Ko mubvera machenjezo?

1. Ko nchiweruzo chiponi chomwe chichitike manjemanjepa?

TINKUKHALA mu ntsiku zoshupa maninge! Kuchinja kukulu kuchitike manjemanjepa. Manjemanjepa Yesu adzaweruze munthu aliyese pa dziko yapasi. Yesu chaiye adalewa nthawe mweyi yomwe idzatifikese pa nthawe ya chiweruzo chimwechi. Iye adanena vimwevi pomwe adapereka “chizindikiro” kwa opfunzira wake cha ulosi wa kukhalapo kwake kosawoneka na “mapeto ya nthawe ino.” (Mat. 24:3) Chizindikiro mwechi cha ulosi chidanembewa pa Mateyu msolo 24 na 25 na nkhani zinango zobverana nazo pa Maliko msolo 13 na Luka msolo 21.

2. Ko tipfunzire chani mu nkhani mweino ndipo ndawa chani vimwevi ni vofunika kwa isepano?

² Yesu adapereka machenjezo yodekana maninge pakuphatisa basa mafanizo yatatu. Fanizo ya nkhosa na mbuzi, anamwali ochenjera na opusa na ya matalente. Fanizo iriyose itithandiza kubvesa momwe makhalidwe na vochita va munthu vikhudza momwe adzaweruziriwe. Tikambakambirana mafanizo mwaya tione vomwe yankutipfunzisa na kuona momwe tingaphatisire basa. Fanizo yoyamba yomwe tikambirane ni ya nkhosa na mbuzi.

NKHOSA NA MBUZI

3. Ko ni lini pomwe Yesu adzaweruze wanthu?

³ Mu fanizo ya nkhosa na mbuzi, Yesu adafotokoza va chiweruzo cha wanthu omwe anamwayi wakubva ntontholo wabwino, nkusalula kubvera panango neye na kuthandiza abale wake odzodzewa. (Mat. 25:31-46) Yesu adzaweruze nkhosa na mbuzi pa nthawe ya “chisautso chikulu,” Arumagedo yandokhala pang’ono kuchitika. (Mat. 24:21) Ninge momwe nyakabusa akhetera nkhosa na mbuzi, Yesu adzakhete wanthu omwe athandiza abale wake odzodzewa na wale omwe awathandizalini.

4. Mobverana na Yesaya 11:3, 4, ndawa chani tingatsimikizire kuti Yesu adzaweruze wanthu mwachilungamo? (Onani pomwe foto)

⁴ Yahova adasalula Yesu ninge Woweruza, ndipo maulosi ya m’Baibolo yaonesa kuti Yesu adzaweruze mwachilungamo. (Werengani Yesaya 11:3, 4.) Yesu anyang’anisisa mwatcheru chirichose chomwe munthu achita, vomwe ayankhula, kuganiza na momwe achitira vinthu na abale wake odzodzewa. (Mat. 12:36, 37; 25:40) Ndipomwapa, Yesu adzadziwe omwe adathandiza abale wake odzodzewa pa basa yomwe iwo ankuichita.a Njira ibodzi yomwe wanthu omwe alinganiziwa ninge nkhosa athandizira Akhrisitu odzodzewa ni kulalikira ntontholo wabwino. Wanthu mwawa adzaweruziwe ninge “olungama” ndipo adzakhale na chidikhiro chodzatambira “moyo wosapera” pano pa dziko yapasi. (Mat. 25:46; Chiv. 7:16, 17) Mwaya yadzakhale madaliso yabwino maninge kwa wale omwe ankuonesa kukhulupirika kwawo pa kupitiriza kukhala okhulupirika. Ndipo pa nthawe ya chisautso chikulu na patsogolo pake, madzina yawo yadzapitirize kukhala mu “bukhu ya moyo.”—Chiv. 20:15.

