Mbeti ti Job apeut ti aidé mo na ngoi so mo yeke mû wango

1-2. Ngbanga ti nyen la a yeke lani kete ye ape na akamarade ti Job ota nga na Élihu ti dë bê ti lo?

NA NGOI so Job aperdre mosoro ti lo kue, gbâ ti azo ti ndo ni amä tënë ni. Na peko ti so Éliphaz, Bildad nga na Zophar so ayeke akamarade ti Job amä tënë ti ye so asi na lo, ala ga na Uz ti dë bê ti lo. Na ngoi so ala bâ ye so asi na Job, li ti ala akpe kue.

² Imaginé ye so apassé. Job abâ pasi ndali ti so lo perdre aye ti lo so ayeke aye ti ngangu ngere. A fâ wala a nzi ataba, abagara, achameau nga na akororo ti lo so ayeke lani gbani. A fâ amolenge ti lo nga na mingi ti azo ti kua ti lo. Nga da so amolenge ti Job ayeke lani dä atuku na ndö ti ala na ala kui. Na ndö ti aye so kue, terê ti Job ason ngangu. Furoncle amû terê ti lo kue na ason lo ngangu. Na ngoi so akoli so angbâ ayo, ala bâ Job so vundu ahon ndö ti lo nga lo duti na yâ ti mburu ti wâ. Ala sara ye lani tongana nyen? Na yâ ti lango mbasambala, ala tene tënë oko ape na koli so, so ye ayeke son lo ngangu so (Job 2:​12, 13). Élihu so ade maseka aga nga ti bâ Job na lo duti nduru na terê ti akoli so. Na nda ni, Job azi yanga, lo deba lango ti dungo lo na lo tene so lo ye ti kui (Job 3:​1-3, 11). A yeke polele so Job abezoin mungo maboko. Tënë so akoli so ayeke tene nga na fason so ala yeke tene na ni ayeke fa biani wala ala yeke akamarade ti Job nga wala ala pensé biani na nzoni duti ti lo.

3. Nyen la e yeke bâ na yâ ti article so?

³ Jéhovah atene lani na Moïse ti sû na mbeti atënë so akamarade ti Job ota nga na Élihu atene nga na ye so ala sara. A yeke nzoni e girisa ape so ambeni tënë so Éliphaz atene, na bango ni, mbeni sioni yingo la apusu lo ti tene ni. Me atënë so Élihu atene, Jéhovah la apusu lo ti tene ni (Job 4:​12-16; 33:​24, 25). Ndani la na yâ ti mbeti ti Job, e yeke wara awango so ayeke nzoni mingi nga na asioni ni. E yeke bâ tongana nyen la mbeti ti Job apeut ti aidé e na ngoi so e bezoin ti mû wango na mbeni kamarade ti e. Kozoni, e yeke gbu li na ndö ti sioni tapande ti akamarade ti Job ota. Na pekoni, e yeke sara tënë na ndö ti nzoni tapande ti Élihu. E yeke bâ nga ye so azo ti Israël apeut lani ti manda na lege ti mbeti ti Job nga na ye so e peut ti manda dä laso.

FASON SO AKAMARADE TI JOB OTA AMÛ NA LO WANGO

4. Ngbanga ti nyen la akamarade ti Job ota awara lege ti dë bê ti lo ape? (Bâ nga foto.)

⁴ Bible atene so akamarade ti Job ota aga ti ‘kangbi vundu na lo nga ti dë bê ti lo’ na peko ti so ala mä tënë ti aye ti ngangu so asi na lo (Job 2:11). Me ala dë bê ti lo ape. Ngbanga ti nyen? Ngbanga ti araison ota. Kozo ni, ala mû ngoi ti mä lo nga ti comprendre dutingo ti lo ape. Na tapande, ala tene so Jéhovah la ayeke punir Job ndali ti mbeni sioni ye so lo saraa (Job 4:7; 11:14). Use ni, mingi ti awango so ala mû na Job a-aidé lo ape, ala mû ni na nzoni bê ape nga ayeke atënë ti songo bê. Na tapande, akoli ota so atene atënë so atoto nzoni me nzoni tënë ayeke na yâ ni ape (Job 13:12). Fani use na nzoni bê ape, Bildad atene na Job so lo diko tënë mingi (Job 8:2; 18:2). Zophar atene mbeni tënë ti songo bê na Job lo tene lo yeke “zo so li ti lo ayeke dä pëpe”. (Job 11:12). Ota ni, atâa so ala dekongo na li ti Job ape, atënë so ala tene nga na fason so ala tene na ni asara si lo bâ so tënë ayeke na li ti lo nga a ye lo ape (Job 15:​7-11). Na nda ni, ye so agbu lani bê ti ala ayeke ti fa so Job asara mbeni faute ahon ti dë bê ti lo wala ti kpengba mabe ti lo.

