De amarant — Voedsel van de Azteken

DOOR ONTWAAKT!-CORRESPONDENT IN MEXICO

ALEGRÍA, een voedzame versnapering waarvan de Spaanse naam „vreugde” of „geluk” betekent, is overal te zien in de kleurrijke kraampjes van Mexicaanse voedselmarkten. Ze is gemaakt van de zaden van de amarant, een tropische plant met felrode bloemen. Het snoepgoed wordt bijeengehouden door onbewerkte honing en is soms versierd met walnoten, pijnpitten en rozijnen. Zaden van de amarant kunnen ook vermalen worden tot een ontbijtprodukt of tot meel, waarvan broden en cakes worden gemaakt.

De Azteken maakten tortilla’s en tamales van amarantmeel. Bovendien speelde de amarant een belangrijke rol bij hun religieuze riten. In The News, uitgegeven in Mexico-Stad, stond: „Bij een van hun vele rituelen doopten de Azteken een stuk amarantbrood in het bloed van een van hun gevangengenomen en [gedode] vijanden en aten dat op.” Een andere gewoonte was gemalen amarantzaad met maïs en honing te vermengen en van dit mengsel afgodsbeeldjes te vormen. Deze afgoden werden later opgegeten bij een ritueel dat overeenkomst vertoonde met het katholieke sacrament van de communie.

Deze beide praktijken maakten de Spaanse conquistador Hernán Cortés woedend en brachten hem ertoe het verbouwen en consumeren van de amarant te verbieden. Iedereen die zijn bevel durfde te negeren werd gedood of de hand waarmee hij de overtreding had begaan werd afgehakt. Zo gebeurde het dat wat in die tijd een van de belangrijkste gewassen in Mexico was, bijna verdween.

De amarant slaagde er echter in te blijven bestaan, en op de een of andere manier verplaatste het gewas zich van Midden-Amerika naar de Himalaja. In de afgelopen eeuw is het een van de belangrijkste voedingsmiddelen geworden van de bergstammen in China, India, Nepal, Pakistan en Tibet.

In Mexico hebben onderzoekers onlangs geprobeerd het eiwit in de zaden te isoleren om amarantmelk te vervaardigen, een drank met dezelfde voedingswaarde als koemelk. Het is hun doel dit te gebruiken om voedsel en drank te verrijken voor degenen die het zich niet kunnen veroorloven eieren, melk, vis of rood vlees te kopen.

Ondanks de turbulente geschiedenis van de amarant genieten veel mensen in deze tijd nog steeds van dit veelzijdige, voedzame voedingsmiddel.