EKIRO 20-26 OMWISI 4, 2026
OLWIMBO 49 Eritsemesya omutima wa Yehova
Ulandamirire eribatisibwa
“Ono w’omughulu ogho Mungu akatukanganaya olukogho lwiwe.”—2 KOR. 6:2.
ENZUMWA NGULU
Ono w’omughulu w’erinokya obwira n’oMungu n’eribatisibwa.
1. (a) Eribatisibwa liri n’endundi yahi? (b) Tukendikania okuki omo mwatsi ono?
WANABIRIYIHERERA oko Yehova omo musabe n’eribatisibwa? Byamabya iko biri bitya, wabirisaba oMungu uti akughanyire amalolo waghu n’erikulighira umukolere. (1 Pet. 3:21) Kandi eribatisibwa lyaghu ni ky’erileberyako ekyuwene oko balere n’abahya-bahya abate babatisibwa. Muwayisogha ndeke ukayiherera oko Yehova! Neryo ibwa wamabya isighuli wabatisibwa? Ahate eritika-tika wanzire Yehova kandi wanzire n’erikola erisonda liwe. Unasi ngoko iwe erighanyirwa amalolo waghu n’eriliwa na Yehova, litolere iwabatisibwa. (Mib. 2:38-40) Aliwe wanganabya ighukinasagha eribatisibwa. Niki kyo kyangakuwatikya? Omo mwatsi ono tukendilangira (1) ekikaleka abandi ibasagha eribatisibwa, (2) busanaki ni ky’endundi eritendibirirwa ngoko enduli yiri hakuhi, na (3) endundi eyo wanganabana wamakola esyombinduka utoke eribatisibwa buts’irilinda.
EKIKALEKA ABANDI IBATABATISIBWA
2. Niki kyo kikaleka abandi ibatabatisibwa?
2 Abandi obuba bo bukaleka ibatabatisibwa. Ng’eky’erileberyako, nomo bananzire erikolera Yehova, bakasagha bati sihali ekiro bakendisyatoka erimutsemesya. Wamabya ighunawite amalengekania ayo, wanganalengekania kutsibu oko milondo milebe eyangakuwatikya eriligha ngoko Yehova syalitulindirirako erihika-hikana kandi ngoko akatsema ukamuramya ngoko wangatoka. (Esy. 103:13, 14; Kol. 3:23) Wamabya ighukasagha eryendereribwa, usabe Yehova akuhe erisika eriri ng’eryo omuhandiki w’Esyonyimbo 118 abya nalyo. Mwahandika ati: “Yehova ali haghuma naghe; sinendyubaha. Omundu anganikolaki?”—Esy. 118:6.
3. Ni ghundi mwatsi wahi owakaleka abandi ibalindirirya eribatisibwa? (Ulebaye n’epitsa kijalada )
3 Abandi bakalengekanaya bati sibebabya b’eribatisibwa kundi bakayowa nga sibebaminya bingyi. Aliwe omundu litolere iniaminya bingahi imwabatisibwa? Eky’erileberyako kya kino. Omusiki abere abisuka-sukania engomo eyo Paulo na Sila babya baboherwemo, Paulo na Sila mubakanirya omuteya w’engomo n’ekihanda kiwe oko Yesu. Omulume oyo n’ekihanda kiwe mubaminya ngoko omusiki alue kitiko-tiko abandu b’oMungu batoke erilusibwa omo ngomo. Kandi omo kati k’ekiro ekyo, omuteya w’engomo n’ekihanda kiwe mubakangiriribwa emyatsi mingyi. Neryo “mubabatisibwa butsira lindi-lindi.” (Mib. 16:25-33) Wamabya ighunasi Yehova, ighunamwanzire n’omutima waghu wosi, ighunasi amakangirirya w’eBiblia aw’eritsukirako, iwabiritsira amalolo waghu, kandi ighunanzire kundu eryowa oMungu, aho wanganabatisibwa.—Mar. 12:30.
Paulo na Sila mubatulira omuteya w’engomo n’ekihanda kiwe, neryo omuteya w’engomo n’ekihanda kiwe “mubabatisibwa butsira lindi-lindi” (Ulebaye enungu 3)