5. Ko tapfunzira chani pa fanizo ya nkhosa na mbuzi ndipo nimbani achadekana kukhala nayo tcheru maninge?

⁵ Onesani kuti ndimwe okhulupirika. Fanizo ya Yesu ya nkhosa na mbuzi ilewa makamaka va wale omwe anachidikhiro chodzakhala padziko yapasi. Wanthu mwawa aonesa chikhulupiriro chawo pakuthandiza abale wake wa Khrisitu pakulalikira ntontholo wabwino na kukhala okhulupirika kwa kagulu kang’ono ka Akhrisitu odzodzewa komwe Yesu adakakhazikisa, komwe ni kapolo wokhulupirika na wanzeru. (Mat. 24:45) Manje ko tani kwa wale omwe anachidikhiro chodzakhala kudzulu? Iwo achadekanambo kukhala tcheru na chenjezo yomwe igumanika mu fanizo mweyi. Koma ndawa chani? Ndawa yakuti Yesu akhalambo tcheru ndawa ya vomwe achita, vomwe ayankhula na vomwe aganiza. Iwo achadekana pomwe kuonesa kuti ni okhulupirika. Ndawa ya vimwevi Yesu adayankhula pomwe va mafanizo yanango yawiri yomwe yapereka chenjezo ya sitiriti kwa Akhrisitu odzodzewa. Naboni tione mafanizo mwaya pa lemba ya Mateyu msolo 25. Tiyambe na fanizo ya anamwali ochenjera na opusa.

ANAMWALI OCHENJERA NA OPUSA

6. Ko anamwali 5 adaonesa tani kuti enze ochenjera? (Mateyu 25:6-10)

⁶ Mu fanizo ya anamwali, Yesu adafotokoza va anamwali 10 omwe enze adayenda kukachunguzira mwamuna yemwe ambalowola. (Mat. 25:1-4) Ose mwawa ambafuna kuperekeza mwamuna yemwe ambalowola ule kuphwando ya ukwati. Yesu adanena kuti 5 mwa anamwali mwawa enze “ochenjera” koma 5 enze “opusa.” Anamwali ochenjera wale enze okonzeka komasoti enze tcheru. Iwo enze okonzeka kudikhira mwamuna yemwe ambalowola nthawe iriyose yomwe iye angafike podiya kuti afike mochebwa. Ndipomwapa, iwo adatenga mafuta yokwana ya makandyero yawo ndipo adapitiriza kugasa makandyero yawo pa nthawe ya m’dima mweire. Iwo mpakana adabweresa mafuta yanango yapambali kuchitira kuti panango mwamuna ule yemwe ambalowola angafike mochebwa. Ndipomwapa, iwo enze okonzeka kuti makandyero yawo yaleke kuthimwa. (Werengani Mateyu 25:6-10.) Pomwe mwamuna yemwe ambalowola padafika, anamwali ochenjera adayenda naye kuphwando ya ukwati. Mwanjira ibodzibodzi, Akhrisitu odzodzewa omwe apitiriza kukhala okonzeka pakukhala tcheru na okhulupirika mpakana kufika kwa Khrisitu adzaweruziwe kuti ni oyenerera kukhala pabodzi na mwamuna yemwe ankulowola, yemwe ni Yesu mu Ufumu wake wakudzulu.b (Chiv. 7:1-3) Ko nchani chomwe chidachitikira anamwali 5 opusa?

7. Ko nchani chidachitika na anamwali 5 opusa ndipo ndawa chani?

⁷ Mosiyana na anamwali ochenjera, anamwali 5 opusa enze osakonzekera pomwe mwamuna ambalowola adafika. Makandyero yawo yenze yadakhala pang’ono kuthimwa ndipo enze alibe kutenga mafuta yanango yapambali. Pomwe iwo adadziwa kuti mwamuna yemwe ambalowola afike manjemanje, iwo ambadekana kuchoka kuti akagule mafuta yanango. Ndipo pomwe mwamuna ule adafika iwo enze akanati kubwerera. Ndipomwapa, “anamwali wale omwe enze ochenjera ndiwo omwe adakwanisa kungena naye ku malo komwe kumbachitikira phwando ya ukwati ndipo nsuwo udafungiwa.” (Mat. 25:10) Patsogolo pake pomwe anamwali opusa adabwerera, nkuyesesa kuti angene mu malo momwe mumbachitikira phwando ya ukwati, pamwapo mwamuna yemwe ambalowola ule adawauza kuti: “Nikudziwanilini olo pang’ono.” (Mat. 25:11, 12) Anamwali opusa mwawale enze osakonzeka kudikhirira mwamuna ule kwa nthawe itali. Ko odzodzewa angapfunzire chani mu fanizo mweyi?

