Zula Desizio Diabonga mu Ndaga Yatadila Makhalasa Aleha

1-2. a) Desizio ditshi mavuala adi naye guzula? b) Mbimbi “makhalasa aleha” jidi mukotelesa itshi? (Tala “Ukoteleshi wa Mbimbi.”)

“MUDIMO utshi wana tshigina gutshita gula wakula?” Gula udi muvuala, idi yadiago egi aguhudile gale muhu owu mbala jiavula. Mudimo wabalega ndando wajiya gukalagala mu monyo waye udi mudimo wa tangua diagasue. Gula wakula, mbawukhala nji nu funu ya makuta. (2 Tes. 3:10) Hene, yajiya gukhala egi wazudile gale desizio dia gujiya mudimo mbawutshita mu masugu adi muza.

² Ha guheta mudimo wene, mavuala ako ana zula desizio dia gungina makhalasa aleha gungima dia gumanesela makhalasa a gu mbongo.a Matangua avula ana zula badesizio ene gungima dia guta maga nu mvuaji jiawo. Yajiya gukhala egi wadihudile gale nji gula udi naye gungina makhalasa aleha-leha nga ndo. Gula idi ngenyi, makhalasa a luholo lutshi wana tshigina gungina? Mu longo edi, tuza muzuelela malongo a Biblia ajiya gugukuatesa ha guzula desizio diabonga mu ndaga yatadila gungina makhalasa aleha. Ikhale longo edi didi mutadila thomo mavuala, uvi malongo tuza mumona ajiya gukuatesa Muklisto wagasue udi mutshigina gulonguga makhalasa aleha. Malongo ene ajiya nji gukuatesa mvuaji ha gukuatesa an’awo ha guzula badesizio abonga.

UDI NAYE GUNGINA MAKHALASA ALEHA BA?

3. Mukunda natshi Aklisto ako ana zula desizio dia gungina makhalasa aleha?

³ Mu mafundo ako, muthu wajiya genji guheta mudimo wabonga wajiya gumukuatesa ha guheta makuta ikhale galongugilego makhalasa aleha. Uvi mu mafundo ako, gulonguga makhalasa aleha guajiya gukuatesa muthu ha guheta mudimo wana futa muabonga nu wanago gutoga matangua avula. Mudimo wa luholo wajiya gukuatesa Muklisto ha gudihana muavula mu mudimo wa Yehowa. Uvi athu adi mutshigina gungina makhalasa aleha adi naye gujiya egi mbayatoga tangua, ngolo nu makuta. Adi naye nji gujiya egi mbaazula badesizio avula a ndando.

4. Nanyi udi naye guzudila Muklisto desizio dia gungina makhalasa aleha? (Tala nji mbimbi goshi’a diyiji.)

⁴ Biblia yana zuela egi muthu nu muthu “mbawudibatela ginemo gienji.” (Gal. 6:5, tala nji ote d’étude mu Biblia ya français.) Gishina giene, Muklisto wagasue wamanesele gale khalasa udi naye gudizudila desizio gula mbawungina makhalasa aleha nga ndo.b Mvuaji jidi nji nu ginemo gia guzudila an’awo azonda desizio mu ndaga yatadila makhalasa. (Ef. 6:1) Ukuateshi wawo wajiya gukuatesa an’awo ha guzula badesizio abonga mu ndaga yatadila makhalasa aleha tangua mbadikula ene.​—Ish. 22:6.

5. Tangua ditshi muthu wajiya gusendesa gutangiza gula mbawungina makhalasa aleha nga ndo? Mukunda natshi? (Tala nji holu dia gizula.)

