ROZDZIAŁ 4
„Jehowa (...) ma wielką moc”
1, 2. Jakie zdumiewające rzeczy Eliasz widział już w życiu i jakie niezwykłe wydarzenia obserwował z jaskini na górze Horeb?
ELIASZ widział już wiele zdumiewających rzeczy. Widział kruki, które dwa razy dziennie przynosiły mu jedzenie, gdy się ukrywał. Widział, jak podczas długiej klęski głodu w dwóch naczyniach nigdy nie wyczerpał się zapas mąki i oliwy. Widział nawet ogień spadający z nieba w odpowiedzi na jego modlitwę (1 Królów, rozdziały 17 i 18). Ale czegoś takiego jeszcze nie widział.
2 Kiedy przykucnął przy wejściu do jaskini na górze Horeb, stał się świadkiem szeregu wyjątkowych wydarzeń. Najpierw zerwał się wiatr. Był tak silny, że rozłupywał góry i kruszył skały, musiał więc przeraźliwie, ogłuszająco wyć. Potem nastąpiło trzęsienie ziemi, które wyzwoliło potężne siły uwięzione w skorupie ziemskiej. Na koniec pojawił się ogień. Gdy ogarnął okolicę, Eliasz na pewno czuł jego nieznośny żar (1 Królów 19:8-12).
3. Przejawy jakiej cechy Boga widział Eliasz i gdzie my możemy ją dostrzec?
3 Wszystkie te wydarzenia miały ze sobą coś wspólnego — były przejawem niezwykłej potęgi Jehowy Boga. Oczywiście nie musimy zobaczyć cudu, żeby sobie uświadomić, że Bóg dysponuje mocą. W gruncie rzeczy nietrudno ją zauważyć. Biblia wspomina, że dowodem „wiecznej mocy i boskości” Jehowy są Jego dzieła (Rzymian 1:20). Pomyślmy tylko o oślepiających błyskawicach i huczących grzmotach w czasie burzy, o zachwycającym widoku potężnego wodospadu lub o niewyobrażalnym bezmiarze nieba usianego gwiazdami! Czy nie widzimy w tym wszystkim mocy Boga? A jednak w dzisiejszym świecie niewiele osób tak naprawdę ją dostrzega. Jeszcze mniej właściwie ją ocenia. Tymczasem dzięki zrozumieniu, czym jest ta cecha Jehowy, zyskujemy kolejne powody, żeby się do Niego zbliżyć. Dlatego w tej części książki omówimy ten przymiot szczegółowo.
„Jehowa tam przechodził”
Jeden z podstawowych przymiotów Jehowy
4, 5. (a) Jaki związek z mocą Jehowy ma Jego imię? (b) Dlaczego Jehowa słusznie posłużył się bykiem jako symbolem swojej mocy?
4 Nikt nie dorównuje Jehowie mocą. W Księdze Jeremiasza 10:6 czytamy: „Jehowo, nie ma nikogo takiego jak Ty. Jesteś wielki, Twoje imię jest wielkie i potężne”. Zauważmy, że imię Jehowy zostało nazwane „wielkim i potężnym”. Jak pamiętamy, imię to najprawdopodobniej oznacza „On powoduje, że się staje”. Dzięki czemu Jehowa może stworzyć wszystko, co postanowi, i stać się tym, kim zechce? Między innymi dzięki swojej mocy. Jego możliwości działania i realizowania zamiarów są nieograniczone. Moc należy do Jego podstawowych przymiotów.
5 Chociaż nigdy nie pojmiemy w pełni, jak wielka jest potęga Jehowy, to pewne wyobrażenie o niej dają nam podane przez Niego przykłady. Jak się już dowiedzieliśmy, na symbol swojej mocy wybrał On byka (Ezechiela 1:4-10). To trafny wybór, bo nawet byk hodowlany jest dużym i silnym zwierzęciem. W czasach biblijnych mieszkańcy Palestyny rzadko kiedy, jeśli w ogóle, mieli do czynienia z silniejszym stworzeniem. Ale na pewno słyszeli o strasznych dzikich bykach, czyli turach, dziś już wymarłych (Hioba 39:9-12). Rzymski władca Juliusz Cezar wspomniał kiedyś, że były one niedużo mniejsze od słoni. „Wielka jest ich siła i wielka ich szybkość” — napisał. Możemy sobie wyobrazić, jacy mali i słabi byśmy się czuli, stojąc przy takim zwierzęciu!
