Amin Komon so Mangigloria ed si Jehova!
“Pagayagaen yo si Jehova ed bukig.”—ISAIAS 24:15.
1. Panon so impangikuenta ed ngaran nen Jehova na saray propeta to, midumaan ed anton awawey na Kakristianoan natan?
JEHOVA—say bantog a ngaran na Dios! Alay liket na matoor iran propeta ed inmuuna a mansalita unong ed satan a ngaran! Tekep na sayaksak dan inggloria so Soberano a Katawan da, Jehova, a say ngaran to so mangipakabat ed sikato a bilang say Baleg a Managgagala. (Isaias 40:5; Jeremias 10:6, 10; Ezequiel 36:23) Anggan saramay atawag bilang ankelag a propeta so pakapatnagan a tuloy na panangigloria ed si Jehova. Sakey ed saraya et si Aggeo. Diad libro na Aggeo, a tugyopen labat na 38 bersikulo, nausar ditan so ngaran na Dios a 35 danay. Singa ompasen ya andi bilay itan a propesiya sanen say mabmablin ngaran a Jehova so sinalatan na titulon “Katawan,” a singa impangipatalos na maabig a tuloy iran apostol na Kakristianoan ed saray patalos dan Biblia.—Ikompara so 2 Corinto 11:5.
2, 3. (a) Panon ya asumpal so sakey ed say makatantandan propesiya nipaakar ed kipawil na Israel? (b) Diad anton gayaga so apinabangan na Judion nakdaan tan saray kakaiba ra?
2 Diad Isaias 12:2, nausar so nankaduan porma na ngaran.a Indeklara na propeta: “Nia, say Dios sikato so Manangilaban ko. Manilalo ak tan agak antakot; ta si [Jah, NW] Jehova, si Jehova lambengat, sikato so kasil ko tan kantak, et sikato so nagmaliw a manangilaban ko.” (Nengnengen met so Isaias 26:4.) Kanian, ngalngali 200 taon sakbay na inkibulos na Israel manlapud inkakautibo ed Babilonia, si Jah Jehova diad panamegley na propeta ton si Isaias so amaseguro a sikatoy makapanyarin Manangilaban da. Satan ya inkakautibo so kaukolan a manbayag manlapud 607 ya anggad 537 K.K.P. Insulat met nen Isaias: “Siak si Jehova a manggawa ed saray amin a bengatla, . . . a mankuan ed Ciro, ‘Sikato so pastol ko, tan gawaen to ya amin so labay ko’; a kuanto a nipaakar ed Jerusalem lanlamang, ‘Sikato nipaalagey naani,’ [tan] say simiento to, ‘Niletneg naani.’” Siopa iyan Ciro? Makatantanda, apruebaan a sikato so Arin Ciro na Persia, ya amagbag ed Babilonia nen 539 K.K.P.—Isaias 44:24, 28.
3 Diad kasumpalan na saray salita nen Jehova ya inrekord nen Isaias, angipasa na sakey a ganggan si Ciro ed kautibon Israelita: “Anggan siopa a wala ed nanleleetan yo ed amin a baley to, say Dios to wala komon ed sikato. Tan ontatdang komon ed Jerusalem, a wala ed Juda, tan ipaalagey to so abung nen Jehova, a Dios na Israel (sikatoy Dios) a wala ed Jerusalem.” Nagnap so liket na saray alanaan a Judio a kaiba iray aliwan Israelita a Netineo tan saray anak na ariripen nen Solomon a pinmawil ed Jerusalem. Dugdugay insabi ra pian selebraan so Piesta na Kobongkobong nen 537 K.K.P. tan nanbabagat parad si Jehova diad altar to. Diad tinmumbok a taon, diad komaduan bulan, inletneg da so pundasyon na komaduan templo, tekep na maksil ya eyag na gayaga tan dayew ed si Jehova.—Esdras 1:1-4; 2:1, 2, 43, 55; 3:1-6, 8, 10-13.
