Obuhabuzi Oburikukora
Abantu baingi beetegyereize ngu obuhabuzi bwa Baibuli nibukora, kandi nibwesigwa omu mbeera ina ezi:
1. Obushwere
Abantu baine emiteekateekyere etarikushushana aha bushwere, n’eki baine kukora kugira obushwere oburimu okushemererwa.
EKI BAIBULI ERIKWEGYESA: “Omuntu weena omuriimwe akunde omukazi we, nk’oku ayekunda, n’omukazi nawe ashemereire kutiina iba.”—Abaefeso 5:33.
EKI KIRIKUMANYISA: Obushwere n’entebeekanisa eyaatandikirweho Ruhanga, n’ahabw’ekyo naamanya eki abari omu bushwere baine kukora kushemererwa. (Mako 10:6-9) Obushwere nibubamu okushemererwa omushaija n’omukazi we baba nibata omutima aha ki buri omwe arikukora kuhamya obushwere bwabo. Omushaija orikukunda omukazi we naamutwariza gye kandi naamufaho. Kandi omukazi orikuha iba ekitiinisa naakyoreka omu bikorwa, n’omuringo ogu arikugambamu nawe.
OBUHABUZI BWA BAIBULI NIBUKORA: Quang na Thi, aba Vietnam, bakaba bataine kushemererwa omu bushwere. Quang akaba atarikutwaza omu muringo gw’embabazi. Naagira ati: “Nkaba tarikufayo aha nyehurira za Thi, kandi nkaba ninkira kumuhemura.” Thi akaba naayenda kugaitururwa. Naagira ati: “Nkaba ntakibaasa kwesiga ibanyi nari kumuha ekitiinisa.”
Kwonka Quang na Thi bakeega eki Baibuli erikwegyesa n’oku barikubaasa kugyendera aha Abaefeso 5:33 omu bushwere bwabo. Quang naagira ati: “Omushororongo ogu gukampwera kwetegyereza ahabw’enki ni kikuru kuba omunyambabazi, n’okureetera Thi kuhurira ngu nimukunda, niimufaho omu by’omubiri, n’omu nyehurira. Ku ndikutwaza ntyo, naayongyera kunkunda n’okumpa ekitiinisa.” Thi naagira ati: “Ku ndikwongyera kugyendera aha Abaefeso 5:33 kandi nkaha ibanyi ekitiinisa, naayongyera kundeetera kwehurira ngu niinkundwa, nyine oburinzi, n’obusingye.”
Kumanya ebirikukiraho aha bikwatiraine n’obushwere, shoma Awake! Na. 2 2018, “Ebihama 12 eby’Amaka Amasinguzi” aha jw.org.
2. Oku Orikubaasa Kutwariza Abandi
Kaingi abantu nibatwariza kubi abandi ahabw’oruganda rwabo, eihanga ryabo, oku barikureebeka, ediini, nari obuhangwa.
EKI BAIBULI ERIKWEGYESA: “Muhe abantu boona ekitiinisa.”—1 Petero 2:17.
EKI KIRIKUMANYISA: Baibuli terikushagika okushoroora abantu ahabw’erangi yaabo, eihanga, nari obuhangwa bwabo. Kureka, neetuhiga kuha ekitiinisa abantu b’emiringo yoona. (Ebyakozirwe 10:34) N’obu turikuba tutarikushagika ebi bandi barikwikiriza nari entwaza yaabo, nituba twine kubatwariza omu muringo gw’embabazi kandi ogw’ekitiinisa.—Matayo 7:12.
OBUHABUZI BWA BAIBULI NIBUKORA: Daniel akeegyesibwa ngu abantu ba Asia n’abazigu b’eihanga ryabo. Akatandika kwanga buri omwe orikuruga Asia, kandi obumwe akaba abajuma omu rweteeraine. Daniel naagira ati: “Nkaba ninyehorereza ahabw’entwaza yangye ndikugira ngu ninshagika eihanga ryangye. Nkaba ntarikumanya ngu emiteekateekyere n’ebikorwa byangye bikaba bitahikire.”
Bwanyima Daniel akeega eki Baibuli erikwegyesa. Naagira ati: “Nkaba nyine kuhindurira kimwe emiteekateekyere yangye, n’okureeba abandi nk’oku Ruhanga arikubareeba, ngu twena turi bamwe oyihireho obukomooko bwaitu.” Daniel naagamba oku arikwehurira hati ku arikubugana abantu. Naagira ati: “Tindikukira kuteekateeka ahu barikuruga, kureka ninkunda abantu b’emiringo yoona, kandi nyine abanywani ab’ahamara kuruga omu nsi yoona.”
Okumanya ebirikukiraho, shoma Awake! Na. 3 2020, eine omutwe “Is There a Cure for Prejudice?” aha jw.org.
