Diospa palabranta aswan ‘sumajta yachachina’

1. ¿Imatataj tukuy cristianos yachakunanchej tiyan, chanta imaraykutaj? (2 Timoteo 4:2; dibujotawan qhawariy).

JESUSQA yachachisqasninman nerqa: “Runasta discipulosniyman tukuchimuychej. […] Paykunaman kasukuyta yachachimuychej imastachus noqa kamacherqaykichej chay tukuy imasta”, nispa (Mat. 28:19, 20). Chaypi reparanchej tukuy cristianos wajkunaman yachachinapuni kasqanta. Yachanchej Jehová “allin sonqoyoj” runasta llajtanman pusamusqanta, angelestaj paykunata tarinapaj yanapawasqanchejta (Hech. 13:48; Juan 6:44; Apo. 14:6). Jinapis noqanchejqa paykunaman Jehovamanta yachachiyta yachakunanchej tiyan. Apóstol Pablomanta, Bernabemantawan parlarina. Bibliapeqa nin Iconiomanta sinagogapi predicashajtinku ‘sumajta willasqankurayku ashkha judíos, jinallataj ashkha griegospis creerqanku’ nispa (Hech. 14:1). Chaypi sutʼita reparanchej Pablowan Bernabewanqa ‘sumajta yachachiyta’ yachakusqankuta (2 Timoteo 4:2 leey). Tukuy cristianospis sumajta yachachiyta yachakunanchej tiyan.

2. ¿Imaraykutaj wakinkuna yuyanku mana aswan sumaj yachachejkuna kayta atinankuta?

² Wakenqa ichapis yuyankuman allin yachachejkuna kayta mana atinankuta. Ichapis ninku: “Pisillata leeyta yachani” chayri “mana allintachu yachachini, mana chaypaj jinachu kani”, nispa. Ñaupa tiempomanta Diospa wakin kamachisninpis ajinapi rikukorqanku (Éxo. 4:10; Jer. 1:6). Wakin hermanostaj ninku: “¿Imajtintaj mana waj hermanosta jina allinchu riwanri? Nichá allintachu yachachini ari”, nispa. Chayraykutaj desanimakunku. Jinapis mana tukuychu sumaj willaykunata willasqanchejta uyariwasun. Chantapis allinchus manachus rinawanchejqa mana noqanchejmantachu kashan. Jehovawan angeleswanqa yanapawanchej allin sonqoyoj runasta tarinapaj. Jinapis kallpachakuyta munanchej runas uyariyta munanawanchejpaj jina willanapaj. Kay yachaqanapitaj kinsa yuyaychaykunata yachakusun, chaykunataj yanapawasun aswan sumaj yachachejkuna kanapaj.

RUNASTA YANAPAYPI PIENSARINA

3. ¿Imaraykú Jesús runaspa sonqonkuman chayayta aterqa?

³ Bibliaqa Jesusmanta nin: “Payqa yachallarqa imachus runaj sonqonpi kasqanta”, nispa (Juan 2:25). Chaytaj niyta munan Jesusqa imatachus runas piensasqankuta, imaraykutajchus imatapis ruwasqankuta yachayta atisqanta. Imatachus necesitasqankuta yachasqanraykutaj, Jesusqa parlasqanwan runaspa sonqonkuman chayayta aterqa. Payqa yacharqa runasqa Diosman qayllaykunankupaj yanapata necesitasqankuta, sonqochasqa kaytapis. Imajtinchus religionta kamachejkunaqa mayta paykunata sufrichisharqanku (Mat. 9:36; 23:4). Chayrayku Jesusqa Orqopi Yachachishaspa chay imasmanta yachacherqa. Ashkha runastaj Jesuspa yachachisqanta sumajta uyarerqanku, imachus paykunata llakichisqanmanta parlasqanrayku.

4. ¿Imaynatá runasta yanapariyta munasqanchejta rikuchinchej? (Fotostawan qhawariy).

⁴ ¿Imaynatá runasta yanapariyta munasqanchejta rikuchinchej? Llakiykunasninkuta entiendenapaj kallpachakuspa. Paykunaqa kay mundota Kuraj Supay kamachisqanrayku tukuy imaymanamanta sufrishanku. Chayta yachaytaj yanapawanchej predicanchej chay runasta astawan yanapariyta munanapaj. Kay imaspi tʼukurisunman: Ima noticiachus willakusqanmanta, ¿runas llakisqachu kashanku? ¿Tatas llakisqachu kashanku wawasninkuta escuelapi imapis pasananmanta? ¿Trabajopis manañachu kan? Ashkha runasqa mana yachankuchu Biblia sumaj imas kananta willasqanta. Chayrayku piensarina kay “llakiy” tiempopi imaynachus paykunaj kausayninku kasqanpi (2 Tim. 3:1; Isa. 65:13, 14).

