Deuteronomo
1 Aya ni mawu yomwe Mose adayankhula na Aizirayeli wose muchipululu, muchigawo cha Yorodano, muchigwa chomwe chenze monyang’anana na Sufu, pakati pa Parana, Tofeli, Labani, Hazeroti na Dizahabi. 2 Kuchokera ku Horebe kuyenda ku Kadesi-barinea kupita na njira ya kuphiri ya Seiri panansenga wofamba ntsiku 11. 3 Mu gole ya 40, m’mwezi wachi 11, pa ntsiku yoyamba ya mwezi muyo, Mose adauza Aizirayeli* vose vomwe Yahova adamuuza kuti awauze. 4 Pamwapa nkuti awina Sihoni mpfumu ya Aamori yomwe imbakhala ku Yesiboni na Ogi mpfumu ya Basana yomwe imbakhala ku Asitaroti. Mpfumu mwiyi adaiwinira ku Edirei. 5 Mose adayamba kufotokoza Chilamulo ichi muchigawo cha Yorodano mudziko ya Mowabu kuti:
6 “Yahova Mulungu wathu adatiuza tiri ku Horebe kuti: ‘Mwakhalisa mudera ya mapiri ino. 7 Chungunukani muyendere kudera yamapiri ya Aamori na kwa wanthu wose omwe akhala nawo pafupi omwe akhala ku Araba, kudera yamapiri, ku Sefela, ku Negebu, m’mbalim’mbali mwa nyanja, mudziko ya Akanani na ku Lebanoni* mpakana kukamadzi kakulu ka Firate. 8 Onani, ninkukupasani dziko mwiyo. Mukangene mudziko mwiyo nkuitenga kuti ikhale yanu, dziko yomwe Yahova adalumbira kwa azibereki wanu, Abulahamu, Isaki na Yakobo, kuti adzaipereke kwa iwo na kwa mbadwa* zawo.’
9 Pa nthawe mwiyo nidakuuzani kuti: ‘Nikwaniselini kuphata basa yokutsogolerani nekha. 10 Yahova Mulungu wanu wakuwandisani ndipo onani, lero mwawandadi ninge nyenyezi zakudzulu. 11 Yahova Mulungu wa azibereki wanu awandise chiwerengero chanu kubwerezera maulendo 1000, ndipo akudaliseni mobverana na vomwe adakupolomisani. 12 Imwepo ndimwe ntolo na katundu wolemera. Ningakwanise tani kukunyamulani nekha, na ntima wanu wokonda kugegedzana uyu? 13 Sankhulani amuna wanzeru, waluso na ozindikira m’madzinza yanu, kuti niwaikhe kuti akhale atsogoleri wanu.’ 14 Manje imwepo mudaniuza kuti: ‘Vimwivi vomwe mwatiuza kuti tichite ni vabwino.’ 15 Pamwapo nidatenga atsogoleri wa madzinza yanu, amuna wanzeru na ozindikira nkuwaikha kukhala atsogoleri wa magulu ya wanthu 1000, atsogoleri wa magulu ya wanthu 100, atsogoleri wa magulu ya wanthu 50, atsogoleri wa magulu ya wanthu 10 na akuluakulu onyang’anira madzinza yanu.
16 Pa nthawe mwiyo nidauza oweruza wanu kuti: “Mukambatonga milandu pakati pa abale wanu, mumbatonge mwachilungamo pakati pa munthu na m’bale wake panango na mulendo. 17 Ayi kumbakondera pakutonga milandu. Munthu wamba na munthu wolemekezeka, wose mumbawabvesere chibodzibodzi. Ayi kumbagopa wanthu ndawa munkutongera Mulungu ndipo peno mulandu wakushupani mumbabwere nawo kwa inepano kuti niubve.’ 18 Pa nthawe mwiyo nidakuuzani vose vomwe mufunika kuchita.
19 Patsogolo pake tidachoka ku Horebe nkupita na muchipululu chikulu chopasa mantha chomwe mudachiona pakuyenda kudera yamapiri ya Aamori, mobverana na vomwe Yahova Mulungu wanu adatilamula, ndipo pamapeto pake tidafika ku Kadesi-barinea. 20 Manje nidakuuzani kuti: ‘Mwafika mudera yamapiri ya Aamori, yomwe Yahova Mulungu wathu ankufuna kutipasa. 21 Onani, Yahova Mulungu wanu wakupasani dziko mwiyi. Yendani, mukaitenge kuti ikhale yanu, mobverana na vomwe Yahova Mulungu wa azibereki wanu adakuuzani. Ayi kugopa panango kuchita mantha.’