5. Ye ti peko ti wango so akamarade ti Job amû na lo ayeke so wa?

⁵ Na ngoi so Éliphaz, Bildad nga na Zophar ahunzi ti sara tënë, Job adécouragé ngangu (Job 19:2). So ala ngbâ gï ti tene so lo sara mbeni sioni ye, fani mingi lo fa so lo sara ye oko ape. A sara si lo gbu li nzoni encore ape nga lo sara tënë kirikiri (Job 6:​3, 26). Tënë so akamarade ti Job atene ague oko na pensé ti Jéhovah ape nga ala bâ mawa ti lo ape. A sara si Satan asara kua na ala ti découragé Job (Job 2:​4, 6). Tongana nyen la mbaï so apeut lani ti aidé azo ti Israël? Tongana nyen la a peut ti aidé e laso?

6. Nyen la a-ancien ti Israël apeut lani ti manda na lege ti sioni tapande ti akamarade ti Job ota?

⁶ Lege so mbaï so apeut lani ti aidé azo ti Israël. Na ngoi so Jéhovah amû lani na azo ti Israël andia ti lo, lo soro a-ancien ti fâ ngbanga ti azo ni nga ti aidé ala ti sara ye alingbi na andia ti lo (Deut. 1:​15-18; 27:1). Akoli so adoit lani ti mä azo ni nzoni kozo ti mû na ala wango wala ti fâ ngbanga ti ala (2 Chron. 19:6). Ala doit nga ti hunda atënë ahon ti fa so ala hinga aye kue na ndö ti ye so apassé (Deut. 19:18). Ala doit lani ti sara tënë na nzoni bê na azo so aga na mbage ti ala ti gi mungo maboko. Ngbanga ti nyen? Ngbanga ti so tongana bê ti ala ason ayeke kanga lege na azo ti zi bê ti ala na ala (Ex. 22:​22-24). So ayeke ambeni ye so a-ancien ti Israël apeut lani ti manda na lege ti mbaï ti Job.

7. Nde na a-ancien ti Israël, azo wa la apeut lani ti mû wango na azo? Tongana nyen la mbaï ti Job apeut lani ti aidé ala? (aProverbe 27:9).

⁷ Gï a-ancien la ayeke mû lani wango na azo na Israël ape. Ti vrai ni, azo kue na Israël, atâa a yeke maseka wala mbakoro, koli wala wali, apeut ti mû wango na mbeni kamarade ti lo so abezoin ni ti ga nduru mingi na Jéhovah wala ti changé mbeni sarango ye ti lo (Ps. 141:5). Atâ kamarade ayeke nduru ti aidé mba tongaso. (Diko aProverbe 27:9.) Tongana azo ti Israël agbu li lani na ndö ti fason so Éliphaz, Bildad nga na Zophar asara tënë na Job, ala peut ti hinga tënë so ala doit ti tene ape nga na ye so ala doit ti sara ape na ngoi so ala yeke mû wango na mbeni zo.

8. Aye ota wa la a yeke nzoni e girisa ape na ngoi so e yeke mû wango na azo? (Bâ nga afoto.)

⁸ Lege so mbaï so apeut ti aidé e. E aChrétien, e ye ti aidé aita ti e na ngoi so ala yeke na yâ ti kpale. Me ti sara ni, e doit ti sara ape ye so akamarade ti Job ota asara. Kozo ni, a yeke nzoni e fâ ngbanga na ndö ti ala hio ape nga e duti sûr so e hinga ye nzoni na ndö ti ye so e ye ti mû wango dä. Use ni, a yeke nzoni wango ti e ague oko na tâ tënë ti Bible ahon ti fa bango ndo ti e wani tongana ti so Éliphaz asara fani mingi (Job 4:8; 5:​3, 27). Ota ni, e doit ti tene tënë na nzoni bê. Girisa ape so ambeni tënë so Éliphaz na amba ti lo atene ayeke tâ tënë. Ambeni ngoi na pekoni, bazengele Paul akiri même na ndö ti ambeni tënë ti Éliphaz. (Bâ Job 5:13 nga na 1 aCorinthien 3:19.) Me mingi ti atënë so ala tene na ndö ti Nzapa ayeke tâ tënë ape nga ason bê ti Job. Tongaso, Jéhovah atene so atënë so ala tene ayeke mvene (Job 42:​7, 8). Wango so e mû adoit lâ oko ape ti sara si zo abâ so Jéhovah asara ye na lege ni ape wala lo ye awakua ti lo ape. Zia e bâ fadeso ye so e peut ti manda na lege ti tapande ti Élihu.

