Hoe aan werkloosheid het hoofd te bieden
U ZET u schrap bij de grievende woorden: ’Het spijt me, we zullen u moeten ontslaan.’ Vervolgens maakt zich een gevoel van wanhoop van u meester. Vrees voor de toekomst bevangt u. De kans op een nieuwe baan is heel gering, zodat de reeds aanwezige gevoelens van hulpeloosheid en frustratie alleen maar sterker worden. Weer een dag te moeten doorkomen wordt een nachtmerrie. Een niet-aflatend gevoel van schaamte overschaduwt al uw gedachten.
Voor een steeds groter deel van de bevolking is de kans op zo’n situatie heel reëel. Voor veel anderen is het al harde realiteit. Onverbiddelijk treft de werkloosheid alle rassen, leeftijden en inkomensklassen en verandert het leven van steeds meer mensen die nooit hadden gedacht dat zij nog eens buiten hun wil zonder werk zouden zijn. Een periode van werkloosheid met alles wat eruit voortvloeit, kan blijvende sporen nalaten bij de betrokkene en zijn gezin. Kan er iets worden gedaan om de situatie het hoofd te bieden?
Uw gemoedstoestand
In de eerste plaats moet u een positieve kijk behouden. Als mogelijke werkgevers bij u een negatieve instelling opmerken, zien zij u wellicht als een ’geboren verliezer’ en concluderen ten onrechte dat u niet de geschikte man bent om in dienst te nemen. Wees dus niet kapot van uw ontslag. Het is niet het einde van de weg. Put troost uit het feit dat u niet de enige bent die geen werk hebt. Het kwijtraken van een baan kan inderdaad een van de meest traumatische ervaringen in het leven zijn. Maar u leeft nog en hebt bepaalde sterke punten en niet alles is verloren.
U kunt vrees en bezorgdheid bestrijden. Ze veroorzaken negatieve gevoelens die uw zelfvertrouwen aantasten. Wees verdacht op de strik van zelfverwijt. (’Het moet op de een of andere manier aan mij liggen! Ik ben een nul! Waarom heeft hij wel werk en ik niet?’) Weersta de neiging anderen de schuld te geven. (’De baas heeft me nooit gemogen!’) Zie het feit dat u geen baan hebt, niet als een permanente wegversperring maar als een die verwijderd kan worden, ook al zal dat tijd kosten.
Sommigen die werkloos zijn, trekken zich terug van gezin en vrienden. Wees juist niet beschroomd hun hulp in te roepen. Verstop u niet. Als uw kinderen oud genoeg zijn om het te begrijpen en te helpen, vertel het hun dan. Vraag hun medewerking. Praat met anderen over uw gevoelens, uw gedachten en uw zorgen. Niemand zal weten wat u doormaakt als u er niet over praat. Wees blij met de morele steun van mensen die om u geven. Een oude stelregel luidt: „Een ware metgezel heeft te allen tijde lief, en is een broeder die geboren wordt voor de tijd dat er benauwdheid is” (Spreuken 17:17). Als u een gezinslid of een vriend bent van iemand die werkloos is, betoont u zich dan zo’n „ware metgezel” door empathie en steun? Gezin en vrienden kunnen u helpen de beangstigende schok van werkloosheid te boven te komen.
Praktische suggesties
Wanneer er rekeningen komen is het niet verstandig ze te negeren en struisvogelpolitiek te bedrijven. Hoe zou u het vinden als iemand die u geld schuldig was, ontwijkend deed en u in het ongewisse hield ten aanzien van de reden waarom hij niet op tijd zijn schuld betaalde? Het is alleen maar in uw voordeel als u de goede raad toepast: „Behandel de mensen zoals u door hen behandeld wilt worden” (Matthéüs 7:12, Groot Nieuws Bijbel). Praat daarom met uw schuldeisers als u uw rekeningen niet kunt betalen. Als u zich maar met hen in verbinding stelt, zijn zij vaak bereid een ander betalingsschema uit te werken totdat u weer vast werk hebt.
Bezie vervolgens op realistische wijze uw situatie. Ga plannen uitwerken om uw mogelijkheden te benutten. En u hebt minstens één waardevol punt — werkervaring. Met dat achter u kunt u op zoek gaan naar een nieuwe baan.
Maar ga eerst na of u uit uw vorige baan nog iets te goed hebt. Hebt u nog een uitkering bij ontslag te goed? Had u een werkloosheidsverzekering? Is er werklozensteun beschikbaar? Zijn er nog andere overheidsvoorzieningen? Vergewis u ervan dat u weet wat er op dat vlak bestaat. Dien een aanvraag in als u in aanmerking komt. Voel u niet bezwaard om dergelijke hulp te vragen wanneer u die echt nodig hebt. Is het soms gênant om medische hulp te vragen wanneer u gewond of ziek bent? Trouwens, het is waarschijnlijk dat er hiervoor fondsen bestaan omdat u en anderen belastingen hebben betaald. Beschouw de steun dus als een verzekeringsuitkering. Welke andere gebieden moet u in beschouwing nemen?
Elimineer onnodige kosten: Ongeacht of u zonder werk zit of niet, bekijk wat er gedaan moet worden om kosten te verlagen of zelfs te elimineren. Wellicht moet u daartoe uw levensstijl wijzigen, maar de situatie vraagt om een realistische aanpak. Hier zijn enkele suggesties. Probeer de rekening van verwarming of air-conditioning te verlagen als dat mogelijk is. In sommige huizen kan de thermostaat een paar graden omlaag. Overweeg ook of u met andere brandstof goedkoper uit bent.
