Een blik op de wereld

Kardinaal licht opmerkingen van paus toe

Als toevoeging aan de verklaring van paus Johannes Paulus dat de evolutietheorie „meer dan slechts een hypothese” is, heeft kardinaal O’Connor van New York geopperd dat Adam en Eva ’een andere levensvorm’, niet man en vrouw, geweest zouden kunnen zijn. Volgens het bericht in de Newyorkse Daily News zei O’Connor dat ’de Katholieke Kerk blijft openstaan voor wetenschappelijk onderzoek, en dat geldt ook voor de biologische evolutie’. In een preek in St. Patrick’s Cathedral verklaarde de kardinaal: „Is het mogelijk dat toen de twee personen over wie wij spreken als Adam en Eva geschapen werden, dat in een andere vorm geweest is, en God leven in hen ademde, een ziel in hen ademde — dat is een wetenschappelijke vraag.” De conservatieve Italiaanse krant Il Giornale kopte kort en bondig: „Paus zegt dat wij wellicht van apen afstammen”.

Advies voor de paus

De Italiaanse katholieke journalist Vittorio Messori gelooft dat leden van de hiërarchie van de moderne Katholieke Kerk te veel praten. Hij doet de suggestie dat zij hun boodschappen ’zeldzamer maken en comprimeren’. In een interview waarover werd bericht door het katholieke persbureau Adista, zei hij: „Een snelle berekening leert ons dat de kerk in de afgelopen 20 jaar op alle niveaus meer woorden heeft geproduceerd dan in de voorgaande 20 eeuwen. Hoe meer men spreekt, des te minder er geluisterd wordt. Ik heb een ’sabbatjaar’ voorgesteld waarbij de kerk zich om de zeven jaar een jaar zou moeten stilhouden, vanaf de hulppriester van een parochie tot de paus. . . . Al deze overdaad van toespraken en encyclieken . . . ik lees ze, maar hoeveel anderen doen dat? Wij zouden het offer moeten brengen dat wij terugkeren tot de gewoonte van de pausen van een paar decennia terug. Zij vaardigden op zijn hoogst drie encyclieken uit.”

Spannend, en dodelijk

Bungee-jumping, rotsklimmen zonder hulpmiddelen, vrije-val-parachutespringen, met een parachute van een rotswand of van een hoog gebouw springen — sensatiesporten — hebben het helemaal gemaakt in Frankrijk. De Parijse krant Le Monde vroeg een aantal experts waar sensatiesporten hun populariteit in Frankrijk aan te danken hebben. Alain Loret, directeur van het studiecentrum voor sportvernieuwing, zei dat één reden is dat de traditionele sporten met hun vaste spelregels, discipline en training, niet langer beantwoorden aan de waarden van de hedendaagse jeugd, die meer belang toekent aan vrijheid en plezier dan aan de noodzaak van discipline. Volgens de Franse socioloog David Le Breton „weerspiegelt de groeiende populariteit van riskante sporten de crisis in morele waarden. Wij weten niet echt meer waar wij voor leven. Onze maatschappij vertelt ons niet dat het leven de moeite waard is. Vandaar dat het zoeken van sensatie . . . opgevat kan worden als een manier om het leven betekenis te geven.” Steeds meer jonge mensen stellen echter hun leven in de waagschaal en verliezen het.

Het oude Alexandrië beter in beeld

Eerst maakten archeologen bekend dat zij in de wateren voor het Egyptische Alexandrië de Pharos, een 2200 jaar oude vuurtoren, een van de zeven wonderen van de antieke wereld, hadden ontdekt. Nu melden zij de vondst van „de ruïnes van het oude hof van Alexandrië in het ongeveer zes meter diepe water aan de oostkant van Alexandriës oude haven”, schrijft The Vancouver Sun. Volgens de Franse mariene archeoloog Franck Goddio bevinden zich op die plek de ruïnes van het huis en de tempel van Marcus Antonius en die van Cleopatra’s paleis, met inbegrip van wijnamforen, granieten zuilen, geplaveide straten en andere resten van de oude stad. De onderzoekers vonden „een prachtige haven die beschermd werd door een lange pier die na 2000 jaar nog steeds in goede staat verkeert, maar zich onder water bevindt”, aldus Goddio. Alexandrië werd genoemd naar Alexander de Grote, die toen hij in 332 v.G.T. de schitterende haven zag, besloot dat dit de plek voor een stad moest zijn. Het werd een cultureel en commercieel centrum dat Athene en Rome naar de kroon stak. De beroemde bibliotheek van Alexandrië bevond zich er. Maar tegen de middeleeuwen was het grootste deel van de oude stad verdwenen, verwoest door aardbevingen en branden en opgeslokt door de zee.

Wanneer begint het millennium?

