Samueli woyamba
17 Manje Afilisiti adasonkhanisa masocha yawo* kuti akamenye nkhondo. Adasonkhana ku Soko mu dera ya Yuda ndipo adamanga nsasa wawo pakati pa Soko na Azeka ku Efesi-damimu. 2 Sauli na masocha ya Izirayeli adasonkhana nkumanga nsasa muchigwa cha Ela, ndipo adakonzeka kuti amenyane na Afilisiti. 3 Afilisiti mwawo enze paphiri ku mbali inango ndipo Aizirayeli enzembo paphiri ku mbali inango. Pakati pawo penze chigwa.
4 Manje kunsasa kwa Afilisiti kudabula nsocha* m’bodzi dzina yake Goliyati, wa ku Gati. Iye wenze ntali kuthamangira mametro yatatu.* 5 Wenze adavala chisote cha kobre* na chovala cha mamba ya simbi. Kobre wa chovala cha mamba mwicho wenze wolemera kuthamangira makilogalama 57. 6 Iye adavala pomwe vodzitetezera minyendo va kobre komasoti adanyamula nkondo ung’ono wa kobre kunsana kwake. 7 Muti wa nkondo wake wenze ukulu ninge muti womwe uphatisiriwa basa pakukonza nguwo, ndipo ntsonga ya chisimbi ya nkondo muyo yenze yolemera kuthamangira makilogalama 7. Munthu womunyamulira chovikira chake ambafamba patsogolo pake. 8 Patsogolo pake iye adaima nkuyamba kukuwirira masocha ya Izirayeli kuti: “Ndawa chani mwabwera nkufola kuti mumenye nkhondo? Inepano nabwera kudzamenyera nkhondo Afilisiti ndipo imwepo ndimwe anyabasa wa Sauli. Manje sankhulani munthu wakuti amenyane nane ndipo abwere kuno. 9 Peno angakwanise kumenyana nane nkunipha, ndiye kuti tidzakhale anyabasa wanu. Koma peno ningamuwine mpakana kumupha, imwepo mudzakhale anyabasa wathu ndipo mumbatitumikire.” 10 Mfilisiti muyo adapitiriza kunena kuti: “Inepano nikunyoza masocha ya Izirayeli lero. Nipaseni munthu wakuti nimenyane naye!”
11 Sauli na Aizirayeli wose padabva mawu mwaya ya Mfilisiti adachita mantha maninge.
12 Davide wenze mwana wa Jese wa ku Efurata ku Betelehemu, ku Yuda. Jese wenze na wana amuna 8 ndipo muntsiku za Sauli, Jese wenze nkhalamba. 13 Wana akuluakulu atatu wa Jese adayenda na Sauli ku nkhondo. Woyamba kubadwa dzina yake wenze Eliyabu, wachiwiri wenze Abinadabu ndipo wachitatu wenze Shama. 14 Davide wenze mng’ono maninge pa wana wose ndipo wana akuluakulu atatu wa Jese adatewera Sauli.
15 Davide ambayenda kwa Sauli na kubwerera ku Betelehemu kukabusa nkhosa za ababa wake. 16 Kwa ntsiku 40, Mfilisiti ule ambabwera machibese na maulo kudzanyoza Aizirayeli.
17 Patsogolo pake Jese adauza mwana wake Davide kuti: “Tenga tirigu wokazinga uyu wokwana mpimo ubodzi wa efa na mikate 10, ndipo uyende navo mwakankulumize kwa azibale wako kunsasa. 18 Utenge pomwe mapitsi 10 aya ya kejo* ukapase mtsogoleri wa gulu ya wanthu 1000. Ukabvunze pomwe kuti azibale wako ali tani, ndipo akakupase chizindikiro chowonesa kuti ali bwino.” 19 Wana wa Jese mwawo enze pabodzi na Sauli komasoti amuna anango wose wa Izirayeli mu chigwa cha Ela kuti amenyane na Afilisiti.
20 Pamwapo Davide adamuka machibesebese ndipo nkhosa zake adasiyira munthu munango. Iye adalongedza katundu wake nkunyamuka mobverana na vomwe ababa wake adamuuza. Padafika munsasa, adagumana masocha yankuyenda kumalo yomenyera nkhondo uku yankukuwa. 21 Manje masocha ya Aizirayeli yadanyang’anana na masocha ya Afilisiti pokonzekera nkhondo. 22 Nthawe mwiyoletu, Davide adasiya katundu wake kwa munthu yemwe ambasamalira katundu, ndipo adathamangira kumalo yomenyera nkhondo. Padafika, adayamba kubvunza peno azibale wake ali bwino.
