¿Imaynatan yanapasunman mana Testigo familianchista?

1, 2. ¿Imaraykun mayninpi familianchiskunawan phiñachinakuy kanman Diosmanta yachashaqtinchis?

JUJ kutinmi juj runa Jesusta nirqan payta qatikunanpaq. Jesusmi ichaqa nirqan: “Phaway wasiykita ripuy, jinaspa familiaykikunaman willamuy imatachus Jehová Dios qanpaq ruwapurqasunki chayta”, nispa (Mar. 5:19). Chaypi Jesuspa nisqan jina, imatapas yacharuspaqa willaytapunin munanchis familianchiskunamanqa ¿riki?

² Chaypaq piensasun imatas ruwarqanki Diosmanta yachashaspa chaypi. Paymanta yachashaspaqa munarqankipunichá familiaykikunaman willayta, ichaqa wakinqa manapaschá sumaqtachu uyarikurqanku. May kusisqataq kasharqanchis imachus yachasqanchiswan chayqa, yaqapaschá wakintaqa mana allinta piensaspa imatapas nirqanchis, chaywantaq paykunaqa phiñakapurqanku. Chay pasawarqanchis chayqa, ¿imatan ruwasunman Diospa kamachikuyninta ama saqespa paykunawan allipunananchispaq, paykunawan allinta kausananchispaqpas?

3. ¿Imakunamantan kaypi yachasunchis?

³ Kaypin yachasunchis tawa yanapaykunamanta: 1) Khuyapayakuq kaymi yanapawasun familianchista munakunanchispaq, manaña Diosta serviyta munanqakuchu chaypas paykunawan pacienciakunanchispaq. 2) Yachasunmi imataña niwanchis chaypas ama chaywan phiñakunanchispaq. 3) Pacienciallawanmi yanaparinanchis, yaqapaschá qhepakunamanqa Diosta serviyta munankuman. 4) Yachasunmi imaynatas rikuchisunman paykunata munakusqanchista chaytapas.

KHUYAPAYAKUQ KASUN CHAYQA YANAPASUNMI PAYKUNATA

4. ¿Imaynatan Jesús qhawarirqan siminta mana uyarikuy munaq runakunata?

⁴ Jesuspi piensasun, paytaqa manan sumaqtachu wakin runakunaqa uyarikurqanku. Ichaqa, ¿chayraykuchu pay nirqan: “Kay runakunaqa manañan cambiayta atinkumanchu” nispa? Manan. Pay kikinmanta rimaspan willarqan uvas chajrapi llank’aq runamanta, chay runaqa manan ratullachu wit’upurqan chay chajrapi wiñaq mana ruruq higos sach’ataqa, aswanmi tukuy atisqanta ruwarqan chay sach’a rurunanpaq (Luc. 13:​6-9). Jesús chay rijch’anachiyta willashaqtinqa ñan kinsa wata masña judío runakunata yanapasharqan Diospi iñinankupaq. Chhaynaña karqan chaypas, ¿imaraykutaq payri pacienciakushallarqan chay runakunawan? Jesusqa yacharqanmi imaynapichus paykuna tarikusharqanku chayta, chaymi paykunata khuyapayarqan.

5. ¿Imaraykun Jesús khuyapayarqan judío runakunata?

⁵ Chay judío runakunataqa umalliqninkuqa manan yanaparqankuchu Jehová Diosta astawan munakunankupaq, chaymi Jesusqa khuyapayarqan chay runakunata. Chay runakunamanta rimaspan Jesusqa nirqan imaynas paykunaqa “mana michiqniyoq ovejakuna jina kasharqanku” chayta (Mar. 6:34). Manaraq wañupushaspapas Jesusqa waqarqanmi Jerusalén llaqtamanta. Payqa allintan yacharqan imaynas chay llaqtapi tiyaq runakunaqa Diospi mana iñisqankurayku wañupunanku karqan chayta (Luc. 19:​41-44). Noqanchispas Jesús jinan familianchiskunata khuyapayananchis llakipayananchis ima. Chhayna khuyapayakuq kasun chayqa, faciltan familianchiskunata yanapasun.

6. ¿Imaraykun pacienciakunanchis mana Testigo familianchiskunawan? (Gálatas 6:9).

⁶ (Leey Gálatas 6:9). Familianchiskunaqa manapasraqchá munashankuchu Diosmanta yachayta, chaywanpas pacienciakunanchismi paykunawanqa, kallpachakushallasuntaq allin kaqta ruwananchispaq. Wakin runakunaqa tiempowanñan saqepunku ima costumbrenkutapas, unaymantan Jehová Diospipas iñinku. Noqanchispas antesqa yaqa llapanchismi mana ima suyakuyniyoq kasharqanchis, Diostapas manan reqsirqanchischu ¿riki? (Efes. 2:12). Ichaqa jujkuna pacienciakuwasqanchisraykun Diosta reqsiranchis. ¿Manachu noqanchispas kaqta ruwasunman familianchiswan?

