Wara ngia na sarango ye alingbi na akpengba-ndia ti Bible

MO BÂ mbeni lâ awe akete mbo so ayeke kpe loro ti sara ngia? Gi na bango ala mo hinga so tere ti ala anzere mingi wala ala yeke na ngia. A yeke duti ande nzoni mingi tongana e nga kue tere ti e anzere tongaso! Ye oko, ti azo mingi a yeke ngangu ti wara ngia nga ngia ni aninga pëpe. Ngbanga ti nyen a yeke tongaso?

Ndali ti so e yeke mbilimbili-kue pëpe, fani mingi e yeke girisa lege, nga a lingbi e kanga bê na gbele awokongo ti amba ti e. Na ndo ni, e yeke na yâ mbeni ngoi so Bible airi ni “lâ ti nda ni”, so ayeke “lâ ti ye ti ngangu”. (2 Timothée 3:1-5). Même tongana e dabe ti e na ambeni ye so amû ngia na e na ngoi so e ngbâ molenge, mingi na popo ti e fadeso ahinga tongana nyen “lâ ti ye ti ngangu” so akpengba na e. Lege ayeke dä ti wara ngia na ngoi ti e so?

Hinga so Mbeti ti Nzapa atene pëpe so angoi ti ngangu so ayeke kara zo, me a tene so a yeke ngangu ti hon ndo ni. E lingbi ti hon ndo ni na sarango ye alingbi na akpengba-ndia ti Bible. A yeke lakue si e lingbi ti leke akpale ti e pëpe, me e lingbi ti wara kamême mbeni ngia so alingbi. Zia e bâ ambeni kpengba-ndia ni ota.

Duti na nzoni bango ndo na ndo mo mveni

Ti wara ngia, a lingbi e bata mbeni nzoni bango ndo na ndo akatikati ti e na ti amba ti e. Na yâ mbeti ti lo na aRomain, bazengele Paul asigigi na tënë so: “Azo kue asara siokpari awe, ala lingbi na gloire ti Nzapa pëpe.” (aRomain 3:23). Mingi ti alege so Jéhovah afa na gloire ti lo e lingbi ti gbu nda ni pëpe. Mbeni tapande ni ayeke nduru tënë so ayeke na Genèse 1:31: “Nzapa abâ ye kue so Lo sara, na bâ, a yeke nzoni mingi.” Na ngoi kue so Jéhovah aye ti bâ ye so lo sara kozo awe, lo lingbi lakue ti tene so “a yeke nzoni mingi.” Mbeni zo oko ti tene lakue tongaso ayeke pëpe. Ti hinga akatikati ti e ayeke kozo ye ti sara ti wara ngia. Me, a hunda nga ti sara mbeni ye. A lingbi e hinga na e yeda na bango ndo ti Jéhovah na ndo tënë ni.

Tënë ti Grec so akiri pekoni na “siokpari” alondo na tënë so aye ti tene “ti manke ti ndu ye ni”. (aRomain 3:9). Na tapande: tara ti bâ mbeni zo so aye ti wara mbeni matabisi na pikango mbeni ye na kokora. Lo yeke na kokora ota. Lo pika kozo kokora ni, me a hon na tere ni mètre oko. Ti use ni lo pika ni nzoni, me a hon na tere ni centimètre 30. Lo zia li ti lo kpô na lo pika tanga ti kokora ni, na a hon na tere ni gi centimètre use senge. A ga nduru mingi, me a pika ye ni pëpe.

E kue e yeke tongana wapikango kokora so ayeke na vundu. Ngoi na ngoi mo bâ mo tene e ‘manke mingi ti ndu ye ni’. Na ambeni ngoi, e ga nduru, me lakue e hon na tere ni. Bê ti e aso ngbanga ti so e sara kue, me a lingbi pëpe. Fadeso, zia e kiri na ndo tapande ti wapikango kokora ni.

Na ngoi so lo yeke gi lege ti gue, vundu asara lo teti lo ye fade biani ti wara matabisi ni. Mo ye ti bâ, zo so ayeke na ndo ti mandako ni airi lo, na a mû na lo mbeni matabisi, lo tene: “Mbi ye ti mû na mo ye so teti mbi ye mo, na mbi bâ ngangu kue so mo sara.” Ngia asi bê ti wapikango kokora ni!

