Gezinsplanning — De christelijke zienswijze

OP DE eerste, in 1974 gehouden Wereldbevolkingsconferentie beslisten de 140 landen die daar bijeenwaren, dat alle echtparen „het grondrecht hebben om op vrije en verantwoorde wijze te beslissen over het aantal en de spreiding van hun kinderen en om daartoe de informatie, voorlichting en middelen te krijgen”.

Velen vinden dat een juiste beslissing. Weliswaar heeft God Adam en Eva en later Noachs gezin opgedragen ’vruchtbaar te zijn, tot velen te worden en de aarde te vullen’, maar christenen hebben die opdracht niet gekregen (Genesis 1:28; 9:1). De Schrift moedigt christelijke echtparen niet tot het krijgen van kinderen aan maar zegt hun evenmin ervan af te zien. Gehuwde paren kunnen zelf beslissen of zij kinderen willen of niet en, als het in hun bedoeling ligt kinderen te krijgen, hoeveel zij er willen en wanneer zij ze willen.

Een door God gegeven verantwoordelijkheid

Hebt u echter opgemerkt dat in de verklaring van de Wereldbevolkingsconferentie werd gezegd dat echtparen op „verantwoorde wijze . . . over het aantal en de spreiding van hun kinderen” moeten beslissen? Dit beginsel van verantwoordelijkheidsbesef strookt ook met de bijbel. Christelijke ouders beseffen dat hoewel kinderen een kostbaar geschenk van God zijn, dat geschenk met een aanzienlijke verantwoordelijkheid gepaard gaat.

Allereerst is er de verantwoordelijkheid in stoffelijk opzicht voor kinderen te zorgen. De bijbel zegt: „Ja, indien iemand niet voor de zijnen zorgt, en in het bijzonder voor hen die leden van zijn huisgezin zijn, dan heeft hij het geloof verloochend en is erger dan een ongelovige.” — 1 Timotheüs 5:8.

De zorg voor het gezin omvat meer dan voedsel op tafel zetten en de rekeningen betalen, hoewel dat op zich vaak al een hele opgaaf is. Christelijke echtparen met verantwoordelijkheidsbesef nemen bij het plannen van de grootte van hun gezin zowel de lichamelijke als de emotionele, mentale en geestelijke conditie van de moeder in aanmerking. De zorg voor een kind kost veel tijd, en als er baby na baby na baby komt, gaat dat voor de moeder vaak niet alleen ten koste van haar rust, ontspanning, persoonlijke ontplooiing en betrokkenheid bij christelijke activiteiten, maar ook van haar lichamelijke en geestelijke gezondheid.

Christelijke ouders met verantwoordelijkheidsbesef houden ook rekening met de behoeften van hun kinderen. In The State of the World’s Population 1991 wordt gezegd: „Kinderen die kort op elkaar in een groot gezin worden geboren, moeten met broertjes en zusjes wedijveren om voedsel, kleding en ouderlijke genegenheid. Zij zijn ook vatbaarder voor infecties. Als deze kinderen door hun kwetsbare kinderjaren heen komen, is de kans groter dat hun groei achterblijft en hun intellectuele ontwikkeling veel te wensen overlaat. De vooruitzichten van deze kinderen als volwassenen zijn aanzienlijk slechter.” Dit is natuurlijk niet het geval in alle grote gezinnen, maar het is iets wat christelijke echtparen in aanmerking moeten nemen wanneer zij plannen hoeveel kinderen zij willen hebben.

Op christelijke ouders rust de plicht in geestelijk opzicht voor hun kinderen te zorgen, want de bijbel gebiedt: „Gij, vaders, irriteert uw kinderen niet, maar blijft hen in het strenge onderricht en de ernstige vermaning van Jehovah grootbrengen.” — Efeziërs 6:4.

Emeka, een christen die recht doceert in Nigeria, is één jaar getrouwd en heeft geen haast om vader te worden van een groot gezin. „Mijn vrouw en ik hebben besproken hoeveel kinderen wij willen hebben. Wij dachten aan vijf, maar besloten tot drie. Later kwamen wij tot de conclusie dat twee beter zou zijn. Het valt niet mee om kinderen groot te brengen volgens bijbelse beginselen. Het is een grote verantwoordelijkheid.”

