44 JOHANNES DE DOPER
‘Niemand is groter’ dan hij
JEHOVAH had al eeuwenlang geen profeten meer gestuurd om zijn volk te corrigeren. Maar nu stuurde Jehovah iemand om Zijn boodschap aan zijn volk bekend te maken. Zijn naam was Johannes. Hij woonde in de woestijn van Judea – een onvruchtbaar, rotsachtig gebied waar slangen, schorpioenen en grote roofdieren voorkwamen en waar misdadigers woonden. Johannes had niet alleen de moed om daar te wonen, maar ook om een krachtige boodschap bekend te maken.
Johannes’ ouders, Zacharias en Elisabeth, zullen hem ongetwijfeld hebben verteld wat Gods engel over hem had gezegd. Johannes moet dus hebben begrepen dat hij een ijverige profeet zoals Elia zou worden en een nazireeër zoals Samuël. Ook zou hij een voorloper zijn van iemand die veel groter zou zijn dan hij. Toen Johannes 30 werd, had hij net als zijn vader priester kunnen worden. In plaats daarvan begon hij het volk te vertellen dat ze berouw moesten hebben. Hij werd de langverwachte ‘stem die in de woestijn roept’. Hij predikte met zo veel overtuiging over ‘het Koninkrijk van de hemel’ dat mensen vanuit de steden en dorpen kwamen om naar hem te luisteren. Iedereen die berouw had van zijn zonden doopte hij in water. En toen er sadduceeën en farizeeën naar hem toe kwamen, stelde hij die hypocriete religieuze leiders moedig aan de kaak.
Johannes liet niet toe dat hij trots werd door de taak die hij had gekregen. Hij maakte juist nederig bekend dat hij alleen maar de voorloper was van iemand die veel belangrijker was. Johannes zei dat hij het niet eens waard was om de riem van de sandaal van die persoon los te maken. Toen hij Jezus had gedoopt, hoorde hij Jehovah’s eigen stem zeggen: ‘Dit is mijn geliefde Zoon. Ik heb hem goedgekeurd.’ En een tijd later, nadat Jezus door Satan op de proef was gesteld, riep Johannes uit: ‘Kijk, het Lam van God dat de zonde van de wereld wegneemt!’
Nederig moedigde Johannes zijn eigen volgelingen aan om Jezus te volgen. Velen van hen deden dat, onder wie Andreas, de broer van Petrus, en waarschijnlijk Johannes, de zoon van Zebedeüs. Ze werden later allebei apostelen van Jezus. Een tijdlang deden Jezus en Johannes hetzelfde soort werk, namelijk mensen ertoe aanmoedigen zich te laten dopen als teken van berouw. Toen Johannes te horen kreeg dat Jezus’ discipelen meer mensen doopten dan hij, was hij niet beledigd. Hij erkende juist nederig: ‘Hij moet steeds meer worden en ik steeds minder.’
Machtige leiders namen aanstoot aan Johannes’ moedige boodschap, maar degenen die de Messias verwachtten werden erdoor gesterkt
Johannes toonde ook moed toen hij tot de machtige regeerder Herodes Antipas predikte en hem vertelde dat hij een immoreel leven leidde. Herodes beweerde een trouwe Joodse proseliet te zijn maar was getrouwd met Herodias, de vrouw van zijn halfbroer. Toen Johannes hem vertelde dat dit tegen Jehovah’s wet was, liet Herodes hem in de gevangenis zetten. Maar voor Herodias was dat niet genoeg. Ze wilde Johannes dood hebben.
Terwijl Johannes in de gevangenis zat, had hij aanmoediging nodig. Daarom stuurde hij twee van zijn discipelen naar Jezus met de vraag: ‘Bent u degene die zou komen of moeten we een ander verwachten?’ Jezus antwoordde met een geweldige boodschap: ‘De blinden zien, (...) de doven horen, de doden worden opgewekt.’ Dat verzekerde Johannes ervan dat hoewel hij in tegenstelling tot Elia geen wonderen had gedaan, hij wel de taak had volbracht die hij te doen had gekregen. Daar in zijn donkere gevangeniscel zal het ongetwijfeld een troost voor hem zijn geweest te weten dat hij had geholpen de weg te banen voor Jezus, die nu zulke grote wonderen deed.
Het duurde niet lang voordat Herodias een manier vond om Johannes te laten doden. Toen haar dochter voor Herodes danste, was Herodes zo onder de indruk dat hij haar beloofde te geven wat ze maar wilde. Herodias overtuigde haar ervan dat ze om het hoofd van Johannes de Doper moest vragen. Herodes was hier niet blij mee, maar hij had niet de moed om nee te zeggen en liet Johannes onthoofden. Johannes had tot het eind van zijn leven bewezen moedig te zijn.
Jezus zei over hem: ‘Ik zeg jullie: Onder degenen die uit een vrouw geboren zijn, is niemand groter dan Johannes.’ Geen enkele andere onvolmaakte man – zelfs niet profeten als Mozes of Elia – had het voorrecht om de voorspelde ‘stem in de woestijn’ te zijn die de weg baande voor de Messias. En zelfs in deze tijd is zijn voorbeeld van moed een motivatie voor ons!
Lees het verslag in de Bijbel:
Om te bespreken:
Op welke manieren toonde Johannes de Doper moed?
Graaf dieper
1. Wat was de familierelatie tussen Johannes de Doper en Jezus? (w10 1/9 15 ¶4-6)
2. Wat schreef de eerste-eeuwse geschiedschrijver Flavius Josephus waaruit blijkt dat Johannes de Doper echt heeft bestaan? (mrt artikel 14) A
Afbeelding A: Munt geslagen in opdracht van Herodes Antipas in 30 n.Chr. De inscriptie luidt: ‘Herodes de tetrarch [districtsregeerder]’
3. Op welke manier ging Johannes voor Jezus uit ‘met de geest en de kracht van Elia’? (Luk. 1:17; it ‘Geest (I)’ ¶60) B
Afbeelding B
4. Hoe weten we dat Johannes geen opstanding in de hemel heeft gekregen? (Matth. 11:11; ijwbq artikel 178 ¶4)
Denk na over de lessen
Hoewel Johannes Bijbelprofetieën vervulde en de weg voor de Messias baande, bleef hij bescheiden (Joh. 1:26, 27). Wat kunnen we van hem leren?
Johannes leidde een eenvoudig leven en was volledig gefocust op het doen van Gods wil (Matth. 3:4). Wat kan ons helpen een eenvoudig leven te leiden? C
Afbeelding C
Hoe kun je de moed van Johannes de Doper navolgen?
Mediteer over het grotere plaatje
Wat leert dit verslag me over Jehovah?
Hoe houdt dit verslag verband met Jehovah’s doel met de aarde en de mens?
Wat zou ik Johannes de Doper in de opstanding willen vragen?
Kom meer te weten
Lees hoe Johannes met vreugde en geduld kon volharden.
‘Johannes de Doper: Hij behield zijn vreugde’ (w19.08 29-31)
Hoe kan Johannes’ voorbeeld ons helpen te volharden ondanks vervolging, financiële problemen en teleurstelling?