Een blik op de wereld
Een nieuwe rol voor nicotine?
Farmaceutische bedrijven hebben kauwgom die nicotine bevat en pleisters die door de huid heen nicotine afgeven op de markt gebracht als voor korte termijn bedoelde hulpmiddelen om met roken te stoppen. Hoewel deze producten niet langer dan 6 tot 12 weken gebruikt mogen worden, blijven veel rokers ze jarenlang gebruiken, zo bericht The Wall Street Journal. Nu proberen geneesmiddelenfabrikanten veranderingen tot stand te brengen in regeringsvoorschriften zodat het wordt toegestaan nicotine leverende producten voor langdurig gebruik op de markt te brengen. Sommige bedrijven stoort het niet dat veel gebruikers verslaafd zullen blijven aan nicotine, hoewel geneesmiddelenfabrikanten niet net als de tabaksindustrie de reputatie willen krijgen te profiteren van verslaving. Toch zegt David Sachs, directeur van het Centrum voor de Preventie van Longaandoeningen in Palo Alto (Californië): „Vrijwel elk farmaceutisch bedrijf ziet hier een enorme afzetmarkt.”
Wegzakkende stad
„Mexico-Stad is aan het wegzakken”, aldus The New York Times. „Er is zo veel water uit de aquifer onder de stad gepompt om in de behoeften te voorzien van de 18 miljoen inwoners van de metropool, dat de ondergrond ongelooflijk snel aan het inzakken is.” Wat het probleem nog groter maakt is dat „Mexico-Stad een van de meest lekke waterdistributiesystemen ter wereld heeft. Ongeveer een derde van elke liter vers water die in het systeem wordt gepompt, lekt eruit.” Dat betekent dat er meer naar boven gepompt moet worden en dat de stad verder wegzakt. Reparatieploegen dichten 40.000 breuken per jaar, maar veel lekken worden nooit gerapporteerd. Mexico-Stad is natuurlijk niet de enige stad die aan het wegzakken is. Venetië (Italië) bijvoorbeeld is in de 20ste eeuw 23 centimeter gedaald. Maar Mexico-Stad is 9 meter weggezakt!
Moeilijke kinderen
Uit een onderzoek onder 16.262 Amerikaanse tieners is gebleken dat ongeveer 1 op de 5 een wapen draagt en 1 op de 10 een zelfmoordpoging heeft gedaan, zo bericht The New York Times. Leerlingen van 151 scholen in het hele land waren bij het onderzoek betrokken. Er werden vertrouwelijke vragenlijsten gebruikt om inlichtingen te krijgen over de lichamelijke en seksuele activiteiten van de leerlingen, en ook over hun gebruik van drugs, alcohol en tabak. Laura Kann, van het Nationale Centrum voor Gezondheidsbevordering en het Voorkomen van Chronische Ziekten, zegt: „De les hiervan is dat te veel jongeren aan gedragingen blijven vasthouden waardoor zij risico’s lopen — nu gewond te raken of te sterven en later chronische ziekten te krijgen.”
Dodelijke orkaan Mitch
Op 27 oktober 1998 raasde de orkaan Mitch Midden-Amerika binnen, en doodde meer dan 11.000 mensen. Er waren nog eens duizenden vermisten die naar verondersteld ook waren omgekomen, en zo’n 2,3 miljoen mensen werden naar verluidt dakloos. Honduras en Nicaragua werden het zwaarst getroffen. Het platteland kreeg ruim een meter neerslag te verwerken, waardoor een natuurramp werd veroorzaakt die al beschreven is als de ergste in dat gebied in twee eeuwen. Talloze dorpen werden letterlijk verzwolgen door modderstromen of weggevaagd door stijgend vloedwater. De Hondurese president Carlos Flores Facusse zei: „In 72 uur hebben wij verloren wat wij in 50 jaar beetje bij beetje hadden opgebouwd.” Bij de dood en verwoesting kwam nog de isolatie. De elektriciteits- en telefoonleidingen naar de meeste stadjes die in de baan van de storm lagen, werden afgesneden. Honderden wegen en bruggen werden weggespoeld, waardoor overlevenden dagenlang vastzaten zonder voedsel, schoon water of medicijnen. Hulporganisaties hadden genoeg voedsel maar konden het niet distribueren. Naast materiële zaken verloren de meeste mensen ook hun baan. Wel 70 procent van de belangrijkste gewassen — bananen, meloenen, koffiebonen en rijst — werd weggevaagd. „Orkaan Fifi in 1974 was hiermee vergeleken niets”, zei de vice-president van Honduras, William Handal. „Er was 12 tot 14 jaar van inspanningen voor nodig om Fifi te boven te komen. Hier zal 30 tot 40 jaar voor nodig zijn.”
Verlegenheid overwinnen
Volgens de Canadese Toronto Star „lijdt ongeveer 13 procent van de volwassenen aan extreme verlegenheid”. De krant bericht dat dit „hen belet volledig te functioneren”. Deskundigen gaven tips om verlegenheid te overwinnen: „Bedenk onderwerpen om een gesprek te beginnen, zoals nieuwsberichten, tijdschriftartikelen, boeken, hobby’s of films.” „Oefen u in verbale en non-verbale communicatievaardigheden, waaronder het maken van oogcontact [en] actief luisteren.” „Dwing uzelf om dingen te doen die u niet durft.” „Als u een verlegen kind hebt, is het belangrijk dat u uw kind ruimschoots genoeg gelegenheden geeft om met anderen om te gaan.” Verlegen personen kregen de aanmoediging het niet op te geven, want uit de praktijk blijkt dat hoe meer iemand probeert verlegenheid te overwinnen, hoe gemakkelijker het wordt.