Sommige christelijke echtparen hebben besloten kinderloos te blijven om al hun tijd te kunnen besteden aan het dienen van God. Zo vertelde een zendelinge in Afrika die met haar man was overeengekomen kinderloos te blijven: „Ik heb niet het gevoel dat ik iets gemist heb door geen kinderen ter wereld te brengen. Hoewel mijn man en ik niet de vreugden van het ouderschap hebben ervaren, is ons leven vol andere vreugden geweest. Door ons aandeel aan het helpen van anderen de bijbelse waarheid te leren kennen, hebben wij in veel delen van de wereld geestelijke kinderen. Wij houden van hen en zij houden van ons. Er is een bijzondere band tussen ons. De apostel Paulus had vanwege zijn tedere genegenheid voor degenen die hij in geestelijk opzicht hielp, alle reden om zichzelf te vergelijken met een zogende moeder.” — 1 Thessalonicenzen 2:7, 8.

Geboortenregeling

Veroordeelt de bijbel geboortenregeling? Nee. De keuze wordt aan het echtpaar overgelaten. Als een gehuwd paar besluit geboortenregeling toe te passen, dan is hun keuze van voorbehoedmiddelen een persoonlijke zaak. Een christelijk echtpaar moet zich bij het kiezen van een methode voor geboortenregeling echter laten leiden door respect voor de heiligheid van het leven. Daar de bijbel te kennen geeft dat iemands leven begint bij de bevruchting, zullen christenen anticonceptiemethoden vermijden die neerkomen op een abortus of levensbeëindiging van een zich ontwikkelend kind. — Psalm 139:16; vergelijk Exodus 21:22, 23; Jeremia 1:5.

Echtparen kunnen dus met recht tot verschillende keuzen komen wanneer het om gezinsplanning gaat. Sommigen zullen hun kindertal beperkt willen houden. Anderen kunnen beslissen om met behulp van een anticonceptiemethode totaal kinderloos te blijven. Er zijn veel methoden voor geboortenregeling beschikbaar, elk met voor- en nadelen. Bij het beslissen welke methode het beste voor hen is, moeten echtparen bedenken dat sommige methoden veel betrouwbaarder zijn dan andere. Zij moeten ook informeren naar mogelijke bijwerkingen. Artsen en klinieken voor gezinsplanning zijn toegerust om raad te geven op het gebied van geboortenregelingsmethoden en om echtparen te helpen de methode te kiezen die het beste aan hun behoeften voldoet.

Of een echtpaar veel, weinig of geen kinderen wil, is een persoonlijke beslissing. Het is ook een belangrijke beslissing met verstrekkende gevolgen. Gehuwde paren doen er verstandig aan de kwestie zorgvuldig en onder gebed af te wegen.

[Kader op blz. 8, 9]

Veel toegepaste geboortenregelingsmethoden

Sterilisatie

Bij mannen: Een eenvoudige chirurgische ingreep waarbij een kleine insnijding wordt gemaakt in de balzak en de zaadleiders worden gekliefd.

Bij vrouwen: Een chirurgische ingreep waarbij de eileiders worden afgebonden of gekliefd om te voorkomen dat de eicel in de baarmoeder terechtkomt.

Voordelen: Van alle methoden voor geboortenregeling is sterilisatie de doeltreffendste.

Nadelen: Kan blijvend zijn. Het is bij zowel mannen als vrouwen gelukt de vruchtbaarheid langs operatieve weg te herstellen, maar dit kan niet gegarandeerd worden.a

Anticonceptiepillen

Daartoe behoort ook de minipil, die uitsluitend een progestageen bevat. Ze onderdrukken de normale hormoonvorming en -uitscheiding van een vrouw om te voorkomen dat de eicel rijpt en vrijkomt.b

Voordelen: Zeer doeltreffend om zwangerschap te voorkomen.

Nadelen: Enkele lichamelijke bijwerkingen, maar die zijn niet zo ernstig bij gezonde niet-rooksters onder de veertig.

Pessarium en zaaddodend middel

Het pessarium is een koepelvormig rubberen kapje omsloten door een flexibele rand. Na het kapje met zaaddodende pasta of crème ingesmeerd te hebben, wordt het dusdanig in de vagina ingebracht dat het rond de baarmoederhals sluit.

Voordelen: Een veilige, zeer betrouwbare vorm van anticonceptie wanneer het goed gebruikt wordt.

