Madde Bağımlılığını Yenmek

BAĞIMLILIKTAN vazgeçmek, içinde büyüdüğünüz evi terk etmeye benzer. Ev eski ve harap bile olsa, onu terk etmeniz yine de zordur. O ev o güne dek sizin yuvanızdı.

Eğer bağımlı biriyseniz, bağımlılık herhalde sizin duygusal yuvanız haline gelmiştir. Kuşkusuz bu yuvanın içinde bir karışıklık hüküm sürmektedir; yine de ona alışkınsınız. İyileşme sürecinde bir alkolik olan Charles, “sarhoşluk benim için normaldi, anormal olan ayık gezmekti” diyor. Bağımlılıktan sıyrılmak zordur, ama gösterilen çabaya değer.

İlk adım, bağımlılık oluşturan maddeden tamamen uzak durmaktır.a Bunu yapmakta gecikmeyin ve yavaş yavaş bırakırım, gibi sözlerle kendinizi kandırmayın. Bütün stoklarınızı ve onunla bağlantılı gereçlerinizi bir an önce çöpe atın. Bunu, bağımlılık nöbetleri geçireceğiniz ve belki en olumlu şekilde atlatabilmek üzere zaman zaman tıbbi denetim altında olabileceğiniz kısa bir dönem izleyecektir. Bu bütün yaşam boyu sürecek bir perhizin başlangıcıdır. Sakın bunu yapmanın olanaksız olduğunu düşünmeyin. Kendinize örneğin, bir aylık, bir haftalık, hatta bir günlük perhiz gibi hedefler koyun. Her sürenin sonunda, o maddeye elinizi sürmeden aynı azmi yeniden gösterin.

Bu, bağımlılıktan kurtulma sürecinin yalnızca başlangıcıdır. Mukaddes Kitap “kendimizi bedenin ve ruhun her murdarlığından [kirletilmesinden] temiz” hale getirmemizi öğütler. (II. Korintoslular 7:1) Bağımlılık bedenin kirletilmesinden de öte bir durumdur. İnsanın ruhu, yani zihinsel eğilimi de etkilenir. Hem bedensel hem de ruhsal yönden iyileşmenize hangi şey yardımcı olabilir?

Sürekli Çaba Gerekli

Dr. Robert L. DuPont, “bağımlılık kişinin tüm benliğindeki bir bozukluktur” diyor. O halde, bağımlılığı yenme çabası da kişinin tüm benliğine hitap etmelidir. Sizin tüm değer sisteminizi değiştirmelidir. Bu zaman ister. İyileşmenin kestirme bir yolu yoktur. Hızla iyileşme yönünde verilen her vaat yalnızca bağımlılığın hızla yeniden başlamasına yol açar.

Doğru olanı yapma savaşı sürüp gidecektir. İsa’nın bir takipçisi olan resul Pavlus şunları yazdı: “Ben azamda başka bir kanun görüyorum ki, fikrimin kanunu ile [sürekli, Phillips] muharebe ediyor.” (Romalılar 7:23) O aynı zamanda İsa’nın takipçilerinin “kudsiyeti ikmal” etmeleri gerektiğini de yazdı. (II. Korintoslular 7:1) Word Pictures in the New Testament kitabı, “ikmal” sözcüğünün burada “tam kutsallığa birden değil, bir süreç sonunda ulaşılabileceğine” işaret ettiğini yazıyor. Bu nedenle, bağımlılığın yenilmesi de aşamalı şekilde olacaktır.

Nedenler Arama

Birçokları için bağımlılık geçmişte yaşanmış kötü olayları gömme çabasıdır. Janis, “bulimi beni hatıralarımdan uzaklaştırıyordu. O benim hayatta kalabilme tekniğim haline gelmişti” dedi. Geçmişi görmezlikten gelmesi bağımlılığını sürekli hale getirdi. Davranışlarının nedenlerini anlaması Janis’in bağımlılıktan kurtulmasına yardımcı oldu.

Bazıları eski alışkanlıklarını değiştirip geçmişi irdelemeksizin de başarıyla onların üstesinden gelebildiler. Diğerleriyse, kökeni eski çevrelerine dayanan duygularının, bağımlısı oldukları maddeye karşı arzularını sürekli alevlendirdiğini anladılar. Onlar: “Ey Allah, beni dene, ve yüreğimi bil; beni imtihan et, ve düşüncelerimi bil; ve bende kötülük yolu varsa bak, ve ebedî yolda bana rehber ol” diyen mezmur yazarı Davud’un hissettiklerini hissediyor olabilirler.—Mezmur 139:23, 24.