4. Ni yindi myatsi yahi eyikaleka abandi ibasagha eribatisibwa? (Ulebaye n’epitsa.)
4 Abandi banzire ibakola esyombinduka n’eribatisibwa, aliwe bakalangira nga sibangatoka. Ni kwenene litolere itwalengekania kutsibu embere tuyisoghe oko mwatsi mulebe. (Luka 14:27-30) N’abandi bakahanga-hangaya busana n’emyatsi eyo litolere ibalolyako omughongo batoke erikolera oMungu. Candace naye mwayowa atya. Iniakine mulere mwaminya ebyo litolere iniakola atoke eritsemesya Yehova, aliwe mwatakwama ebyo akangiriribawa. Abere abikula mwatsuka eryigha eBiblia. Akabugha ati: “Nabya ininasi ebyo litolere inakolera Yehova, aliwe habya ihane ekikanikakiraya; inyanzire n’ebyo nabya ngakola omo kihugho. Nabya ininasi ko sikyolo erilekana n’emyatsi eyo.” Abandi bakasagha bati bamabibatisibwa sibenditoka eriyighendya ndeke ngoko Yehova asondire. Bakalengekanaya bati enyuma sy’eribatisibwa banganakola erilolo erikalire neryo ibalusibwa omo ndeko. Naghu emyatsi eyo yamabya iyo yikaleka ighutabatisibwa, wangakolaki?
Abandi bananzire ibakola esyombinduka n’eribatisibwa, aliwe bakasagha busana n’emyatsi eyo litolere ibalolyako omughongo batoke erikolera oMungu (Ulebaye enungu 4)
5. Litolere itwalengekania kutsibu okuki twamabya itukasagha eribatisibwa? (Matayo 13:44-46)
5 Omughulu tukasonda erighula ekindu kilebe, tukalengekanaya oko beyi yakyo aliwe kandi itwalengekania n’oko ndundi yakyo. Kyamabya ikendituwatikya kutsibu, tukalw’itwaghulakyo nomo kyangabya ini ky’ebeyi. Kutya omughulu tukalengekanaya oko lubatiso isitwalengekanaya oko myatsi eyikenditukalako erileka. Omo mwanya w’ekyo litolere itwalengekania oko ndundi nene y’eribya n’obwira na Yehova. Yesu mwakolesya emisyo ibiri erikangania ekyo kyo ndeke-ndeke. (Soma Matayo 13:44-46.) Omo buli musyo, omulume iniakaghulaya ebindu biwe atoke erighula ekindu ky’obughuli ekyo alyabana. Naghu wabirisunga ekindu ky’obughuli bunene—engulu mbuya y’Obwami. Wamabya ighunemuyibulya nga nina ky’endundi erilekana n’emyatsi milebe eyo wanzire utoke eribatisibwa, ulengekanaye kutsibu oko misyo ya Yesu eyo. Wanganayibulya uti: ‘Ninikirirye ndeke-ndeke ngoko engulu mbuya y’Obwami ni y’obughuli bunene? Obwira bwaghe haghuma na Yehova, amaha agho abirimba, n’ekihanda ky’abaghala n’abali betu abanyanzire nganalangirabyo mo by’obughuli bunene?’ Ebisubiryo byaghu byanganakuwatikya eryanza ekwenene kutse ibyakuwatikya eriminya ekikakuhambirira nga niki.
6. Niki kyo kikendituwatikya eribya n’omutima w’erikolesya ebyo tukigha?
6 Omo musyo w’omubibi, Yesu mwakania oko mibere y’omutima eyangaleka omundu iniatakolesya ebyo akigha kutse ebyo akowa. Nomo bine, Yesu mwabugha ati hane abakowa omwatsi w’Obwami “n’omutima oghuwene kandi ow’ekwenene” n’erikolesya ebyo bakigha. (Luka 8:5-15) Neryo sighulwike wamabya ighunemubula nga wanganatoka erikolesya ebyo ukigha. Yehova angakuwatikya, iwabya “n’omutima muhya-muhya,” owakendileka iwakwama ebihano biwe. Usabe Yehova akuwatikaye eryanza n’erikolesya ebyo ukigha.—Eze. 18:31; 36:26.
7-8. Ni myatsi yahi eyikaleka abandi balere ibatabatisibwa? (Ulebaye n’epitsa.)
7 Abandi balere abanzire Yehova bakataluka eribatisibwa busana n’erighendera oko bandi. Ng’eky’erileberyako, ekalasi, abaghalima balebe, busana n’amahano wabo, banganaleka abakolo ibalangira emyatsi milebe eyo Yehova aponire nga si mibi. (Esy. 1:1, 2; Misyo 7:1-5) Eriyiteya okw’ekyo litolere iwabya ng’omuhandiki w’esyonyimbo oyo wabwira Yehova ati: “Niwite amenge kwilaba abakangirirya baghe bosi, kundi ngaghaniraya kutsibu oko bibukyo byaghu.”—Esy. 119:99.
8 N’ababuti balebe, bakanaleka abana babo ibatabatisibwa. Ababuti abo bakakasira obwenge b’oko kalasi k’abana babo n’emibiiri eyo litolere ibasyakola. Abandi sibalihira omo bana babo mw’omuhwa w’erilandamirira emyatsi eyikendileka ibabya bira ba Yehova. Neryo wangakolaki wamayowa ababuti baghu nabo ibanawite ekyo batolere ibakola utoke eribatisibwa? Wanganakania nabo oko mwatsi oyo. Ubye ighunasi ngoko emyaka siyangaleka ukatendinokya obwira na Yehova.—Misyo. 20:11.