FASON SO ÉLIHU AMÛ WANGO NA JOB

9. Fa ndani so Job abezoin lani mungo maboko na peko ti so akamarade ti lo azia ti sara tënë nga fa tongana nyen la Jéhovah a-aidé lo.

⁹ Job na akamarade ti lo ota apapa aninga. Ala sara tënë mingi asara si amû chapitre 28 ti Bible. Mingi ti atënë ti ala afa so bê ti ala ason. A yeke ngangu ape ti hinga ndani so Job angbâ ti découragé. Lo bezoin ti tene a dë bê ti lo nga ti tene a kiri na lo na nzoni lege. Jéhovah a-aidé lani Job tongana nyen? Lo sara kua na Élihu ti mû wango na lo. Me ngbanga ti nyen la Élihu azi yanga ape juska akoli so azia ti papa awe si lo sara tënë? Lo tene: “Mbi de maseka nga ngu ti ala ahon ti mbi, tongaso na nengo zo mbi ke ti zi yanga.” (Job 32:​6, 7). Élihu so ade maseka ahinga so mingi ni azo so ngu ti ala ague na li ni ayeke na ndara ndali ti so ala vivre aninga nga ala vivre aye mingi na yâ ti fini ti ala ahon amaseka. Me na peko ti so Élihu akanga bê lo mä Job na akamarade ti lo, lo peut ti ngbâ ti duti kpô ape. Lo tene: “Gï dutingo na ngu mingi la alingbi ti sara si zo aga zo ti ndara pëpe, nga a yeke pëpe gï ambakoro la ahinga ye so ayeke na lege ni.” (Job 32:9). Tënë wa la Élihu atene na pekoni nga lo tene ni tongana nyen?

10. Nyen la Élihu asara kozo ti tene lo mû wango na Job? (Job 33:​6, 7).

¹⁰ Kozo ti mû wango na Job, Élihu aye ti tene bê ti Job adë nga lo duti nduru ti mä tënë so lo yeke na ni ti tene. Nyen la Élihu asara? Kozo ni, lo wani lo kanga bê ti lo. E hinga ni ndali ti so Bible atene so na tongo nda ni ngonzo asara Élihu (Job 32:​2-5). Ye oko, lo tene mbeni tënë so ason bê ti Job ape. Me lo tene atënë so adë bê ti lo. Na tapande, lo tene na Job, lo tene: “Bâ! Dutingo ti mbi na ti mo ayeke legeoko na gbele tâ Nzapa.” (Diko Job 33:​6, 7.) Na pekoni, Élihu afa polele so lo mä fade nzoni atënë kue so Job atene. Ti vrai ni, na nduru tënë lo fa akota tënë so Job atene (Job 32:11; 33:​8-11). Élihu akiri asara tongaso na ngoi so lo mû wango na Job.—Job 34:​5, 6, 9; 35:​1-4.

11. Élihu amû wango na Job tongana nyen? (Job 33:1).

¹¹ Na ngoi so Élihu ayeke mû wango na Job, lo sara ni na mbeni lege so ane koli be-ta-zo so. Na tapande, Élihu airi Job na iri ti lo, na bango ni akoli ota so asara tongaso ape. (Diko Job 33:1.) Peut-être Élihu adabe ti lo so fani mingi lo ye ti sara tënë na ngoi so Job na akamarade ti lo ayeke papa. Tongaso, Élihu amû lege na Job ti sara tënë na ngoi so lo yeke mû wango na lo (Job 32:4; 33:32). Élihu afa nga polele na Job ndani so ambeni tënë so lo tene lani ayeke na lege ni ape nga na nzoni bê lo dabe ti lo na ndara, ngangu, mbilimbili nga na tâ ndoye ti Jéhovah (Job 36:​18, 21-26; 37:​23, 24). Kite ayeke dä ape so nzoni wango ti Élihu a-aidé Job ti duti nduru ti mä ambeni wango so alondo na Jéhovah (Job 38:​1-3). Tongana nyen la mbaï so apeut lani ti aidé azo ti Israël? Tongana nyen la a peut ti aidé e laso?

12. Tongana nyen la Jéhovah asara lani kua na aprophète ti aidé azo ti lo? Tongana nyen la nzoni tapande ti Élihu apeut lani ti aidé azo ti Israël?

