INTERNETPI BIBLIOTECA Watchtower
INTERNETPI BIBLIOTECA
Watchtower
Quechua (Bolivia)
  • BIBLIA
  • PUBLICACIONES
  • REUNIONES
  • w26 marzo págs. 26-31
  • ¿Imajtín chejnisqa kaspapis kusisqa kanchej?

Kay videoqa mana kanchu.

Perdonariwayku, ima problemachá kan.

  • ¿Imajtín chejnisqa kaspapis kusisqa kanchej?
  • Torremanta Qhawaj Jehová Diospa Gobiernonmanta willashan (Congregacionpaj) 2026
  • Subtítulos
  • Kaykunapiwan tiyan
  • ¿IMAJTÍN RUNAS CHEJNIWANCHEJ?
  • ¿IMAJTINTAJ KUSISQA KAYTA ATISUNMAN CHEJNIKUWAJTINCHEJPIS?
  • ¿Imataj yanapawasunman runas chejnikuwajtinchej?
    Torremanta Qhawaj Jehová Diospa Gobiernonmanta willashan (Congregacionpaj) 2021
  • Tukukuykama aguantanapaj uj carta
    Torremanta Qhawaj Jehová Diospa Gobiernonmanta willashan (Congregacionpaj) 2024
  • ¿Imaynatá Jehová aguantanapaj yanapawanchej?
    Torremanta Qhawaj Jehová Diospa Gobiernonmanta willashan (Congregacionpaj) 2025
  • “Ajllakuychej pitachus sirvinaykichejta”
    Torremanta Qhawaj Jehová Diospa Gobiernonmanta willashan (Congregacionpaj) 2025
Astawan qhaway
Torremanta Qhawaj Jehová Diospa Gobiernonmanta willashan (Congregacionpaj) 2026
w26 marzo págs. 26-31

1 AL 7 DE JUNIO DE 2026

111 TAKIY ¡May kusisqas kanchej!

¿Imajtín chejnisqa kaspapis kusisqa kanchej?

“Kusisqa kankichej […] runas chejnisojtiykichej” (LUC. 6:22).

TEMA

Jehovata yupaychasqanchejrayku runas chejniwajtinchejpis, ¿imajtín kusisqas kasunman?

1. ¿Imatá Jesús nerqa, chanta imajtín tʼukunapaj karqa?

JESUSQA Orqopi Yachachishaspa nerqa: “Kusisqa kankichej […] runas chejnisojtiykichej”, nispa (Luc. 6:22). Chayta uyarejkunaqa tʼukorqankuchá. Ni pi munanchejchu chejnichikuyta. Chanta, ¿imajtín Jesús chayta nerqa? Ashkha runas chejniwasqanchejrayku tukuy cristianos chay tapuypa kutichiyninta yachananchej tiyan. Kay yachaqanapi yachakusun imajtinchus runas chejniwasqanchejta, chantá runas chejniwajtinchejpis imaraykuchus kusisqa kayta atisqanchejta.

¿IMAJTÍN RUNAS CHEJNIWANCHEJ?

2, 3. ¿Imaraykutaj cheqa cristianos qhatiykachasqa kanchej, chayta yachaspa imaynatá contranchejpi sayaykojkunata qhawanchej? (Juan 16:2, 3).

2 Runasqa chejniwanchej Jehová Diosta yupaychasqanchejrayku. Jesusqa runas discipulosninta qhatiykachanankuta, wakintataj wañuchinankuta nerqa. Pay nerqa: “Paykunaqa chay imasta ruwanqanku Tatayta mana rejsisqankurayku, nillataj noqatapis”, nispa (Juan 16:2, 3 leey). ¿Pitaj Diospa llajtanta runaswan chejnichin? ‘Kay mundoj diosnin’ Satanás (2 Cor. 4:3, 4). Satanasqa runaspa yuyayninkuta laqhayachin mana Jehová Diosmanta cheqa kajta yachakunankupaj. Chantá chay runasta tanqan Diosta rejsejkunaj, Diosta munakojkunaj contranpi churakunankupaj (Juan 8:42-44). Chayta yachaspa, ¿imaynatá qhawanchej contranchejpi sayaykojkunata? Satanás paykunata engañasqanta yachaspaqa mana paykunata chejnikusunchu.

