„Bądźcie naśladowcami Boga” w korzystaniu ze swojej mocy

1. W jaką zdradliwą pułapkę często wpadają niedoskonali ludzie?

„PRZY kim moc, przy tym prawo”. Przysłowie to zwraca uwagę na pewną zdradliwą pułapkę — na nadużywanie siły i władzy. Niestety, niedoskonali ludzie wpadają w nią zbyt często. Od początku dziejów „człowiek panuje nad człowiekiem ku jego szkodzie” (Kaznodziei 8:9). Korzystanie z mocy bez miłości rzeczywiście przysporzyło ludziom ogromnych cierpień.

2, 3. (a) W jaki szczególny sposób Jehowa posługuje się swoją mocą? (b) Jaką mocą my możemy dysponować i jak powinniśmy z niej korzystać?

² Czy więc nie jest zdumiewające, że choć Jehowa Bóg dysponuje nieograniczoną mocą, nigdy jej nie nadużywa? Jak to już wiemy z poprzednich rozdziałów, gdy posługuje się On swoją mocą — stwórczą, niszczycielską, opiekuńczą czy odtwórczą — zawsze robi to w pożytecznym celu. Gdy będziemy nad tym rozmyślać, zapragniemy się do Niego zbliżyć. A to sprawi, że zechcemy ‛być Jego naśladowcami’ w korzystaniu z własnej mocy (Efezjan 5:1). Ale jaką moc może mieć słaby człowiek?

³ Pamiętajmy, że jesteśmy stworzeni ‛na obraz i podobieństwo Boga’ (Rodzaju 1:26, 27). A to oznacza, że my również dysponujemy mocą — przynajmniej pewną jej miarą. Może tu chodzić o zdolność skutecznego działania czy wykonywania pracy, o władzę nad innymi, o wpływ na drugich, zwłaszcza na tych, którzy nas kochają, o siły fizyczne albo o zasoby materialne. Psalmista, zwracając się do Jehowy, oświadczył: „U Ciebie jest źródło życia” (Psalm 36:9). Tak więc Bóg bezpośrednio lub pośrednio jest Źródłem wszelkiej mocy, jaką dysponuje człowiek. Dlatego chcemy korzystać z niej w taki sposób, żeby zyskać Jego uznanie. Jak to robić?

Najważniejsza jest miłość

4, 5. (a) Od czego zależy właściwe korzystanie z mocy i jak to potwierdza przykład Boga? (b) Jak miłość pomoże nam odpowiednio posługiwać się mocą?

⁴ Chcąc właściwie korzystać z mocy, trzeba przede wszystkim kierować się miłością. Czy nie taki przykład daje sam Bóg? W rozdziale 1 tej książki omówiliśmy cztery Jego główne przymioty: moc, sprawiedliwość, mądrość i miłość. Który z nich jest najważniejszy? Miłość. „Bóg jest miłością” — czytamy w 1 Liście Jana 4:8. Stanowi ona istotę Jego natury, wpływa na wszystkie Jego działania. Tak więc Bóg zawsze używa swojej mocy z miłości i ostatecznie zawsze dla dobra tych, którzy Go kochają.

⁵ Również nam miłość pomoże odpowiednio posługiwać się mocą. Z Biblii dowiadujemy się przecież, że miłość jest „życzliwa” i „nie szuka własnych korzyści” (1 Koryntian 13:4, 5). Dlatego nie pozwoli nam traktować surowo ani okrutnie nikogo, nad kim mamy jakąś władzę. Przeciwnie, będziemy szanować godność drugich oraz uważać ich potrzeby i uczucia za ważniejsze od własnych (Filipian 2:3, 4).

6, 7. (a) Czym jest bojaźń przed Bogiem i dlaczego pomaga nam właściwie korzystać z mocy? (b) Wyjaśnij na przykładzie, jaki związek z miłością do Boga ma lęk przed Jego dezaprobatą.

⁶ Innym czynnikiem związanym z miłością, który pozwala właściwie korzystać z mocy, jest bojaźń przed Bogiem. Jakie ma ona znaczenie? W Księdze Przysłów 16:6 powiedziano: „Dzięki bojaźni przed Jehową człowiek odwraca się od zła”. Do złych rzeczy, od których powinniśmy się odwrócić, z pewnością można zaliczyć nieodpowiednie posługiwanie się mocą. Wspomniana bojaźń powstrzymuje nas przed wyrządzaniem krzywdy tym, nad którymi posiadamy władzę. Dlaczego? Ponieważ zdajemy sobie sprawę, że Bóg rozliczy nas z tego, jak się odnosimy do takich osób (Nehemiasza 5:1-7, 15). Ale bojaźń przed Bogiem to coś więcej. Wyrażenie to kryje w sobie myśl o głębokim szacunku i czci dla Boga. W Biblii taką bojaźń łączy się z miłością do Niego (Powtórzonego Prawa 10:12, 13). Chodzi więc o zdrowy lęk przed Bożą dezaprobatą, który nie wynika po prostu z obawy przed konsekwencjami, tylko z miłości.

