Kinderen — maakt het werkelijk iets uit hoe jullie handelen?
NIEMAND hoefde de 15-jarige Joanna te vertellen dat iemands handelwijze mentale kwelling kan veroorzaken. Zij wist het! Na in één jaar tijd verschillende seksuele relaties te hebben gehad, schreef ze volslagen gefrustreerd: „Ik ben doodziek van het leven!” Een door haarzelf afgevuurd schot uit een jachtgeweer maakte een eind aan haar ellende. Wat een tragisch einde!
Het kan zijn dat de gedachte aan zelfmoord nog nooit in je eigen geest is opgekomen, maar je weet wel dat iemand zoveel zorgen kan hebben dat hij nergens meer om schijnt te geven. Sommige jongeren proberen een ongelukkige geest wat afleiding te geven door drugmisbruik, dronkenschap of immorele seks. De uitwerking is op z’n hoogst tijdelijk. ’Had ik het maar anders gedaan!’ is een veelgehoorde verzuchting. Niemand neemt zich voor om diep ongelukkig te worden. Maar wiens schuld is het wanneer je ongelukkig wordt?
Moet ik mijn ouders de schuld geven?
Een jong meisje was door verdriet overmand toen haar vader, een alcoholist, stierf. Zij werd ook nog door haar moeder en haar stiefmoeder verstoten. Toch zei ze jaren later, toen ze alles nog eens overdacht: „We lijden, maar we laten ons er niet door te gronde richten.” Ook andere kinderen zijn een soortgelijke moeilijke jeugd te boven gekomen. Nadat Arlene Skolnick, een psychologe die veel aan research doet, honderden voorbeelden had bekeken, kwam zij tot de volgende conclusie: „Ondanks datgene wat sommige psychologen [de ouders] jarenlang hebben verteld, hebben dezen niet de algehele macht over de ontwikkeling van een kind.” Ja kinderen, jullie zelf hebben het laatste woord met betrekking tot jullie handelwijze.
De bijbel stemt hiermee in: „Zelfs door zijn handelingen laat een jongen zich kennen, of zijn activiteit zuiver en oprecht is” (Spr. 20:11). Niet door wat voor soort van ouders hij had of waar hij heeft gewoond, maar „door zijn handelingen” toont een kind wat hij is. De „activiteit” van sommige jongeren is niet „zuiver en oprecht” geweest. Aangezien dit vaak tragische gevolgen heeft, vraag je je wellicht af: ’Hoe kan ik mijn handelingen onder controle houden?’
Behoed je hart en je geest
„Mijn zoon”, spoort de bijbel aan, „beveilig uw hart, ja, meer dan al het andere dat te behoeden is, want daaruit zijn de oorsprongen van het leven” (Spr. 4:20, 23). Uit het hart komen je gevoelens, beweegredenen, sympathieën en antipathieën voort. Wat je doet, wordt gewoonlijk daar bepaald.
Het hart reageert op datgene waarmee jij je geest voedt. Prent er juiste maatstaven in en deze zullen je beschermen tegen denkwijzen die talloze jonge mensen geestelijk hebben geruïneerd. „Hoe zal een jonge man zijn pad reinigen?” vraagt de bijbel. „Door op zijn hoede te blijven overeenkomstig [Gods] woord” (Ps. 119:9). Je dient de bijbel en bijbelverklarende lectuur te lezen. Rijpe christenen zullen je graag helpen.
Wanneer deze maatstaven eenmaal in je geest geplant zijn, kun je het gemakkelijker — of moeilijker — maken ze daar te houden. Een jongere zei: „In de films wordt zonde als iets moois afgeschilderd. Ze wekken de schijn dat seks het enige werkelijk belangrijke in het leven is. Na een tijdje denk je dat je iets mist en dat je dit nodig hebt om gelukkig te zijn.” Dit jonge meisje realiseerde zich op welk een subtiele wijze haar geest werd beïnvloed. Daarna vermeed zij films, tv-programma’s en boeken waarin geweld of seks voorkomt. Dezelfde handelwijze kan jou helpen je hart en geest te behoeden.