Nadelen: Moet iedere keer dat een echtpaar gemeenschap heeft, worden gebruikt. Het vereist handigheid om het goed in te brengen en het moet vóór de gemeenschap worden ingebracht en nog zes tot acht uur erna blijven zitten.

Portiokapje

Een plastic of rubber kapje dat kleiner is dan het pessarium. Net als het pessarium wordt het over de baarmoederhals aangebracht, maar het sluit beter af en er is minder zaaddodende crème of pasta nodig.

Voordelen: Het kapje is qua doeltreffendheid vergelijkbaar met het pessarium en kan 48 uur blijven zitten. Er behoeft geen zaaddodend middel te worden aangebracht bij herhaling van de gemeenschap.

Nadelen: Het is moeilijker in te brengen dan het pessarium en de plaatsing over de baarmoederhals moet vóór en na elke gemeenschap worden gecontroleerd. Infecties van de baarmoeder of baarmoederhals behoren tot de risico’s. Het kapje mag alleen worden gedragen door vrouwen met een normaal uitstrijkje.

Sponsje

Een polyurethaan sponsje dat een zaaddodend middel bevat en in de vagina wordt ingebracht om de baarmoederhals af te dekken, waardoor het een mechanische en chemische barrière voor sperma vormt. Het wordt na gebruik weggegooid.

Voordelen: Het sponsje kan maximaal 24 uur blijven zitten en is doeltreffend als de gemeenschap binnen die periode wordt herhaald.

Nadelen: Er zijn enkele allergische reacties en een paar gevallen van ’toxic shock’-syndroom ofte wel tamponziekte gemeld.

Het spiraaltje

Ook intra-uterien pessarium, intra-uterien middel of IUD genoemd; dit metalen of plastic voorwerp wordt in de baarmoeder geplaatst. Hoewel er onzekerheid bestaat over de manier waarop het in feite werkt, geloven artsen dat het op verschillende manieren zwangerschap verhindert. Een van deze manieren is waarschijnlijk dat het voorkomt dat het bevruchte eitje zich aan de baarmoederwand hecht.

Voordelen: Een betrouwbaar anticonceptiemiddel.

Nadelen: Leidt af en toe tot bloeding of pijn en de werking ervan kan soms abortief zijn.c

Condooms

Een hoesje dat over de penis wordt geschoven om te verhinderen dat het zaad in de vagina komt.

Voordelen: Een veilig, doeltreffend anticonceptiemiddel. Vermindert de kansen op overbrenging van seksueel overdraagbare ziekten, waaronder AIDS.

Nadelen: Sommigen hebben er een hekel aan omdat het aanbrengen ervan een onderbreking van de seksuele daad betekent.

Coitus interruptus

Terugtrekking van de penis uit de vagina vlak voor de zaadlozing.

Voordelen: Vergt geen financiële uitgaven, voorbereiding of hulpmiddelen.

Nadelen: Seksueel niet bevredigend, vereist grote zelfbeheersing en is zeer onbetrouwbaar.

Periodieke onthouding

Echtparen onthouden zich van gemeenschap op de dagen in de menstruatiecyclus van de vrouw waarop zij het vruchtbaarst is.

Voordelen: Veilig, geen schadelijke bijwerkingen, vergt geen bijzondere stappen bij de gemeenschap.

Nadelen: Geen erg geslaagde methode om zwangerschap te voorkomen, tenzij het echtpaar zeer gemotiveerd is en zich strikt aan de instructies houdt.

Hormoonimplantaat

Het nieuwste anticonceptiemiddel bestaat uit een reeks minuscule siliciumcilindertjes die onder de huid van de arm van een vrouw worden ingeplant. Wel vijf jaar lang staan die voortdurend een zeer kleine hoeveelheid van een hormoon aan de bloedstroom af. Al die tijd is zij tegen zwangerschap beveiligd.

Voordelen: Zeer doeltreffend. De vruchtbaarheid kan hersteld worden door het implantaat te verwijderen.

Nadelen: Minimaal. Overeenkomend met die van de anticonceptiepil die uitsluitend een progestageen bevat (de minipil). Als implantaten met uitsluitend progestageen worden gebruikt, is het mogelijk dat zwangerschap wordt voorkomen langs abortieve weg.d

[Voetnoten]