⁷ Dla przykładu pomyślmy o więzi, jaka łączy małego chłopca z ojcem. Synek wyczuwa serdeczną troskę taty. Ale wie też, że musi być mu posłuszny i że jeśli będzie niegrzeczny, zostanie skarcony. Nie oznacza to jednak, że chorobliwie się go boi — przeciwnie, bardzo go kocha. Chętnie robi to, co go ucieszy. Podobnie jest z bojaźnią przed niebiańskim Ojcem, Jehową. Ponieważ Go kochamy, nie chcemy zrobić niczego, przez co „bardzo [by] się smucił” (Rodzaju 6:6). Pragniemy przecież sprawiać Mu radość (Przysłów 27:11). Właśnie dlatego chcemy odpowiednio posługiwać się swoją mocą. Zastanówmy się teraz dokładniej, jak możemy to robić.

W rodzinie

8. (a) Jaką władzę w rodzinie ma mąż i jak powinien ją sprawować? (b) Jak mąż może pokazać, że szanuje żonę?

⁸ Zajmijmy się najpierw rodziną. W Liście do Efezjan 5:23 czytamy: „Mąż jest głową żony”. Jak powinien on sprawować tę władzę, powierzoną mu przez Boga? Biblia nakazuje mężom ‛traktować swoje żony ze zrozumieniem’ i ‛darzyć je szacunkiem, ponieważ jako kobiety są one słabsze niczym delikatne naczynia’ (1 Piotra 3:7). Grecki odpowiednik słowa „szacunek” znaczy „cena; wartość; respekt”. Jedna z form tego wyrazu w Dziejach Apostolskich 28:10 została przetłumaczona na „podarunki”, a inna w 1 Liście Piotra 2:7 — na „cenny”. Mąż, który szanuje żonę, nigdy nie używa wobec niej siły fizycznej, nigdy też nie ograbia jej z poczucia własnej wartości, poniżając ją lub lekceważąc. Przeciwnie, docenia ją i szanuje. Dowodzi tego słowami i czynami — publicznie i w zaciszu domowym (Przysłów 31:28). Zyskuje tym nie tylko miłość i szacunek żony, ale co ważniejsze, uznanie Boże.

9. (a) Jaką mocą dysponuje w rodzinie żona? (b) Co pomaga żonie wykorzystywać zdolności do wspierania męża i jakie przynosi to rezultaty?

⁹ Również żony dysponują w rodzinie pewną mocą. W Biblii wspomniano o oddanych Bogu kobietach, które uwzględniając zwierzchnictwo swoich mężów, wykazywały inicjatywę i skłaniały ich do dobrego lub pomagały im trafnie ocenić sytuację (Rodzaju 21:9-12; 27:46 do 28:2). Żona może przewyższać męża bystrością umysłu albo umiejętnościami. Musi jednak mieć dla niego „głęboki respekt” i ‛być mu podporządkowana jak Panu’ (Efezjan 5:22, 33). Jeżeli przede wszystkim chce podobać się Bogu, swoje zdolności wykorzystuje, żeby wspierać męża, a nie go lekceważyć czy nad nim dominować. „Kobieta, która jest naprawdę mądra”, ściśle współpracuje z mężem w ‛budowaniu’ rodziny. Dzięki temu cieszy się pokojem z Bogiem (Przysłów 14:1).

10. (a) Jaką władzę Bóg powierzył rodzicom? (b) Co oznacza wyraz „karcenie” i jak należy karcić dzieci? (Zobacz też przypis).

¹⁰ Władzę w rodzinie Bóg powierzył też rodzicom. Biblia mówi: „Ojcowie, nie rozdrażniajcie swoich dzieci, ale wychowujcie je w karności [„ale je wychowujcie, karcąc je”, NŚ, 1997] i pouczajcie zgodnie z zasadami Jehowy” (Efezjan 6:4). Używane w Biblii słowo „karcenie” może znaczyć „wychowywanie; szkolenie; pouczanie”. Dzieci potrzebują karcenia. Jeśli otrzymują jasne wskazówki i mają wyraźnie zakreślone granice postępowania, czują się szczęśliwe i dobrze się rozwijają. W Biblii takie karcenie, czyli pouczanie, powiązano z miłością (Przysłów 13:24). Dlatego „rózgą karności” nie wolno krzywdzić — ani fizycznie, ani emocjonalnie (Przysłów 22:15; 29:15)a. Gdyby rodzice karcili dziecko bezwzględnie, surowo i bez miłości, nadużywaliby swojej władzy i mogliby je nadmiernie przygnębić (Kolosan 3:21). Jeśli natomiast karcą je w sposób zrównoważony, dają dowód, że je kochają i interesują się tym, na kogo wyrasta.

