Is er meer regeringstoezicht nodig?

REGERINGEN, aangesteld „door het volk”, lijken onzeker met betrekking tot hun politieke toekomst. Ze hebben het steeds moeilijker om aan de toenemende problemen het hoofd te bieden.

Economische groei en materiële welvaart zijn in het geval van de meeste democratische, kapitalistische landen nagenoeg synonieme begrippen geworden. Dit heeft tot nu toe het merendeel der mensen redelijk tevreden gehouden. Maar nu staat de kapitalistische wereld voor haar grootste krachtmeting op financieel terrein. De economische groei is bijna tot nul gereduceerd en in sommige gevallen zelfs gedaald. De ontevredenheid neemt toe. Wat is er gebeurd?

Omhoogschietende energieprijzen hebben het vuur van de economische groei danig geblust. De levensstandaard waaraan miljoenen gewend zijn, dreigt hierdoor omlaag te tuimelen. Meer regeringstoezicht op de economie is daarom volgens velen absoluut noodzakelijk om aan de ontstane problemen het hoofd te bieden.

De bekende Britse historicus Arnold Toynbee gaf als zijn mening te kennen dat de geïndustrialiseerde landen „een steeds slechtere levensstandaard” opgedrongen zullen krijgen, en dat dit een toenemende sociale onrust onder de aan meer gewend zijnde bevolkingen zal kweken. Als gevolg hiervan, zo voorspelt hij, zal er „een nieuwe levenswijze” komen, een zwaar gedisciplineerde levenswijze — opgelegd door een meedogenloze en autoritaire regering”, om de mensen te dwingen de dalende levensstandaard te accepteren.

Zelfs de Amerikaanse minister Kissinger van buitenlandse zaken heeft gewaarschuwd dat er door internationale conflicten economische crisissen kunnen ontstaan waardoor democratische regeringen gedwongen zullen zijn „meer en meer hun toevlucht te nemen tot autoritaire maatregelen”, terwijl de ’Westerse beschaving verbrokkelt’.

Het idee van dictatuur schijnt voor een toenemend aantal mensen veel minder verwerpelijk te zijn dan in het verleden. „Spreken over linkse of rechtse dictatuur is vandaag de dag normaal”, aldus de Londense rubriekschrijver B. Levin over de situatie in Groot-Brittannië. Dit zou een paar jaar geleden nog „ondenkbaar” zijn geweest.

Waarom autoritaire heerschappij?

Men wil oplossingen. Inflatie, werkloosheid en de toenemende misdaad brengen grote ongemakken met zich. Dit alles bij elkaar geeft aanleiding tot gevoelens van frustratie en de vraag: „Waarom doet niemand er iets aan?” Voor mensen die alreeds lang geen werk meer hebben of te lijden hebben onder een afnemende levensstandaard gaan democratische werkmethoden langzaam en traag lijken. Zij willen actie — snelle actie. En welke middelen daartoe aangewend moeten worden, interesseert hen steeds minder.

Het idee van sterke regeringen met het vermogen „wet en orde” te herstellen en beslissende economische maatregelen te treffen, wordt steeds aantrekkelijker. Dat was het ook na de Eerste Wereldoorlog in Duitsland. Toen democratische bestuursvormen onmachtig bleken zich een weg uit de depressie te banen, vonden de voorstanders van grotere regeringsinvloed steeds meer horende oren.

Voor Adolf Hitler werd aldus de weg geopend om aan de macht te komen. Onder zijn ijzeren bewind vond er een snel herstel van de sociale en economische toestand plaats. De handel floreerde. Er kwam een eind aan werkloosheid — maar ook gelijktijdig aan persoonlijke vrijheden.

Tal van waarnemers zijn van mening dat de kapitalistische wereld thans nog veel kritiekere tijden tegemoet gaat dan toen, aangezien problemen op het gebied van voedsel, bevolking, vervuiling, energie en andere hulpbronnen zich in de voor ons liggende jaren onbarmhartig zullen blijven aandienen. De gerespecteerde econoom professor R. Heilbroner voorspelt in zijn boek An Inquiry into the Human Prospect: („Een onderzoek naar de menselijke toekomstverwachting”):

„De eerlijkheid dwingt mij te suggereren dat de ellende die voor ons ligt, misschien slechts door te komen zal zijn onder regeringen die doeltreffender gehoorzaamheid kunnen afdwingen dan in een democratisch bestel mogelijk is. Als het gaat om menselijke overleving dan zijn zulke regeringen wellicht onvermijdelijk en zelfs noodzakelijk.”