MANAN IMA RIMASQANKUPICHU NI RUWASQANKUPICHU YUYAYNINCHIS KANAN

7. ¿Imaraykun Jesuspa wayqenkuna mana paypi iñinkumanchu karqan?

⁷ Jesusmanta rimallasuntaq. Jesuspa wayqenkunaqa yacharankupunichá Galilea llaqtapi milagrokuna ruwasqantaqa (Luc. 4:​14, 22-24). Chaywanpas paykunaqa manan Jesuspiqa iñirqankuchu (Juan 7:5). Bibliaqa manan willanchu imaraykus mana iñirqankuchu chaytaqa, ichaqa willanmi imaraykus wakin judiokuna Jesusta mana qatikurqankuchu chayta. Wakinqa llaqtamasinkuta manchakusqankuraykun Jesusta mana qatikurqankuchu (Juan 9:​18-22). Wakinqa juch’uychanmantapachan Jesusta reqsirqanku, chaymi mana piensarqankuchu Mesías otaq Cristo kananpaqqa (Mar. 6:​1-4). Jesuspa wayqenkunaqa yaqapaschá chay runakuna jina piensaqku, chaypaschá qallariypiqa mana paypi iñirqankuchu. Familianchiskunapas yaqapaschá chay judío runakuna jina kashanku.

8. ¿Imaraykun familianchiskuna noqanchismanta malta piensankuman?

⁸ Allinta piensarisun imaraykus noqanchismanta malta piensankuman chaypi. Juj kutinmi Jesusmanta wakin familiankuna nirqanku: “Manan yuyayninpichu kashan”, nispa (Mar. 3:21). Paykuna ukhupipaschá kasharqanku wayqenkunapas. Ichaqa, ¿imaraykun paykuna chayta ninkuman karqan? Chaypin willashan imaynas chay kutipi Jesusqa Diosmanta willaypi sinchi ocupasqa kasharqan chayta, manan mijunanpaqwanpas tiempo karqanchu (Mar. 3:20). Chayta rikuspapaschá familiankunaqa locoyapunanpaq piensarqanku, familianchiskunapas yaqapaschá Dios serviyman tiempota qosqanchisrayku, chayllamanña tiempota qonanchispaq piensankuman. Chhaynata piensashanku chayqa, imayna rimasqanchiswan imayna kausasqanchiswan iman rikuchinanchis mana chhaynachu kasqanta.

9. ¿Imatan ruwasunman familianchiskuna Testigokunamanta ama malta piensanankupaq? (1 Pedro 3:​1, 2; qhaway kay parrafopaq fotokunata).

⁹ Imaynachus kasqanchiswan rikuchisun pichus kanchis chayta. Sichus familianchiskunata munayta sumaqta qhawarisun chayqa, yaqapaschá Testigokunamantaqa jujnirayta piensanqaku (leey 1 Pedro 3:​1, 2). Chaypaq juj casarasqa hermanapi piensasun. Qosan mana Testigochu chayqa, yaqapaschá payqa sapan ima rikukunqa esposan juñunakuykunaman, predicaq ima riqtin. Chay mana pasananpaqqa yaqapaschá chay hermananchisqa qosan chaypi mana kashaqtin o imatapas ruwashaqtin Diosmanta willaq lloqsinman. Chayta ruwanqa chayqa, yaqapaschá qosanqa reparanqa imaynas esposanqa imatapas allin yuyaywan ruwan chayta. Chhaynapitaq Testigokunamanta mana maltachu piensanqa.

10. Familianchiskuna Testigokunamanta malta rimanqaku chayqa, ¿imatan mana ruwananchischu?

¹⁰ Manan imata niwaqtinchispas kutipakunapachachu. Jesuspas rajrapumanta, machaqmanta tumpaqtinkuqa manan kutipakuranpachachu. Aswanmi nirqan: “Runaqa imatapas allinta ruwasqanwanmi rikuchinqa yachayniyoq kasqanta”, nispa (Mat. 11:19). Chaymantapas imaynachus kausasqanwanmi Jesusqa rikuchirqan mana runakunaq piensasqanman jinachu kasqanta (tupanachiy Juan 2:​2, 6-10 textokunawan). Jesús jinan noqanchispas ruwananchis. Familianchiskuna Testigokunamanta malta rimanqaku chayqa manan kutipakunanchispachachu. Aswanmi imayna kausasqanchiswan imapas imayna ruwasqanchiswan rikuchinanchis imaynachus kanchis chayta. Chhaynapin paykunallamanta reparanqaku Diosta serviqkunaqa allin runakuna kasqanchista, Testigokunamanta ima uyarisqankupas yanqa kasqanta ima.

