecek? İleride gireceğim iş, bu borcu öderken bir yandan da geçimimi sağlamamı mümkün kılacak mı?” (Özd. 22:7).

15. Bir eğitim programını seçmeden önce iş imkânlarını düşünmek neden önemlidir?

¹⁵ İş imkânları neler? Yaşadığın ya da yaşamak istediğin yerdeki iş imkânlarını düşün. Aldığın eğitim iş bulmana yardım edecek mi? Bazı eğitim programlarında çok az uygulamalı ders veriliyor. Bunun yerine çoğunlukla teorik dersler oluyor ya da akademik veya felsefi konulara yer veriliyor (Kol. 2:8). Hindistan’da yaşayan bir kız kardeşimiz şöyle diyor: “Aldığım eğitim işverenlerin genelde talep ettiği becerileri geliştirmeme yardım etmedi. Bu yüzden okuduğum alanda iş bulamadım.” Bazı eğitim programları ise gerekli becerileri kazandırsa da o alanda iş imkânları kısıtlı olabiliyor. Orta Afrika Cumhuriyeti’nde yaşayan Omani, klima tamiriyle ilgili eğitim aldı. Fakat şöyle diyor: “Yaşadığım yerde insanlar genelde tamir işlerini kendileri yapıyor. Bu yüzden iş bulmak zor olabiliyor.”

16. Çalışacağın sektörü de düşünmen neden önemli?

¹⁶ Ne tür bir sektörde çalışacağını da düşün. Yapacağın işten zevk alacak mısın? (Vaiz 3:12, 13). İş ortamı nasıl olacak? İş güvenliğinin olmadığı, rekabetçi ya da stresli bir ortamda mı çalışman gerekecek? O sektörde genelde ne kadar para kazanılıyor? Bu geçinmen için yeterli olacak mı? O işte kalabilmek için sürekli eğitim alman gerekecek mi? En önemlisi de Krallığı ilk plana koyabilecek misin? (Vaiz 12:13). Şunu da kabul etmek gerekir ki, bazı yerlerde işsizlik çok yaygın olduğundan tercih ettiğin bir işte çalışma lüksün olmayabilir. Ama eğitiminle ilgili şimdi yapacağın seçim ileride iş bulmanı kolaylaştırabilir. Hindistan’da yaşayan Tabitha 6 aylık bir dikiş kursuna gitti. Şöyle diyor: “Terzi olarak çalışmanın öncülük yaparken geçimimi sağlamama yardım edeceğini düşündüm. Bu, her zaman müşterisi olan, çalışma saatleri esnek ve fazla yatırım istemeyen bir iş.” Bu sayede Tabitha öncü olarak hizmet ederken bir yandan da çalışıp geçimini sağlayabiliyor.

17. (a) Eğitimle ilgili doğru bir karar verebilmek için ihtiyacın olan bilgileri nasıl bulabilirsin? (b) Eğitim konusunda karar vermene hangi Kutsal Kitap ilkeleri yardım edebilir? (“Düşünebileceğin Kutsal Kitap İlkeleri” başlıklı çerçeveye bakın.)

¹⁷ Şimdiye kadar, üzerinde düşünebileceğin çeşitli etkenleri ele aldık. Peki doğru bir karar verebilmek için ihtiyacın olan bilgileri nasıl edinebilirsin? Çeşitli kurumları ya da web sitelerini ziyaret ederek ne tür eğitimler sağladıklarına bak. Bu alanda ne kadar iş imkânı olduğunu görmek için iş ilanlarını kontrol edebilirsin. Ayrıca benzer bir eğitim almış ya da o alanda çalışan kişilere danışabilirsin (Özd. 13:10). Onlara “Bu eğitimin ya da işin artıları ve eksileri neler?” diye sor. Yehova’ya sevinçle hizmet eden başka kişilere de danışabilirsin (Özd. 15:22). Hangi eğitimi ya da mesleği öneriyorlar? Belki de hiç aklına gelmeyen bir iş alanına değinebilirler.

18. Hangi şeyi akılda tutmalıyız?

¹⁸ Gördüğümüz gibi ek eğitim almanın hem avantajları hem de dezavantajları var. Bu yüzden Yehova’ya dua edip seçenekleri dikkatle değerlendir. Şunu da unutma ki, ek eğitim sana maddi kazanç sağlayabilirse de gerçek mutluluğun tek yolu Yehova’yla yakın bir ilişkiye sahip olmaktır (Mezm. 16:9, 11). Aldığımız eğitim ne olursa olsun Yehova bizimle her zaman ilgilenir (İbr. 13:5). Peki diyelim ki ek eğitim almaya karar verdin. Bu süreçte Yehova’ya yakın kalmana neler yardım edebilir? Sonraki makalede bu konuyu inceleyeceğiz.