3. Esente
Abantu baingi nibasherura obugaiga kugira ngu bashemererwe kandi bagire nyentsya nungi.
EKI BAIBULI ERIKWEGYESA: “Obwengye n’obweshereko, nk’oku empiiha ziba obweshereko, kandi omugasho gw’okumanya n’obwengye bw’okurinda amagara g’obwine.”—Omubuurizi 7:12.
EKI KIRIKUMANYISA: Esente nizetengyesa, kwonka okuzigira tikirikutuhamiza ngu nitwija kushemererwa nari kugira nyentsya nungi. (Enfumu 18:11; 23:4, 5) Kureka, nitugira okushemererwa okwabuzima na nyentsya nungi ahabw’okugyendera aha bwengye bwa Ruhanga oburi omu Baibuli.—1 Timoseo 6:17-19.
OBUHABUZI BWA BAIBULI NIBUKORA: Cardo, kuruga Indonesia, akata omutima aha kuba omugaiga. Naagira ati: “Nkaba nyine ebi abantu baingi barikwetenga. Nkaba nimbaasa kurambura, n’okugura ebintu ebihangire, emotoka, n’amaju.” Kwonka embeera nungi egyo ekamara obwire bukye. Cardo naagira ati: “Bakandyangatanisa, kandi esente ezi naatutukire ndikukora emyaka egyo yoona zikahwaho nk’omu kuhumbya kw’eriisho. Nkaba nkoreise obwire bwangye bwingi kuba omugaiga, kwonka empereruka, nkehurira nk’otaine mugasho, ou bareebize, kandi ntaine kumarwa.”
Cardo akatandika kugyendera aha buhabuzi bwa Baibuli oburikukwata aha sente. Hati tarikuta omutima aha kugira eby’obugaiga, kureka naateeraho kworobya embeera ye. Naagira ati: “Eitungo eryabuzima kandi eririkugumaho n’ery’eby’omwoyo. Hati niingwejegyera gye buri kiro, kandi buzima nyine okushemererwa.”
Okumanya eki Baibuli erikugamba aha sente, shoma ekicweka “Obwegyese n’Esente shi n’Obuhame bw’Okugira Nyentsya Nungi?” omu Omunaara gw’Omurinzi Na. 3 2021, aha jw.org.
4. Okuteerana
Abantu baine emiteekateekyere etarikushushana aha kuteerana okurikwikirizibwa.
EKI BAIBULI ERIKWEGYESA: ‘Mwerinde obushambani, omuntu weena omuriimwe amanye kutegyeka omubiri gwe omu kwera n’omu kitiinisa, ti mu mururu gw’okurigira okubi nk’abanyamahanga abatarikumanya Ruhanga.’—1 Abatesalonika 4:3-5.
EKI KIRIKUMANYISA: Baibuli neetuteeraho obugarukiro aha ku twine kutwaza twagira ekyetengo ky’okuteerana. Ekigambo “obushambani” nikitwariramu okuteerana n’ou otari nawe omu bushwere, obwamaraaya, okuteerana otakagiire omu bushwere, obutingwa, n’okuteerana n’enyamaishwa. (1 Abakorinso 6:9, 10) Okuteerana n’ekiconco eki Ruhanga yaahaire omushaija n’omukazi we abari omu bushwere.—Enfumu 5:18, 19.
OBUHABUZI BWA BAIBULI NIBUKORA: Omukazi omuri Australia orikwetwa Kylie naagira ati: “Nkaba ninteekateeka ngu naateerana ntakagiire mu bushwere, ninza kukundwa kandi ngire oburinzi. Kwonka tikwo kyabaire. Nkahurira ntaine burinzi kandi ntarikukundwa.”
Bwanyima, Kylie akeega eki Baibuli erikwegyesa aha bikwatiraine n’okuteerana kandi yaabigyenderaho. Naagira ati: “Nyetegyereize ngu emitindo ya Ruhanga eriho kuturinda kutagira obusaasi. Hati nimpurira nyine oburinzi, kandi niinkundwa ahabw’okugira ngu ninkora buri kimwe nk’oku Yehova arikwenda. Okugyendera aha buhabuzi bwa Baibuli kimpweraire kugira obunanukye bw’omu mutima.”
Kumanya ebirikukiraho, shoma ekicweka “Baibuli Neegamba ki aha Kutuura Hamwe Mutagaitsirwe?” aha jw.org.
Omuhangi waitu naatuhwera kumanya ekihikire n’ekigwire. N’obu kiraabe kitoorobi kworobera obuhabuzi bwe oburikukwata aha micwe, twabworobera niharugamu ebirungi. Nitubaasa kugira obwesigye ngu twabugyenderaho nitwija kugira okushemererwa okw’obutwire.