„Hij zou het uit zichzelf nooit gedaan hebben”
„Hij was een goede jongen, een zachtmoedige jongen”, snikte de stiefmoeder van een 16-jarige die wegens moord werd gearresteerd. „Hij zou het uit zichzelf nooit gedaan hebben.” Er waren ook drie andere jongens bij betrokken. Stel je eens voor dat jij die jongen was. Zo’n ellende — voornamelijk door zijn „vrienden”.
Een jongere die onder druk van zijn leeftijdgenoten bij drugmisbruik betrokken was geraakt, keek hierop terug en zei: „Ik keek naar mijn vrienden en dacht bij mezelf: ’Wat voor toekomst gaan die jongens tegemoet? Waar zullen ze over vijf jaar zijn?’ Ik werd alleen al bij de gedachte bang en neerslachtig.” Toen veranderde hij zijn levenswijze en begon ’met wijzen te wandelen’ (Spr. 13:20). „Ik merkte dat ik me met goede metgezellen net zo goed kon amuseren”, ging deze jongeman verder. „Dit was werkelijk oprechte vriendschap! Ik voelde me bij hen thuis. Ik dacht: ’Zo hoort het te zijn.’ En ik had geen schuldgevoelens, zoals ik die voorheen had gehad.”
Behalve dat je je ’bij hen thuis voelt’, kunnen zulke goede metgezellen je sterken in je besluit de bijbel na te leven. Kies dus diegenen als vrienden wier handelingen „zuiver en oprecht” zijn. Het zal een krachtige uitwerking op jouw handelwijze hebben.
Toon dat je een man bent, en geen kleine jongen
Een baby heeft geen zelfbeheersing, maar als je ouder wordt, heb je deze eigenschap wel nodig. „Het is beter geduldig te zijn, dan sterk. Het is beter jezelf onder controle te krijgen, dan hele steden te bedwingen”, zegt de bijbel. — Spr. 16:32, Today’s English Version.
„Moet je hem horen, hij is nog nooit met een meisje naar bed geweest!” schimpte een jongere. Het antwoord van de jongeman, die naar de bijbel trachtte te leven, was eenvoudig: „Waar is meer kracht voor nodig — weerstand bieden of toegeven?”
Je moet „jezelf onder controle krijgen”. Het is een uitdaging om ’hard voor jezelf te zijn’ en je gedachten niet steeds bij seks te laten stilstaan. Tijdens de „bloem der jeugd” vereist dat een werkelijke strijd (1 Kor. 7:36). Houd je geest bezig met dingen die de moeite waard zijn, misschien een nuttige hobby of de een of andere vorm van lichaamsbeweging. Velen hebben bemerkt dat dit een geweldige hulp vormt. Vergeet nooit dat als je er hard aan werkt om deze verlangens te beheersen — en daarin volhardt — de strijd gemakkelijker zal worden naarmate deze periode waarin seksuele verlangens op hun hoogtepunt zijn, voorbijgaat.
Nauwe omgang met leden van het andere geslacht maakt je strijd alleen maar moeilijker. Door de zelfbeheersing die je ontwikkelt doordat je voorafgaande aan het huwelijk niet met seks experimenteert, zul je respect winnen en voorbereid worden op een gelukkiger huwelijk. Men heeft wel eens gezegd dat het „waarschijnlijk duizendmaal gemakkelijker” is om zelfbeheersing te oefenen als je nooit die eerste daad van hoererij pleegt, dan wanneer je er later mee wilt stoppen.
Toon ook zelfbeheersing door de raad van je ouders ter harte te nemen. Reageer gunstig op hun woorden van streng onderricht (Spr. 17:10). Soms kunnen ze je vragen iets voor hen te doen, terwijl je er eigenlijk geen zin in hebt. Maar om volwassen te worden, is het heel belangrijk te leren onprettige dingen te doen. Zelfbeheersing geeft een gevoel van eigenwaarde, omdat het een innerlijke eigenschap is die fysieke schoonheid en kracht verre overtreft.