⁵ Matangua avula, mavuala adi naye guzula desizio dia gujiya gula mbaangina makhalasa aleha nga ndo gutuama dia gumanesela makhalasa a gu mbongo. Uvi idi ndaga yabonga gula muvuala wata maga nu mvuaji jienji mukunda nu ndaga yene gutuama dia guzula desizio. Gutshita ngenyi mbagumukuatesa nu muene nu mvuaji jienji ha guheta tangua dia gutangigiza ha gujiya ndaga ya gukalagala. Mbaguakuatesa nji ha gutomba option yabonga yajiya gumukuatesa ha guheta mudimo nga ha gudilondega mukunda nu makhalasa aleha. Yakotelesa egi adi naye phamba guzula desizio edi gutuama egi muvuala muene amanesele khalasa ba? Ndo sha. (Ish. 21:5) Mavuala ako ana tshita ngegi: Gu khanda imoshi amanesela khalasa, asadiga gutshita mudimo wajiya guakuatesa nu mudimo wa gipionye, gu khanda iko adi gudilondega nga gutangiza gula ajiya gungina makhalasa aleha nga ndo. Gungina makhalasa aleha gushigo mutoga egi muthu ayitshite phamba tangua diamanesela muene khalasa, wajiya guzula desizio dia luholo elu nga ivo yavula gungima.

6. Itshi yajiya gukuatesa muthu ha guzula desizio diabonga mu ndaga yatadila makhalasa aleha?

⁶ Itshi yajiya gugukuatesa ha guzula desizio diabonga mu ndaga yatadila makhalasa aleha? Gisambu. Kombelela Yehowa mukunda nu ndaga yene. (Yak. 1:5) Ndaga jiko wajiya gutshita jienyeji: Thomo, kamba gujiya ndaga idi gugutuma ha gungina makhalasa aleha. (Ngi. 26:2) Ya mbadi, kamba gujiya guvula gua tangua, makuta nu ndaga jiko mbajigutoga makhalasa ene aleha. (Ish. 14:15) Tuzuelelenu ndaga jiene imoshi-imoshi.

KAMBA GUJIYA NDAGA IDI GUGUTUMA HA GUNGINA MAKHALASA ALEHA

7. Ndaga jitshi Muklisto udi naye gutadila gutuama dia gungina makhalasa aleha?

⁷ Gula udi mutshigina gungina makhalasa aleha, muhu wajiya gudihula wenyowu: ‘Mukunda natshi ngudi mutshigina gulonguga makhalasa ene aleha?’ Athu avula ana gungina mu makhalasa aleha handaga mbaakuatesa ha guheta mudimo mbaasuanguluga nawo nga unu wana futa muabonga. Matangi a luholo elu adi abola ba? Ndo. (1 Tim. 5:8) Uvi Biblia yana gututemesa gu malamba ajiya gutubuila gula tudi mukamba gukhala nu ima yavula-vula nga ndo gula tudi mutangiza egi makuta ajiya gutubamba ha mavu awa abola. (Ish. 23:4, 5; 1 Tim. 6:8-10; 1 Yone 2:17) Gula udi mutshigina gungina makhalasa aleha hagula uhete makuta avula nga lutumbu, mbawushigo diago mukhala nu gusuanguluga; wajiya nji gubolesa ufuta waye nu Yehowa.

8-9. a) Luholo lutshi Aklisto adi naye gutadila makhalasa aleha? (Matayo 6:33) b) Malongo atshi wazula mu ndaga jiazuela phangi Josefina, Morine nu Iris?

⁸ Na luholo lutshi udi naye gutadila makhalasa aleha? Gukombelela Yehowa gudi naye gukhala ndaga yabalega ndando mu monyo wetu. (Mat. 22:37, 38; Fili. 3:8) Gishina giene, khala mutadila makhalasa gifua ndaga yajiya gugukuatesa ha guheta makuta ajiya gugukuatesa tangua udi gudihana nu mutshima waye wagasue mu mudimo wa Yehowa.​—Tanga Matayo 6:33.