5. ¿Imaspitaj Jesús mana fariseos jinachu karqa? (Mateo 11:28-30).

⁵ Jesusqa runasta munakorqa. Paykunataj chayta repararqanku Jesús paykunawan imaynachus kasqanpi. Payqa mana fariseos jinachu karqa. Fariseosqa wajkunamanta aswan sumaj kasqankuta yuyakoj kanku, kʼumuykachachejtaj kanku (Mat. 23:13; Juan 7:49). Jesustaj runaswan kʼacha kaj, respetajtaj. Payqa “llampʼu sonqo, kʼumuykukoj sonqotaj” karqa, chayraykutaj sumaj yachachej karqa (Mateo 11:28-30 leey). Noqanchejpis runaswan kʼachas kananchej tiyan, respetananchejtaj tiyan.

6. ¿Imataj yanapawasun willasqanchejta mana uyariyta munankuchu chayri noqanchejwan phiñakunku chaykunawan kʼachas kanapaj, respetanapaj ima?

⁶ Wakin runasqa willasqanchejta mana uyariyta munankuchu, wakinkunataj noqanchejwan phiñakunku. ¿Imatá ruwasunman chay kutispi? Jesusqa paykunata aguantananchejta yuyaychawarqanchej. Jinapis kayta yuyaychallawarqanchejtaj: “Qankunata chejnejkunapajpis allin kajta ruwapullaychejpuni. Qankunata maldicejkunatapis bendecillaychejpuni, insultasojkunapajpis Diosmanta mañapullaychejpuni” (Luc. 6:27, 28). Wakin runasqa ima problemapi chayri ima llakiypi kasqankurayku ichá willasqanchejta mana uyariwasunmanchu. Chayta yuyarikoyqa yanapawasun paykunawan kʼachas kanapaj. Wakenqa willasqanchejta manapuni uyariyta munankuchu. Jinapis wakenqa noqanchejwan phiñakunkuman chayri mana uyariwasunmanchu, familiankupi problemasmanta chayri waj imasmanta llakisqa kashasqankurayku, manataj noqanchejwan phiñasqa kasqankuraykuchu. Chayri ichapis phiñasqa kashajtinkupuni wasinkuman chayarqanchej. Imayna kajtinpis, kay yuyaychayman jina ruwana: “Kʼacha simiwanpuni parlaychej, kachiwan kachinchasqata jina. Ajinamanta yachankichej sapa runaman imaynatachus kutichinaykichej kasqanta” (Col. 4:6). Runasmanta llakikusun chay, kausayninkupi problemasniyoj kasqankutataj reparasun chayqa, paykunata yanapananpaj jina yachachisun.

BIBLIAWANPUNI YACHACHINA

7. ¿Imawantaj Jesús runasman yachachej? (Juan 7:14-16).

⁷ Jesusqa mana yuyasqanman jinallachu yachacherqa, manaqa Diospa Palabranpi nisqanman jinapuni. Chaytataj ruwaj, runas facilta entiendenankupaj jina, yuyarikuyta atinankupaj jinataj. Biblia nin: “Runasqa chay jinata yachachisqanmanta mayta tʼukorqanku, payqa atiyniyoj jina yachachisharqa, manataj leymanta yachachejkuna jinachu”, nispa (Mar. 1:22; Biblia de estudio nisqapi chay versiculoj sutʼinchayninta leeriy “No como los escribas”). Jesuspa tiemponpi leymanta yachachejkunaqa, religionta kamachejkuna nisqankuman jinalla astawan yachachej kanku. Jesustajrí yachachishaspa Qhelqasqaspi nisqanta kutin kutita oqharej. Payqa Tatanwan khuska cielopi kausakusqanrayku ashkha imasta yacharqa. Jinapis chay yachasqanwanqa mana runasta tʼukuchejchu, nitaj yuyachejchu paykuna ni imata yachasqankuta. Astawanpis Diospa Palabranwanpuni yachachej imachus Tatanpa munaynin kasqanta (Juan 7:14-16 leey). Jesusmantaqa tukuy cristianos mayta yachakusunman.

8. ¿Imaynatá apóstol Pedro Jesús jina ruwarqa?

⁸ Jesuspa discipulosnenqa pay jinallataj Diospa Palabranwanpuni yachacherqanku. 33 watapi Pentecostés pʼunchaypi apóstol Pedro discursota qosqanmanta parlarina. Pedroqa mana sumaj escuelaspichu estudiarqa. Jinapis Jesuspi ima profeciaschus juntʼakusqanta Diospa Palabranwan sumajta sutʼincharqa, runaspa sonqonkumantaj chayarqa (Hech. 2:14-37). Chanta, ¿imataj karqa chay día? “Pedroj parlasqanta tukuy sonqo japʼikojkunaqa bautizakorqanku. Chay pʼunchayllataj runasqa kinsa waranqa jina creejkunaman yapakorqanku” (Hech. 2:41).