6. Dlaczego tylko Jehowę nazwano „Wszechmocnym”?
6 Tym bardziej mali i słabi jesteśmy w porównaniu z potężnym Bogiem Jehową. Nawet silne narody są dla Niego niczym warstewka pyłu na szalach wagi (Izajasza 40:15). W przeciwieństwie do wszystkich swoich stworzeń Jehowa dysponuje nieograniczoną mocą — tylko Jego przecież nazwano „Wszechmocnym”a (Objawienie 15:3). Odznacza się „niewyczerpaną energią”, posiada „moc budzącą lęk i podziw” (Izajasza 40:26). Stanowi nieprzebrane, niewyczerpane jej Źródło. Ponieważ ‛siła należy do Boga’, nie jest On uzależniony od żadnych zewnętrznych zasobów energii (Psalm 62:11). Ale w jaki sposób wykorzystuje swoją moc?
Jak Jehowa posługuje się swoją mocą
7. Czym jest święty duch Jehowy i jak na to wskazują hebrajskie i greckie słowa użyte w Biblii?
7 Jehowa jest niewyczerpanym Źródłem ducha świętego. Duch ten to Jego moc w działaniu. W Księdze Rodzaju 1:2 nazwano go „czynną siłą Bożą”. Słowa hebrajskie i greckie oddawane w Biblii jako „duch” mogą być w innych kontekstach tłumaczone na „wiatr”, „tchnienie” lub „podmuch”. Zdaniem leksykografów wskazują na oddziaływanie niewidzialnej siły. Podobnie jak wiatr, duch Boży jest niewidzialny dla naszych oczu, ale skutki jego działania są widoczne i najzupełniej realne.
8. Jak w Biblii jest przenośnie nazywany duch święty i dlaczego takie porównania są stosowne?
8 Święty duch Boży jest nieskończenie wszechstronny. Jehowa może się nim posłużyć do zrealizowania każdego swojego zamiaru. Słusznie więc w Biblii nazwano go przenośnie „palcem”, „silną ręką” lub „potężnym ramieniem” Boga (Łukasza 11:20; Powtórzonego Prawa 5:15; Psalm 8:3). Człowiek wykonuje ręką najrozmaitsze prace, wymagające w różnym stopniu siły czy precyzji. Z kolei Bóg do każdego zadania może użyć swojego ducha — jak to zrobił na przykład wtedy, gdy stwarzał maleńkie atomy, gdy rozdzielał wody Morza Czerwonego i gdy obdarzał chrześcijan w I wieku umiejętnością mówienia obcymi językami.
9. Jak rozległa jest władza Jehowy?
9 Ponadto przejawem mocy Jehowy jest Jego zwierzchnia władza we wszechświecie. Czy potrafisz sobie wyobrazić, że masz niezliczone miliony mądrych, zdolnych poddanych, czekających tylko na twoje rozkazy? Taką właśnie władzę posiada Jehowa. Jego ziemskich sług często przyrównuje się w Biblii do zastępów wojska (Psalm 110:3). Ale w zestawieniu z aniołami ludzie są bardzo słabi. Przecież gdy armia asyryjska zaatakowała lud Boży, tylko jeden anioł w ciągu jednej nocy zabił 185 000 żołnierzy! (2 Królów 19:35). Aniołowie naprawdę ‛dysponują potężną mocą’ (Psalm 103:19, 20).
10. (a) Dlaczego Jehowa jest nazywany Bogiem Zastępów? (b) Kto jest najpotężniejszym stworzeniem Jehowy?