8-9. Ko nchani chomwe odzodzewa angapfunzire pa fanizo ya anamwali? (Onani pomwe foto.)

⁸ Onesani kuti ndimwe okonzeka komasoti kuti muli tcheru. Yesu ambatanthauzalini kuti pali magulu yawiri ya odzodzewa, panango kuti gulu inango idzakhale yokonzeka mpakana mapeto ya nthawe ino panango inango nkukhala yosakonzeka. M’malo mwavimwevi, iye ambandotanthauza vomwe vingadzachitikire Akhrisitu odzodzewa omwe angakhale osakonzeka kupitiriza kukhala opirira na okhulupirika mpakana mapeto. Mwanjira mweyi, iwo angadzatambirelini madaliso yawo. (Yoh. 14:3, 4) Nkhani mweyi ni yofunika maninge. Viribe basa peno tinachidikhiro chodzakhala kudzulu panango pa dziko yapasi, tose tichadekana kubvera chenjezo ya mu fanizo ya anamwali mwawa. Aliyese achadekana kukhala tcheru na kukonzeka kupirira mpakana mapeto.—Mat. 24:13.

⁹ Padamaliza kufotokoza fanizo ya anamwali pakufuna kuonesa kudekana kwa kukhala okonzeka na watcheru, Yesu adafotokoza pomwe va fanizo ya matalente. Fanizo mweyi iwonesa kudekana kwa kukhala wakhama pakuphata basa na kuchita vomwe tingakwanise.

MATALENTE

10. Ko akapolo awiri adaonesa tani kuti enze okhulupirika? (Mateyu 25:19-23)

¹⁰ Mu fanizo ya matalente, Yesu adanena va akapolo awiri omwe enze okhulupirika kwa mbuya wawo na kapolo m’bodzi yemwe alibe kukhala wokhulupirika. (Mat. 25:14-18) Akopolo awiri adaonesa kuti ni okhulupirika ndawa yakuti ambaphata basa mwakhama kuti aingizire chuma cha mbuya wawo. Akanati wayenda ulendo wake mwamuna muyu adapereka matalente yanango kwa akapolo wake panango kuti kobiri zizinji. Akapolo awiri okhulupirika adaphata basa mwakhama pophatisa basa kobiri mwanzeru. Ko phindu yenze iponi? Pomwe bwana wawo adabwerera aliyese wa iwo adagumana kobiri zolingana na kobiri zomwe adapasiwa. Bwana wawo adawatembeja ndipo “adakondwa nawo pabodzi.” (Werengani Mateyu 25:19-23.) Koma ko nchani chidachitika na kapolo wachitatu? Adachita nayo chani kobiri yomwe adapasiwa na bwana wake?

11. Ko nchani chidachitikira kapolo “waulesi” ndipo ndawa chani?

¹¹ Kapolo wachitatu adatambira talente ibodzi koma iye wenze “waulesi.” Bwana wake ambadikhira kuti aphatise basa kobiri mweyi mwanzeru. Koma m’malo mwavimwevi iye adaifuchira pasi. Pomwe abwana wake adabwerera iye wenze alibe kobiri yoingizira kuti apereke kwa bwana wake. Kapolo moyu wenze alibe khalidwe yabwino. M’malo mwakuti akumbire kuti amukhululukire ndawa yakuti alibe kuingizira kobiri ya bwana wake, kapolo moyu mosowa chilungamo adanena kuti bwana wake ni “munthu woshupa.” Vomwe kapolo moyu adachita viribe kukondweresa bwana wake. Ndipomwapa, talente yomwe iye wenze nayo idatengewa ndipo iye adathamangisiwa pa nyumba ya bwana wake.—Mat. 25:24, 26-30.