9. ¿Imajtintaj Bibliawanpuni yachachinanchej tiyan?

⁹ Biblialla runaspa kausayninkuta cambiayta atin, ajinamanta Diosta kusichinankupaj (Heb. 4:12). Chayrayku Bibliawanpuni yachachinanchej tiyan. Noqanchejqa ‘Diospa palabrantapuni willayta’ munanchej, manataj yuyasqallanchejtachu (2 Tim. 4:2). Proverbios 2:6 nin: “Jehová Diosmin yachaytaqa qon, pay parlajtin runasqa yachakunku, allinta reparaytapis yachakunku”, nispa. Bibliawanpuni runasman yachachispaqa, saqeshanchej Jehová parlananta (Mal. 2:7). Biblia imatachus yuyaychasqanqa aswan sumajpuni, runas imatachus yuyaychasqankumanta nisqaqa. Munanchejtaj tukuy runas chayta reparanankuta. Bibliaqa Diospa yuyaychasqan, yanapawanchejtaj Diosta kusichinapaj, noqanchejpis kusisqa kausakunapaj (2 Tim. 3:16, 17).

10. ¿Imatá ruwasunman estudionchej Bibliamantapuni yachakushasqanta reparananpaj?

¹⁰ Uj estudiota ruwanapaj wakichikushaspaqa, piensarina ima textostachus estudionchejman rikuchinapi. Chantapis reparachina tiyan videosta, fotostapis rikuchisqanchejqa astawan entiendenanpaj yanapaslla kasqanta. Ajinamanta Bibliamantapuni yachakushasqanta reparananpaj. Estudiashaspañataj estudionchejta yanapananpaj ajllarqanchej chay textosta leerina. Yanaparinataj imatachus chay textosmanta yachakusqanpi piensarinanpaj. Fotosta, videostawan rikuchiytawantaj, yanaparina Bibliamanta ima yuyaychaykunatachus chaypi yachakusqanta reparananpaj. Jinapis chayqa mana niyta munanchu ashkhata parlananchejta, nitaj tukuynin rikhurej textostachu leenanchejta. Uj versiculota leeytawan saqena estudionchej tʼukurinanta. Ajinamanta imatachus niyta munasqanta entiendenanpaj. Watejmanta versiculota leerina kajtintaj ujtawan leerisunman. Chay imasta ruwasun chayqa, estudionchejqa reparanqa Bibliamantapuni yachakushasqanta, manataj uj libromantachu, uj fotomantachu chayri uj videomantachu yachakushasqanta (1 Cor. 2:13).

11, 12. 1) ¿Imaynatá estudionchejwan pacienciakusqanchejta rikuchisunman? (Hechos 17:1-4; fototawan qhawariy). 2) ¿Imatá wakin runasmanta yuyarikunapuni tiyan, chanta imaynatá paykunata yanapasunman?

¹¹ Estudionchej Bibliamanta ujnin yachachiyta mana japʼikuyta atillanchu chayqa, Pabloj yuyaychasqanmanta yuyarikuna. Pay nerqa: ‘Diospa palabranta willay mayta pacienciakuspa’, nispa. Mana tukuypunichu kikin tiempopi ñauparinku. Wakin yachachiykunaqa noqanchejpaj facilta entiendeyta atinapaj jina kanman. Jinapis wakenqa chay yachachiykunata unaypi entiendenkuman. Tesalonicamanta judiosqa Pabloj yachachisqanta mana chay ratochu entienderqanku. Chayrayku Pabloqa paykunaman kutin kutita Diosmanta Qhelqasqasmanta sutʼincharqa. Ajinamanta wakin judiosqa paypa yachachisqanta entienderqanku (Hechos 17:1-4 leey).