4. Panon a nagmaliw a peteg iray kapitulo 35 tan 55 na Isaias?
4 Say propesiya nen Jehova ed panangipawil so maglorian nasumpal ed Israel: “Say kalawakan tan say amagan dalin magayaga ira naani, et say kabueran a lawak manliket naani, tan mabolaklak a singa bolaklak. . . . Nanengneng da naani so gayaga nen Jehova, say kaatageyan na Dios tayo.” “Ta ompaway kayo naani a walaan na liket, tan nitonton a mareereen. Saray palandey tan saray pukdol onarakak ira naani ed arapan yo a mankankanta ra . . . Et sikato naani nipaakar ed Jehova a sakey a ngaran, sakey a tanda ya ando lan ando ya agnapegpeg.”—Isaias 35:1, 2; 55:12, 13.
5. Akin a temporaryo so gayaga na Israel?
5 Balet, temporaryo labat itan a gayaga. Nanggunaetan na kabangibang a balbaley so pikasakey ed pansasamok-ed-pananisia diad kipaalagey na templo. Diad inmuna et ag-atenyeg iray Judio, a kuanda: “Anggapo so pibiangan yo ed sikami dia ed panangipaalagey na abung ed Dios mi, balet sikami lanlamang ipaalagey mi a nipaakar ed Jehova a Dios na Israel, unong a si Ari Ciro ed Persia inganggan to ed sikami.” Nagmaliw a pirmin sumusumpa iraman a kabangibang. Sikaray “nantultuloy ya amakapuy ed kalimaan na totoo ed Juda tan ginonigon da ra ed panangipaalagey.” Pinalikdo ra so situasyon ed say sinmandi ed si Ciro, si Artaxerxes, a sinebelan toy kipaalagey na templo. (Esdras 4:1-24) Tinmunda so trabaho ed loob na 17 taon. Makapaermen, naplag iray Judio ed materyalistikon kabibilay legan na saman a panaon.
Mansasalita si ‘Jehova na Saray Armada’
6. (a) Panon so inkiwas nen Jehova ed situasyon diad Israel? (b) Akin a say mapatnag a kabaliksan na ngaran nen Aggeo so matukoy?
6 Anggaman ontan, impatnag nen Jehova so ‘biskeg to tan pakapanyari to’ ed biang na Israel diad panamegley na impangibaki to ed saray propeta, partikular et di Aggeo tan Zacarias, pian liingen iray Judio ed saray responsabilidad da. Say ngaran nen Aggeo so walaan na pikonektaan ed piesta, ta ompatnag a say kabaliksan to et “Inyanak ed Piesta.” Matukotukoy, ginapoan to so impanpropesiya ed primeron agew na bulan na Piesta na Kobongkobong, a diad satan a panaon et kakaukolanen iray Judio a ‘masayaksak naani ed amin.’ (Deuteronomio 16:15) Diad panamegley nen Aggeo, impasabi nen Jehova so apatiran mensahe ed masulok a 112 ya agew.—Aggeo 1:1; 2:1, 10, 20.
7. Panon so kapaseseg tayo ed manangilukas iran salita nen Aggeo?
7 Diad pangiparungtal na propesiya to, inkuan nen Aggeo: “Onia so salita nen Jehova na saray ehersito [armada, NW], kuanto.” (Aggeo 1:2a) Siopa kasi iratan ya “armada”? Sikaray anghelikon ulop nen Jehova, no maminsan et atukoy ed Biblia bilang puersa militar. (Job 1:6; 2:1; Salmo 103:20, 21; Mateo 26:53) Agta saya so mamaseseg ed sikatayo natan a say Soberanon Katawan a Jehova a mismo so manguusar ed sarayan agnatalon mangatatawen a puersa pian mangiwanwan diad kimey tayo ed kipawil na tuan panagdayew diad dalin?—Ikompara so 2 Arari 6:15-17.