¹² Lege so mbaï so apeut lani ti aidé azo ti Israël. Fani mingi, Jéhovah asara kua na aprophète ti fa na azo ti Israël ye so lo leke na bê ti lo ti sara. Na tapande, na ngoi ti aJuge, Jéhovah asara kua na Déborah ti fa lege na azo ti lo. Lo sara nga kua na Samuel, atâa so lo ngbâ kete, ti fa ye na azo ti Israël (aJu. 4:​4-7; 5:7; 1 Sam. 3:​19, 20). Na pekoni na ngoi ti agbia, Jéhovah atokua aprophète na peko ti terê ti aidé azo ti Israël ti ngbâ ti voro lo na lege ni. Na ngoi so azo ni ake yanga ti lo, lo tokua na ala aprophète ti kiri na ala na nzoni lege (2 Sam. 12:​1-4; Kus. 3:24). Tapande ti Élihu so ayeke na mbeti ti Job apeut lani ti aidé akoli na awali so ayeke be-ta-zo ti hinga tënë ti tene nga na fason ti tenengo ni na ngoi so ala yeke mû wango na mbeni zo.

13. Tongana nyen la laso aChrétien apeut ti kpengba amba ti ala aChrétien?

¹³ Lege so mbaï so apeut ti aidé e. E aChrétien, e nga kue e yeke fa na azo ye so bê ti Nzapa aye so ayeke na yâ ti Bible. E yeke tene nga anzoni tënë na aita ti e ti dë bê ti ala nga ti kpengba ala (1 aCor. 14:3). A yeke mbilimbili a-ancien la adoit ti sara hange si ala “sara tënë so adë bê” ti aita ti ala, même ala so bê ti ala ason wala so ayeke “diko tënë gï kirikiri”.—1 aThes. 5:14; Job 6:3.

14-15. Mû mbeni tapande ti fa tongana nyen la a-ancien apeut ti sara ye tongana Élihu na ngoi so ala yeke mû wango na mbeni zo.

¹⁴ Imaginé ye so. Mbeni ancien amä so mbeni ita-wali adécouragé. Lo na mbeni ita-koli ague ti sara vizite na lo ti kpengba lo. Na ngoi ti vizite ni, ita-wali ni afa asioni pensé so lo yeke na ni. Lo tene so atâa so lo yeke ga na abungbi nga lo yeke fa tënë, lo yeke na ngia ape. Nyen la ancien ni ayeke sara?

¹⁵ Kozo ni, lo yeke gi ti hinga ye so asara si ita-wali ni ayeke na ngia ape. Ti hinga ni, lo doit ti kanga bê ti mä lo. Eskê lo bâ so lo lingbi ape ti tene Nzapa aye lo? Eskê “gingo bê ndali ti aye ti gigi” la asara si lo yeke na ngia ape? (Luc 21:34). Use ni, ancien ni ayeke gi lege ti gonda ita-wali ni. Na tapande, lo peut ti gonda lo ndali ti so lo yeke ga na abungbi nga lo yeke fa tënë atâa so a yeke kete ye na lo ape ti sara ni. Ota ni, na peko ti so ancien ni acomprendre ye so asi na lo nga ndani so lo découragé, lo yeke sara kua na Bible ti aidé lo ti hinga na bê ti lo kue so Jéhovah aye lo.—aGal. 2:20.

NGBÂ TI BÂ NZONI NA LEGE TI MBETI TI JOB

16. Tongana nyen la e peut ti ngbâ ti bâ nzoni na lege ti mbeti ti Job?

¹⁶ So e sara lisoro na ndö ti mbeti ti Job, e wara ye ti nzoni mingi dä. Tongana ti so e bâ na yâ ti article so ahon, mbeti ti Job afa na e ndani so Jéhovah azia si e yeke pasi nga tongana nyen la e peut ti gbu ngangu dä. Nga tongana ti so e bâ na yâ ti article so, e kue e peut ti mû nzoni wango na mbeni zo tongana e mû pëpe sioni tapande ti akamarade ti Job ota, me e mû nzoni tapande ti Élihu. Peut-être mo peut ti kiri ti bâ aye ti manda so ayeke na yâ ti mbeti ti Job kozo si mo mû wango na mbeni zo. Nga tongana a ninga awe la mo diko mbeti ti Job, peut-être mo peut ti leke ti diko ni encore. Mo yeke bâ so mo peut ti wara ye ti nzoni dä laso tongana ti ngoi so a sû ni lani.