12. Ko akapolo awiri okhulupirika ankuimira mbani manjeuno?

¹² Akapolo awiri okhulupirika ankuimira Akhrisitu okhulupirika odzodzewa. Mbuya yemwe ni Yesu ankuwachemera kuti “akondwe nawo pabodzi” panango kuti iwo atambira mphaso yawo kudzulu komwe ni kumukisiwa koyamba. (Mat. 25:21, 23; Chiv. 20:5b) Mwanjira inango chitsanzo cha kapolo waulesi ni chenjezo kwa Akhrisitu odzodzewa. Ndawa chani?

13-14. Ko odzodzewa ankupfunzira chani na fanizo ya matalente? (Onani pomwe foto.)

¹³ Onesani kuti ndimwe wakhama pa basa nakuti muchita vomwe mungakwanise. Mu fanizo ya matalente na mu fanizo ya anamwali, Yesu ambaloseralini kuti odzodzewa anango adzakhale waulesi. M’malo mwavimwevi iye ambafotokoza vomwe vingadzachitike peno iwo angaleke kuchita khama. Iwo angataye mwayi wotambira madaliso yawo ndipo angakhalelini obvumizika kuti akangene mu Ufumu wa kudzulu.—2 Pet. 1:10.

¹⁴ Mufanizo ya anamwali na mufanizo ya matalente, Yesu adawoneseratu kuti Akhrisitu ose odzodzewa achadekana kukhala okonzeka kuphata basa mwakhama pakuchita vose vomwe angakwanise. Ko Yesu adafotokoza pomwe vinthu vinango ninge chenjezo kwa Akhrisitu odzodzewa? Inde. Vomwe Yesu adafotokoza pa lemba ya Mateyu 24:40, 41 vinkuonesa pomwe va chiweruzo chomaliza cha Akhrisitu odzodzewa.

MBANI YEMWE “ADZATENGEWE”?

15-16. Ko lemba ya Mateyu 24:40, 41 ingathandize tani odzodzewa kuona kufunika kwa kukhala tcheru?

¹⁵ Akanati kufotokoza mafanizo yatatu, Yesu adafotokoza va chiweruzo chomaliza cha Akhrisitu odzodzewa kuti aone kuti ni mbani yemwe adzatengewe. Iye adanena va amuna awiri omwe ambaphata basa m’munda na akazi awiri omwe ambapeya pa mphero. Pa vochitika viwiri vimwevi, vinkuonesa kuti ose ambaphata basa ibodzibodzi, koma Yesu adanena kuti “m’bodzi adzatengewe ndipo m’bodzi adzasiyiwe.” (Werengani Mateyu 24:40, 41.) Patsogolo pake Yesu adauza opfunzira wake kuti: “Pitirizani kukhala maso ndawa munkudziwalini ntsiku yomwe Ambuya wanu adzabwere.” (Mat. 24:42) Pomwe Yesu adafotokoza va fanizo ya anamwali, iye adafotokoza pomwe mpfundo yolingana na mweyi. (Mat. 25:13) Ko vomwe adafotokoza vimbalingana? Vinkuoneka kuti vimbalingana. Wale okha omwe adadzodzewadi omwe apitiriza kukhala okhulupirika “adzatengewe” panango kuti Yesu adzawatambire mu Ufumu wake wakudzulu.—Yoh. 14:3.

¹⁶ Onesani kuti muli tcheru. Wodzodzewa aliyese yemwe akhalalini tcheru mwauzimu, adzasonkhanisiwelini pabodzi na “odzodzewa anango.” (Mat. 24:31) Chaivo ni vakuti aliyese yemwe atumikira Yahova viribe basa chidikhiro chake, tose tichadekana kuona mafanizo ya Yesu ninge chenjezo kuti tipitirize kukhala tcheru na okhulupirika.

17. Ndawa chani tichadekanalini kukhala okhumudwa peno Yahova wasalula kudzodza Khrisitu kokhulupirika ntsiku zathu zino?