8. Anton panmoria so angapekta ed Israel, tan tekep na anton resulta?
8 Anto so karga na primeron mensahe nen Aggeo? Inkuan na saray totoo: “Aliwa nin panaon ya onla itayo, say panaon nipaakar ed abung nen Jehova pian nipaalagey.” Aliwa lan say kipaalagey na templo, a panangipawil ed madibinon panagdayew, so manunan panpapagaan da. Imbaling da ed panagpaalagey na mararakep a kaabungan parad inkasikaran dili. Say materyalistikon awawey so amakesay ed entusiasmo ra parad panagdayew ed si Jehova. Bilang resulta, naandi so panamendisyon to. Aliwa lan mabunga iray kaumaan da, tan kulang la iray ikawes ed pirmin panaon na betel. Nagmaliw a daiset so almo ra, tan satan et singa ira mangiiyan na kuarta ed supot a napnoy botbot.—Aggeo 1:2b-6.
9. Anton mabiskeg, makapaalagey a panamaat so inter nen Jehova?
9 Amiduan angiter na mabiskeg a panamaat si Jehova: “Isipen yo pa so saray dalan yo.” Mapatnag, si Zorobabel, say gobernador ed Jerusalem, tan say atagey a saserdoten Josueb et kinmiwas tan masebesebeg ya amaseseg ed amin a totoo pian ‘onoren da so boses nen Jehova a Dios da, tan saray salita nen Aggeo a propeta, lapu ed sikato so inbaki nen Jehova a Dios da; et say baley tinmakot ed arap nen Jehova.’ Niarum ni, “Saman la si Aggeo ya inbaki nen Jehova insalita to so pabano nen Jehova ed baley, a kuanto: ‘“Siak wala ak ed sikayo,” kuan nen Jehova.’”—Aggeo 1:5, 7-14.
10. Panon ya inusar nen Jehova so pakayari to ed biang na Israel?
10 Nayarin impasen na pigaran maedad ed Jerusalem a say gloria na nipaalagey lamet a templo so “anggapo” no ikompara ed inmunan templo. Anggaman ontan, ngalngalin 51 agew ed saginonor, pinakiwas nen Jehova si Aggeo pian ideklara so komaduan mensahe. Improklama to: “‘Ombiskeg ka, O Zorobabel,’ kuan nen Jehova, ‘et manpabiskeg ka, O Josue ya anak a laki nen Josedec ya atagey a saserdote. Et manpabiskeg kayo, sikayo ya amin ya ombaley ed dalin,’ kuan nen Jehova, ‘et mankimey kayo. Ta wala ak ed sikayo,’ kuan nen Jehova na saray ehersito. . . . ‘Agkayo ontakot.’” Si Jehova, a diad inilaloan a panaon et usaren toy makapanyarin-amin a pakayari to pian ‘panmayegmegen so tawen tan dalin,’ seguroen to ya amin ya isusumpa, anggan say pananebel na imperyo, et nadaeg. Diad loob na limaran taon et nitarok ed engranden itatalona so inkipaalagey na templo.—Aggeo 2:3-6.
11. Panon a pinano na Dios na ‘babaleg a gloria’ so komaduan templo?
11 Sakey a makatantandan sipan so asumpal sirin: “‘Saray mabli a bengatla na saray amin a nasyon onsabi ra naani; et panoen ko naani so sayan abung ed gayaga [gloria, NW],’ kuan nen Jehova na saray ehersito.” (Aggeo 2:7) Apaneknekan a “saray mabli a bengatla” et saramay aliwan-Israelita a linman nandayew ed saman a templo, unong ta satan so angisindag ed gloria na engranden kiwawala to. Panon a nikompara iyan nipaalagey lamet a templo ed samay nipaalagey ed agew nen Solomon? Indeklara na propeta na Dios: “‘Say kaunoran a gayaga na saya ya abung babaleg naani nen say inmuna,’ kuan nen Jehova na saray ehersito.” (Aggeo 2:9) Diad inmunan kasumpalan na propesiya, nansiansian abaybayag so nipaalagey lamet a templo nen say inmuna ya abung. Satan so manalalagey ni sanen pinmatnag so Mesias nen 29 K.P. Kaaruman ni, sakbay a pinapatey na saray apostatan kabusol to nen 33 K.P., angitarok a mismo so Mesias na gloria ed satan nen sikatoy nanpulong na katuaan diman.