Duygularla Başa Çıkmak

Hiç kapkaranlık bir binadan direkt güneş ışığına çıktınız mı? Aniden gözünüze vuran parlak ışıkla irkilirsiniz. Aynı şekilde, bağımlılığınızla mücadeleye başladığınızda, birdenbire ve acı verici şekilde bir sürü duygunun akınına uğradığınızı fark edebilirsiniz. Uzun zamandır gizli kalan sevgi, öfke, gurur, kıskançlık, korku, içerleme gibi duygular şimdi bütün şiddetleriyle ortaya çıkarlar.

Duyduğunuz endişe size, o maddeye bağımlılığın alışkın olduğunuz karanlığına geri çekilmenizi söyleyebilir. Fakat duygularınızdan kaçmak zorunda değilsiniz. Onlar size yararlı bir bilgi kaynağı olabilirler. Duygular çoğu kez dikkat edilmesi gereken bir şeyin yalnızca sinyali olabilir. Böylece eğer gerekliyse duygularınızı baştan başa gözden geçirin. Size ne söylüyorlar? Eğer verdikleri mesaj karışıksa ya da duygularınız eziciyse olgun bir dostunuza açılın. (Eyub 7:11) Duygularınıza tek başınıza göğüs germek zorunda değilsiniz.—Süleymanın Meselleri 12:25 ile karşılaştırın.

Duygularınızın düşmanınız olması şart değil, bunu unutmayın. Yehova Tanrı derin duygulara sahiptir ve—Tanrı’nın suretinde yaratılan—insan da O’ndan farklı değildir. (Tekvin 1:26; Mezmur 78:21, 40, 41; I. Yuhanna 4:8) Tıpkı aniden göze vuran güneş ışınları gibi, duygular da ilk başta acı verici olabilir. Fakat zamanla onlar da güneş ışınları gibi yolunuzu aydınlatıp içinizi ısıtabilirler.

Sorunları Çözmek

İp üzerinde yürümek yüksekten korkan birinin aklını başından alabilir. İyileşme sürecinin başlangıcında hayat, bağımlı kişiye ip üzerinde yapılan dehşet verici bir yürüyüş gibi gözükebilir. Ayıklığın getirdiği dağ gibi sorumluluklar da kişide yükseklik korkusu gibi bir duygu yaratabilir. Başaramayacağı sanısı, ‛Nasıl olsa düşeceğime göre ne diye uğraşıyorum’ şeklinde düşünmesine neden olabilir.

Fakat unutmayın ki, sorunlar şahsınıza yönelik saldırılar değildir. Bunlar yalnızca uğraşmanız gereken durumlardır. Öyleyse, paniğe kapılmayın. Sorunlarınızı teker teker ele alın. Bu onlara doğru bir görüş açısından bakmanıza yardım edecektir.—I. Korintoslular 10:13.

Kişinin Kendine Biçtiği Değer

İyileşme sürecinde bir alkolik olan Marion kendi değerinin az olduğu yönündeki duygularıyla mücadele etmek zorunda kaldı. “Durmadan, kendimi olduğum gibi gösterirsem benden kimse hoşlanmaz diye düşünüyordum” diyor.

Bağımlılığın pençesinden kurtulmak için—belki de hayatınızda ilk kez—insan olarak değerinizi öğrenmeniz gerekir. Yaşamınız bağımlılık yüzünden altüst olmuşsa bunu yapmanız zordur. Acaba hangi şey size yardımcı olabilir?

Mukaddes Kitap, yüreği kırık olanlara teselli veren bir kitaptır. Onun yardımı sayesinde sağlıklı bir özsaygı geliştirebilirsiniz. (Mezmur 94:19) Örneğin, mezmur yazarı Davud insana ‘izzet ve hürmet tacının’ giydirildiğini yazdı. Aynı zamanda: “Heybetli ve şaşılacak surette yaratılmışım” da dedi. (Mezmur 8:5; 139:14) İnsanın kendi değeriyle ilgili hissettiği sağlıklı duyguların ne güzel bir anlatımı!

Bedeninize değer verin ve şu ayetin ruhuyla ona özen gösterin: “Kimse hiç bir vakit kendi bedeninden nefret etmemiştir; fakat . . . . onu besler ve kayırır.” (Efesoslular 5:29, 30) Evet, bağımlılıktan iyileşmenin zorluğunu aşabilirsiniz.b

Bununla beraber, bağımlılık daha fazlasını da içerebilir. Uyuşturucular, alkol ve yiyecek maddeleri gibi, aynı amaçla ve kendini vererek peşinden koşulan faaliyetler de vardır. Şimdi bunlardan bazılarını ele alacağız.

[Dipnotlar]

[Sayfa 6’daki pasaj]

“İyileşme daha çok [birinin] tüm değer sistemini değiştirmesi meselesidir.”—Dr. Robert L. DuPont.

[Sayfa 7’deki resim]

İlk adım, bağımlılık oluşturan maddeden tamamen uzak durmaktır

[Sayfa 8’deki resim]

Duygularınız sizi eziyorsa, birine açılın