Fobieën — De angsten van miljoenen

„Ik stapte de telefooncel binnen. Plotseling golfde er een verschrikkelijke angst over mij heen. Ik moest eruit. Ik duwde tegen de deur, maar per abuis de verkeerde kant op, waardoor er geen beweging in te krijgen was. Ik werd helemaal wild. Ik klauwde, schopte en gilde. Ik verloor elke zelfbeheersing. Ik trilde over mijn hele lichaam. Mijn benen waren als was. Ik zat in de val. Het leek een eeuwigheid — maar in werkelijkheid waren het nauwelijks vijf minuten.

Toen een voorbijganger mij had ontzet, ging ik onmiddellijk naar mijn dokter. Na verschillende tests was zijn uiteindelijke diagnose claustrofobie, angst voor besloten ruimten. Hij noemde mijn ervaring een typische paniekaanval. Nu, vier jaar later, ben ik nog steeds bezig te leren hoe ik met mijn fobie moet omgaan. Het is een vrees die ik nu voortdurend bij mij draag.”

Fobie: Een overmatige angst voor een bepaald voorwerp of een bepaalde situatie. Fobieën „worden onderverdeeld in gewone fobieën, of bovenmatige angst voor dingen die de meeste mensen vrezen, zoals de dood; en specifieke fobieën, of angsten voor dingen die op zichzelf niet beangstigend zijn, zoals open velden of liften. Fobieën zijn gewoonlijk geworteld in vrees, in de angst dat, doordat men ’slecht’ is geweest, iets u stellig ’te pakken zal krijgen’. De fobische persoon projecteert de angst op een of andere externe situatie die volgens hem of haar vervolgens vermeden moet worden.” — The Complete Medical Guide, door B. F. Miller.

DE ANGST en de paniek die door een fobie worden opgewekt, kunnen vreesaanjagend zijn, zoals Helen, de vrouw uit de bovenstaande ervaring, kan getuigen. In de Verenigde Staten, waar dit gebeurde, lijdt bijna één op de tien mensen — ongeveer 22 miljoen personen — aan een fobie. Voor Engeland heeft men het over ongeveer vier miljoen. Maar niet alle gevallen — zelfs ernstige — zijn bekend of staan onder medische controle. Veel mensen leven eenvoudig met hun fobieën en praten er niet over. Misschien bent u een van hen.

Hoeveel verschillende fobieën zijn er? Ze zijn in ongeveer 300 soorten onderverdeeld, maar de lijst is misschien wel eindeloos. Sommige fobieën veroorzaken een betrekkelijk milde angst of zijn gewoon lastig. Andere kunnen de levens van degenen die erdoor geplaagd worden, volkomen veranderen en veel begrip en liefdevolle zorg eisen van gezinsleden, vrienden en kennissen.

Waardoor worden fobieën veroorzaakt? Kan er iets worden gedaan om ze te voorkomen? Welke hoop op genezing is er voor degenen die zich in de greep van een fobie bevinden?