¹² Estudiosninchejwan pacienciakusqanchejta rikuchillanchejtaj, paykuna tapuykunaman kutichinankuta suyarispa, nitaj noqallanchej anchata parlaykuspa. Chantapis sumajta uyarina imatachus paykuna yuyasqankuta entiendenapaj. Chantá imamantapis imatachus Dios yuyasqanta entiendenanpaj, ajllasqanchej textosta leerina, sutʼincharina ima. Chantapis kayta yuyarikunapuni: Wakin runaspataqa ni jaykʼaj Biblianku kaporqachu, ni imatataj Bibliamanta yachankuchu. Chayrayku allin kanman Mosoj Jallpʼapi Kausajkunapaj Diospa Palabran Bibliata imprimisqatapuni apapunanchej. Biblia imasmantachus parlasqanta yachananpajtaj rikuchisunman, “Diospa Palabranmanta yachakuna” nisqa parteta. Chaytaj kashan Bibliaj qallariyninpi. Chaypi kaj 15 tapoyqa parlan Biblia imaynatachus kusisqa kausakunapaj yanapawasqanchejmanta. Chayrayku Biblia kausayninpi yanapayta atisqanta reparananpaj, chaypi rikhurej wakin versiculosta leeripusunman. Sichus estudiosninchejta reparachisun Biblia kausayninkupi yanapayta atisqanta chayqa, paykunaqa yachakusqankuman jina kausakuyta qallarenqanku, astawantaj yachakuyta munanqanku.

JEHOVATA REJSINANKUPAJ YANAPANA

13. Bibliamanta yachachishaspa, ¿pimantataj astawan parlananchej tiyan? Kikinchariy.

¹³ Runasta yanapayta munanchej Jehovata rejsinankupaj, paymantaj qayllaykunankupaj (Sant. 4:8). Kaypi piensarina: Tutan uj runa uj imata chinkarpachin. Noqanchejtaj linternawan kʼanchaspa yanaparinchej. Payta yanaparishaspaqa, ¿noqanchej kikintachu kʼanchaykukunchej? Mana. Astawanpis imatachus maskʼashan chay cheqallata kʼanchanchej. Ajinallatataj runasman Bibliamanta yachachishaspaqa, munanchej Jehovapuni paykunaman yachachishasqanta reparanankuta, manataj noqanchej ashkhata yachasqanchejtachu. Chayrayku yachachishaspaqa Jehovamantapuni, imatachus yuyasqanmantapunitaj parlananchej tiyan.

14. ¿Imaynatá estudionchejta yanapasunman Jehovata kusichiyta munananpaj?

¹⁴ Estudioykiman Jehovata munakuyta yachachiy. Ajinamanta payta kusichiyta munanqa (Pro. 27:11). Estudionchejmanqa Jehovaj testigon kananpaj yachachinchej imachus allin, imatajchus mana allin kasqanta. Jinapis munanchej astawanqa Jehovata munakusqanrayku kausayninpi cambiosta ruwananta. Uj imata mana saqeyta atishallanchu chayqa, kay imasta tapurisunman: “¿Imaraykutaj Jehová chay ruwayta chejnikun? ¿Imajtintaj Jehová imachus gustasusqanta saqenaykita munan? Chayta mañasusqanpi, ¿imaynatá Jehová munakususqanta rikuchisunki?”. Estudionchejta Jehová imayna kʼachachus kasqanpi piensarichispaqa, yanapashanchej Jehová maytapuni munakusqanta reparananpaj. Chayta reparaspataj Jehovata munakonqa, kusichiytataj munanqa.

ASWAN SUMAJ YACHACHEJKUNA KANAPAJ KALLPACHAKUNALLAPUNI

15. ¿Imatá ruwasunman aswan sumaj yachachejkuna kanapaj?

¹⁵ Jehovamanta yanapata mañakuna, aswan sumaj yachachejkuna kanapaj imaspichus mejorananchej kasqanta reparachinawanchejpaj (1 Juan 5:14). Chantapis reunionespi sumaj yachachejkuna kanapaj yachachiwasqanchejta sumajta uyarina, chayman jinataj ruwana. Ajinamanta Jehová bendeciwasun. Bibliamanta yachachej rishaspataj sumajta yachachej hermanowan chayri hermanawan acompañachikusunman. Nisunmantaj imapichus mejorananchejta ninawanchejta. Chantapis piensarina imatachus estudionchej uj temamanta yachasqanta, imatatajchus mana. Chaytaj yanapawasun estudionchejpi piensarispa imastachus astawan sutʼincharinata yachanapaj. Estudionchejta yanapanallataj Bibliamanta yachakusqan, Jehová allin kausayta apamunanta nisqanpis may sumajpuni kasqanta reparananpaj. Ajinamanta yanapasun Jehovaj amigon kananpaj, kusisqataj kausakunanpaj (Sal. 1:1-3).

16. ¿Imajtintaj aswan sumaj yachachejkuna kanapaj kallpachakunallapuni tiyan?

¹⁶ Jehovamanta yachacheyqa maytapuni kusichiwanchej. Paraisopitaj aswan ashkha runasmanraj yachachina kanqa. Chayrayku sumaj willaykunata willashaspaqa, runasta yanapaypi piensarinallapuni, Bibliawanpuni yachachina, Jehovamantapunitaj parlana. Chay imasta ruwasun chayqa, aswan sumaj yachachejkuna kasun.