PACIENCIAKUSUN, AMATAQ QONQASUNCHU PAYKUNATAQA

11. ¿Imaynatan Jesús qhawarirqan wayqenkunata?

¹¹ Bibliapiqa sut’itan willashan imaynas Jesusqa hermanonkunawan pacienciakurqan chayta. Caná llaqtapi Jesús ñaupaq milagrota ruwashaqtinqa, chaypipunichá kasharqanku wayqenkunaqa (Juan 2:​11, 12). Chaywanpas paykunaqa manan Jesuspiqa iñirqankuchu. ¿Chayraykuchu Jesús paykunata manaña rimaykunman karqan? Manan chhaynachu karqan Jesusqa. Bibliapiqa willashanmi imaynas kinsa wata qhepaman jinapas Jesusqa paykunawan sumaqta rimarqan chaytapas (Juan 7:​5-8).

12. ¿Imaraykun familianchiskuna Diosman asuykunankuta pacienciawan suyananchis?

¹² Qaynakunallan yachamurqanchis imaynas Jehová Diosqa may khuyapayakuq chayta. Chaykunata yachasqanchismi yanapawananchis familianchiskunata pacienciawan suyananchispaq. ¿Imarayku? Yachasqanchis jinapas, manchay ñak’ariy qallarisqan qhepatapas paykunaqa atinkumanmi Diosman asuykuyta. Yaqapaschá pantasqa religionkuna chinkachisqa kananta willasqanchista yuyarispa paykunapas Diosta serviyta munanqaku (Apo. 17:16).a Chaymantapas ima sasachakuypipas llakipipas tarikushanku chayqa, tukuy atisqanchistan ruwananchis paykunata yanapananchispaq. Chhayna munakuq khuyapayakuq kasqanchista rikuspaqa, yaqapaschá astawan Diosmanta yachayta munanqaku.

RIKUCHISUN PAYKUNA MUNAKUSQANCHISTA

13. Jehová Diosta serviypiña ocupasqa kashanchis chaypas, ¿imatan mana ruwananchischu?

¹³ Ocupasqaña kashanchis Jehová Diosta servispa chaypas, manan mana tiempoyoqpas kasunman jinatachu qhawarichikunanchis. Nitaqmi manapas paykunata munakusunmanchu jinatachu imatapas ruwananchis (Mat. 7:12). Qhawarisun imaynatas rikuchisunman paykuna munakusqanchista chayta.

14, 15. ¿Imakunata ruwaspan rikuchisunman mana Testigo familianchista munakusqanchista? Willay juj ejemplota.

¹⁴ Manan paykunamantaqa tukuypichu t’aqakapunanchis. Chaypaqqa yaqapaschá paykunaman willarisunman imaynas kashanchis imatas ruwashanchis chaykunata. Maytapas paseakuq rinchis, amigonchiskunawanpas kashanchis chayqa, yaqapaschá ima fotollatapas aparichisunman. Chaymantapas yaqapaschá ima regalollatapas, papelchapi imatapas qelqaspa paykunaman apachisunman. Chayta ruwasun chayqa astawanmi paykunawan jujllachasqa kasunchis. Chaymantapas chaywanmi rikuchisun paykuna munakusqanchista.

¹⁵ Chaypaq yachasunchis Armenia nacionpi hermananchis Annamanta. Paypa familianqa pipas fiestakuqtin juj fiestakuna kaqtin imas juñukuqku, chaypis sumaqta kusirikuqku. Ichaqa pay Testigo kapuqtinqa llakikusqakus familiankuna paymanta. Paykunamanta t’aqakapunanpaqsi piensasqaku, qhepakunapi mana allinkunapi tarikunanmanta imas llakikusqaku. ¿Imatan hermananchis Anna ruwanman karqan paykuna ama nishuta chaypi piensanankupaq? Paymi nin: “Paykunata watukuq rispayqa willanipunin imakunatas ruwashani imaynas kashani chayta. Mayninqa wasiyman iman paykunata invitani, amigaykunata iman reqsichini. Familiaykunaqa llapa amigaykunatan reqsinku. Chaywanmi paykunaqa thaj kashanku”, nispa. Chay hermanan nillantaq: “Familiayqa, kusisqatan rikuykiku, niwankun. Chaymantapas paykunaqa manañan nishutachu noqamantaqa llakikunku”, nispa.

16. ¿Imaynatan Jesús rikuchirqan wayqen Santiagota munakusqanta? (Willakuyta qhaway).