⁹ Tala ndaga yakuatesele aphangi ako ha gutadila makhalasa aleha mu luholo luabonga. Phangi Josefina wa gu Chili udi muzuela egi: “Makhalasa aleha akhalele naye gungukuatesa ha guheta mudimo wakhalele naye gungukuatesa ha gudihana muavula mu mudimo wa Yehowa. Ngakalegele yagasue hagula ufuta wami nu Yehowa ukhale ha fundo dia thomo mu monyo wami, uvi ishigo makhalasa aleha.” Phangi wa mukhetu Morine wazudile desizio dia gutshita formasio ya gujiya luholo lua gutunga sanga; formasio yene yakhalele phamba givo gimoshi. Itshi yamutumile ha gutshita ngenyi? Udi muzuela egi: “Felela diami diakhalele dia guya ha fundo diakhalele nu funu ya alongeshi a Ufumu. Hene ngazudile formasio yajiya gungukuatesa ha gutagenesa felela diene. Gungima dia formasio yene, ngasendesele gutunga sanga, ngahetele nji makuta akhalele naye gungukuatesa mukunda nu vuayaje yami. Tangua ngayile ha fundo diakhalele nu funu ya alongeshi, formasio ngazudile yangukuatesele ha guheta mudimo.” Phangi Iris walongugile makhalasa aleha ivo yavula ha gubua munganga wa mazo, udi muzuela egi: “Makhalasa aleha ajiya gawo gugukuatesa mu ndaga jiavula, uvi ajiyilego diago gugukuatesa ha gukhala nu gusuanguluga gua giamatshidia. Gula udi mutshigina gukhala diago nu gusuanguluga, haga Yehowa ha fundo dia thomo mu monyo waye.” Yadiago, gula ufuta wetu nu Yehowa udi ndaga yabalega ndando mu monyo wetu, mbatuzula badesizio abonga ajiya gutukuatesa ha gukhala nu gusuanguluga mayilago.

KAMBA GUJIYA GUVULA GUA TANGUA, MAKUTA NU NDAGA JIKO MBAJIGUTOGA MAKHALASA ENE ALEHA

10. Luholo lutshi longo didi mu Mikhuala 32:29 diajiya gugukuatesa tangua udi muzula desizio diatadila makhalasa aleha?

¹⁰ Yajiya gukhala egi udi nu mudimo umoshi ngenyi wana tshigina gutshita. Uvi idi ndaga yabonga gula watadila nji midimo iko wajiya gutshita ikhale ya luholo lumoshi nu mudimo wana tshigina nga ndo. (Fuanesa nu Ishima 18:17.) Mangino gudi nu maluholo avula a gulonguga anyi akhalelego mu masugu abalega gifua gulonguga mu internet (formation en ligne). Ujimbilago egi wajiya nji gutadila maluholo ako wajiya guheta mudimo wajiya gugukuatesa ikhale walongugilego makhalasa aleha. Ha gufezegesa, phangi Johanna wa gu Finlande ganginyilego makhalasa aleha. Udi muzuela egi: “Tangua ngamanesele khalasa, ngasendesele gukalagala mudimo wakhalelego gunguzula tangua diavula, ngabuile nji muvundji wa njila. Ngakalegele gale midimo yavula, mu matangua ene agasue ngamonele luholo Yehowa wangukuatesele nu watagenesele laji dienji dia gungukuatesa nu ima ngakhalele nayo funu.” Desizio diagasue wajiya guzula mu ndaga yatadila makhalasa aleha diajiya gukhala nu gubonga guenji nu malamba enji. Hene, dihule egi: ‘Gula ngazula desizio edi, mbanguheta gubonga guavula gubalega malamba ngajiya gutagana nawo ba?’ (Tanga Mikhuala 32:29; 1 Kol. 10:23) Tutadilenu ndaga jiajiya gugukuatesa ha guheta mvutu gu muhu wene.