11. Jak dzieci mogą mądrze wykorzystywać swoją moc?

¹¹ A dzieci? Jak one mogą właściwie posługiwać się mocą? W Księdze Przysłów 20:29 siłę nazwano „chwałą młodych”. Dla młodych ludzi najlepszym sposobem wykorzystywania sił i energii niewątpliwie jest służenie „Wspaniałemu Stwórcy” (Kaznodziei 12:1). Dzieci powinny też pamiętać, że ich postępowanie ma wpływ na uczucia ojca i matki (Przysłów 23:24, 25). Gdy są posłuszne bogobojnym rodzicom i trzymają się właściwej drogi, sprawiają im prawdziwą radość (Efezjan 6:1). Taka postawa ‛podoba się Panu’ (Kolosan 3:20).

W zborze

12, 13. (a) Jak starsi zboru powinni się zapatrywać na swoją władzę w zborze? (b) Wyjaśnij na przykładzie, dlaczego starsi muszą czule obchodzić się ze zborem.

¹² Do przewodzenia zborowi chrześcijańskiemu Jehowa wyznaczył wykwalifikowanych nadzorców (Hebrajczyków 13:17). Otrzymali od Niego władzę po to, żeby pomagać współwyznawcom oraz dbać o ich duchową pomyślność. Ale czy mają prawo ‛się wśród nich panoszyć’? W żadnym wypadku! Muszą zachowywać równowagę i z pokorą patrzeć na swoje miejsce w zborze (1 Piotra 5:2, 3). Zgodnie z nakazem biblijnym ‛pasą zbór Boga, kupiony przez Niego krwią Jego własnego Syna’ (Dzieje 20:28). Z tego ważnego powodu muszą się czule obchodzić z każdą osobą w tym zborze.

¹³ Zilustrujmy to przykładem: Dobry przyjaciel daje ci na przechowanie jakiś wartościowy przedmiot. Wiesz, że zapłacił za niego dużo pieniędzy. Czy nie będziesz obchodził się z nim bardzo ostrożnie i delikatnie? Podobnie Bóg powierzył starszym zboru coś naprawdę cennego: zbór, który składa się z Jego sług przyrównanych do owiec (Jana 21:16, 17). Owce te mają dla Jehowy wielką wartość — tak wielką, że nabył je drogocenną krwią swojego jednorodzonego Syna, Jezusa Chrystusa. Zapłacił więc za nie najwyższą możliwą cenę. Pokorni starsi stale o tym pamiętają i traktują owce Jehowy z należną troską.

„Moc języka”

14. Jaką moc ma język?

¹⁴ „Śmierć i życie są w mocy języka” — czytamy w Biblii (Przysłów 18:21). Tym, co mówimy, rzeczywiście możemy wyrządzić wiele złego. Kto z nas nigdy nie poczuł się dotknięty czyjąś bezmyślną czy poniżającą uwagą? Ale język ma też moc leczenia. W Księdze Przysłów 12:18 wspomniano: „Język mądrych jest lekarstwem”. Pokrzepiające, życzliwe słowa są dla serca jak kojący balsam. Rozważmy kilka przykładów.

15, 16. Jak możemy używać języka do pokrzepiania innych?

¹⁵ W 1 Liście do Tesaloniczan 5:14 znajdujemy zachętę: „Pocieszajcie przygnębionych”. Z przygnębieniem nieraz zmagają się nawet wierni słudzy Jehowy. Jak możemy im pomagać? Nie szczędźmy im szczerych i rzeczowych pochwał, żeby dostrzegli, że są cenni w oczach Jehowy. Pokazujmy im wersety biblijne, które dobitnie świadczą, że Jehowa z miłością troszczy się o „zdruzgotanych na duchu” i „tych, którzy mają złamane serce” (Psalm 34:18). Kiedy używamy „mocy języka”, żeby dodawać drugim otuchy, naśladujemy naszego współczującego Boga, „który pociesza przygnębionych” (2 Koryntian 7:6).

¹⁶ „Moc języka” pozwala nam pokrzepiać jeszcze innych. Może jakiś współwyznawca opłakuje śmierć bliskiej osoby? Zapewne pocieszymy go, okazując mu troskę i współczucie. A może któryś starszy wiekiem brat lub siostra czują się niepotrzebni? Przemyślane słowa upewnią kogoś takiego, że jest dla drugich cenny i wartościowy. Przyjazna rozmowa, krótki telefon, kartka lub wiadomość mogą też poprawić nastrój komuś, kto walczy z przewlekłą chorobą. Gdy właściwie posługujemy się „mocą języka”, tak by nasze wypowiedzi ‛budowały’, sprawiamy Stwórcy wielką radość! (Efezjan 4:29).