¹⁷ Tinkumudziwa bwino Yahova ndipo tinkudziwa kuti chiweruzo chake ni cholungama, tikhumudwalini peno Yahova wasalula kudzodza Akhrisitu anango okhulupirika nthawe yathu ino.c Isepano tikumbukira va fanizo yomwe Yesu adalewa ya amuna omwe adayamba kuphata basa 17 ora m’munda wa uva. (Mat. 20:1-16) Wale omwe adamalizira kuphata basa m’munda wa uva moule adatambira malipiro yabodzibodzi na wale omwe adayamba machibesebese. Mwanjira ibodzibodzi, viribe basa kuti ni lini pomwe munthu wadzodzewa. Iwo adzatambire madaliso ya moyo wakudzulu akapitiriza kukhala okhulupirika.

KHALANI TCHERU NA MACHENJEZO

18-19. Ko tapfunzira chani mu nkhani ino?

¹⁸ Ko tapfunzira chani? Kwa wale omwe anachidikhiro chodzakhala pano pa dziko yapasi mpakana kalekale, fanizo ya nkhosa na mbuzi iwonesa kudekana kwa kupitiriza kukhala okhulupirika kwa Yahova manjeuno komasoti pa nthawe ya chisautso chikulu chomwe chili pafupi. Patsogolo pake Yesu adzaweruze wale omwe ni okhulupirika ninge oyenera kutambira “moyo wosapera.”—Mat. 25:46.

¹⁹ Mu nkhani mweino tapfunzira pomwe mafanizo yawiri yomwe yankupereka chenjezo kwa Akhrisitu odzodzewa. Mu fanizo ya Yesu ya anamwali ochenjera na opusa. 5 enze ochenjera komasoti okonzeka kutambira mwamuna yemwe ambalowola ule nthawe iriyose yomwe angafike. Koma anamwali opusa enze osakonzekera. Ndawa ya vimwevi, mwamuna yemwe ambalowola alibe kubvuma kuti angene mu nyumba momwe mumbachitikira phwando ya ukwati. Isepanombo tichadekana kukhala okonzeka kudikhira mpakana nthawe iliyose yomwe Yesu angabwerese mapeto ya ntsiku zino. Kuingizira pamwapa, mu fanizo ya Yesu ya matalente isepano taona kuti akapolo awiri omwe adakhala okhulupirika enze olimbikira basa komasoti ozindikira ndipo adaphata basa mwakhama pofuna kuthandiza vofuna va bwana wawo. Ndipomwapa iwo adakhala obvumizika kwa iye. Kapolo waulesi adalambiwa. Ko tinkupfunzira chani? Isepano tichadekana kupitiriza kukhala otangwanika pa basa ya Yahova mpakana mapeto. Pakumalizira taona kufunika kwa Akhrisitu odzodzewa kupitiriza kukhala tcheru kuti “adzatengewe” na Yesu nkutambira mphaso yawo yakudzulu. Akhrisitu odzodzewa ankudikhirira mwachidwi kuti “adzasonkhanisiwe” na Yesu kudzulu. Patsogolo pa nkhondo ya Arumagedo, mophimphirisa iwo adzakhale nkazi wa Yesu pa phwando ya ukwati ya Mwana wa nkhosa.—2 Ates. 2:1; Chiv. 19:9.

20. Ko nchani chomwe Yahova adzachite kwa wale omwe akhala tcheru na machenjezo yomwe iye achapereka?

²⁰ Nthawe yakuti Yesu aweruze wanthu iri pafupi maninge, isepano tichitalini mantha. Mukapitiriza kukhala okhulupirika Ababa wanu wakudzulu “adzakupaseni mphanvu yoposha yachibadwa” kuti “mudzakwanise . . . kuimirira pa maso pa mwana wa munthu.” (2 Akor. 4:7; Luka 21:36) Viribe basa peno chidikhiro chathu ni chakudzulu panango padziko yapasi isepano tidzapitirize kukondweresa Ababa wathu tikabvera machenjezo ya m’mafanizo ya Yesu. Ndawa ya chikondi chosapera cha Yahova madzina yathu yadzakhale yali ‘nembewe mu bukhu ya moyo.’—Dan. 12:1; Chiv. 3:5.