Sommigen besteden jaarlijks fikse bedragen aan sigaretten, drank en etentjes buitenshuis. Op dit vlak kan natuurlijk veel gedaan worden als het erom gaat de eindjes aan elkaar te knopen.
Gezinnen zouden kunnen beschouwen hoeveel tv-toestellen zij hebben. Is het nodig dat er meer dan één aanstaat? Kan het gezin het niet met één toestel doen? Er zijn er genoeg die helemaal geen tv hebben! Hoeveel telefoontoestellen hebt u? Is één voldoende? Hoeveel auto’s hebt u? Hoe staat het met wat feitelijk luxe is? Een caravan? Andere uitrusting voor recreatieve bezigheden? Het brengt allemaal kosten met zich voor brandstof, reparaties en verzekering. Behalve kosten te drukken kan de verkoop van dit soort artikelen u ook enige inkomsten bezorgen.
Besparingen van voedsel: Gezinnen kunnen gezamenlijk grote hoeveelheden voedingsmiddelen voor ’groothandelsprijs’ inkopen en dan onderling verdelen. Heb oog voor speciale aanbiedingen. Koop ’in het seizoen’ en vries in of maak in. Sommigen kopen alle fruit, groente, vlees en gevogelte rechtstreeks van de boer en voor veel lagere prijzen. Er kan zelfs nog meer bespaard worden wanneer u het zoals dat bij sommige boerderijen mogelijk is, zelf van het land haalt. Dit kan dan meteen een gezond uitstapje voor het gezin zijn. Sommige boeren zijn bereid u na hun oogst de velden te laten nalezen — gratis! Ga na waar deze mogelijkheid bestaat.
Sommige gezinnen gebruiken hun eigen grond, of huren een stukje grond, om dan zelf groente te verbouwen en bijvoorbeeld kippen te houden. Inmaken en invriezen kunnen geld besparen wanneer u meer voedsel hebt dan u vers op kunt. Als u zich niet kunt veroorloven grond te huren, kunt u boeren, vrienden of familieleden vragen of u gratis een stukje grond zou mogen gebruiken. Als uw leeftijd en gezondheid niet toelaten op deze wijze iets te verbouwen, zoek dan in boeken in de plaatselijke bibliotheek wat er nog met de vensterbank voor het raam gedaan kan worden. U zult u verbazen over de mogelijkheden en de besparingen!
Sommige moeders hebben ontdekt dat op markten of in supermarkten op zaterdagmiddag goed voedsel wordt weggegooid omdat men het niet tot na het weekend denkt te kunnen goed houden. Deze vrouwen maakten afspraken dat zij dit goede voedsel kwamen afhalen voordat het werd weggegooid. Anderen kopen brood dat al een dag oud is en vriezen in wat niet onmiddellijk nodig is. Misschien kunt u bezuinigen door uw eigen brood te bakken. Alle beetjes helpen.
Bespaar op de kosten van kleding: Deze kosten kunnen aanmerkelijk verlaagd worden door uw eigen kleren te maken en door kleding te ruilen met andere gezinnen met opgroeiende kinderen. Als u kleren koopt, wacht dan op een uitverkoop. Kijk ook in zaken met goede tweedehandskleding. Vaak verkopen mensen tweedehandsgoederen op ’rommelmarkten’ of ’vlooienmarkten’. Kinderen groeien snel uit hun kleren, zodat er vaak nog heel goede koopjes te vinden zijn. Een ’rommelmarkt’ is misschien ook de plek om wat goedkoop speelgoed voor de kinderen op te pikken. Maar doe uw aankopen met zorg! Koop alleen wat u nodig hebt. Waak tegen impulsief kopen.
Besparingen op de kosten van onderdak: Sommigen hebben het offer moeten brengen dat zij een huis met een hoge hypotheekaflossing of huur hebben opgegeven en goedkoper zijn gaan wonen. Anderen hebben bij familie of vrienden moeten intrekken — waar nodig na wat verbouwingen zodat er twee gezinnen konden wonen. Soms heeft dit hun ook mogelijk gemaakt het samen met één auto te doen. Vroeger leefden veel families op deze wijze en hadden daar allen baat bij. Natuurlijk komt het bij een dergelijke regeling op wat geven en nemen aan. Maar bestaat er enig probleem dat niet door ware liefde overwonnen kan worden? U en de kinderen zullen kunnen ontdekken hoeveel vreugde het biedt met de grootouders in hetzelfde huis te wonen.
Werkloosheid biedt mogelijkheden
Hoewel geen baan hebben beangstigend kan zijn, kan het ook een vermomde zegen zijn. Spreuken 20:30 zegt: „Soms is er een pijnlijke ervaring voor nodig om ons tot hervormingen te brengen.” — Today’s English Version.
Werkloosheid verschaft u een gelegenheid uzelf te ontdekken. Het geeft u de tijd uw leven te beoordelen en dingen te overdenken. Het biedt u een kans aandacht te schenken aan niet eerder benutte bekwaamheden en een verscheidenheid aan mogelijke werkkringen te onderzoeken die u voordien nooit had overdacht. Misschien komt u tot de ontdekking dat een ander soort werk u beter ligt en veel meer vreugde schenkt.
Werkloosheid geeft u de gelegenheid de gezinsbanden te verstevigen. Maar al te vaak zijn mensen te druk of na een werkdag te moe om hun vrouw en kinderen zo goed te leren kennen als zij wel zouden willen. Nu kunt u dingen met en voor gezinsleden doen waarvoor u in het verleden misschien niet de tijd hebt gehad. Niettemin, u wilt nog steeds een baan. De vraag is hoe die te vinden.
[Illustratie op blz. 6]
VOORDEELPRIJS
ZELF PLUKKEN