Bâ ngia ti lo! Azo kue so ayeke wara ande “matabisi” ti fini ti lakue lakue na yâ mbilimbili-kue ayeke wara mara ti ngia tongaso (aRomain 6:23). Na pekoni, ye kue so fade ala sara ayeke duti ande nzoni, ala yeke “manke ti ndu ye ni” mbeni pëpe. Fade ngia ti ala alingbi kue. Ti ku na ngoi so, tongana e bata tënë so na li ti e, fade e yeke bâ tere ti e mveni nga na amba ti e na lege ni.

Hinga so ye kue ahunda ngoi

A yeke tâ tënë so ye kue ahunda ngoi. Mo bâ awe tongana nyen a yeke ngangu ti bata ngia ti mo tongana ye so mo ku aga pëpe na ngoi so mo tene a yeke si, wala tongana mbeni ye so anzere pëpe angbâ ti ninga mingi ahon ti so mo pensé fade? Ye oko, ambeni awara lege ti bata ngia ti ala na yâ ti aye tongaso. Zia e bâ tapande ti Jésus.

Kozo ti ga na sese, Jésus ayeke kota tapande ti mango yanga kâ na yayu. Ye oko, a yeke lani ge na sese si “Lo manda ti mä tënë”. Na lege wa? “Na lege ti ye so Lo hu pono dä”. Kozoni na yayu, lo bâ pono gi bango, me ade a si na lo pëpe. Na ngoi so lo yeke na sese, mbilimbili a to nda ni na batême ti lo na Ngu ti Jourdain ti si na kuâ ti lo na Golgotha, aye ti ngangu nde nde asi na lo. E hinga anzene nzene tënë kue pëpe na ndo lege so ‘A sara si Jésus alingbi kue’, me e hinga so a hunda ngoi ti sara ni.—aHébreu 5:8, 9.

Jésus awara lege ti sara ni ngbanga ti so lo bâ “ngia so A zia na gbele Lo”, futa ti dutingo be-ta-zo ti lo (aHébreu 12:2). Ye oko, ngoi na ngoi “Lo sambela na Lo hunda mingi na totongo ngangu na ngule”. (aHébreu 5:7). A lingbi ti si so e kue e sambela tongaso. Jéhovah abâ ni tongana nyen? Oko versê ni afa so Jéhovah ‘amä’ Jésus. Fade Nzapa ayeke sara legeoko teti e. Ngbanga ti nyen?

Ngbanga ti so Jéhovah ahinga akatikati ti e, na lo mû maboko na e. E kue e yeke na katikati na yâ ti aye so e lingbi ti gbu ngangu dä. Mbeni mato ti Bénin atene: “Tongana ngu ahon ndo ni, même adâlê ayeke kui.” Tongana ngangu ti e aga nduru ti hunzi, Jéhovah ahinga ni nzoni ahon e. Na ndoye lo mû “be-nzoni na grâce ti sara na e na lâ ni so ye amanke e.” (aHébreu 4:16). Lo sara tongaso teti Jésus, nga teti ambeni zo mingi. Bâ tongana nyen ye tongaso asi na Monika.

Na ngoi so Monika ayeke kono lo yeke na kpale mingi pëpe, lo yapu nga lo yeke na ngia. Na ngu 1968, tongana lo wara ngu 20 na ndo ni, bê ti lo adö ti mä so lo yeke na mbeni kobela so ayeke sara si mitele ti lo akpengba kpengbango so na nda ni mbage ti tere ti lo azin. Ye so asara si fini ti lo kue achangé, na a ga na agbiango ye mingi na yâ kusala ti lo ti fango tënë ti ngoi kue. Monika ahinga lani so fade kobela ni ayeke gue gi na li ni na a yeke ninga. Ngu bale-oko na omene na pekoni, lo tene: “Ade awara yorö ti kaï na kobela ti mbi pëpe na peut-être a yeke ngbâ tongaso juska na fini sese ti Nzapa so fade ye kue aga nzoni.” Lo tene so ye ni ayeke ngangu: “Atâa so akamarade ti mbi atene mbi ngbâ lakue ti bata ngia ti mbi, . . . ala so ahinga mbi nzoni ahinga so ngoi na ngoi mbi toto mingi na ngule.”