Gevolgen van een laag geboortecijfer
’Lage geboortecijfers zijn nu in de industriële wereld een reden tot bezorgdheid geworden’, zo bericht de Parijse International Herald Tribune. Waarom? Omdat ze betekenen dat er na verloop van tijd niet genoeg jonge mensen zullen zijn om een ouder wordende bevolking te onderhouden. Een aantal Europese landen heeft bijvoorbeeld bijna meer inwoners van boven de 60 dan van onder de 20. Als een van de oorzaken van een vergrijzing van de bevolking wordt de tendens genoemd dat echtparen het hebben van kinderen uitstellen om te reizen, een carrière op te bouwen of een betere opleiding te volgen. Andere oorzaken die gegeven worden, zijn economische druk, waardoor het hebben van kinderen „een last” wordt of „slecht uitkomt”, en het feit dat mensen langer leven dan vroeger.
Woordenboek liet op zich wachten
Nederlandse en Vlaamse lexicografen hebben onlangs een project voltooid dat naar verluidt het grootste woordenboek ter wereld heeft opgeleverd. Er was 147 jaar voor nodig om het uit 45.000 bladzijden en 40 delen bestaande Woordenboek der Nederlandsche Taal te voltooien, zo bericht het persbureau Reuter. Het woordenboek was „bedoeld als een model voor alle moderne Nederlandse woordenboeken”. Daarom worden er woorden in gedocumenteerd die helemaal uit het jaar 1500 stammen. Het enige probleem, zo zegt het bericht, is dat het woordenboek stopt bij 1976 en „nu al verouderd” is. Reuter zegt: „Zelfs als er aan een actualisering gewerkt zou worden, doet het tot dusver afgelegde traject vermoeden dat de lezers van nu er waarschijnlijk niet meer zullen zijn als er een tweede editie uitkomt.”
Vetrijk voedsel
In maart 1978 liep de olietanker Amoco Cadiz voor de kust van Bretagne (Frankrijk) aan de grond, waardoor 230.000 ton ruwe olie in zee terechtkwam en zo’n 350 kilometer kustlijn werd bevuild. Hoeveel schade is er nog over? Sinds 1992 zijn de gevolgen van deze verontreiniging volledig verdwenen, zelfs helemaal onder in het zand op de stranden, aldus professor Gilbert Mille van de faculteit voor natuurwetenschappen in Marseille. Dit spectaculaire herstel is te danken aan in de natuur voorkomende bacteriën die koolwaterstoffen verteren. Weekdieren en wormen die het zand voortdurend keren, werken nauw met deze microben samen door alle olie naar de oppervlakte te verplaatsen, waar ze door de hongerige bacteriën wordt verteerd.
Slaaptekort groeit
Amerikanen „slapen wel anderhalf uur per nacht minder dan rond de eeuwwisseling”, aldus Newsweek, „en de kans is groot dat het probleem erger wordt”. Hoe komt dat? „Mensen bezien slaap als een artikel waarop zij kunnen beknibbelen”, zegt Terry Young, hoogleraar in de preventieve geneeskunde aan de University of Wisconsin. „Zeer weinig slaap krijgen, wordt bezien als een teken van hard werken en het vermogen hogerop te komen.” Maar een tekort aan slaap kan veel onaangename gevolgen hebben, waaronder aandoeningen die variëren van depressiviteit tot hartklachten. Ratten die slaap werd ontzegd, stierven na twee en een halve week. „De kans is klein dat u net als die ratten dood zult neervallen,” zegt Newsweek, „maar een tekort aan slaap kan u indirect uw leven kosten, wanneer een uitgeputte arts de verkeerde dosering voorschrijft of een slaperige bestuurder op uw rijbaan terechtkomt.” Slaaponderzoeker James Walsh zegt: „Mensen moet geleerd worden dat genoeg nachtrust en op goed gekozen momenten een dutje de meest betrouwbare manieren zijn om alertheid achter het stuur en bij het werk te bevorderen.”
Ongelukken — Geen noodlot
In Brazilië sterven jaarlijks minstens 22.000 kinderen en adolescenten door een ongeluk, zo bericht het Braziliaanse Ministerie van Gezondheid. Verkeersongelukken eisen de meeste levens. Maar de president van de Braziliaanse Vereniging voor Kindergeneeskunde, Lincoln Freire, stelde: „Ongelukken zijn te vermijden en kunnen niet langer als het noodlot worden bezien.” Bovendien bracht Tereza Costa, coördinatrice van een nationale campagne voor ongelukkenpreventie, naar voren dat aangezien ’maatregelen van de regering het aantal sterfgevallen als gevolg van diarree, infecties aan de luchtwegen en besmettelijke ziekten in de afgelopen 15 jaar hebben teruggebracht’, ook ongelukkenpreventie levens zou kunnen redden.