Ongezonde leefstijlen — Hoe hoog zijn de kosten?

„IN ZIEKTE moet iedereen zijn meester erkennen”, luidt een Deens spreekwoord. Al wie het slachtoffer is geworden van een chronische ziekte, zal volmondig beamen dat die „meester” erg wreed kan zijn! Toch zal het u misschien verwonderen te vernemen dat ziekte vaak niet zozeer iemands meester als wel een genode gast is. Het Amerikaanse Centrum voor Ziektebestrijding en Preventie schrijft dertig procent van de dagen die patiënten in het ziekenhuis doorbrengen toe aan ziekten en verwondingen die te voorkomen zouden zijn. De oorzaak? Ongezonde en riskante leefstijlen. Hier volgen enkele voorbeelden.

ROKEN. Ira, 53 jaar, heeft emfyseem — het gevolg van bijna veertig jaar roken. Ter behandeling van zijn aandoening moet hij constant aan de zuurstof, wat zo’n $400 per maand kost. In 1994 kostte een negendaags verblijf in een ziekenhuis wegens zijn aandoening $18.000, wat de totale kosten van Ira’s medische verzorging dat jaar op ruim $20.000 bracht. Toch ziet Ira zich niet gedrongen met roken te stoppen. „Ik snak er gewoon ongelofelijk naar”, zegt hij.

Ira’s geval is niet uniek. Ondanks de bekende gevaren van roken steken mensen wereldwijd zo’n vijftien miljard sigaretten per dag op. In de Verenigde Staten worden de jaarlijkse medische kosten voor met roken samenhangende ziekten op $50 miljard geschat. Dat betekent dat in 1993 gemiddeld op elk pakje gekochte sigaretten ongeveer $2,06 werd besteed aan met roken samenhangende medische kosten.

Bij de geboorte van een kind kunnen de met roken samenhangende medische kosten al beginnen op te lopen. Om slechts één voorbeeld te noemen: bij een onderzoek in de Verenigde Staten bleek dat baby’s van rokende moeders een tweemaal zo grote kans hebben op een hazelip of een gespleten verhemelte, een afwijking waarvoor tegen de tijd dat het kind twee jaar is, al vier chirurgische ingrepen nodig geweest kunnen zijn. De gemiddelde kosten gedurende de hele levensduur voor medische verzorging en aanverwante kosten bij deze afwijking bedragen $100.000 per persoon. Uiteraard is het onmogelijk de emotionele tol die een structureel geboortedefect eist, in termen van geld uit te drukken.

Sommigen zeggen dat de hoge medische kosten van roken worden gecompenseerd door het feit dat veel rokers niet lang genoeg leven om gebruik te maken van een ouderdomsuitkering. Maar The New England Journal of Medicine merkt daarover op: „Deze conclusie is controversieel; bovendien is men het er in meerderheid over eens dat voortijdige sterfgevallen door roken geen humaan middel zijn om de kosten van de gezondheidszorg te bestrijden.”

MISBRUIK VAN ALCOHOL. Alcoholmisbruik is in verband gebracht met een aantal gezondheidsproblemen, waaronder cirrose van de lever, hartkwalen, gastritis, maagzweren en pancreatitis. Het kan iemand ook ontvankelijker maken voor infectieziekten als longontsteking. In de Verenigde Staten wordt jaarlijks „$10 miljard uitgegeven om mensen te behandelen die de drank niet kunnen laten staan”, aldus dr. Stanton Peele.

Alcohol is vaak van invloed op de foetus in de baarmoeder. Elk jaar worden alleen al in de Verenigde Staten tienduizenden kinderen met afwijkingen geboren doordat hun moeders tijdens de zwangerschap hebben gedronken. Bij sommige van deze baby’s wordt een foetaal alcoholsyndroom (FAS) vastgesteld en vaak lijden die aan fysieke en mentale beschadigingen. De gemiddelde medische kosten tijdens de hele levensduur voor elk FAS-kind zijn geschat op $1,4 miljoen.