10 A ilu jest aniołów? Prorok Daniel ujrzał w wizji niebo, a w nim, przed tronem Jehowy, ponad 100 milionów istot duchowych. Nie podano jednak, że zobaczył je wszystkie (Daniela 7:10). Być może więc są ich setki milionów. Dlatego Jehowa jest też nazywany Bogiem Zastępów. Tytuł ten znakomicie opisuje Jego pozycję Rozkazodawcy, którego słuchają ogromne, zorganizowane szeregi potężnych aniołów. Na ich czele postawił On swojego ukochanego Syna, „pierwszego spośród całego stworzenia” (Kolosan 1:15). Jezus, będący archaniołem — przełożonym wszystkich aniołów, serafów i cherubów — jest najpotężniejszym stworzeniem Jehowy.
11, 12. (a) Jak „słowo Boże” oddziałuje z mocą? (b) Jak wielka jest moc Jehowy zgodnie ze słowami Jezusa?
11 Ale Jehowa ma do dyspozycji jeszcze inne narzędzie. Jak powiedziano w Liście do Hebrajczyków 4:12, „słowo Boże jest żywe i oddziałuje z mocą”. Czy dostrzegasz niezwykłą moc „słowa Bożego”, czyli natchnionego orędzia zawartego w Biblii? Dodaje nam ono sił, wzmacnia naszą wiarę i pomaga nam gruntownie się zmienić. Apostoł Paweł ostrzegł współwyznawców przed osobami prowadzącymi się rażąco niemoralnie. Następnie dodał: „Niektórzy z was tacy byli” (1 Koryntian 6:9-11). W dokonaniu zmian pomogło im właśnie „słowo Boże”, które oddziaływało na nich z mocą.
12 Moc Jehowy jest tak olbrzymia, a Jego metody korzystania z niej tak skuteczne, że nic nie przeszkodzi Mu w działaniu. Jak powiedział Jezus, „u Boga wszystko jest możliwe” (Mateusza 19:26). Do jakich celów służy Jehowie ta moc?
Moc używana w konkretnym celu
13, 14. (a) Dlaczego można powiedzieć, że Jehowa nie jest bezosobowym źródłem energii? (b) Do jakich celów służy Jehowie Jego moc?
13 Duch Jehowy znacznie przewyższa wszelkie siły fizyczne, a sam Jehowa nie jest bezosobową siłą ani zwykłym źródłem energii. Jest Osobą i w pełni panuje nad swoją mocą. Ale do czego jej używa?
14 Jak się jeszcze dowiemy, Bóg posługuje się swoją mocą, żeby stwarzać, niszczyć, chronić lub odtwarzać — zależnie od tego, co akurat uzna za konieczne do zrealizowania swoich doskonałych zamiarów (Izajasza 46:10). Czasami przy jej użyciu wyjawia też ważne zasady oraz aspekty swojej osobowości. Przede wszystkim jednak korzysta z niej, żeby uświęcić swoje imię za pośrednictwem mesjańskiego Królestwa i wykazać, że Jego sposób sprawowania władzy jest najlepszy. W spełnieniu tego zamierzenia nic nie jest w stanie Mu przeszkodzić.
15. W jakim celu Jehowa używa swojej mocy, gdy chodzi o Jego sług, i jak dowodzą tego przeżycia Eliasza?
15 Jehowa wykorzystuje swoją moc również dla dobra poszczególnych osób. Zwróćmy uwagę na wypowiedź z 2 Księgi Kronik 16:9: „Jehowa przygląda się całej ziemi, żeby wspierać tych, których serce jest Mu w pełni oddane”. Przykładem tego mogą być przeżycia Eliasza, opisane na początku tego rozdziału. Dlaczego Jehowa w tak zdumiewający sposób zademonstrował mu swoją moc? Niegodziwa królowa Jezebel przysięgła, że zabije Eliasza. Prorok postanowił więc ratować się ucieczką. Czuł się osamotniony, przestraszony i zniechęcony — miał wrażenie, że wszystkie jego wysiłki poszły na marne. Chcąc go pocieszyć w smutku, Jehowa dobitnie przypomniał mu o swojej mocy. Wiatr, trzęsienie ziemi i ogień były dla Eliasza potwierdzeniem, że jest z nim najpotężniejsza Istota we wszechświecie. Dlaczego miałby się bać Jezebel, skoro po swojej stronie miał wszechmocnego Boga? (1 Królów 19:1-12)b.
