54 DE APOSTEL JOHANNES
Moedig in donkere tijden
‘HET is het laatste uur’, schreef de apostel Johannes. Hij was al op leeftijd en wist dat de periode van de apostelen bijna voorbij was. Tientallen jaren eerder hadden Jezus en Paulus gewaarschuwd dat er op grote schaal geloofsafval zou komen. De apostelen waren als een barrière tegen die afval geweest, maar na hun dood zou de gemeente besmet worden door valse leraren (Matth. 7:15; Hand. 20:29, 30; 2 Thess. 2:6, 7). Het lijkt erop dat Johannes de allerlaatste was die nog als barrière diende. Stel je voor hoe hij zich in die donkere periode moet hebben gevoeld terwijl de geloofsafval zich van de ene gemeente naar de andere verspreidde. Toch gaf hij nooit de hoop op en bleef hij moedig.
Hoe kon Johannes op hoge leeftijd trouw blijven ondanks vervolging, gevangenschap en de afval in de gemeente?
Toen Johannes waarschijnlijk al in de 90 was, was hij nog steeds druk bezig met ‘over God spreken en van Jezus getuigen’. Daarom werd hij verbannen naar Patmos, een dor en rotsachtig eiland in de Egeïsche Zee. Wat hielp Johannes om positief te blijven? Waarschijnlijk moest hij steeds denken aan Jezus’ belofte: ‘Ik ben met jullie, alle dagen, tot het einde van het tijdperk’ (Matth. 28:20).
Nu, ruim 60 jaar nadat Jezus die belofte had gedaan, was Johannes ongetwijfeld heel enthousiast om hem opnieuw te zien en te horen. Dat gebeurde op een bijzondere manier. Jezus bracht een spectaculaire openbaring van Jehovah over aan Johannes. Jezus liet hem zien dat ‘in de dag van de Heer’ de christelijke gemeente hersteld en verenigd zou worden. Ook zou Jezus zijn volgelingen dan helpen met grote uitdagingen om te gaan.
Dat visioen werd aan Johannes meegedeeld ‘in symbolen’. Veel van wat hij te zien kreeg, heeft hij waarschijnlijk niet begrepen. Maar één ding was heel duidelijk voor hem: degenen die de afval verspreidden, waren voor Jehovah en Jezus geen partij. Gods volk zou tijdens de dag van de Heer steeds groter worden en bijzondere zegeningen ervaren. Tijdens een oorlog in de hemel zou Satan verslagen worden en naar de aarde worden gegooid. Zijn uiteindelijke vernietiging stond al vast. Het visioen moet Johannes echt moed hebben gegeven. Hij schreef ‘alles wat hij had gezien’ trouw op.
Hoewel zijn leven als gevangene op Patmos waarschijnlijk niet makkelijk was, raakte Johannes zijn ijver en vreugde niet kwijt. Hij werd blijkbaar na de dood van de Romeinse keizer Domitianus, een felle tegenstander van de christenen, vrijgelaten. Na verloop van tijd was Johannes weer op het vasteland, mogelijk in Efeze. Toen hij rond de 100 was, gaf Jehovah hem een nieuwe taak waar veel moed voor nodig was.
Johannes werd ertoe geïnspireerd het vierde en laatste evangelieverslag te schrijven. Hij wist waarschijnlijk dat zijn verslag snel van de ene gemeente naar de andere zou gaan en velen zou helpen hun geloof te versterken en moedig te zijn. Daardoor zouden vijanden van de ware christenen hem nog meer gaan haten. Maar dat hield hem niet tegen.
Het was al zo’n 70 jaar geleden dat Jezus was gestorven. Maar met de hulp van de heilige geest kon Johannes zich nog heel duidelijk herinneren welke wonderbaarlijke dingen Jezus allemaal had gezegd en gedaan. Hij schreef een prachtig en levendig verslag van het leven van Jezus, waarvan zo’n 90 procent niet voorkomt in de drie evangeliën die eerder geschreven waren. Johannes is bijvoorbeeld de enige die schrijft over de opstanding van Lazarus en over het gemene complot van de religieuze leiders om hem daarna te doden (Joh. 11:1-46; 12:10). Johannes schreef ook heel gedetailleerd op wat Jezus de avond voor zijn dood tegen zijn discipelen zei, en ook zijn ontroerende gebed voor hen. Zijn verslag is echt een prachtig cadeau voor alle christenen!
Rond die tijd schreef Johannes onder inspiratie ook drie brieven aan zijn broeders en zusters. Hij stelde moedig de afval aan de kaak die de gemeente binnendrong. Ook waarschuwde hij christenen om nooit met afvalligen om te gaan en ze zelfs niet te groeten. Zijn drie brieven ademen liefde en hoop. Johannes schreef dat ‘God liefde is’, en zelf toonde hij die liefde in zijn aanmoedigende woorden en advies. Hij schreef ook hoe blij hij was dat zijn geestelijke kinderen ermee doorgingen ‘de weg van de waarheid te volgen’. Zijn brieven waren ongetwijfeld voor velen van hen een motivatie om dat te blijven doen.
In deze tijd zullen christenen nooit meemaken wat Johannes heeft meegemaakt. Na zijn dood werd de afval alleen maar erger en raakten alle gemeenten erdoor besmet. Maar Jehovah heeft beloofd dat hij dat nooit meer zal toelaten (Jes. 54:17; Hand. 3:21). Toch kunnen we net als Johannes te maken krijgen met tegenstand, vervolging en zelfs gevangenschap. Volg dus zijn voorbeeld na. Wees vastbesloten om, wat er ook gebeurt, moedig te zijn en op Jehovah te vertrouwen!
Lees het verslag in de Bijbel:
Om te bespreken:
Op welke manieren toonde Johannes moed?
Graaf dieper
1. Waaruit blijkt dat Johannes een sterk karakter had? (bt 33, kader ¶3-4)
2. Waarom werd Johannes ‘ongeschoold en gewoon’ genoemd? (Hand. 4:13; w08 15/5 30 ¶6)
3. In welk opzicht bleef Johannes totdat Jezus kwam? (aantekening bij Joh. 21:22, nwtsty)
4. Hoe weten we dat Johannes echt de schrijver is van het evangelie dat zijn naam draagt? (it ‘Johannes, Het goede nieuws volgens’ ¶2-8) A
Fondation Martin Bodmer, Cologny (Genève)
Afbeelding A: Manuscript met de titel (uitgelicht) ‘Goed nieuws volgens Johannes’ (ca. 200 n.Chr.)
Denk na over de lessen
In de Bijbelboeken die Johannes schreef, sprak hij meer dan 100 keer over Jezus’ offerdood en de voordelen van dat offer. Hoe kun je daar net als Johannes waardering voor tonen?
Johannes was waarschijnlijk ver in de 90 toen Jehovah hem gebruikte om vijf Bijbelboeken te schrijven. Wat leert dat je over Jehovah’s kijk op ouderen? B
Afbeelding B
Op welke manieren kun je Johannes’ moed in je leven navolgen?
Mediteer over het grotere plaatje
Wat leert dit verslag me over Jehovah?
Hoe houdt dit verslag verband met Jehovah’s doel met de aarde en de mens?
Waarom ben je dankbaar dat Johannes is uitgekozen om samen met Christus in de hemel te regeren?
Kom meer te weten
Kunnen ouderen in deze tijd net zo moedig zijn als Johannes?
Johannes schreef heel veel over liefde. Wat kun je leren van wat hij schreef en van zijn voorbeeld?
‘Lessen van “de discipel van wie Jezus veel hield”’ (w21.01 8-13)