22 Koma mose imwepo mudabwera kwa inepano nkuniuza kuti: ‘Naboni titumize amuna kuti akatiyendezere dziko mwiyo ndipo adzatiuze njira yomwe tifunika kupitira komasoti mathaundi yomwe tikayagumane kumuko.’ 23 Inepano nidawona kuti yamwayo yenze maganizo yabwino, mwakuti nidasankhula amuna 12 pakati panu, m’bodzi pa dzinza iriyose. 24 Pamwapo iwo adanyamuka nkuyenda kudera yamapiri mpakana adakafika kuchigwa cha Esikolo, ndipo adayendeza dziko mwiyo. 25 Iwo adatengako vipaso vinango vamudziko mwiyo nkutibweresera ndipo adatiuza kuti: ‘Dziko yomwe Yahova Mulungu wathu ankufuna kutipasa ni yabwino.’ 26 Koma imwepo mudalamba kuyenda kukangena mudziko mwiyo, ndipo mulibe kubvera lamulo ya Yahova Mulungu wanu. 27 Pamwapo mudapitiriza kung’ung’uzika m’matenti yanu kuti: ‘Yahova adatibulisa mudziko ya Iguputo ndawa yakuti atizonda, ndipo ankufuna kutipereka m’manja mwa Aamori kuti atidzonge. 28 Ko tinkuyenda kuponi? Abale wathu atichitisa mantha* pakutiuza kuti: “Kumuko kunawanthu wamphanvu na ataliatali kuposha isepano ndipo mathaundi yawo ni yakuluyakulu komasoti yanamipanda yolimba maninge yofika kudzulu.* Tidaonako pomwe wana wa Anaki kumuko.”’
29 Manje inepano nidakuuzani kuti: ‘Ayi kuchita mantha panango kuwagopa. 30 Yahova Mulungu wanu adzakutsogolereni ndipo adzakumenyereni nkhondo, ninge momwe adachitira ku Iguputo imwepo munkuwona. 31 Komasoti mudawona muchipululu momwe Yahova Mulungu wanu adakunyamulirani ninge momwe baba anyamulira mwana wake. Ambakunyamulani kulikose komwe mumbayenda mpakana kudzafika pamalo yano.’ 32 Olo kuti adakuchitirani vose vimwivi, mulibe kukhulupirira Yahova Mulungu wanu, 33 yemwe ambafamba patsogolo panu kuti akunyang’anireni malo yakuti mumangepo nsasa. Usiku ambakutsogolerani na moto ndipo masikati ambakutsogolerani na ntambo kuti akuwoneseni njira yakuti mufambemo.
34 Nthawe yose mwiyi Yahova ambabva vomwe mumbanena ndipo adakalipa maninge mwakuti adalumbira kuti: 35 ‘Palibe munthu ne m’bodzi pa wanthu wa m’badwo woipa uyu yemwe adzawone dziko yabwino yomwe nidalumbira kuti nidzaipereke kwa azibereki wanu, 36 kuchosapo Kalebe mwana wa Yefune. Muyu adzaione, ndipo nidzapereke kwa iye na wana wake dziko yomwe adafikako, ndawa yakuti watewera Yahova na ntima wose. 37 (Olo inepanombo, Yahova adakalipa nane ndawa ya imwepo, ndipo adati: “Iwepo ukangenembolini mudziko mwiyo. 38 Yoswa mwana wa Nuni yemwe ankukutumikira ndiye wati akangene mudziko mumo. Umulimbikise, ndawa ndiye wati adzatsogolere Aizirayeli pakukatenga dziko mwiyo kukhala yawo.”) 39 Komasoti wana wanu omwe mudanena kuti adzaphatiwe na wanthu omwe awazonda, wana wanu omwe lero ankudziwalini chabwino panango choipa, amwawa ndiwo wati adzangene mudziko mwiyo ndipo nidzawapase dziko mwiyo kuti ikhale yawo. 40 Koma imwepo mubwerere, muyende kuchipululu kupita na njira yoyenda ku Nyanja Ifuwira.’
41 Pavidateno mudaniuza kuti: ‘Tachimwira Yahova. Manje tiyende kukamenya nkhondo mobverana na vomwe Yahova watilamula!’ Pamwapo aliyese wa imwepo adamanga m’chiuno vitsulo vake vankhondo, ndipo mumbaganiza kuti vikhale vosashupa kukwera phiri mwiyo. 42 Koma Yahova adaniuza kuti: ‘Auze kuti: “Ayi kuyenda kukamenya nkhondo, ndawa inepano nikhalelini namwe pabodzi. Mukayenda, azondi wanu akakuwineni.”’ 43 Pamwapo inepano nidayankhula namwe koma imwepo mulibe kubvera. M’malomwake, mudapandukira Yahova nkuchita vinthu modzikuza, mwakuti mudanyamuka nkuyenda m’phiri mumo. 44 Patsogolo pake Aamori omwe ambakhala m’phiri mumo adabula kudzagumana namwe ndipo adakuthamangisani ninge momwe nyuchi zichitira, mwakuti adakunyalusani ku Seiri mpakana kukafika ku Horima. 45 Pavidateno mudabwerera nkuyamba kulira pamaso pa Yahova koma Yahova alibe kukubveserani panango kukuikhirani nzeru. 46 Ndipomwapa mudakhala ku Kadesi ntsiku zizinji.”