16. Dlaczego rozmyślanie nad wielką mocą Jehowy dodaje nam otuchy?
16 Chociaż Jehowa nie dokonuje dziś takich cudów, to jednak od czasów Eliasza wcale się nie zmienił (1 Koryntian 13:8). Obecnie tak samo chętnie używa swojej mocy dla dobra tych, którzy Go kochają. I choć przebywa w niedostępnej dziedzinie duchowej, nie jest od nas daleko. Dysponuje nieograniczoną mocą, więc odległość nie stanowi dla Niego żadnej przeszkody. „Jest blisko wszystkich, którzy Go wzywają” (Psalm 145:18). Kiedy prorok Daniel prosił Go o pomoc, zobaczył przed sobą anioła, zanim jeszcze skończył modlitwę! (Daniela 9:20-23). Nic nie przeszkodzi Jehowie w niesieniu pomocy i dodawaniu sił Jego kochanym sługom (Psalm 118:6).
Czy moc Boga czyni Go nieprzystępnym?
17. W jakim sensie moc Jehowy wzbudza w nas bojaźń, a w jakim nie?
17 Czy z powodu mocy Boga powinniśmy się Go bać? I tak, i nie. Odpowiadamy: tak — bo rzeczywiście daje nam ona podstawy do okazywania zdrowej bojaźni, połączonej z głębokim podziwem i szacunkiem, o czym wspomniano w poprzednim rozdziale. Jak wyjaśniono w Biblii, bojaźń taka jest „pierwszym krokiem do zdobycia mądrości” (Psalm 111:10). Z drugiej strony odpowiadamy: nie — bo nie mamy powodu odczuwać chorobliwego strachu przed Bogiem ani powstrzymywać się przed nawiązaniem z Nim bliskich relacji.
18. (a) Dlaczego wielu nie ufa ludziom będącym u władzy? (b) Skąd wiemy, że władza nie może zdemoralizować Jehowy?
18 O władzy, będącej jednym z przejawów mocy, brytyjski historyk lord Acton napisał w roku 1887: „Władza demoralizuje, a władza absolutna demoralizuje w sposób absolutny”. Wypowiedź tę wielokrotnie powtarzano — chyba dlatego, że powszechnie uważa się ją za niepodważalną prawdę. Niedoskonali ludzie często nadużywają władzy, co niezmiennie potwierdza historia (Kaznodziei 4:1; 8:9). Z tego powodu wielu nie ufa wpływowym osobistościom i się od nich odsuwa. A przecież Jehowa sprawuje władzę absolutną. Czy to Go zdemoralizowało? W żadnym wypadku! Jak się dowiedzieliśmy, jest On święty, całkowicie niepodatny na zepsucie. Nie przypomina niedoskonałych ludzi rządzących w tym zdeprawowanym świecie. Nigdy nie nadużywał władzy i nigdy tego nie zrobi.
19, 20. (a) W zgodzie z jakimi przymiotami Jehowa zawsze używa swojej mocy i dlaczego jest to pokrzepiające? (b) Jak można by zilustrować opanowanie Jehowy i dlaczego cię to do Niego przyciąga?
19 Pamiętajmy, że moc nie jest jedynym przymiotem Jehowy. Będziemy jeszcze omawiać Jego sprawiedliwość, mądrość i miłość. Ale nie myślmy, że Jehowa uzewnętrznia te cechy mechanicznie, w oderwaniu od innych przymiotów. Przeciwnie, z następnych rozdziałów dowiemy się, że zawsze używa On swojej mocy w zgodzie ze sprawiedliwością, mądrością i miłością. A teraz zwróćmy uwagę na jeszcze inny przymiot Boga, rzadko spotykany u dzisiejszych władców: opanowanie.