Een kostbare verhouding
Ongetwijfeld hebben je ouders je iets over God verteld. Maar in de gedachten van de meeste jonge mensen (en ook van volwassenen) lijkt God ver weg. Hoe zou je het echter vinden als je een vriend had aan wie je al je gevoelens kon vertellen in de wetenschap dat hij je zou begrijpen? Iemand die zich zou bekommeren om jou, niet om wat je hebt? Zelfs wanneer je een fout begaat, en je hebt er spijt van, laat hij je niet in de steek en zegt: „Het is oké, ik ben nog steeds je vriend.” Zou je zo’n vriend niet dierbaar achten?
Dit is precies de soort van verhouding waarin je tot de Almachtige God kunt staan. Hij nodigt ons ertoe uit ’ons hart voor hem uit te storten’, omdat hij ’weet hoe wij gemaakt zijn en barmhartig is’. ’Hij zorgt voor ons’ (Ps. 62:8; 103:13, 14; 1 Petr. 5:7). Door gebed en door een innig verlangen hem te behagen, kun je zo’n vriendschap met God opbouwen. Een jongere van 18 jaar verklaarde: „Wat ik het meest van alles waardeer, is mijn verhouding tot Jehovah God.” Waarom is die zo belangrijk? „Dat ik Jehovah als mijn Vriend leerde kennen, heeft mij de rijpheid en het gezonde verstand gegeven om weerstand te bieden aan druk en verleidingen van leeftijdgenoten”, legde een ander jong meisje uit.
„Ik heb een hoop in het leven”
Aan een jongere van 15 jaar werd gevraagd: „Welk voordeel heb jij boven degenen die niet naar de bijbel leven?” Zonder aarzelen antwoordde zij: „Ik heb een hoop in het leven die zij niet hebben. De bijbel belooft degenen die God gehoorzamen, eeuwig leven op een paradijsaarde.”
Ja, de bijbel belooft dat degenen die ’het goede doen’, de vernietiging van de goddelozen zullen overleven, om zich in een „overvloed van vrede” te verheugen. Aan ziekte en dood zal voorgoed een einde gekomen zijn. Zelfs degenen die in het graf rusten, zullen opstaan. De aarde zal tot een prachtig paradijs worden hersteld, dat bewoond zal worden door mensen die van elkaar houden. Allen zullen ’de beden van hun hart’ ontvangen. Zou je het niet fijn vinden zo’n beloning te krijgen? — Ps. 37:3, 4, 10, 11; Joh. 5:28, 29; Openb. 21:3, 4.
Deze hoop geeft een krachtige stimulans om de bijbel te gehoorzamen. Zoals een meisje, dat net haar vader in de dood verloren had, schreef: „Ik zou graag op de paradijsaarde willen leven en mijn vader terugzien. Dit is mijn voornaamste doel in het leven. Ik zal mijn uiterste best doen het te bereiken!”
[Kader op blz. 15]
RESULTATEN VAN EEN JUISTE HANDELWIJZE
„Het geeft voldoening te weten dat je probeert te doen wat goed is. Je hebt een fijn gerust gevoel en je slaapt ’s nachts goed.” — Een 18-jarig meisje.
„Degenen die zich met drugs en immoraliteit inlaten, hebben veel problemen die ik niet heb. Jongeren die verslaafd zijn aan drugs, vragen zich af waarom ik wel goede cijfers haal en zij niet. Sommigen maken zich zorgen of zij in verwachting raken of een venerische ziekte oplopen. Velen zouden graag veranderen, maar zij kunnen niet tegen de druk van leeftijdgenoten op. Het is een werkelijke bescherming om naar de bijbel te leven.” — Een 15-jarig meisje.
„In overeenstemming met de bijbelse waarheid leven is de enige bron van echt geluk in deze kille wereld. Je hebt ook vele werkelijke vrienden.” — Een 16-jarige jongen.
„Je ziet hoe je in kleding en spraak verschilt van anderen. Anderen mogen je dan bespotten en plagen, je bemerkt dat vele jongeren respect voor je hebben, ja, je zelfs benijden. Dat geeft je werkelijke persoonlijke voldoening, omdat je weet dat je je niet door hen hebt laten overwinnen, maar dat je met Gods hulp als overwinnaar uit de strijd bent gekomen.” — Een 17-jarige jongen.
[Illustraties op blz. 16]
Je hebt je toekomst zelf in handen. Zullen je daden tot verdriet of tot geluk leiden?