Om kort te gaan, in tal van gebieden der aarde zal democratie wellicht moeten wijken voor dictatuur. Maar is autoritair bestuur de manier om aan de problemen het hoofd te bieden? Wat zijn de andere mogelijkheden?

„Het nastreven van politieke mythen”

Al duizenden jaren lang heeft de mensheid met regeringsvormen geëxperimenteerd. Elke denkbare soort heeft men geprobeerd: monarchieën, democratieën, socialisme, communisme, nazisme, fascisme, kerkelijk bestuur, militair bestuur, feodaal bestuur en noem maar op.

Maar de tijd voor experimenteren is voorbij. De vraagstukken op het terrein van politieke macht zijn, aldus de Encyclopædia Britannica (uitgave van 1974), „thans dringender dan in enige voorgaande historische periode”. Waarom? Vanwege het feit dat de mensheid zichzelf nu „bij het nastreven van politieke mythen kan vernietigen”. — Deel 14, blz. 685 (wij cursiveerden).

En welke menselijke regering is thans geen „politieke mythe”, gebaseerd op verbroken beloften en niet verwezenlijkte idealen? Er mogen dan — dit zij onmiddellijk toegegeven — aan elke menselijke regeringsvorm wenselijke kanten zitten, maar is er één die niet in andere even belangrijke of zelfs nog belangrijker opzichten te kort schiet?

Zo heeft bijvoorbeeld het gemeenschappelijke standpunt van de democratische regeringen en de nadruk die zij op vrijheid leggen, bepaalde voordelen. Niettemin toont de geschiedenis aan dat deze democratische bestuursvormen ook een vruchtbare bodem vormen voor politieke corruptie, misdaad en geweld, schadelijke stakingen en klasse-onderscheid.

Autoritaire regeringen hebben in de ogen van veel mensen een bepaald vermogen om „dingen gedaan te krijgen”. Zulke regeringen zullen er misschien gedeeltelijk in slagen enkele problemen waardoor de democratieën worden geplaagd, tot een oplossing te brengen — maar tegen wat voor prijs! Om haar invloed te behouden, ziet een dergelijke regering zich vaak genoodzaakt haar individuele onderdanen sterk in hun vrijheid te beknotten, zelfs zozeer dat het hun niet is toegestaan hun ware gevoelens te uiten.

Bij politieke experimenten van recentere datum houdt men zich vast aan de vertwijfelde hoop dat afzonderlijke staten op de een of andere manier tot een ’erkenning van hun onderlinge afhankelijkheid’ zullen komen, hetgeen iets is waarop minister Kissinger krachtig heeft aangedrongen. Zij hopen tot politieke oplossingen op wereldniveau te komen en aldus de dreiging dat de democratie door autoritairdere regeringsvormen vervangen zal worden, af te wenden. Maar is dit een andere mythe, of is het reëel om zo te denken?

Heel openhartig stond in de Britannica (1974) het volgende commentaar: „Bijna overal” hebben pogingen om tot internationale samenwerking te komen, „schipbreuk geleden op de rotsen van het nationalisme” (Deel 14, blz. 719). Ook de econoom Heilbroner stelt dat het vanwege deze nationalistische kant van „’de menselijke aard’ een utopie is om te hopen dat we de wereldproblemen van de toekomst als een internationale menselijke broederschap het hoofd zullen bieden”.

Vertellen de feiten van de geschiedenis niet voldoende? Wat moet een nadenkend persoon nog meer weten over door mensen ontworpen regeringsvormen? Is het niet waar gebleken dat, zoals reeds lang geleden in de bijbel werd opgetekend, „de ene mens over de andere mens heeft geheerst tot diens nadeel”?a En bovendien dat ’de weg van een man niet door hemzelf bepaald kan worden’ noch dat het in het vermogen ligt van een man die gaat, zijn schreden te richten’?b

„Maar”, zo zegt u wellicht, „dat is alleen maar wanhopig en negatief gedacht; en bovendien, er rest ons geen ander alternatief. We moeten het wel blijven proberen.” Maar is het wel zo negatief om zo te denken of is het alleen maar realistisch wanneer men na zesduizend jaar „proberen” tot zulke conclusies komt? De waarheid onder de ogen zien, is soms een bitter, maar wel het beste medicijn, omdat het de anders gesloten gebleven geest van mensen ontvankelijk kan maken voor de werkelijke oplossing.