Ukanaye n’ababuti baghu oko mwatsi w’olubatiso (Ulebaye enungu 8)
9. Abandi bakanalindiriraya eribatisibwa busanaki?
9 Abandi ababiritolera eribatisibwa sibali babatisibwa bati kundi bakalinda abira babo nabo batsuke eritolera eribatisibwa. Banganabya ibanzire erisyabatisibwa oko kiro kighumerera n’omwira wabo w’ahakuhi kutse n’omutunga wabo. Si kibi eribatisibwa oko kiro kighumerera n’abanzwa baghu. Nomo bine, ekyo isikyaleka ukalindirirya eribatisibwa, uti ukalindabo. Wibuke ngoko n’iwe ukayiherera oko Yehova, ni ndaghane yenyu, inywe babiri basa. Ebyo abandi bakakola sibilebirye olubatiso lwaghu.—Rom. 14:12.
UBYE IGHUNIBUKIRE NGOKO ENDULI YIRI HAKUHI
10. Niki kyo kyanganaleka abandi ibalindirirya erikola esyombinduka?
10 N’ekindi, abandi bakalindiriraya erikola esyombinduka kundi bakalengekanaya bati enduli yikine hali. Ekyo sikyowene. Yesu mwabwira abigha bwiwe ati: “Mubye imunayiteghekire, kusangwa Omughala w’omundu akendisyahika oko ndambi eyo mutalengekenie.”—Luka 12:40.
11. Ngoko kiri omo Esyonyimbo 119:60, eriminya bingyi ebilebirye Yehova rikatukuna erikolaki, kandi busanaki?
11 Olwanzo lo lutolere ilwatukuna eriyiherera oko Yehova. Eriminya bingyi ebilebirye Yehova, likatuwatikaya erilangira ngoko atwanzire kutsibu kandi ngoko tukabana endundi tukakwama ebihano biwe. (Soma Esyonyimbo 119:60.) Omwigha Yakobo mwabugha eyindi nzumwa y’omughaso ey’eribya bangu erikwama ebihano bya Yehova: Sihali oyo wasi eby’omungya, obuli ngyakya na byayo. Twanganabya itwamasighala n’ekiro kya munabwire kisa erikola “ekyuwene,” ni bugha ambu erikola ebyo Yehova akatusaba.—Yak. 4:13-17.
12. Omusyo wa Yesu w’eririma ly’emizabibu angatwighisyaki?
12 Omo musyo wa Yesu owalebirye eririma ly’emizabibu, Yesu mwatabugha ati n’abakola omo saha nguma nyisa mubahabwa obuhingyi obulingene n’obw’abakola omo musibo wosi? Ekyo mwabughakyo. Aliwe, niki kyo kyaleka abandi ibakola omubiiri omo saha nguma? Ekisubiryo kyabo kya kino: “Kusangwa situtabana oyukatuha omubiiri.” Si bugha ambu babya baghata. Ko basunga oyukabaha omubiiri wo luba, bangakolire omubiiri omo musibo wosi. Mubalw’ibatsukana n’omubiiri bakanahabwagho. (Mat. 20:1-16) Munabwire Yesu abiribugha ati tubye bigha biwe kandi ati tutule engulu mbuya y’Obwami. Litolere itwakola ekyo Yesu akatulayira tukanowakyo.
13. Omwatsi w’omukali wa Loti angatwighisyaki?
13 Owosi-wosi oyukalindiriraya erikola esyombinduka atoke erikolera Yehova litolere iniaminya ngoko sikyolo erikolasyo oko katambi k’omwiso-mwiso. Kundi Yesu abya inianasi ekyo, mwahana abigha biwe ati: “Mwibuke omukali wa Loti.” (Luka 17:31-35) Muka Loti abya inianasi ngoko hakisiya katambi kake buyira Yehova iniatoghotya omuyi we Sodomo ne Gomora; nomo bine obulengekania bwiwe bwabya ibukine oko bindu ebyo alyasigha enyuma. (Enz. 19:23-26) Omwatsi oyu akatukanganaya ngoko endambi ikendihika ihabya isihakiri akatambi k’eritasyakolera Yehova. Endambi eyo oMungu abirihiraho, ikendibya yaghonera, akendikinga omulango, isihali eritasyakingulagho.—Luka 13:24, 25.