17. Jak możemy się posługiwać językiem dla dobra innych i dlaczego powinniśmy to robić?

¹⁷ Najważniejszym sposobem korzystania z „mocy języka” jest dzielenie się z ludźmi dobrą nowiną o Królestwie Bożym. W Księdze Przysłów 3:27 powiedziano: „Nie odmawiaj dobra tym, którym powinieneś je wyświadczyć, jeśli tylko masz możliwość pomóc”. Tak więc przekazywanie innym tych ratujących życie wiadomości to nasz obowiązek. Nie możemy zatrzymywać ich dla siebie, skoro Jehowa tak wspaniałomyślnie nam je wyjawił (1 Koryntian 9:16, 22). Ale jakiego zaangażowania w to dzieło On od nas oczekuje?

Służmy Jehowie „całą siłą”

18. Czego oczekuje od nas Jehowa?

¹⁸ Miłość do Jehowy pobudza nas do pełnego udziału w chrześcijańskiej służbie kaznodziejskiej. Ale czego właściwie On pod tym względem oczekuje? Czegoś, co możemy dać z siebie wszyscy — bez względu na sytuację życiową: „Cokolwiek robicie, róbcie to z całej duszy jak dla Jehowy, a nie dla ludzi” (Kolosan 3:23). Jezus powiedział, jakie jest największe przykazanie: „Masz kochać Jehowę, swojego Boga, całym sercem, całą duszą, całym umysłem i całą siłą” (Marka 12:30). Jehowa więc pragnie, żeby każdy z nas kochał Go i służył Mu z całej duszy.

19, 20. (a) Dlaczego w Ewangelii według Marka 12:30 osobno wymieniono serce, umysł i siłę, skoro mieszczą się one w słowie „dusza”? (b) Na czym polega służenie Jehowie z całej duszy?

¹⁹ Co to znaczy służyć Bogu z całej duszy? Słowo „dusza” odnosi się do całej osoby ze wszystkimi jej zdolnościami fizycznymi i psychicznymi. Skoro więc dusza to zarazem serce, umysł i siła, to dlaczego w Ewangelii według Marka 12:30 Jezus wymienił je osobno? Przeanalizujmy pewien przykład. W czasach biblijnych człowiek mógł sprzedać siebie (swoją duszę) w niewolę. Nie każdy jednak służył swojemu panu całą duszą — nie każdy angażował w jego sprawy wszystkie swoje siły i zdolności umysłowe (Kolosan 3:22). Jezus zapewne więc chciał podkreślić, że w służbie dla Jehowy nie można się oszczędzać. Służenie Mu z całej duszy oznacza ofiarne wykorzystywanie dla Niego swoich sił i umiejętności w jak najpełniejszy sposób.

²⁰ Czy jednak służenie Bogu z całej duszy oznacza, że każdy musi poświęcać na działalność kaznodziejską tyle samo czasu i energii? To raczej nierealne, bo wszyscy różnimy się warunkami i możliwościami. Na przykład człowiek młody, zdrowy i wytrzymały przypuszczalnie spędzi w służbie więcej czasu niż ktoś starszy, komu brakuje już sił. Osoba w stanie wolnym, która nie ma obowiązków rodzinnych, na ogół może robić więcej niż współwyznawca obarczony takimi obowiązkami. Jeśli nasze siły i warunki pozwalają nam brać znaczący udział w służbie, powinniśmy się z tego cieszyć. Nie bądźmy natomiast krytyczni i nie porównujmy siebie z innymi (Rzymian 14:10-12). Korzystajmy ze swojej mocy, żeby drugich pokrzepiać.

21. Jaki jest najlepszy i najważniejszy sposób korzystania ze swojej mocy?

²¹ Jehowa daje nam doskonały przykład właściwego używania mocy. Chociaż jesteśmy niedoskonali, pragniemy Go naśladować najlepiej, jak potrafimy. Naszą moc wykorzystujemy w odpowiedni sposób, gdy szanujemy godność tych, nad którymi mamy pewną miarę władzy. Chcemy też z całej duszy uczestniczyć w ratującym życie dziele głoszenia, które zlecił nam Jehowa (Rzymian 10:13, 14). Pamiętajmy: gdy dajemy z siebie — ze swojej duszy — wszystko, co możemy, sprawiamy Jehowie radość. Czy serce nie pobudza cię do ofiarnej służby dla tak wyrozumiałego i kochającego Boga? Nie ma lepszego ani ważniejszego sposobu wykorzystywania swojej mocy!