3 Pavelmanta parlarina.a Tiyakun chay nacionpeqa hermanosninchejta mana Jehovata yupaychajta saqenkuchu. Pável Jehovata siga tukuy sonqo yupaychasqanraykutaj, japʼispa sinchʼita maqaykorqanku. Carcelman apaspataj ashkha killasta sapanta wisqʼaykorqanku. Pável nin: “Sutʼita yachani Satanaswan demoniosninwan qhatiykachawasqanchejta. Paykunaqa tukuy imata ruwanku Jehovata yupaychayninchejta saqechinawanchejpaj. Reparasqayman jina carcelpi trabajajkunamanta ashkhasqa mana testigosta chejnikuwanchejchu. Paykunaqa trabajollankuta ruwashanku”, nispa. Croaciamanta uj hermanopis pitachus tatasnin sinchʼita ñakʼaricherqanku nin: “Sutʼita reparani Satanás ñakʼarichiwasqanta, mana tatasniychu”, nispa (Efe. 6:12).

4. ¿Imatá yachakusunman Jesusmanta, Estebanmantawan? (Fototawan qhawariy).

4 Cristianosqa qhatiykachawanchej chaykunata mana chejnikunchejchu, astawanqa Diosmanta paykunapaj mañapunchej (Mat. 5:44). Jesusmanta, discipulon Estebanmantawan parlarina. Romano soldados Jesusta rakhu kʼaspiman clavaykusqankutawan Jesusqa Diosmanta mañakorqa: “Tatáy, paykunata perdonay”, nispa (Luc. 23:34). Jesusqa chay soldadosta Jehová perdonananta mañakusharqa. Chay soldadosqa kurajkunasninku kamachisqankuta kasukuspa Jesusta wañuchisharqanku. Ichapis Jesusqa chaypi kasharqanku chay ashkha runaspajpis mañapushallarqataj. Chay runasqa Jesuspa enemigosnin tanqasqankuraykulla Jesusta wañuchinankuta mañakorqanku. Jesusqa yacharqa chay runasqa mana allinta reparakuspalla chayta ruwashasqankuta. Estebanpis Diosmanta mañakullarqataj wañuchinankupaj rumiswan chʼanqaykusharqanku chay runasta perdonananta (Hech. 7:58-60). ¿Uyarerqachu Jehová Jesuspa mañakusqanta, Estebanpa mañakusqantapis? Arí. Jesusta juchachaypi, wañuchiypi yanapakorqanku chaykunamanta ashkhasqa aswan qhepaman arrepientekorqanku, Jesuspi creerqanku, bautizakorqankutaj (Hech. 2:36-41). Chantapis Tarsomanta Sauloqa pichus Estebanta wañuchishasqankuta allinpaj qhawarqa chay, aswan qhepaman cristianoman tukorqa. Chay mana allin imasta mana yachaspalla ruwasqanmantapis mayta pesachikorqa (1 Tim. 1:13).

Uj hermano carcelpi wisqʼasqa orakushan, uyanqa qʼoyolla kashan. Uj guardiataj payta qhawashan.

Jesús jina, Esteban jina pikunachus qhatiykachawanchej chaykunapaj mañapuyta atinchej (4 parrafota qhawariy).


5. ¿Imatá Cesarmanta yachakunki?