14. Amaminyereri w’eBiblia awalebirye enduli, litolere iniakutulako ati?
14 Obuli kiro ekikalaba, hakabya omwatsi owakabereraya obuminyereri bulebe bw’eBiblia obulebirye enduli y’ekihugho kino. Nomo emyatsi eyo yanganabya isiyirikutulako kundi ikalaba omo bindi biharo, litolere iyakukangania ngoko litolere iwakola luba esyombinduka n’eribatisibwa. Eky’erileberyako ky’oko karne k’erimbere kya kino. Omukwenda Petro mwahana Abakristo ati ‘isibibirirawa’ kundi “enduli y’emyatsi yosi [yabya iyiri] hakuhi.” (1 Pet. 4:7) Omo mulondo ono alinga “enduli” eyo, ly’eritoghotibwa lye Yerusalema n’ehekalu eyabyayo. Abo Petro ahandikira babya hali kutsibu oko Yerusalema, neryo eritoghotibwa ly’omuyi oyo siryangabatulireko. (1 Pet. 1:1) Aliwe erilangira eribererera ly’obuminyereri obo, kyangalekire ibasyayiketera kutsibu eyindi milaghe ya Yehova. Kutya naghu, omughulu ukalangira amaminyereri awalebirye enduli y’ekihugho kino akabererera, likendikukingula ameso neryo iwakola ekyosi-kyosi utoke eribatisibwa.
15. Twangayiteghekania tuti oko kiro kya Yehova? (2 Petro 3:10-13)
15 Omukwenda Petro omo baruha yiwe yakabiri, mwakangania ngoko twangayiteghekania busana n’ekiro ky’eritswera kya Yehova. Oko Bakristo b’oko karne k’erimbere, ekiro ekyo kyabya ikikine hali kutsibu. Nomo bine, Petro mwabugha ati ‘babye ibanibukire’ kutse ‘ibanemukandira’ ekiro ekyo. (Soma 2 Petro 3:10-13; ebinywa by’eyikwa.) Erikangania ngoko sitwiribirirwe ekiro ekyo, litolere itwabya itunayiteghekire kandi itwakandirakyo. Tukakanganaya ko tukakandirakyo omw’ibya “n’emighendere mibuyirire n’erikola emyatsi eyikakanganaya” ngoko “tukamakirira oMungu.” OMungu iniakenditsema akalangira ‘ukakola emyatsi eyikakanganaya ngoko umakirire oMungu’! Kandi hate eritika-tika, iniakenditsema akalangira ukayiherera okw’iye n’eribatisibwa.
ENDUNDI Y’ERIBATISIBWA BUTSIRA LINDI-LINDI
16. Omughulu owatolere ow’erilandamirira eribatisibwa wo wahi? (2 Abanya Korinto 6:1, 2) (Ulebaye n’esyopitsa.)
16 Omughulu owatolere ow’erilandamirira eribatisibwa w’ono. (Soma 2 Abanya Korinto 6:1, 2.) Omuetiopia oyo Filipo asungana naye mwalangira ngoko litolere iniabatisibwa butsira lindi-lindi. Mwabya abiminya engulu mbuya n’erilangira aho litolere iniabatisibirwa, mwatayibwira ati: ‘Nikinalaghire okw’itasyaminya bingyi ebilebirye engulu mbuya basi. Ngendisunga ahandi ahali amaghetse ngalolya olughendo lw’embere.’ Omo mwanya w’ekyo, mwabulya Filipo ati, “Niki kyo kyangaleka initabatisibwa?” (Mib. 8:26, 27, 35-39) Ekyo ni ky’erileberyako ekyuwene! Omuetiopia abere abibatisibwa, “mwaghenda inianatsemire.”
Omwatsi w’Omuetiopia akatukanganaya ngoko endambi eyuwene kutsibu y’erilandamirira eribatisibwa y’eno (Ulebaye enungu 16)a
17. Yehova akendikuwatikya ati?
17 Wamabya ighunemubula nga ubatisibawe, uyiketere ngoko Yehova anzire iniakuwatikya utoke erinokya obwira haghuma naye. (Rom. 2:4) Anganakuwatikya erihwamo obuba n’amalengekania w’eriyowa nga siwangatoka, kutse iniakuwatikya n’omughulu sihali abakakuhiramo omuhwa w’eribatisibwa. Wamabibatisibwa ukendibya n’obunya-mutima obuwene embere sy’oMungu kandi ukendilangira ngoko, “emyatsi ya kera” siyikikuwitire ndundi. (Flp. 3:8, 13) Neryo ukendihira “ameso oko biri embere,” ni bugha ambu, eribererera ly’ebyo oMungu abirilagha abakayiherera okw’iye n’eribatisibwa.—Mib. 3:19.
OLWIMBO 38 Akendikuha amaka
a ERIKANIA OKO PITSA: Ngoko Omuetiopia anabwira Filipo ati anzire eribatisibwa, omwigha w’eBiblia amasyabwira abasyakulu ngoko anzire eribatisibwa.