11. Mukunda natshi idi nu ndando ha gutadila guvula gua matangua mbawukhala mubalegesa mu khalasa? (Tala nji ifuanesa.)

¹¹ Guvula gua tangua. Kamba gujiya guvula gua matangua mbawukhala mubalegesa mu khalasa nga gu formasio yene phoso nu phoso nu guvula gua tangua mbayikhala gugutoga ha gutshita badevuare. Ndaga eji jiagasue mbajigushila tangua dia gutshita ndaga jia mu nyuma nu gukuatesa enya fami yaye ba? (Fili. 1:10) Mbawukhala muhuila tangua diagasue ushigo nga nu ngolo jia gulondega gudibungisa nga gutshita gulonguga guaye hakhaye ba? Yene ndaga yabuidile phangi Jeroz wa gu Inde. Udi muzuela egi: “Yakhalele lamba ha gudihana mu ndaga jia mu nyuma. Matangua ako ngakhalelego muheta nu diene tangua dia guya mu gudibungisa. Mangino ngakotelesele gale egi makhalasa ene alabele gunguzula tangua diami nu ngolo jiami.” Uvi ishigo makhalasa agasue ana zula tangua diavula; ako akhala gawo mukunda nu tangua diazonda, ana khalago nji nu devuare jiavula-vula. Ha gufezegesa, phangi Rabeca wa gu Mozambique udi nu gusuanguluga mukunda nu makhalasa anginyile muene. Udi muzuela egi: “Tuakhalele mulonguga phamba matangua mbadi mu lusugu. Yangukuatesele ha gulandula gukhala muvundji wa njila wa tangua diagasue.”

12. Mihu itshi wajiya gudihula yajiya gugukuatesa ha gujiya luholo luabonga lua gukalegela tangua diaye? (Mulongeshi 12:1)

¹² Guvula gua mbeji nga ivo mbayiguzula. Tadila nji guvula gua mbeji nga ivo mbayiguzula ha gumanesela makhalasa ene. Gula wamanesela makhalasa ene, mbawuzuela diago egi wakalegele tangua diaye mu luholo luabonga ba? (Ef. 5:15-17) Gula udi muvuala, makhalasa ene mbaagukuatesa diago ha guheta tangua dia gudihana mu midimo ya Yehowa gifua mudimo wa tangua diagasue tangua udi gale muvuala ba? (Tanga Mulongeshi 12:1.) Gudi nu luholo wajiya guheta formasio yene mu tangua diazonda ba? Ha gufezegesa, gudi nu mafundo ana hana formasio jiatadila luholo lua gutshita mungenda nga ndaga jiko jiavula mu tangua diazonda nu ndando yaleba gubalega gu université. Phangi Mario wa gu Chili udi muzuela egi: “Ngazudile formasio mu ivo mbadi, ngafutshile nji makuta azonda gubalega luholo ngakhalele naye guafuta gu université. Tuakhalele mulonguga masugu nguana mu phoso, yangukuatesele ha gulandula gukhala muvundji wa njila.”

13. Itshi yajiya gugubuila gula waya mulonguga gualeha nu gumbo dienu?

¹³ Fundo mbawukhala. Wajiya gungina makhalasa aleha hehi nu gumbo dienu, idi nji ndaga yabonga. Uvi itshi mbawutshita gula yatoga egi udi naye guya mu dimbo diko? Nga ndo itshi mbawutshita gula yatoga egi udi naye guya mukhala gu campus? Jiya egi gubemba fami yaye ha guya ha fundo diko guajiya gubolesa ufuta waye nu Yehowa, muavula-muavula gula athu ene mbawukhala nawo ashigo akombeledi a Yehowa. (Ish. 22:3; 1 Kol. 15:33) Phangi Matias wa gu Mozambique wazudile formasio givo gimoshi, gafutshilego nji makuta avula uvi wana gudibela mukunda nu desizio diene. Mukunda natshi? Udi muzuela egi: “Ngakhalele mukhala mu jinzo atuhanele nu ana a khalasa ako, yakhalele gualeha nu gumbo dietu. Akhalele gungulola ha gutshita ndaga jiabola lusugu nu lusugu. Gula udi mutshigina gungina makhalasa aleha, ngina khalasa mbadishigo gugutoga ha gukatuga gumbo dienu.” Phangi mumoshi wa mukhetu wa gu Russie udi muzuela egi: “Ngalanduile gukhala gumbo dietu nu mvuaji jiami ha fundo dia guya gu campus nga gu jinzo jiko hagula ngutaganago nu ingonza nga ndaga jiko.” Gula luholo ludi guene, wajiya nji gulonguga mu njila ya internet gumbo dienu.