Te middernacht op 31 december 1999 zullen over de hele wereld velen het begin van een nieuw millennium vieren, en er bestaan nu al plannen voor grootse feesten. Maar hoewel het „normaal is om een jaar met zo’n mooi rond getal” te vieren, zo luidt een verklaring van het Royal Greenwich Observatory in Cambridge (Engeland), „zullen wij nauwkeurig genomen het 2000ste jaar vieren, ofwel het laatste jaar van het millennium en niet het begin van het nieuwe millennium”. De verwarring vloeit voort uit de overgang van v.G.T. op G.T. zoals die is bepaald door Beda, een zevende-eeuwse historicus en theoloog, die ernaar streefde gebeurtenissen zo te dateren dat het uitgangspunt de geboorte van Jezus was. Er werd geen jaar 0 ingevoegd, zodat de tijd tussen de eerste dag van 1 v.G.T. en de eerste dag van 1 G.T. slechts een jaar bedroeg. Bijgevolg begon het eerste millennium met de eerste dag van 1 G.T. en eindigde het met de laatste dag van 1000 G.T. Het tweede millennium begon vervolgens op 1 januari 1001. „Het is dus duidelijk dat het begin van het nieuwe millennium op 1 januari 2001 valt”, zeggen de onderzoekers. In elk geval zullen de feestelijkheden alleen op de Gregoriaanse kalender gebaseerd zijn en niet op de werkelijke geboorte van Jezus die, naar nu bekend, enige tijd daarvoor geboren is.

Een niet benijdenswaardig record

„De Verenigde Staten hebben het hoogste percentage seksueel overdraagbare aandoeningen van alle ontwikkelde landen en geen effectief nationaal systeem om de epidemie te bestrijden, [zegt] een panel van gezondheidsdeskundigen”, berichtte The New York Times. Volgens een commissie van het Instituut voor Geneeskunde, een afdeling van de Nationale Academie van Wetenschappen, geldt voor de tientallen SOA’s waarmee Amerikanen rondlopen, dat ze te voorkomen zijn, en toch blijven ze ernstige gezondheidsproblemen veroorzaken, zoals kanker, en zorgen ze voor duizenden sterfgevallen per jaar. Na een 18 maanden durend onderzoek was een van de bevindingen van een 16-koppige commissie dat tegenover elke $43 die werd besteed aan behandeling en andere kosten, slechts $1 werd uitgegeven aan preventie. Hun verslag zegt dat het in een kwart van de naar schatting 12 miljoen nieuwe gevallen per jaar gaat om adolescenten. Als de ziekten — waaronder herpes, hepatitis B, chlamydia, gonorroe en syfilis — niet behandeld worden, kunnen ze onvruchtbaarheid, aangeboren afwijkingen, miskramen, kanker en de dood teweegbrengen. De kosten van het seksueel overgedragen HIV, het virus dat aids veroorzaakt, buiten beschouwing gelaten, kosten deze aandoeningen de natie minstens $10 miljard per jaar.

Op zoek naar het pure Antarctica

Ondanks zomertemperaturen van –10 °C is het aantal bezoekers van Antarctica de laatste tien jaar verdubbeld. Tienduizend mensen boekten vakanties van wel $9000 om dit zuidelijkste continent met zijn pinguïns, robben en dertien miljoen vierkante kilometer aan witte ijswereld te bekijken. Maar deze onverschrokken reizigers wijzen al heel snel naar de rommel die is achtergelaten door de naties die hier gewerkt hebben — lege hutten, olievaten, afval en zelfs oude computers, bericht de Londense Independent. Dr. Bernard Stonehouse van het Scott Polar Institute in Cambridge (Engeland), die de eerste reisgids voor dit gebied publiceerde, zegt over deze vervuilers: „Zij hebben zich er vroeger gewoon niet om bekommerd hun rommel op te ruimen, maar nu is die dwang er wel. Toeristen en bezoekers klagen dat zij niet hebben betaald om een vuilnisbelt te zien.”

Loterijen halen meer binnen dan kerken

Amerikanen geven meer geld uit aan loterijen dan dat zij bijdragen aan hun kerk, zegt de Associated Baptist Press. Naar wordt bericht in de Christian Century, geeft een vergelijking van cijfers in een rapport van een Amerikaans bureau voor statistieken met die uit het Yearbook of American and Canadian Churches te zien dat Amerikanen in 1994 $26,6 miljard besteedden aan staatsloterijen terwijl zij maar $19,6 miljard aan hun kerk gaven.

Niet voor muskieten

De elektrische apparaatjes die buiten opgehangen ’s nachts met hun schijnsel insekten lokken en ze dan met enig geknetter elektrokuteren, werken niet bij muskieten. „Deze apparaten zijn in wezen waardeloos”, zegt George B. Craig jr., hoogleraar entomologie. De meeste muskieten komen niet op het licht af en wanneer de muskiet op een maaltje aan koerst, letten de vrouwtjes — die zijn het die steken — op ammoniak, kooldioxide, warmte en andere huiduitscheidingen. Omdat ze die niet bij de apparaatjes aantreffen, gaan ze een andere kant uit. Bovendien is een dergelijke poging om muskieten te doden te vergelijken met „de oceaan leegscheppen met een theelepeltje”, aldus dr. Craig. Een vrouwtjesmuskiet kan in slechts een halve zomer al meer dan 60.000 vrouwelijke afstammelingen voortbrengen. Een onderzoek over 3 maanden toonde aan dat op een gemiddelde avond slechts 3 procent van de geëlektrokuteerde insekten vrouwtjesmuskieten waren. Dit soort apparaatjes, aldus Craig, „zijn leuk voor binnen, maar behoren niet voor de tuin verkocht te worden”.