23 Pomwe ambayankhula na masocha mwayo, nsocha ule adabula kuchokera pakati pa masocha ya Afilisiti. Dzina ya nsocha muyo yenze Goliyati, Mfilisiti wa ku Gati. Iye adayamba kuyankhula mawu mwayale yomwe adayankhula pakuyamba, ndipo nayembo Davide adayabva. 24 Masocha yose ya Izirayeli payadawona Goliyati, yadachita mantha maninge ndipo yadayamba kuthawa. 25 Manje masocha ya Izirayeli yadayamba kunena kuti: “Ko mukumuwona munthu yemwe akubwera pale ule? Iye abwera kudzanyoza Aizirayeli. Munthu angamenyane naye nkumupha, mpfumu idzamupase chuma chizinji na mwana wake nkazi. Kuingizira pamwapo, nyumba ya ababa wake wa munthu muyo idzaleke kupereka vinthu vomwe Aizirayeli afunika kupereka kwa mpfumu.”
26 Davide adayamba kubvunza masocha yomwe yenze naye pafupi kuti: “Ko munthu yemwe angaphe Mfilisiti moyu nkuchitisa kuti Aizirayeli aleke kunyozewa amupase chani? Ko Mfilisiti wosachitiwa mdulidwe moyu ni mbani kuti ambanyoze masocha ya Mulungu wamoyo?” 27 Wanthu mwawo adamuuza pomwe vomwe adamuuza poyamba vire. Patsogolo pake adati: “Munthu yemwe angaphe Mfilisiti moyu amuchitire vimwevi.” 28 Eliyabu m’bale wake nkulu wa Davide padabva Davide muyo ankuyankhula na wanthu mwawo, adakalipa naye maninge. Iye adati: “Wabwera kudzachita tani? Manje ko nkhosa zing’onong’ono zire wazisiya na mbani kuchipululu? Inepano ninkudziwa bwino kuti ndiwe wodzikuza komasoti uli na maganizo yophonyeka. Iwepo wabwera kuno kuti udzawone momwe nkhondo inkufambira.” 29 Davide adadawira kuti: “Ko naphonya chani? Inepano nandobvunza basi.” 30 Padateno, adachokapo nkuyenda kwa munthu munango nkubvunza pomwe m’bvunzo mwaule. Wanthu adamudawira pomwe chibodzibodzi ninge poyamba pale.
31 Wanthu adabva vomwe Davide adanena ndipo adayenda kukauza Sauli. Pamwapo Sauli adachemeresa Davide. 32 Davide adauza Sauli kuti: “Aliyese ayi kuti achite naye mantha. Inepano ntumiki wanu niyende kukamenyana naye Mfilisiti muyu.” 33 Koma Sauli adauza Davide kuti: “Ungayendelini kukamenyana na Mfilisiti muyu ndawa ndiwe mwana. Mfilisiti muyu wakhala ankumenya nkhondo kundoyambira ali mulumbwana.” 34 Davide adauza Sauli kuti: “Inepano ntumiki wanu nidakhala nyakabusa wa nkhosa za ababa wangu. Manje kudabwera mphondolo na chimbalangondo ndipo vose vimwevi vidaphata nkhosa. 35 Pavidateno, nidalondola chilombo mwicho nkuchimenya, ndipo nidapulumusa nkhosa nkamwa mwake. Pachidayamba kukalipa nidachikwekweta ukuse* nkuchipha. 36 Inepano ntumiki wanu nidapha vilombo viwiri vose, mphondolo na chimbalangondo. Mfilisiti wosachitiwa mdulidwe muyu akhalembo ninge chibodzi mwa vilombo mwivi, ndawa wanyoza masocha ya Mulungu wamoyo.” 37 Davide adaingizira kuti: “Yahova yemwe adanipulumusa nkamwa mwa mphondolo na nkamwa mwa chimbalangondo, anipulumuse pomwe m’manja mwa Mfilisiti muyu.” Sauli adauza Davide kuti: “Yenda, ndipo Yahova akhale nawe.”
38 Pamwapo Sauli adamuvazika Davide vovala vake vomenyera nkhondo. Adamuvazika chisote cha kobre na chovala chamamba yasimbi. 39 Patsogolo pake Davide adamangirira chibemba pa vovala vake. Koma padanyamuka kuti ambayende, adakangira kufamba ndawa vovala mwivo alibe kuvidjaira. Davide adauza Sauli kuti: “Nikwaniselini kufamba navo vovala mwivi ndawa niribe kuvidjaira.” Padateno, Davide adavula vovala mwivo. 40 Manje adatenga kam’mbada* m’manja mwake nkusankhula minyala 5 yosalala ya mukamadzi. Iye adaikha minyala mwayo muchola cha kunyakabusa ndipo adanyamula pomwe nzangayo* m’manja mwake. Pamwapo adayamba kuyenda komwe kwenze Mfilisiti ule.