14. Luholo lutshi longo didi mu Luka 14:28 diajiya gugukuatesa gula udi mutshigina gungina makhalasa aleha?

¹⁴ Guvula gua makuta. Makhalasa ako anago gutoga makuta avula, mu mafundo ako nji mafumu a leta ene ana gufuta makuta ene. Mu mafundo a luholo elu, yakhala yaleba ha gulonguga makhalasa aleha nu gutshita formasio jiajiya gukuatesa muthu ha guheta mudimo. Uvi mu mafundo ako, gulonguga makhalasa aleha guana toga makuta avula. Katula makuta a gufuta gu université, guajiya nji gukhala nu makuta ako wajiya guzola gifua gufuta muthu wajiya gugulongesa ndaga jiko mbajigukuatesa ha guheta ujiyi mbawutshita egi agutshigina gu université yene. Athu ako anginyile makhalasa aleha asalele nu mikudi ya gufuta ivo yavula. Phangi Adilson wa gu Mozambique wana gudibela luholo luanginyile muene makhalasa aleha. Udi muzuela egi: “Matangua ako fami yami yakhalele gudifula ima ya gudia nu ima iko ya ndando handaga makuta agasue akhalele gungufutshila gu khalasa ngalongugile ivo nguana.” Gula udi mutshigina gungina makhalasa aleha, dihule egi: ‘Mbayingutoga makuta guvula gutshi? Ame nu fami yami mbatukhala nu luholo lua gufuta makuta ene ba? Gudi nu khalasa diko ngajiya gungina dinyi mbadishigo gungutoga makuta avula ba?’ (Tanga Luka 14:28.) ‘Gula ngabua mu mikudi, mbangufuta makuta angane muphushi ba? Nga ndo matangua guvula gutshi mbayinguzula ha guafuta? Mudimo mbanguheta mbawungukuatesa ha gufuta mikudi yene nu gudikuatesa ba?’​—Ish. 22:7.

15. Mukunda natshi udi naye gukamba gujiya midimo yana khala ha fundo udi gutuama dia guzula desizio dia gungina makhalasa aleha?

¹⁵ Mudimo wajiya guheta. Kamba gujiya midimo yana kalegewa ha fundo udi nga ha fundo udi mutshigina guya. Makhalasa udi mulonguga mbaagukuatesa ha guheta mudimo ba? Makhalasa avula anago diago gulongesa athu ndaga adi naye gujiya ha guheta midimo. Matangua avula, ana longesa phamba matangi nu ndaga jiajiya gugukuatesa ha guheta ujiyi uvi ishigo ndaga jiajiya gugukuatesa ha gutshita mudimo. (Kol. 2:8) Phangi mumoshi wa mukhetu wa gu Inde udi muzuela egi: “Ndaga ngalongugile gu khalasa jianguhanele phamba ujiyi wa mu mikanda uvi ishigo unu mafumu a midimo ana tshigina hagula ajiya guguhana mudimo. Gishina giene ngahetelego mudimo wakhalele gudivua nu ndaga ngalongugile.” Muthu muko wajiya genji gulonguga makhalasa, uvi midimo idi gudivua nu ndaga jialongugile muene ishigo diago mumonega. Phangi Sublime wa gu République centrafricaine walongugile luholo lua gulondega ba climatiseur. Uvi udi muzuela egi: “Mu dimbo dietu, athu avula ana gudilondegela ima yawo; hene, yakhala lamba ha guheta mudimo.”