¹⁶ Paykuna munakusqanchistan rikuchinanchis. Kausarimpusqan qhepamanmi Jesusqa wayqen Santiagoman rijurirqan. Chaypin payta munayta rimapayarqan, kallpacharqan iman. Chayta ruwaspan rikuchirqan wayqenta munakusqanta (1 Cor. 15:7). Jesuspa munakusqanta reparaspaqa maytachá Santiagoqa kusikurqan, allintachá repararqan Jesusqa Mesiaspuni kasqantapas. Chay kutipi imachus rimasqankutaqa llapa familianmanchá Santiagoqa willarqan (Hech. 1:14).b

17. Romanos 12:15 textopi nisqan jina, ¿imakunata ruwaspan familianchiskuna munakusqanchista rikuchisunman? (Qhaway kay parrafopaq fotota).

¹⁷ (Leey Romanos 12:15). Ima sasachakuypiña familianchiskuna tarikunkuman chaypas yanaparinanchismi. Chayta ruwaspan paykuna munakusqanchista rikuchisunchis. Paykuna munakusqanchista reparanqaku chayqa, yaqapaschá allinpaq qhawariwasunchis.c Ichaqa, ¿imakunata ruwaspan paykuna munakusqanchista rikuchisunman? Sichus mayqen familianchispas juj wawayoq kapun chayqa visitarinanchismi felicitananchis iman, juj regalota iman aparisunman. Chaymantapas mayqen familianpas wañurapunman chayqa, atisqanchisman jinan yanaparinanchis kallpacharinanchis ima, atispaqa juj cartatapas apachisunmanmi. Familianchiskunataqa manapunin qonqananchischu. Paykunataqa wajarishanallanchismi, visitarinanchis iman. Astawanqa sasachakuykunapi tarikuqtinkun chayta ruwananchis.

18. ¿Imata ruwaspan Andrespa ejemplonta qatikusunman?

¹⁸ Iñiqmasinchiskunata reqsichisun. Chaypaq Jesuspa qatikuqnin Andresmanta yachasun. Payqa Jesús Diospa kachamusqan Mesías kasqanta yacharuspa jinan wayqen Pedroman chayta willamurqan. Chaymantataq Jesuspa kasqanman pusarqan (Juan 1:​40-42). ¿Imata ruwaspan Andrespa ejemplonta qatikusunman? Noqanchispas invitasunmanmi familianchiskunata juñunakuykunaman. Chaypin hermanonchiskunata reqsichisunman. Chaymantapas hermanonchiskunawan mijuq rispaqa invitasunmanmi familianchistapas. Chaypi hermanokunawan kaspan reparanqaku imaynapunis Jehová Diospa testigonkuna kanchis chayta.

19. Manaña wakin familianchiskuna entiendenqakuchu imaraykus wakin fiestakunata costumbrekunata manaña ruwanchischu chaypas, ¿imata ruwananchispaqmi kallpachakunanchis? (1 Pedro 3:15).

¹⁹ (Leey 1 Pedro 3:15). Wakin familianchiskunaqa manapaschá entiendewasunchu imaraykus wakin fiestakunata costumbrekunata manaña ruwanchischu chayta. Ichaqa paykuna munakusqanchista respetasqanchista rikuchisun chayqa kusisqan kanqaku. Arí, sichus kallpachakusun paykunata visitarinanchispaq, paykunawan kuska mijurinanchispaq, ima regalollatapas aparinanchispaq chayqa, kusisqan kanqaku. Sut’itan reparanqaku paykuna munakusqanchista.

AMA PISIPAYCHU

20. ¿Jayk’aqmi Santiago Jesusta qatikuyta qallarirqan? ¿Imaraykun chayta yachay anchata kallpachawanchis?

²⁰ Santiagoqa qallariypiqa manan wayqen Jesuspi iñirqanchu. Payqa kausarimpusqan qhepamanñan Jesuspiqa iñipurqan (Gál. 1:​18, 19; 2:9). Santiagoqa imaymanatan wayqen Jesusmantaqa yacharqan, chaymi qhepamanqa pay jina yachachiq. ¿Imaraykun chayta ninchis? Payqa iñiq t’aqapi hermanokunaman cartata apachisqanpin Jesús jina munayta paykunata rimapayarqan.d

21. ¿Imaraykun yanapashanallanchis familianchiskunata?

²¹ Imaymanataña ruwasun familianchiskunata yanapananchispaq, paykuna munakusqanchista rikuchinanchispaq chaypas, manapaschá Jehová Diosmantaqa yachayta munanqakuchu. Chhaynaña kaqtinpas yanapashanallanchismi paykunataqa, manan pisipananchischu. Paykunata yanapaspaqa Jehová Dios jina, Jesús jina munakuq khuyapayakuq kasqanchistan rikuchisunchis (Luc. 6:​33, 36). Familianchiskuna paykuna munakusqanchista reparanqaku chayqa, yaqapaschá tiempowanqa cambiankuman. Chaymantapas yaqapaschá tiempowanqa Jehová Diosmanta rimapayasqanchista yuyarispa payta serviyta munankuman. Chhaynaqa mana pisipaspan familianchiskunataqa yanapashanallanchis.