12. Kinmana ed anton gagala so inmunan duaran templo?
12 Say inmuna tan komaduan templo ed Jerusalem so walaan na makanan gagala ed panangiyanino ed saray importantin kabiangay makasaserdoten serbisyo na Mesias tan diad panamasiansian mabilay ed puron panagdayew ed si Jehova diad dalin anggad aktual ya iyapireng na Mesias.—Hebreos 10:1.
Say Maglorian Espiritual a Templo
13. (a) Antoran ebento so agawa no nipaakar ed espiritual a templo nanlapulad 29 ya anggad 33 K.P.? (b) Anton makanan betang so kinanaan na dondon bagat nen Jesus ed sarayan agawgawa?
13 Kasin walaan na espisyal a kabaliksan so propesiya nen Aggeo ed panangipawil parad saginonor a panaon? Maseguron ontan! Nagmaliw a sentro na amin a tuan panagdayew ed dalin so nipaalagey lamet a templo ed Jerusalem. Balet iyaanino to ni so mas maglorian espiritual a templo. Saya so ginmapon kinmurang nen 29 K.P. sanen, diad inkabautismoan nen Jesus ed Ilog Jordan, nilanaan nen Jehova si Jesus bilang Atagey a Saserdote, a say masanton espiritu et linmeksab ed sikato a singa sakey a malapati. (Mateo 3:16) Kayarin akompleto nen Jesus so mangaraldalin a ministeryo to diad masakripisyon ipapatey, sikatoy pinaoli ed tawen, ya ililitrato na Sankasantosan ed templo, tan diman to impresenta ed si Jehova so merito na bagat to. Saya so kinmana bilang sakey a dondon, a manasakbong ed saray kasalanan na babangatan to, tan angilukas na dalan parad kalanaan da, ed agew na Pentecostes 33 K.P., bilang katangbayan a saserdote diad espiritual a templo nen Jehova. Say matoor a ministeryo ra diad impatey ed lolooban na templo ed dalin so mangitonton ed mangatatawen a kioli ed arapen, parad mantultuloy a serbisyo bilang saserdote.
14. (a) Panon a say gayaga so ulopen na maseseg ya aktibidad ed asasakbay a Kristianon kongregasyon? (b) Akin a temporaryo iyan panliliket?
14 Nilibo ed magbabawin Judio—tan saginonor saray Gentil—so dinmagup ed saman a Kristianon kongregasyon tan akibiang diad panangideklara na maong a balita ed onsasabin Panarian na Dios a manguley diad dalin. Kayari ngalngalin 30 taon, nayarian ya ibaga nen Pablo a say maong a balita so nipulong la “ed amin a pinalsa ed leksab na tawen.” (Colosas 1:23) Balet kayari impatey na saray apostol, niletneg so abalbaleg ya apostasya, tan kinmuyep ed satan so liwawa na katuaan. Atalikebkeban so puron Inkakristiano na sektarianismo na Kakristianoan, a nibase ed saray paganon bangat tan pilosopiya.—Gawa 20:29, 30.
15, 16. (a) Panon ya asumpal so propesiya nen 1914? (b) Anton panagtipon so mananda ed kaunoran na koma-19 tan asasakbay na koma-20 siglo?