5 Kunanpis Jehovaqa qhatiykachawanchej chaykunapaj mañapojtinchej uyarillawanchejtaj. Cesarmanta parlarina. Payqa Venezuelamanta. Cesarpa tatanqa paywan maytapuni japʼinakoj Jehovaj testigon kasqanrayku. César nin: “Mamayqa familiaykuta, tataykutapis sumajta atiendewaj kayku. Payqa Diospa Gobiernonta ñaupajmanpuni churaj, nitaj tataytaqa ni jaykʼaj qonqarparejchu. Hermanosniyta, noqatapis yachachiwaj kayku tataykutaqa respetanaykupuni kasqanta, kasukunaykutaj kasqanta, Diospa kamachiykunasninman churanakoj imasta ruwanaykuta nejtillan mana”, nispa. Tiemponmanqa Cesarpa tatan cambiayta qallarerqa. César nin: “Uj kuti Jehovamanta tukuy sonqopuni mañakorqani, chantá tatayta tapurerqani sichus Bibliata noqawan estudiayta munasqanta. ‘Ya’ niwajtintaj maytapuni kusikorqani”, nispa. Tiemponmantaj tatanqa bautizakorqa. Mana tukuy churanakojkunapunichu ajinata cambiankuman. Jinapis wakenqa cambianku allinta purisqanchejrayku, respetowantaj parlasqanchejrayku. Cambiasqankumantataj mayta kusikunchej. Maytapuni munanchej jallpʼantinmanta khuyakoj Juez Jehová payman qayllaykunankupaj paykunata yanapananta (Gén. 18:25).

6. Marcos 13:13 nisqanman jina, ¿imajtintaj runas chejnikullawanchejtaj?

6 Runasqa chejnikuwanchej Jesusta apoyasqanchejrayku. Uj kuti Jesusqa discipulosninta nerqa: “Sutiyrayku tukuy runaspa chejninan kankichej”, nispa (Marcos 13:13 leey). Jesús “sutiyrayku” nispa, ¿imamantá parlashanman karqa? “Sutiyrayku” nispa Jesusqa parlasharqa pichus pay kasqanmanta, Diospa Gobiernonpitaj Rey kananpaj autoridadta japʼisqanmanta. Cheqa cristianostaqa chejnikuwanchej kay jallpʼamanta gobiernospi atienekojkuna. Paykunaqa mana Jehovaj churasqan Gobiernopichu atienekunku. Jesucristoqa 1914 watamantapacha kamachishanña, tumpamantawantaj tukuy gobiernosta chinkachenqa.

7, 8. ¿Imajtintaj Jehovata yupaychajkunamanta wakin runas burlakuwanchej? (Juan 15:18-20; fotostawan qhawariy).

7 Runasqa chejnikuwanchej mana Satanaspa mundonmanta runas jinachu kayta munasqanchejrayku. Jesús nerqa runasqa discipulosninta chejnikunankuta “mana kay mundomanta runas jinachu” kasqankurayku (Juan 15:18-20 leey). Ñaupa tiempomanta cristianos jinallataj noqanchejpis nipuni munanchejchu kay mundomanta runas jina yuyayta, puriyta, ni parlaytapis. Chayraykutaj runasqa noqanchejmanta burlakuwanchej trabajopi chayri escuelapi (1 Ped. 4:3, 4). Jinapis wakin runasqa tiempowan cambianku, respetawanchejtaj. Chaytaj mayta kusichiwanchej.

8 Centroamericamanta hermanonchej Ignaciomantaqa ujnin profesornin escuelapi ashkha watastapuni burlakusqa Bibliaj nisqanman jina kausasqanrayku. Niraj bachiller llojsishajtintaj, profesornin tapurisqa imajtinchus Bibliaj nisqanman jinallapuni kausakusqanta, chay jinata wajkuna asipayajtinkupis. Ignaciotaj profesorninman kutichisqa, Diospa kamachiykunasnenqa paypa allinninpaj kasqanta. Chantá tantakuyman jamurinanta nisqa. Ignacioqa maytapuni tʼukusqa profesornin Tantakuna Wasiman jamusqanmanta. Profesorninpis mayta tʼukullasqataj congregacionmanta hermanos chunka makiwan japʼikusqankumanta, tantakuykunamantaj jamullasqapuni. Tiempowantaj Bibliata estudiayta qallarisqa. Estudiasqanraykutaj paymantapis burlakullasqankutaj, jinapis ñauparillasqapuni bautizakunankama.

Kayqa Ignacio escuelapi kashasqanmanta uj rikuchiylla: 1) Profesorqa Ignaciomanta burlakushan compañerosninpa ñaupaqenpi. Ignaciotaj respetowan chʼinllamanta uyarishan. 2) Profesorqa Ignacioj nisqanta sumajta uyarishan.