Er is namelijk wat regering betreft een alternatief. Een goed alternatief, dat slechts bitter is voor diegenen die graag hun eigen zin blijven doordrijven, ondanks alle gevolgen van dien. Maar voor rechtgeaarde mensen is het het antwoord waarnaar zij zoeken. Wat is het?

Een bestuur van ’s mensen Schepper

De Maker van de mens is door veel mensen al te lang buiten beschouwing gelaten. Maar wanneer u iets met uw eigen handen hebt gemaakt, iets waar u trots op bent, hebt u dan niet het recht om te beslissen hoe het zal worden gebruikt? Wetten betreffende auteurs- en octrooirechten vormen een weerspiegeling van dit recht als een wettelijk beginsel.

Maar wat valt er dan over onze Schepper te zeggen? De wonderbare samengesteldheid van de schepping getuigt van een Maker die trots is op zijn werk. Wat een zorg en aandacht heeft hij besteed aan elk detail bij het ontwerpen van alle „extra’s” die ons leven zozeer veraangenamen — de oneindig gevarieerde schoonheid van de natuur, van aangename kleuren, aroma’s, smaken en geluiden ter verrukking van onze zintuigen. Iemand die schepselen maakt met het vermogen om van zulke dingen te genieten, moet stellig het beste met hen voor hebben.

Aangezien heel de schepping hem toebehoort, zou een wereldregering door de Maker van de wereld stellig juist en gepast zijn. De redelijke en wettelijk gezonde basis op grond waarvan hij op die positie aanspraak maakt, wordt in de bijbel als volgt genoemd: „Waardig zijt Gij, onze Heer en onze God, te ontvangen de heerlijkheid en de eer en de macht; want Gij hebt het heelal geschapen: door uw wil ontstond het en werd het geschapen.” Is onze Ontwerper en Maker niet Degene die ons mensen het beste kent en om die reden ook het meest bevoegd is om met succes de menselijke aangelegenheden hier op aarde te besturen? — Openbaring (Apokalyps) 4:11, Sint-Willibrordvertaling.

In het algemeen echter hebben mensen dit beginsel als onrealistisch van de hand gewezen en bijgevolg ook geweigerd de leiding van hun Schepper te zoeken. Maar waarom is de Maker van de mens dan nog niet voor zijn regeringsrecht opgekomen? Omdat het Hem heeft behaagd zijn schepping voor altijd te laten tonen hoe zinloos het leven zonder zijn leiding is. In plaats van buiten Gods invloed „vrijheid” te vinden, moeten nu steeds meer mensen met de mogelijkheid van een onderdrukkende, vaak corrupte, autoritaire regering, zonder vrijheid, rekening houden.

Zal de menselijke schepping ooit een eind zien komen aan de ijdelheid waaraan opstandige mensen en hun regering onderworpen zijn? Merk op welk voornemen God in dit verband heeft:

„Want de [menselijke] schepping werd aan ijdelheid onderworpen, . . . op basis van hoop dat ook de schepping zelf vrijgemaakt zal worden van de slavernij des verderfs en de glorierijke vrijheid van de kinderen Gods zal hebben.” — Rom. 8:20, 21.

Hoe zal de mensheid deze „vrijheid van de kinderen Gods” verwerven? De bijbel onthult profetisch dat in onze generatie ’de God des hemels een koninkrijk [een regering] zal oprichten dat . . . aan geen ander volk zal worden overgedragen’. ’Volken’ of mensen zullen zich dus nooit meer het wettelijke recht om te regeren, dat alleen aan hun Maker behoort, kunnen toeëigenen, of dictatoriaal ’over de andere mens heersen tot diens nadeel’. — Dan. 2:44; Pred. 8:9.

Maar hoe staat het met de huidige politieke grenzen en tariefmuren, die van de aarde een lapjesdeken van landen hebben gemaakt en waardoor wereldsamenwerking onmogelijk is? Er is slechts één oplossing: „[Gods koninkrijk] zal al deze koninkrijken verbrijzelen en er een eind aan maken”, antwoordt de profetie, „en zelf zal het tot onbepaalde tijd blijven bestaan.” — Dan. 2:44.