15 Linmabas iray siglo. Insan diad dekada na 1870, sakey a grupo na masimoon iran Kristiano so masukimat a nanaral ed Biblia. Manlapud Kasulatan, ayarian dan ituro so taon 1914 bilang panandaan na konklusyon na “kasumpal na saray agew [panaon, NW] na saray Gentiles.” Diad saman a panaon a say pitoran simbolikon “panaon” (2,520 taon na inaayep ya uley na too) et angangga tekep na mangatatawen a kitrono nen Kristo Jesus—say Sakey a walaan na ‘kanepegan’ bilang Mesianikon Ari ed dalin. (Lucas 21:24; Daniel 4:25; Ezequiel 21:26, 27) Nagkalautla manlapud 1919 a manpatuloy, sarayan Estudyante na Biblia, a kabkabat natan bilang Tastasi nen Jehova, so mibibiang la ed impasyan panangikayat ed maong a balita na onsasabin Panarian ed intiron dalin. Nen 1919 a pigaran libo ed saraya so inmebat ed tawag pian onkiwas a nipaway ed kombension diad Cedar Point, Ohio, E.U.A. Dinmaak so bilang da angga ed taon 1935 sanen 56,153 so nanreport ed lawak a serbisyo. Diad satan a taon, 52,465 so akibiang ed saray emblema na tinapay tan alak diad tinaon a Memoryal na impatey nen Jesus, diad ontan et isisimbolo ra so ilalo ra a magmaliw a saserdoten kaiba nen Kristo Jesus diad mangatatawen a kabiangan ed baleg ya espiritual a templo nen Jehova. Manserbi met ira a kaiba to bilang arari ed Mesianikon Panarian to.—Lucas 22:29, 30; Roma 8:15-17.
16 Balet, ipapanengneng na Apocalipsis 7:4-8 tan Apo 14:1-4 a say dagup a bilang na sarayan alanaan a Kristianos so limitado ed 144,000, a dakel ed sikara so atipon la legan na inmunan siglo sakbay a niletneg so abalbaleg ya apostasya. Manlapud pansamposampot na koma-19 a siglo a manpatuloy ed koma-20 siglo susumpalen la nen Jehova so panitipon ed sayan grupo ya alinisan na danum na Salita to, a nideklaran matunong diad panamegley na pananisia ed mananakbong bagat nen Jesus, tan diad kaunoran et natatakan bilang alanaan a Kristianos pian manibukel ed sigpot a bilang a 144,000.
17. (a) Anton panagtipon so ginmapo nanlapulad dekada na 1930? (b) Akin a makapainteres ed saya so Juan 3:30? (Nengnengen met so Lucas 7:28.)
17 Anto so ontumbok sano napili la so intiron bilang na saray alanaan? Nen 1935, diad sakey a makatantandan kombension ed Washington, D.C., E.U.A., nipakabat ditan a say “baleg ya ulop” ed Apocalipsis 7:9-17 so sakey a grupo a nabidbir “kayari” na 144,000 tan say ilalo ra so andi-anggaan a bilay diad paraison dalin. Kayarin malinlinew ya abidbiran so alanaan a Jesus, si Juan a Managbautismo, a say kiolian to et diad dalin bilang sakey ed “arum a karnero,” inkuanto nipaakar ed Mesias: “Sikato so nakaukolan ya onbaleg, balet nakaukolan ko so onmelag.” (Juan 1:29; 3:30; 10:16; Mateo 11:11) Mangangga la so kimey nen Juan a Managbautismo a panangiparaan na babangatan parad Mesias legan ya inala nen Jesus so panagpili ed ondaraak a bilang a magmaliw a kabiangan na 144,000. Abalinsuek iya ed dekada na 1930. Ondaraiset a bilang na “tinawag tan pinili” a kabiangan na 144,000 bangbalet agaylan ondaraak so bilang na say “baleg ya ulop” na “arum a karnero.” Tuloytuloy ya ondarakel so baleg ya ulop legan ya onaasingger so marelmeng a sistema na mundo ed anggaan to diad Armagedon.—Apocalipsis 17:14b.
18. (a) Akin a mataletalek itayon ilaloan a “minilyon natan a manbibilay so aglan balot ompatey”? (b) Akin a maseseg tayon talinengen so Aggeo 2:4?