16. Mukunda natshi idi nu ndando ha gukamba gujiya mudimo udi mutshigina gutshita gula wamanesela khalasa?

¹⁶ Kamba nji gujiya mudimo udi mutshigina gutshita gula wamanesela khalasa. Mbawusuanguluga nawo ba? (Mulo. 3:12, 13) Ndaga mbajikhala mubalega luholo lutshi ha fundo dia mudimo wene? Mudimo wene wana gumba mionyo ya athu mu gingonza ba? Athu ana tshita gale mudimo wene ana gudihala nga gukamba gujiya gula nanyi wabalega athu ako ba? Mbawukhala diago nu gusuanguluga gu mudimo wene ba? Mbaakhala gugufuta makuta guvula gutshi? Makuta ene mbaagukuatesa ba? Mbawukhala nu funu ya formasio jiko ha gubamba mudimo wene ba? Muhu wa ndando wenyowu: Mudimo wene mbawugukuatesa ha gusha Ufumu wa Nzambi ha fundo dia thomo ba? (Mulo. 12:13) Yadiago, gula ha fundo tudi midimo ishigo diago mumonega, yajiya gukhala lamba ha guheta mudimo tudi mutshigina. Uvi gula wazula desizio diabonga mu ndaga yatadila makhalasa udi mutshigina gungina, mbayigukuatesa ha guheta mudimo mu masugu adi muza. Phangi Tabitha wa gu Inde walongugile luholo lua gutunga milele mbeji samano. Udi muzuela egi: “Ngamonele egi gula ngatshita mudimo wa gutunga, mbayingukuatesa ha gukhala muvundji wa njila. Handaga athu mbaalandula gukhala nu funu ya gutungisa milele. Ndaga yabonga idi egi ame hakhami mbangukhala mutomba tangua dia guwutshita, mudimo wene wanago nji gutoga makuta avula ha guwusendesa.” Formasio yazudile phangi Tabitha wamukuatesele ha guheta mudimo wana gumukuatesa ha gulandula gukhala muvundji wa njila.

17. a) Gui wajiya guheta ndaga jiko jiajiya gugukuatesa ha guzula desizio diabonga mu ndaga yatadila makhalasa aleha? b) Malongo atshi a Biblia ajiya gugukuatesa? (Tala galuanda “Malongo a Biblia Wajiya Gutadila.”)

¹⁷ Tuazuelela ndaga jiavula wajiya gutadila jiatadila makhalasa aleha. Gui wajiya guheta ndaga jiko jiajiya gugukuatesa ha guzula desizio diabonga? Wajiya guya gu université nga gu khalasa diene ha gujiya ndaga jiavula mu ndaga udi mutshigina gulonguga, nga ndo wajiya gungina mu site internet yawo. Kamba gujiya midimo wajiya gutshita gula wamanesela gulonguga makhalasa ene. Wajiya nji guhula athu alongugile ndaga ya luholo lumoshi nu inyi udi mutshigina gulonguga nga guhula athu ana tshita gale mudimo wana tshigina gutshita. (Ish. 13:10) Wajiya guahula egi: “Gubonga gutshi nu malamba atshi muahetele gale mu mudimo wene?” Ta nji maga nu aphangi ana khala nu gusuaguluga mu mudimo wa Yehowa. (Ish. 15:22) Ahule gula makhalasa atshi nga mudimo utshi adi mumona egi wajiya gukalagala. Ajiya guguwambela midimo iko inyi wakhalelego mutangiza nga hazonda.

18. Ndaga itshi tushigo naye gujimbila?

¹⁸ Gifua luholo tuayimona, gulonguga makhalasa aleha guajiya gugubatela gubonga guavula uvi guajiya nji gugubatela malamba. Hene, toga Yehowa ha gugukuatesa ha guzula desizio diabonga. Ujimbilago egi ikhale gulonguga makhalasa aleha guajiya gugukuatesa ha guheta makuta, uvi ndaga yajiya gugukuatesa ha gukhala diago nu gusuanguluga idi ufuta wakola nu Yehowa. (Ngi. 16:9, 11) Yehowa walayele egi mbawulandula gukuatesa akombeledi enji, ikhale anginyile makhalasa aleha nga ndo. (Heb. 13:5) Na itshi wajiya gutshita gula wazula desizio dia gungina makhalasa aleha? Itshi yajiya gugukuatesa ha gukhala nu ufuta wakola nu Yehowa tangua udi gu khalasa? Yene ndaga tuza muzuelela mu longo dialandula.