Me lo tene: “Mbi manda ti duti na be-nze-pepe na ti wara ngia même na yâ akete kete ngangu so mbi wara na yâ seni ti mbi. Songo ti mbi na Jéhovah akpengba teti mbi bâ tongana nyen kaïngo kobela akara azo. Gi Jéhovah oko si alingbi ti lungula kobela kue.” Na mungo maboko ti Jéhovah, Monika angbâ ti bata ngia ti lo na lo bâ so lo sara ngu 40 na ndo ni na kusala ti fango tënë ti ngoi kue.

Biani, mara ti ye so asi na Monika ayeke kete ye pëpe. Me ti tâ tënë ni mo yeke duti ande na ngia mingi tongana mo hinga so ambeni ye ayeke mû ngoi mingi ahon ti so mo pensé fade. Tongana Monika, mo nga mo lingbi ti hinga so Jéhovah ayeke ‘sara na mo na lâ ni so ye amanke mo.’

Haka mo mveni na mbeni zo pëpe na zia na gbele mo ye so alingbi na ngangu ti mo

Mo yeke nde na tanga ti azo kue. Mbeni zo ti lingbi na mo na yâ ti aye kue ayeke pëpe. Mbeni mato na yanga ti Gun na Afrika afa tënë so polele: “Ali ti maboko kue ayo legeoko pëpe.” A yeke ye ti buba ti haka mbeni li ti maboko na mba ti lo. Bê ti mo ayeke nzere ande pëpe ti bâ so Jéhovah ahaka mo na mbeni zo nde, na lo lingbi ti sara tongaso lâ oko pëpe. Ye oko, na ndo kue azo ayeke nduru ti haka tere na mba, na sarango tongaso alingbi ti lungula ngia ti zo. Bâ kpengba tapande so Jésus amû ti fa na tënë ni, tongana ti so e diko na Matthieu 20:1-16.

Jésus asara tënë ti mbeni “mveni ti da” so agi azo ti sara kua na yaka ti vigne ti lo. Lo wara ambeni zo so aduti senge na lo mû ala ti sara kua “na ndapre”, peut-être na ngbonga omene. Ala mä tere na ndo nginza so a yeke futa ka teti lango oko ti kua: denier oko teti ngbonga 12. Akoli ni ayeke na ngia ti wara kua nga so a yeke futa ala na lege ni. Na pekoni, wa ti yaka ni awara ambeni koli so aduti senge na lo mû ala na kua: ambeni na ngbonga 9, ambeni na midi, ambeni na ngbonga ota ti peko ti midi, na ambeni même na ngbonga oku. Na popo ti azo so, zo oko ti sara kua ti ngbonga 12 ayeke pëpe. Ti nginza ni, wa ti yaka ni atene ni yeke ‘mû na ala ye so ayeke mbilimbili’, na awakua ni ayeda.

Tongana lâ akui awe, wa ti yaka ni atene na wabatango ye ti lo ti mû na azo ni nginza ti ala. Lo tene ti iri awakua ni na ti futa kozoni ala ti nda ni. Ala sara kua gi ngbonga oko senge, me ye ti dongo bê ayeke so a mû na ala nginza ti lango oko kue. E lingbi ti bâ ngangu pikango patara so alondo na pekoni. Ala so asara kua ngbonga 12 atene na bê ti ala so ala yeke wara ande nginza mingi. Me, a futa ala kue legeoko.

Ala sara nyen? “Tongana ala wara nginza tongaso, ala dema tere na mveni ti da, ala tene, Azo ti nda ni so, ala sara kusala gi l’heure oko, na mo sara si ala wara alingbi na e so ayô kungba ti kota lâ, tongana ndo ayeke wâ mingi.”