20 Wyobraź sobie, że spotkałeś kogoś tak potężnie zbudowanego i silnego, że się przestraszyłeś. Ale po jakimś czasie zauważasz, że jest łagodny. Zawsze chętnie używa swojej siły, żeby wspierać i chronić innych, zwłaszcza osoby bezbronne i słabe. Swojej przewagi fizycznej nigdy nie wykorzystuje w złych celach. Widzisz, że niektórzy bez powodu go oczerniają, on jednak — choć jest stanowczy — niezmiennie zachowuje spokój, godność i życzliwe nastawienie. Zaczynasz się zastanawiać, czy ty zdobyłbyś się na taką łagodność i panowanie nad sobą, gdybyś był równie silny. Czy w miarę poznawania kogoś takiego nie miałbyś coraz większej chęci się z nim zaprzyjaźnić? Istnieje znacznie więcej powodów, żeby zbliżyć się do wszechmocnego Jehowy. Rozważmy w całości zdanie, z którego wzięto tytuł tego rozdziału: „Jehowa jest nieskłonny do gniewu, choć ma wielką moc” (Nahuma 1:3). On nie śpieszy się do użycia siły przeciw ludziom, nawet niegodziwym. Odznacza się łagodnością i życzliwością. W obliczu licznych prowokacji dowodził, że naprawdę jest „nieskłonny do gniewu” (Psalm 78:37-41).
21. Dlaczego Jehowa nie zmusza ludzi do wykonywania Jego woli i czego nas to o Nim uczy?
21 Spójrzmy teraz na opanowanie Jehowy z innego punktu widzenia. Czy nie sądzisz, że gdybyś dysponował nieograniczoną mocą i władzą, to czasem miałbyś pokusę narzucić innym swoją wolę? Jehowa mimo całej swojej potęgi nie zmusza ludzi, żeby Mu służyli — chociaż od tego uzależnione jest ich życie wieczne. Szanuje godność każdego człowieka i daje mu możliwość wyboru. Ostrzega przed skutkami złych decyzji i pokazuje pozytywne skutki dobrych. Ale podejmowanie ich pozostawia nam samym (Powtórzonego Prawa 30:19, 20). Po prostu nie uznaje służby pełnionej z przymusu lub ze strachu przed Jego imponującą potęgą. Szuka tych, którzy będą Mu służyć z własnej woli, z miłości (2 Koryntian 9:7).
22, 23. (a) Co świadczy o tym, że Jehowa znajduje przyjemność w dzieleniu się z innymi swoją władzą i mocą? (b) Co omówimy w następnym rozdziale?
22 I wreszcie przeanalizujmy ostatni powód, dla którego nie musimy żyć w strachu przed Bogiem Wszechmocnym. Ziemscy władcy na ogół obawiają się dzielić władzą z drugimi. Natomiast Jehowa bardzo chętnie obdarza nią swoich lojalnych sług — na przykład swojego Syna (Mateusza 28:18). Poza tym udziela im mocy w jeszcze inny sposób. W Biblii wyjaśniono: „Do Ciebie, Jehowo, należy wielkość, potęga i piękno, wspaniałość i majestat, bo wszystko w niebie i na ziemi jest Twoje. (...) W Twojej ręce jest moc i potęga, Ty możesz każdego wywyższyć i dodać mu sił” (1 Kronik 29:11, 12).
23 Jehowa będzie więc z radością dodawał ci sił. Tych, którzy chcą Mu służyć, obdarza wręcz „niezwykłą siłą” (2 Koryntian 4:7; zobacz też przypis). Czy nie pragniesz zbliżyć się do Boga dysponującego tak wielką mocą i robiącego z niej użytek w sposób tak życzliwy i zgodny z zasadami moralnymi? W następnym rozdziale skupimy się na tym, jak Jehowa korzystał z niej podczas stwarzania.
a Grecki wyraz przetłumaczony na „Wszechmocny” znaczy dosłownie „panujący nad wszystkim; posiadający wszelką moc i władzę”.
b W Biblii powiedziano, że „Jehowy nie było w tym wietrze”, „w tym trzęsieniu ziemi” ani „w tym ogniu”. W przeciwieństwie do czcicieli mitycznych bożków słudzy Jehowy nie szukają Go w siłach natury. Jest On zbyt potężny, żeby znajdować się w czymkolwiek, co sam stworzył (1 Królów 8:27).