Mashkha watayoj kaspapis mana manchachikuspa imapichus creesqanchejmanta parlariyta atinchej (8 parrafota qhawariy).b


9, 10. 1) ¿Imapiwantaj mana Satanaspa mundonmanta runas jinachu kanchej? 2) ¿Imatá apóstol Pablomanta yachakusunman?

9 Chantapis mana Satanaspa mundonmanta runas jinachu kanchej, ni politicaman, ni guerrasmanpis satʼikusqanchejrayku (Juan 18:36). Romanos 13:1 versiculopi kamachiwasqanchejman jina, tiyakunchej chay nacionpa leyesninta kasukunchej. Jinapis mana politicaman satʼikusqanchejrayku mana ima cargota japʼinapajpis candidateanchejchu, nitaj pi politicopajpis votanchejchu. Chaytataj ruwanchej Jehovallata apoyasqanchejrayku, Gobiernontawan, mayqentachus Cristo kamachishan chayta. Ashkha hermanosninchejqa carcelpi wisqʼasqa kashanku Jesuspi creesqankurayku, nisqantataj kasukusqankurayku. Jinapis apóstol Pablo jina predicashallankupuni. Pabloqa ashkha watasta predicallarqapuni carcelpi kashaspa, alquilakusqan wasipi preso kashaspapis (Hech. 24:27; 28:16, 30). Payqa sumaj willaykunata tukuy uyariyta munajman willarerqapuni, kachunku carcelmanta guardias, reypa kamachina wasinpi llankʼajkuna, kamachejkuna, reyespis. Ichá willarillajtaj Romamanta kamachej Neronpa mandonpi kaj autoridadesmanpis (Hech. 9:15).

10 Kunanpis hermanosninchejqa carcelpi kashaspapis predicankupuni tukuy uyariyta munajkunaman: juecesman, autoridadesman, guardiasmanpis. Uj hermanonchejta cuartelman mana risqanrayku carcelman wisqʼaykorqanku sojta watasta. Jinapis payqa mana chayta castigota jinachu qhawarqa. Manaqa allin sonqoyoj runasta tarinanpaj Jehovamanta uj asignacionta jina qhawarqa. Ajina runasman predicananchejpaj Jehová yanapawajtinchejqa mayta kusikusunman (Col. 4:3). Diosta sirvikusqanchejrayku runas chejnikuwajtinchejpis mana chayllachu kusichiwanchej. Chaymanta astawan parlarina.

¿IMAJTINTAJ KUSISQA KAYTA ATISUNMAN CHEJNIKUWAJTINCHEJPIS?

11. ¿Imajtintaj qhatiykachawajtinchej creeyninchej astawan sinchʼiyan? Sutʼinchariy.

11 Bibliaj nisqanqa juntʼakushanpuni. Bibliaj ñaupaj kaj profecianpi Jehová nerqa Satanaswan Satanasta apoyajkunawan, nisunman mirayninwan, Jehovata munakuspa sirvejkunata chejnikunankuta (Gén. 3:15). Jesuspis ashkha kutispi nerqa Diospa kamachisninta chejnikunankuta. Chaytaj tawantin Evangeliospi qhelqasqa kashan (Mat. 10:22; Mar. 13:9-12; Luc. 6:22, 23; Juan 15:20). Bibliata waj qhelqajkunapis kikillantataj nerqanku (2 Tim. 3:12; Sant. 1:2; 1 Ped. 4:12-14; Jud. 3, 17-19). Chayrayku qhatiykachawajtinchejqa mana tʼukunchejchu. Astawanpis kusikunchej Bibliaj nisqan juntʼakushasqanmanta. Chaypi sutʼita reparanchej cheqa Diostapuni yupaychakushasqanchejta. Uj hermananchej maypichus testigos prohibisqa kashanku chay lugarpi tiyakun. Pay nin: “Jehovaman kausayniyta qopushaspaqa yacharqani ima ratopis qhatiykachanawankuta. Chayrayku pruebaspi kashaspaqa mana mancharinichu, nitaj tʼukunichu”, nispa. Mana waj runasllachu hermananchejpa contranpi kasharqanku, qosanpis contrallanpitaj kasharqa. Payqa mayta sufrichej, Biblianta, publicacionesnintapis ruphaykuchipoj. Ajinapi rikukuspapis hermananchejqa mana saykʼuporqachu, astawanpis creeynin sinchʼiyarqa (Heb. 10:39). Pay nillantaj: “Bibliapeqa qhatiykachanawanchejta nisharqaña. Chayrayku yacharqaniña noqatapis qhatiykachanawankuta. Qhatiykachawasqankuraykutaj convencekorqani kaypuni cheqan religión kasqanmanta”, nispa.