Daar bij alcoholgebruik de impulsbeheersing afneemt, speelt overmatig drinken vaak een rol bij uitbarstingen van geweld, die tot verwondingen kunnen leiden die medische aandacht behoeven. Ook is er de onoverkomelijke schade die wordt aangericht door mensen die onder invloed achter het stuur zitten. Sta eens stil bij de gevolgen voor Lindsey, een achtjarig meisje dat op de achterbank van de auto van haar moeder zat en uitgezaagd moest worden nadat er een dronken automobilist op hen was ingereden. Lindsey bracht zeven weken in een ziekenhuis door en moest een aantal malen geopereerd worden. Haar medische onkosten overschreden de $300.000. Zij bofte nog dat zij het overleefd had.

DRUGSGEBRUIK. Eén onderzoekster schat de jaarlijkse kosten van het drugsgebruik in Amerika op $67 miljard. Joseph A. Califano jr., directeur van het Centrum voor Verslaving en Verslavende Stoffen van de Newyorkse Columbia University, wijst op nog een kostbaar aspect van het probleem: „Crackbaby’s, een decennium geleden een zeldzaamheid, liggen nu voor $2000 per dag in grote aantallen op de afdeling neonatologie. . . . Het kan een $1 miljoen per overlevende kosten om hem of haar tot volwassene op te laten groeien.” Daarnaast, zo merkt Califano op, „is het verzuim van zwangere moeders om prenatale zorg te zoeken en hun drugsgebruik te staken, debet aan een groot deel van de bijna $3 miljard die Medicaid in 1994 besteedde aan intramurale gezondheidszorg in verband met drugsgebruik”.

Het tragische van de situatie wordt versterkt wanneer wij de niet te berekenen prijs beschouwen die mensen voor deze verslaving betalen. Huwelijksconflicten, verwaarloosde kinderen en uitgeputte financiële middelen behoren tot de gebruikelijke problemen waarmee door drugs verscheurde gezinnen te kampen hebben.

VRIJ SEKSUEEL VERKEER. Elk jaar lopen ruim twaalf miljoen mensen in de Verenigde Staten seksueel overdraagbare aandoeningen (SOA’s) op, waarmee de Verenigde Staten het hoogste SOA-cijfer van de geïndustrialiseerde landen heeft. David Celentano van de Johns Hopkins University School of Hygiene and Public Health noemt dit „een nationale schande”. De directe kosten van deze ziekten, aids niet inbegrepen, bedragen per jaar zo’n $10 miljard. Vooral tieners lopen gevaar. En dat is geen wonder! Volgens een rapport heeft tegen de tijd dat zij de middelbare school doorlopen hebben, zo’n zeventig procent van hen seksuele gemeenschap gehad en tegen de veertig procent van hen minstens vier partners gehad.

Aids is op zich een ramp voor de gezondheidszorg. Begin 1996 kostte de meest effectieve therapie die beschikbaar was — proteaseremmers in combinatie met de gebruikelijke oudere middelen — tussen de $12.000 en $18.000 per persoon per jaar. Maar dat is slechts een fractie van de verborgen kosten van aids, waartoe ook de verloren produktiviteit behoort van het slachtoffer en van degenen die vrij nemen van hun werk of school om hem te verzorgen. Naar schatting zullen HIV en aids tegen het jaar 2000 wereldwijd tussen de $356 miljard en $514 miljard opgeslokt hebben — wat overeenkomt met het wegvagen van de hele economie van Australië of India.

GEWELD. Toen Joycelyn Elders directeur-generaal van de volksgezondheid in de Verenigde Staten was, berichtte zij dat de medische kosten van het geweld in 1992 $13,5 miljard hadden bedragen. De Amerikaanse president Bill Clinton merkte op: „Een van de redenen waarom de Amerikaanse gezondheidszorg zo duur is, is dat onze ziekenhuizen en onze acute-opvangafdelingen vol mensen met steek- en schotwonden liggen.” Met reden noemt The Journal of the American Medical Association het geweld in de Verenigde Staten „een ramp voor de volksgezondheid”. Het rapport vervolgt: „Hoewel geweld geen ziekte in de ’klassieke’ betekenis is, is het gevolg ervan voor de individuele en volksgezondheid even verstrekkend als dat van veel fysiologische kwalen — misschien nog wel verstrekkender.”

