Wat vindt men van televisie?
IS TELEVISIE een van de beste uitvindingen ooit door de mens gedaan? Of behoort ze tot het slechtste wat de mens heeft voortgebracht?
Hoe u hierop ook zult antwoorden, één ding staat vast: wat deze wereld betreft zal de televisie blijven. Sinds haar snelle intrede op het wereldtoneel vlak na de Tweede Wereldoorlog, heeft televisie een enorme opgang gemaakt. Momenteel zijn er op de wereld meer televisietoestellen dan telefoons — bijna 400 miljoen!
In de geïndustrialiseerde landen heeft bijna elk huis een tv-apparaat, soms zelfs een tweede of derde toestel. En ook tot de armere landen heeft het gebruik van de tv zich uitgebreid. In zulke landen staat er in menig huis dat niet eens over stromend water beschikt, een televisietoestel. Trouwens, zelfs in de Verenigde Staten zijn er meer huizen met tv dan met sanitair!
Hoeveel tijd besteden mensen aan het kijken naar televisie? In veel landen wordt de tijd die volwassenen aan tv-kijken besteden slechts overtroffen door de tijd besteed aan slapen en werken. De gemiddelde Japanse huisvrouw zou bijvoorbeeld meer dan vijf uur per dag tv-kijken, en de gemiddelde Amerikaanse huisvrouw meer dan zes uur per dag. En bijna overal brengen kinderen meer tijd voor de tv door dan volwassenen.
Krachtige invloed
Al dit tv-kijken kan niet zonder gevolgen blijven. En inderdaad kan men veilig stellen dat geen andere invloed in zo’n korte tijd zo’n grote uitwerking op zoveel mensen heeft gehad. Het gezinsleven, het amusement, de opvoeding, de politiek, de reclame, het nieuws, de sport en allerlei andere terreinen van menselijke activiteit zijn er in slechts dertig jaar enorm door beïnvloed.
De aantrekkingskracht van de beeldbuis is zo groot dat toen de tv van een vrouw defect raakte, zij opmerkte: „Het is alsof er iemand in de familie is gestorven.” Sommigen geven toe „tv-verslaafd” te zijn en net als een drugverslaafde een „dagelijkse dosis” nodig te hebben. Iemand merkte op: „Ik nam mijn toevlucht tot tv, zoals een alcoholicus tot helse rum; ik was verslaafd.” Deze man keek soms dagen achtereen, één keer zelfs vier dagen en nachten achter elkaar, met slechts een korte onderbreking om even te slapen.
Wat sommige mensen betreft, is een Argentijnse spotprent dus niet ver bezijden de waarheid. Op die spotprent ziet men een vader, een moeder en een kind in aanbidding ter aarde liggen, met de armen uitgestrekt naar een tv-toestel.
Wat voor invloed?
Vanwege de invloed van televisie menen bepaalde mensen dat dit medium verantwoordelijk gesteld kan worden voor een groot deel van de problemen in de wereld. William Shannon, redacteur van de Seattle Post-Intelligencer, schreef: „Als wij minder gelukkig, minder zeker, minder verstandig zijn dan 30 jaar geleden, dan is dat hoofdzakelijk te wijten aan een generatielang tv-kijken.”
In het boek The Plug-in Drug [„De ’druk-op-de-knop’-drug”] beweert de schrijfster Marie Winn dat televisie voor een groot deel verantwoordelijk is voor een ernstige teruggang in de lees- en schrijfbekwaamheid, het uiteenvallen van het gezin, de opkomst van de drugcultuur, het ontstaan van een nieuwe generatie gewelddadige, jonge criminelen, en een generatie kinderen die lijden aan geestelijke onevenwichtigheid.
Een huisvader in de Verenigde Staten merkte op: „Ik ben oud genoeg om me nog goed de tijd te kunnen heugen dat er in huis geen televisie was. Ik voor mij geloof dat televisie een van de schadelijkste invloeden vormt in het moderne gezin. De omvang van de schade wordt nu pas langzamerhand duidelijker.”
In Japan verklaarde mevrouw Kimiko Takisawa, een leidster van het Genootschap voor Verantwoorde Televisie, dat de tv de „vernietiging van onze cultuur teweeg heeft gebracht”. En de in Melbourne (Australië) verschijnende Sun berichtte: „Televisie-kijken kan dezelfde uitwerking hebben als een ernstige hersenbeschadiging.”
Hoeveel waarheid schuilt er in al deze opmerkingen? Is de televisie werkelijk voor zoveel van de huidige weeën van de mensheid verantwoordelijk? Kan ze ten goede van de mens worden benut en een gepaste plaats in het leven innemen?