12. ¿Imataj uj hermanota yanaparqa carcelpi kashajtin aguantananpaj?

12 Qhatiykachanawanchejta yachaspapis ichá mana aguantayta atillasunmanchu. Ujnin hermanonchej carcelpi kasqanmanta kayta nin: “Wakin kuteqa sinchʼita phutikoj kani, umphulla kaj kani, waqaylla chayawaj”, nispa. ¿Imataj aguantananpaj yanaparqa? Pay nin: “Orakojpuni kani. Sapa paqarin rijchʼariytawankama ñaupajtaqa orakojraj kani. Diapitaj ima pasawajtenqa Jehovawan parlarikojpacha kani. Sufrichiwasqankumanta rabiakojtiytaj bañopi wisqʼaykakamuytawan orakoj kani”, nispa. Chantapis hermanonchejqa tʼukurillajtaj ñaupa tiempomanta, kunan tiempomantapis Jehovaj kamachisninpi. Pikunachus qhatiykachajtinku aguantarqanku chaykunapi. Chaytaj payta yanaparqa aguantananpaj, Jesús discipulosninman nerqa jinataj sonqo tiyasqa kananpaj (Juan 14:27; 16:33).

13. Runas chejnikuwajtinchejpis, ¿imataj yanapallawasunmantaj aguantanapaj?

13 Purajmanta munanakusqanchejqa runas chejnikuwajtinchejpis aguantanapaj yanapawanchej. Jesusqa wañupunankama Tatanta, amigosnintapis tukuy sonqopuni munakorqa (Juan 13:1; 15:13). Noqanchejpis Jehovata, hermanosninchejtawan astawan munakunapaj kallpachakusunchej chayqa, runas chejnikuwajtinchejpis aguantayta atisunchej. Chayta astawan entienderina apóstol Pabloj kausayninmanta parlarispa.

14. Wañuy patapi rikukunan kajtinpis, ¿imataj Pablota yanaparqa aguantananpaj?

14 Niraj wañuchishajtinku apóstol Pabloqa munasqa amigon Timoteoman uj cartata escriberqa. Chaypitaj nerqa: “Diosqa espiritunta qowarqanchej, mana manchalis kananchejpajchu, manaqa atiyniyoj, munakuyniyoj, allin yuyayniyojtaj kananchejpaj”, nispa (2 Tim. 1:7). Chaywan niyta munasharqa uj cristiano Jehovata maytapuni munakojtenqa, pruebasta aguantananpaj wakichisqa kasqanta, sinchʼi pruebas kajtinpis (2 Tim. 1:8). Apóstol Pablotaqa Jehovata munakusqan yanaparqa mana manchachikuspa sirvinallanpajpuni, wañuy patapi rikukunan kajtinpis (Hech. 20:22-24).

15. ¿Imaynasmantá rikukun hermanosninchej purajmanta munanakusqanku? (Fototawan qhawariy).

15 Qhatiykachasqa hermanosninchejtaqa aguantasqankurayku mayta munakunchej. Imaynatachus Aquilawan Priscilawan apóstol Pablota yanapanankupaj kausayninkuta wañuy pataman churarqanku, ajinallatataj ashkha cristianospis hermanosrayku tukuy sonqo chayta ruwanku (Rom. 16:3, 4). Rusiapeqa ashkha hermanos juzgadosman rinku presochasqa hermanosta kallpacharinankupaj. Uj pacha ujnin hermananchejta presochasqanku. Pay juzgadopi kashajtintaj ashkha hermanos juzgadoman jamusqanku. Hermanosta rikuspataj hermananchejqa kusiymanta unaysituta tʼukulla qhepakusqa. Nipuni parlarillaytapis atisqachu. Hermananchejqa kallpata necesitashajtinpuni hermanospa munakuyninta rikusqa. Chaytaj mayta kallpachasqa. Chayrayku nisunman purajmanta munanakusqanchejqa runas chejnikuwajtinchejpis aguantanapaj yanapawasqanchejta. Chaytaj mayta kusichiwanchej.