Een rapport van veertig ziekenhuizen in Colorado zegt dat de gemiddelde kosten voor elk geweldsslachtoffer in de eerste negen maanden van 1993 $9600 bedroegen. Ruim de helft van de in ziekenhuizen opgenomen slachtoffers was niet verzekerd en velen van hen waren niet in staat of niet bereid de voor hen gemaakte kosten te betalen. Zulke situaties leiden tot hogere belastingen, hogere verzekeringspremies en hogere ziekenhuisrekeningen. De Colorado Hospital Association bericht: „Daar draaien wij met z’n allen voor op.”

Verandering van leefstijl

Menselijkerwijs gesproken is het vooruitzicht op een keer in de trend qua ongezonde leefstijlen somber. „Amerika is niet de Hof van Eden en wij zullen nooit van alle verslaving afkomen”, staat in een rapport van de Columbia University te lezen. „Maar in de mate waarin wij die verslaving beteugelen, zullen wij een rijke oogst binnenhalen aan gezondere baby’s, minder geweld en criminaliteit, lagere belastingen, lagere kosten voor de gezondheidszorg, hogere winsten, beter opgeleide studenten en minder aidsgevallen.”

Jehovah’s Getuigen hebben gemerkt dat de bijbel de grootste hulp is om dat doel te bereiken. De bijbel is geen gewoon boek, maar is geïnspireerd door de Schepper van de mens, Jehovah God (2 Timotheüs 3:16, 17). Hij is het „die u leert uzelf baat te verschaffen, die u doet treden op de weg die gij dient te bewandelen” (Jesaja 48:17). De in de bijbel uiteengezette beginselen zijn heilzaam, en zij die de bijbelse raad opvolgen, zullen grote zegeningen oogsten.

Esther bijvoorbeeld was eens een zware rookster.a Nadat zij de bijbel was gaan bestuderen met Jehovah’s Getuigen, nodigde degene die haar bijbelonderwijs gaf haar uit, een dag te besteden aan rondleidingen door het internationale hoofdbureau van Jehovah’s Getuigen in Brooklyn (New York). Eerst aarzelde Esther. Zij wist dat Jehovah’s Getuigen niet roken en vroeg zich af hoe zij een hele dag in hun gezelschap kon doorbrengen. Dus stopte Esther één sigaret in haar tasje, redenerend dat als zij de drang tot roken voelde, zij gewoon even een toilet in zou glippen. Zoals zij van plan was geweest, ging Esther na een van de rondleidingen naar een damestoilet en haalde haar sigaret voor de dag. Maar toen viel haar iets op. Het was er smetteloos schoon en het rook er fris. „Ik kon die ruimte gewoon niet bevuilen door die sigaret te roken,” vertelt Esther, „dus spoelde ik ’m door. En dat was de allerlaatste sigaret die ik aangeraakt heb!”

Wereldwijd leren miljoenen mensen zoals Esther in harmonie met bijbelse beginselen te leven. Zij verschaffen zichzelf baat en zij worden een waardevoller lid van de samenleving waarvan zij deel uitmaken. En het belangrijkste is nog dat zij hun Schepper, Jehovah God, tot eer strekken. — Vergelijk Spreuken 27:11.

Hoewel de mens met de beste wil van de wereld geen „Hof van Eden” kan herscheppen, zegt de bijbel dat God dat zal doen. Twee Petrus 3:13 luidt: „Er zijn nieuwe hemelen en een nieuwe aarde, die wij overeenkomstig zijn [Gods] belofte verwachten, en daarin zal rechtvaardigheid wonen.” (Vergelijk Jesaja 51:3.) Op die nieuwe aarde zal de gezondheidszorg niet langer relevant zijn, want de mensheid zal dan in volmaakte gezondheid van het leven genieten — zoals dat vanaf het begin Gods bedoeling is geweest (Jesaja 33:24). Zou u meer over Gods beloften te weten willen komen? Jehovah’s Getuigen zouden u daar graag bij helpen.

[Voetnoten]

[Illustratieverantwoording op blz. 26]

© 1985 P. F. Bentley/Black Star