Iets veel beters
DE HEILZAME uitwerkingen die aan bepaalde meditatietechnieken worden toegeschreven, maken de beoefening ervan heel aantrekkelijk: meditatietechnieken toepassend leert men zichzelf beter begrijpen; negatieve neigingen en slechte gewoonten maken plaats voor positieve; zorgelijke spanningen en angsten worden overwonnen, en ja, zelfs de gezondheid gaat erop vooruit.
„Als wij de juiste innerlijke houding hebben tegenover de problemen van het leven, dan kunnen wij ze ook oplossen”, belooft het boek Autogenes Training für Fortgeschrittene (Autogene training voor gevorderden). Veel mensen houden het erop dat „zelfverwerkelijking” en het vinden van het „innerlijke of echte ik”, het wondermiddel voor elk probleem zijn. Maar is dit een realistische benadering?
„Het hart [de zetel der beweegredenen] is verraderlijker dan iets anders en niets ontziend”, zegt de bijbel (Jeremia 17:9). Onze diepste neigingen en gevoelens, ons „innerlijke of echte ik”, zijn dus in feite geen betrouwbare gids.
De problemen van het leven zijn talrijk. Om er slechts een paar te noemen: discriminatie, ouderdom, ernstige ziekten, de dood. Zou men er met een „juiste innerlijke houding” in slagen deze problemen op te lossen? Het is waar dat een juiste houding ons kan helpen tegen deze moeilijke problemen van het leven opgewassen te zijn en kan voorkomen dat wij er in emotioneel of psychologisch opzicht ernstige schade van ondervinden, maar de problemen oplossen, nee, dat niet. Dat gaat de menselijke mogelijkheden te boven.
De wijste man uit de oudheid, koning Salomo van Israël, zei: „Vertrouw op Jehovah met heel uw hart en steun niet op uw eigen verstand. Sla in al uw wegen acht op hem, en híj zal uw paden recht maken” (Spreuken 3:5, 6). Toch zullen sommigen van mening zijn dat dit irreëel is. Iemand die zijn toevlucht nam tot een meditatietechniek merkte op: „Mij schenen een religieuze overtuiging en gebed te passief toe; ik had meer nodig: de actieve steun van het onderbewuste. . . . Autogene training moest mij helpen die te krijgen.” Maar een religieuze overtuiging en gebed hoeven niet passief te zijn; dat mogen ze zelfs niet zijn, want in dat geval zouden ze niet echt zijn.
Van ware christenen worden veranderingen in hun persoonlijkheid verlangd, maar niet aan de hand van een doe-het-zelf-programma met gebruikmaking van op het eigen ik gerichte meditatietechnieken. In plaats daarvan dringt de bijbel erop aan zich volledig op God te verlaten voor hulp bij ’het afleggen van de oude persoonlijkheid en het aandoen van de nieuwe’ (Kolossenzen 3:9, 10; Efeziërs 4:22-24). De christelijke apostel Paulus zei: „Voor alle dingen bezit ik de sterkte door hem die mij kracht verleent” (Filippenzen 4:13). Klaarblijkelijk waren de persoonlijkheidsveranderingen die Paulus aanbracht, gebaseerd op nauwkeurige kennis en werden ze bereikt met steun en leiding van Gods heilige geest, niet met de „actieve steun van het onderbewuste”.
Een superieure vorm van meditatie
De superieure vorm van meditatie heeft niet het schepsel maar de Schepper als middelpunt. Een bijbelschrijver zei in gebed tot Hem: „Ik zal stellig over al uw activiteit mediteren, en met uw handelingen wil ik mij intens bezighouden” (Psalm 77:12). Deze vorm van meditatie richt onze aandacht op het ware geneesmiddel voor de problemen van de mensheid, namelijk Gods koninkrijk, dat thans voor de deur staat.
Onder dit koninkrijk Gods zal de mens volkomen genezen worden van al zijn zwakheden, slechte gewoonten en verkeerde neigingen, ja, zelfs van al zijn kwalen: „Zegen Jehovah, . . . die al uw dwaling vergeeft, die al uw kwalen geneest”, zegt Psalm 103:2, 3. Bedenk eens wat dat zal betekenen! Niets minder dan menselijke volmaaktheid! Welk bericht zou beter of welke woorden zouden aangenamer kunnen zijn? En zou het horen van zulk nieuws geen heilzame uitwerking hebben op het menselijk organisme, zowel mentaal als fysiek? Volgens Spreuken 15:30 en 16:24 zeker wel: „Een bericht dat goed is, maakt de beenderen vet” en „aangename woorden zijn . . . genezing voor de beenderen”.
Laat uw geest eens stilstaan bij de zegeningen onder de Koninkrijksregering. Denkt u zich bijvoorbeeld bij het lezen van Psalm 37:10, 11 eens in hoe het er op aarde uit zal zien als er alleen maar „zachtmoedigen” wonen. Denk dan eens terug aan iets wat u onlangs heeft geïrriteerd, iets wat te wijten was aan de norse manier van doen van anderen. Die dagelijkse ergernissen zullen er dan niet meer zijn, omdat de hardvochtigen plaats zullen hebben gemaakt voor de „zachtmoedigen”. Mediteer er eens over hoe veilig u zich zult voelen als u ’s avonds ergens alleen loopt en ’de goddeloze er niet meer zal zijn’. Bedenk ook hoe uitbundig u zult genieten van „de overvloed van vrede” als de dreiging van een nucleaire wereldramp u niet meer boven het hoofd hangt. Dit soort meditatie kan u blijvende voordelen brengen.
Duizenden getuigen van Jehovah zijn er een levend voorbeeld van dat mensen die een nauwkeurige kennis van Gods voornemens krijgen en zich nauwgezet aan de voortreffelijke raad in zijn Woord houden, met slechte gewoonten kunnen breken, verlegenheid en angsten kunnen overwinnen, vooroordelen de baas kunnen worden, een persoonlijkheid kunnen aankweken die zowel hunzelf als de mensen om hen heen aangenaam is, en tot op zekere hoogte zelfs hun gezondheid kunnen verbeteren. Hoe bereiken zij dat? Niet door de geest leeg te maken, maar veeleer door hun geest actief te houden omdat hij gevuld blijft „met de nauwkeurige kennis van [Gods] wil in alle wijsheid en geestelijk onderscheidingsvermogen”. — Kolossenzen 1:9.
Nee, „zelfverwerkelijking” zal nooit de voordelen en de voldoening kunnen schenken die men door meditatie over Jehovah God en zijn Woord krijgt. Hebt u tijd gemaakt voor deze superieure vorm van meditatie? Zo ja, dan zult u zich verre houden van gevaarlijke meditatietechnieken die nooit kunnen zijn wat alleen Gods koninkrijk is — het ware geneesmiddel.
[Illustratie op blz. 10]
De superieure vorm van meditatie heeft niet het schepsel maar de Schepper en Zijn voornemens als middelpunt