Een ware vrijheidsregering

Na de verwijdering van verdeelde en corrupte politieke regimes zal de weg gebaand zijn om de gehele aarde te vullen met de „vrijheid van de kinderen Gods”. Betekent die „vrijheid” dat God weinig of geen autoriteit over zijn kinderen zal uitoefenen?

Wel, de meeste ouders oefenen enig toezicht op hun kinderen uit, of niet? Waarom doen zij dat? Omdat een kind een beperkt begrip heeft. Hij is nog niet volledig op de hoogte van alle factoren die van invloed zijn op wat hij doet. Deze ouderlijke leiding spruit voort uit liefde en lijkt niet op de koude doelmatigheid van een dictator die zijn bevolking in bedwang tracht te houden. Maar wijze ouders geven hun kinderen wanneer zij dit verdienen ook veel vrijheid, zolang zij zichzelf en anderen maar geen schade berokkenen.

Insgelijks zal ook Jehovah God, door middel van zijn koninkrijk in handen van Jezus Christus, slechts een zodanige controle uitoefenen als voor het blijvende welzijn van de mensheid nodig is. Dat koninkrijk zal geen dictatuur zijn. Alle loyale onderdanen ervan zullen zich met genoegen aan de leiding ervan onderwerpen. Dit zal voor hen even natuurlijk zijn als eten, drinken en ademen. Zij zullen zich in geen enkel opzicht beperkt voelen. Zelfs al zouden zij volledig onafhankelijk kunnen worden, dan nog zouden zij liever aan hun liefdevolle Maker, Jehovah God, onderworpen blijven. — Vergelijk Psalm 97:10; 119:104, 128, 163; Jeremia 9:24.

Bedenk welke zegeningen de vrije „kinderen Gods” onder zijn liefdevolle heerschappij zullen ervaren. Zoals algemeen wordt erkend, heeft de mens thans een zeer onvolledig begrip van zijn milieu — vandaar dat hij zich midden in een vervuilingscrisis bevindt. Zijn beperkte kennis, zelfs van het weer, verhindert hem voor de gehele mensheid voldoende voedsel te verschaffen.

De Maker echter van de aarde en de mens heeft een grondige kennis van alle erbij betrokken natuurkundige beginselen; hetzelfde geldt ten aanzien van zijn Zoon, Christus Jezus, die als een „meesterwerker” bij de schepping met God heeft samengewerkt en nu als de Koning in het koninkrijk van God dienst verricht. Zij zullen de mensheid zodanig kunnen helpen en leiden dat de grondoorzaken van vervuiling, voedseltekorten en alle andere problemen worden uitgebannen. Reeds toen Jezus op aarde was, demonstreerde hij zijn begrip en macht over de natuurelementen toen hij een storm tot bedaren bracht. „Zelfs de wind en de zee gehoorzamen hem”, was het verbaasde commentaar van de toeschouwers. — Spr. 8:22-31; Mark. 4:37-41; Jes. 9:6, 7.

Er wordt ook omtrent Jezus bericht dat „hij niemand nodig had om hem getuigenis af te leggen over de menselijke aard. Hij was zich terdege bewust van wat er in het hart van de mens was”. En bedenk eens hoe hij deze waarnemingskwaliteiten kan gebruiken om de grondoorzaken van raciale en nationale vooroordelen, zelfzucht en hebzucht uit te bannen. In plaats daarvan zal hij tot liefde en oprechte zorg voor de naaste inspireren — Joh. 2:25, New American Bible; 13:35.

Zelfs nu reeds, „in het laatst der dagen”, zijn er meer dan 2.000.000 mensen in „alle natiën” die zich op de hoogte stellen van de goddelijke „wet” en „wegen” die dan zullen gelden en die deze bovendien reeds in de praktijk van het dagelijks leven toepassen. En ondanks het feit dat zij in een verdeelde wereld leven, genieten Jehovah’s christelijke getuigen een wonderbare eenheid. Zij zijn in staat geweest boven raciale en nationale barrières uit te stijgen en ’de oorlog niet meer te leren’. Hun succes te midden van de falende regeringen van deze wereld bewijst dat aan de problemen van de toekomst slechts op één manier met succes het hoofd geboden kan worden: door de regering van onze liefdevolle Vader en Maker en stellig niet door meer toezicht en invloed van menselijke regeringen. — Jes. 2:2-4; Micha 4:1-3.

[Voetnoten]