41 Mfilisiti ule ambafendera komwe kwenze Davide. Patsogolo pake penze munthu yemwe ambamunyamulira chovikira chake. 42 Mfilisiti muyo padaona Davide, adayamba kumuderera na kumunyoza ndawa ambawoneka kuti ni kamulumbwana kowoneka bwino. 43 Pamwapo iye adabvunza Davide kuti: “Ko inepano ndine mbwaya kuti ubwere kwa ine na kam’mbada?”* Padateno, adatemberera Davide mu dzina ya milungu yake. 44 Iye adauza pomwe Davide kuti: “Yeserera kubwera kuno uwone, nipereke m’nyompfu wako kwa mbalani zamunlengalenga na kwa vilombo vakuthengo.”
45 Davide adadawira Mfilisiti muyo kuti: “Iwepo unkubwera kudzamenyana na inepano na chibemba, nkondo na nkondo ung’ono, koma inepano ninkubwera kudzamenyana na iwepo mu dzina ya Yahova wa magulu yankhondo yakudzulu, Mulungu wa masocha ya Izirayeli, yomwe iwepo wamunyoza. 46 Lero Yahova akupereke m’manja mwangu, ndipo nikuphe nkukugwata nsolo. Lero nipereke vitanda va masocha ya m’misasa ya Afilisiti kwa mbalani zamunlengalenga na kwa vilombo vakuthengo. Wanthu wose wa padziko yapasi adzadziwe kuti Aizirayeli ali na Mulungu. 47 Ndipo wose omwe asonkhana pano awa adziwe kuti Yahova apulumusalini na chibemba panango nkondo, ndawa Yahova ndiye munichiro wankhondo, ndipo mose imwepo akuperekeni m’manja mwathu.”
48 Mfilisiti ule adayamba kuyenda komwe kwenze Davide. Nayembo Davide adayamba kuthamanga mwakankulumize kuyenda ku malo yomenyera nkhondo kuti akagumane naye. 49 Davide adapitisa djanja yake m’chola chake nkutenga mwala. Patsogolo pake adauthusa na nzangayo mwakuti udamenya Mfilisiti ule pankuma nkungeneratu munsolo mwake, ndipo adagwa pasi chafufumimba. 50 Pamwapo Davide adawina Mfilisiti muyo pakuphatisa basa nzangayo na mwala. Iye adamugwesa nkumupha podiya kuti Davide wenze alibe chibemba m’manja mwake. 51 Patsogolo pake Davide adathamanga nkukaimirira pambali pake. Padateno adasolola chibemba cha Mfilisiti muyo nkumugwata nsolo pakufuna kutsimikizira kuti wafadi. Afilisiti padaona kuti msocha wawo wamphanvu wafa, adayamba kuthawa.
52 Pavidateno, masocha ya Aizirayeli na ya Yuda yadayamba kukuwa ndipo yadathamangisa Afilisiti kuyambira kuchigwa mpakana kumisuwo ya mpanda wa thaundi ya Ekironi. Vitanda va Afilisiti omwe adaphewa venze bwee munjira mose kuchokera ku Saaraimu mpakana kukafika ku Gati mpakana ku Ekironi. 53 Aizirayeli padabwerera pomwe ambathamangisa Afilisiti, adayenda kunsasa wa Afilisiti kukatenga vinthu va Afilisiti mwawo.
54 Patsogolo pake Davide adatenga nsolo wa Mfilisiti ule nkuyenda naye ku Yerusalemu koma vitsulo va nkhondo va Mfilisiti muyo adaviikha mu tenti yake.
55 Panthawe yomwe Davide ambayenda kukagumana na Mfilisiti ule, Sauli adabvunza Abineri, mkulu wa masocha kuti: “Abineri, ko muyu ni mwana wambani?” Abineri adadawira kuti: “Shuwadi mpfumu muli apa, inembo ninkumudziwalini.” 56 Padateno mpfumu mwiyo idati: “Ubvunzebvunze kuti mulumbwana muyu ni mwana wambani.” 57 Pamwapo Davide padandofika kuchokera komwe adapha Mfilisiti, Abineri adamutenga nkuyenda naye kwa Sauli, nsolo wa Mfilisiti ule uli m’manja. 58 Pamwapo Sauli adamubvunza kuti: “Mulumbwana iwe, ko ababa wako ni mbani?” Davide adadawira kuti: “Ndine mwana wa ntumiki wanu Jese, wa ku Betelehemu.”