Me mveni ti yaka ni abâ ti lo ye ni nde. Lo fa na ala so ala wara ye so ala mä tere dä kozoni, ye oko angbâ pëpe. Ti atanga ni, bê ti lo aye ti mû na ala nginza ti lango oko kue, biani nde na ti so ala ku fade. Ti tâ tënë, zo oko oko awara ye ti lo alingbi na ye so ala mä tere dä kozo; ti bâ ni nzoni, mingi awara ye ahon ti so ala ku fade. Na nda ni, wa ti yaka ni ahunda ndo tongaso: “Mbi lingbi sara ye so mbi ye na ye ti mbi pëpe?”

Fadeso tara ti bâ tongana a futa fade akozo wakua so kozoni na hio ala gue. Biani tere ti ala ayeke nzere fade. Tënë alondo gi tongana ala bâ so a futa amba ti ala na oko nginza ni teti kete kua so ala sara. Ye so asara si bê ti ala aso, juska ti dema tere na wa ti yaka ni, lo so a lingbi fade ala kiri singila mingi na lo teti lo mû ala na kua.

Tapande so afa nzoni ye so ayeke si tongana e haka tere ti e na amba ti e. Tongana mo gbu li na ndo songo ti mo na Jéhovah na mo kiri singila teti aye so lo sara ndali ti mo, fade bê ti mo ayeke nzere. Haka dutingo ti mo na ti amba ti mo pëpe. Tongana mo bâ so Jéhovah asara ye mingi na ambeni zo ahon mo, duti na ngia na sara ngia na tere ti ala.

Me, Jéhovah aku ti tene mo sara mbeni ye. A yeke nyen? Mbeti ti aGalate 6:4 atene: “A lingbi zo atara kusala ti lo mveni ti bâ tongana a lingbi, tongaso fade lo lingbi yä iri ti lo teti kusala ti lo mveni.” So ti tene, zia na gbele mo ye so alingbi na ngangu ti mo. Leke ti sara ye so mo yeke na ngangu ti sara, na sara ni. Tongana ye so mo zia na gbele mo ayeke na lege ni na mo sara ni, fade mo “lingbi yä iri ti” mo. Fade mo yeke bâ so mo yeke na ngia.

Fade mo wara futa ni

Akpengba-ndia ota so e bâ afa so sarango ye alingbi na akpengba-ndia ti Bible ayeke mû lege na e biani ti wara ngia même na lâ ti nda ni so atâa so e yeke mbilimbili-kue pëpe. Na dikongo Bible ti mo ti lâ oko oko, ngbanga ti nyen ti gi amara ti akpengba-ndia tongaso pëpe? atâa a tene ni polele wala a tene ni polele pëpe na yâ ti ambaï na atapande.

Tongana mo bâ so ngia ti mo ayeke tongana ti kozo pëpe, gi ti hinga nda ni mbilimbili. Na pekoni, gi akpengba-ndia so mo lingbi ti mû ti leke na kpale ni. Na tapande, mo lingbi ti bâ alembeti 110 ti si na 111 ti buku “Toute Écriture est inspirée de Dieu et utile.”a Na yâ ni, a fa ye na ndo mbeti ti aProverbe, na mo lingbi ti wara gbâ ti akpengba-ndia na awango so a fa molongo ni na gbe ti ali ti tënë 12. Mo lingbi ti wara nga atënë mingi na lege ti Index des publications de la Société Watchtower* nga na CD ti ordinateur so iri ni ayeke Watchtower Library.* Tongana mo sara kua na ala lakue, fade mo yeke hinga lege ti wara akpengba-ndia so alingbi.

Ngoi ayeke fadeso nduru ti tene Jéhovah amû fini ti lakue lakue so ayeke mbilimbili-kue na azo so alingbi na ni na yâ paradis na ndo sese. Fade ala duti biani na tâ ngia.

[Kete tënë na gbe ni]

[Kete tënë na lembeti 12]

“Azo kue asara siokpari awe, ala lingbi na gloire ti Nzapa pëpe.”—aRomain 3:23

[Kete tënë na lembeti 13]

Jésus ‘amanda ti mä tënë na lege ti ye so lo hu pono dä’.—aHébreu 5:8, 9

[Kete tënë na lembeti 15]

“Fade lo lingbi yä iri ti lo teti kusala ti lo mveni, na teti kusala ti mbeni zo pëpe.”—aGalate 6:4