18 Diad asasakbay a dekada na 1920, sakey a nipabitar a paliwawa ed publiko so impresenta na Tastasi nen Jehova ya apauloan na “Minilyon Natan a Manbibilay so Aglan Balot Ompatey.” Nayarin saya so mangipapatnag na alablabas ya ilalo ed satan a panaon. Balet natan et nibalikas itan tekep na sigpot a kompiyansa. Namparan say idaraak na liwawa ed propesiya na Biblia tan say anarkiya ed sayan manpapanabos a mundo so mabitar a mangipapanengneng a say anggaan na sistema nen Satanas so asingsingger lan tuloy! Ipapanengneng na report ed Memoryal parad 1996 a 12,921,933 so inmatendi, diad satan et wala labat so 8,757 (.068 porsiento) ya angipatnag na mangatatawen ya ilalo ra diad pibibiang ed saray emblema. Asingger lay kakompleto ed kipawil na tuan panagdayew. Balet agtayon balot ontatayer ed satan a kimey. On, isasalaysay na Aggeo 2:4: “‘Manpabiskeg kayo, sikayo ya amin ya ombaley ed dalin,’ kuan nen Jehova, ‘et mankimey kayo. Ta wala ak ed sikayo,’ kuan nen Jehova na saray ehersito.” Determinado tayo komon ya anggapoy pakapatnagan na materyalismo odino inkamundo a mamakapuy ed kapiganman na seseg tayo parad kimey nen Jehova!—1 Juan 2:15-17.
19. Panon itayon makapibiang ed kasumpalan na Aggeo 2:6, 7?
19 Makapagayaga so pribilihyo tayo ed pakapibiang ed modernon-agew a kasumpalan na Aggeo 2:6, 7: “Onia so kuan nen Jehova na saray ehersito, ‘Maminsan ni—ed maganggano—et panmayegmegen ko naani so saray tawen tan say dalin tan say dayat tan say amagan dalin. Et panmayegmegen ko naani so saray amin a nasyon; et saray mabli a bengatla na saray amin a nasyon onsabi ra naani; et panoen ko naani so sayan abung ed gayaga [gloria, NW],’ kuan nen Jehova na saray ehersito.” Say agum, inkabulok, tan busolan so kasmak ed loob na sayan koma-20 siglon mundo. Peteg itan a wala la’d kaunoran iran agew to, tan ginapoan la nen Jehova a ‘panmayegmegen’ itan diad pangibabaki to ed Tastasi to a ‘mangiproklama ed agew na panangibales to.’ (Isaias 61:2) Sayan paunan panmayegmeg so mamantok ed kaderal na mundo diad Armagedon, balet sakbay na satan, titiponen ni nen Jehova parad serbisyo to so “mabli a bengatla na saray amin a nasyon”—saray mauyamo, malakarneron totoo ed dalin. (Juan 6:44) Natan et sayan “baleg ya ulop” so ‘mangisasaklang na sagradon serbisyo’ diad mangaraldalin a lolooban ed abung na panagdayewan to.—Apocalipsis 7:9, 15.
20. Iner so pakaromogan na sankablian a kayamanan?
20 Say gunggunan itatarok na panagserbi ed espiritual a templo nen Jehova so mas mabli nen say dinanman a materyal a kayamanan. (Uliran 2:1-6; 3:13, 14; Mateo 6:19-21) Niarum ni, isasalaysay na Aggeo 2:9: “‘Say kaunoran a gayaga na saya ya abung babaleg naani nen say inmuna,’ kuan nen Jehova na ehersito. ‘Et dia ed saya a pasen mangiter ak naani na deen,’ kuan nen Jehova na saray ehersito.” Anto so kabaliksan na sarayan salita ed sikatayo natan? Ibaga na ontumbok ya artikulo tayo.
[Saray paimano ed leksab]
a Say balikas a “Jah Jehova” so nausar parad espisyal a panangidanet. Nengnengen so Insight on the Scriptures, Tomo 1, pahina 1248.
b Jeshua ed libro na Esdras tan arum a libro na Biblia.
Repason Tepetepet
◻ Anton alimbawa na saray propeta so nepeg tayon tumboken no nipaakar ed ngaran nen Jehova?
◻ Anton panamaseseg so naawat tayo manlapud mabiskeg a mensahe nen Jehova ed nipawil ya Israel?
◻ Anton maglorian espiritual a templo so onkukurang natan?
◻ Antoran panagtipon so ginmapon naareglo legan na koma-19 tan koma-20 siglo, tekep na anton asingger lan engranden iilaloan?
[Saray litrato ed pahina 7]
Iwawanwan tan aantabayan na mangatatawen iran armada nen Jehova so Tastasi to ed dalin