Iskay policías uj hermananchejta presota patrulla automan apaykushanku, ashkha hermanostaj tʼajllarikushanku.

Testigos prohibisqa kashanchej chay lugarespipis hermanosninchejqa mayta munanakusqankuta rikuchishanku (15 parrafota qhawariy).c


16. Qhatiykachawajtinchejpis, ¿imajtintaj apóstol Pedro nisqanman jina kusisqa kayta atillasunmantaj? (1 Pedro 4:14).

16 Runas chejnikuwajtinchejpis aguantaspaqa Diosta kusichinchej (1 Pedro 4:14 leey). Apóstol Pedro nerqa Diosta sirvisqanchejrayku qhatiykachawajtinchejqa kusisqa kasqanchejta. Qhatiykachasqa kajtinchejqa sutʼi rikukun Diospa espiritun noqanchejpi kashasqan. Pedroqa pay kikinpuni yacharqa imaynachus Jehovata kusichiy kasqanta, imaynachus qhatiykachawajtinchej aguantay kasqantapis. 33 watamanta Pentecostés pasayta, temploj capitannin guardiaswan rerqa Pedrotawan chay waj apostolestawan predicasqankurayku presochamunankupaj. Chaypachataj Pedroqa mana manchachikuspa creesqanman jina parlarqa (Hech. 5:24-29). Chay qhepata paykunata maqaykojtinkupis Pedrowan apostoleswanqa predicallarqankupuni. Paykunaqa kusisqas kasharqanku “Jesuspa sutinrayku ñakʼarisqankumanta”. Noqanchejpis pruebaspi kaspaqa kusisqas kasunman (Hech. 5:40-42).

17. ¿Imatataj Jesús discipulosninman nerqa wañuchinanku kashajtin ñaupaj chʼisin?

17 Jesusqa wañuchinanku kashajtin ñaupaj chʼisin discipulosninman nerqa: ‘Noqata munakuwajtaqa Tatay munakonqa. Noqapis payta munakullasajtaj’, nispa (Juan 14:21). Maytapuni kusikusun manaña pipis chejnikuwajtinchej, astawanpis Jehovata sirvikusqanchejrayku tukuy munakuwajtinchej (2 Tes. 1:6-8). Chaykamataj yuyarikunapuni imajtinchus kusisqa kayta atisqanchejta runas chejnikuwajtinchejpis, chaymin soqochawasunchej, kallpatapis qowasunchej.

YUYARIKUNAPAJ

  • ¿Imajtintaj runas Jesuspa discipulosninta chejnikuwanchej?

  • ¿Imaynatataj purajmanta munanakusqanchej runas chejnikuwajtinchejpis aguantanapaj yanapawanchej?

  • ¿Imajtintaj runas chejnikuwajtinchejpis kusisqa kayta atisunman?

149 TAKIY Jehová Dios atipasqanmanta takiy

a Wakin sutisqa cambiakun.

b FOTO: Ignacio profresorninman predicasqanmanta uj rikuchiylla.

c FOTO: Kayqa uj rikuchiylla. Uj hermanata carcelman apashanku Diosta kasukusqanrayku, hermanostaj kallpachashanku.

    Quechuapi publicaciones (1993-2026)
    Wisqʼanapaj
    Yaykunapaj
    • Quechua (Bolivia)
    • Wajman apachinapaj
    • Configuración
    • Copyright © 2026 Watch Tower Bible and Tract Society of Pennsylvania
    • Condiciones de uso
    • Política de privacidad
    • Configuración de privacidad
    • JW.ORG
    • Yaykunapaj
    Wajman apachinapaj