Ontmoeting met mijnheer Luiaard
Door Ontwaakt!-correspondent in Bolivia
MIJNHEER Luiaard is een Latijns-Amerikaan, en in het Spaans heet hij sẽnor Perezoso. Een bezoeker van de stad Santa Cruz in Bolivia zal hem waarschijnlijk op de Plaza in het centrum van de stad tegenkomen. Hij kan hem wellicht als een langzame zwemmer op het droge op zich toe zien komen. Hij hoeft echter niet te schrikken, want mijnheer Luiaard is op en top een heer.
Traagheid van beweging is het meest opvallende kenmerk van de luiaard. Zijn Nederlandse naam luiaard is veelbetekenend. Als men hem in zijn bewegingen gadeslaat, is het net alsof men naar een vertraagde film kijkt.
Mijnheer Luiaard is op de grond helemaal niet in zijn element. Zijn tehuis is in de takken van de bomen. En wat is hij uitstekend toegerust om daar te leven!
Aan elk van zijn vier ledematen strekken zich drie lange teennagels of klauwen uit, die hem in staat stellen zich in het hout van de boom vast te haken. Hij hangt onder aan de tak, ondersteboven, met zijn klauwen aan de tak boven hem vastgeklemd. Zo beweegt hij zich ondersteboven voort, waarbij hij langzaam als een Tarzan van tak tot tak zwaait.
Mijnheer Luiaard brengt vrijwel zijn hele leven ondersteboven door. Hij slaapt zelfs in die houding, met zijn haakklauwen aan de tak boven hem hangend. Het paren en jongen-krijgen vindt ook ondersteboven plaats. In die houding houdt hij zich zo stevig vast dat hij daar nog enige tijd blijft hangen nadat hij gestorven is!
Omdat hij zo erg langzaam is, zult u wellicht denken dat hij zich moeilijk kan beschermen. Hij heeft echter wel zijn klauwen, en als hij wordt uitgedaagd, kan hij ze gebruiken ook. Terwijl hij aan één achterpoot hangt, kan hij zijn lichaam bijna 360 graden draaien. In deze houding kan hij met beide armen vijanden van zich afslaan. Over het algemeen is hij echter goedaardig. Een van zijn beste beschermingen tegen mogelijke vijanden is zijn algemene verschijning.
In de eerste plaats heeft hij een mongoloïde-achtige grijns die hoogst sympathiek is. Onder het klimmen draait hij voortdurend zijn kop heen en weer rond zijn gemakkelijk draaibare hals die als spil schijnt te dienen en kijkt hij met een welwillende glimlach beurtelings over een van zijn beide schouders naar eventuele toeschouwers beneden hem. Deze naïeve houding van ’niemand zal mij ooit kwaad willen doen’ moet op een eventuele menselijke vijand op zijn minst een ontwapende uitwerking hebben.
Zijn gecamoufleerd uiterlijk vormt ook een uitstekende bescherming. Hij heeft een ruige, grijze haarvacht, die er erg borstelig uitziet maar zacht aanvoelt. Het grijs wordt afgewisseld door lichtere plekken en een zwarte streep over de rug, met fijne zwarte streepjes over het gezicht vlak bij de ogen. Deze tekening past precies bij de grijsgrauwe boomstammen en takken. Zijn traagheid draagt hier vanzelfsprekend nog toe bij.
Het gevolg is dat mijnheer Luiaard bijna onzichtbaar wordt. Over zijn vermogen om schijnbaar in de takken van een boom te verdwijnen, werd door één waarnemer opgemerkt:
„Ik stond onder een boom waar absoluut geen blad meer aan zat. Toen ik omhoogkeek, probeerde ik verscheidene minuten lang een luiaard te ontdekken. Ik stond op het punt me af te wenden, toen ik er ineens een in de gaten kreeg. Toen nog een, en nog een. Ten slotte telde ik er vijf, en ze hingen recht boven mijn hoofd! Het was een koude dag en ze hadden zich allemaal tot een stevige bal opgerold en hingen met één arm aan een tak van de boom, alle in diepe slaap. Ik had ze voor knoestige bulten aangezien die tot de boom zelf behoorden.”
Het is hoogst interessant om te zien hoe mama Luiaard haar kleine baby voor een tochtje door de hoge takken van een boom met zich meeneemt. Het is een ritje dat ondersteboven wordt uitgevoerd, want baby Luiaard maakt de tocht gezeten op mama’s buik. Hij klemt zich stevig vast, terwijl ze beide door mama’s sterke armen van tak tot tak worden getrokken. Baby is niet bang; hij geniet van elk moment van deze rit. Dit blijkt uit de manier waarop hij met zijn kopje onder mama’s sterke armen uit komt kijken en dan de geamuseerde toeschouwers beneden hem toegrijnst.
Veel ouders in Santa Cruz brengen hun kleine kinderen naar de Plaza om mijnheer Luiaard te zien. Jong en oud kijken met veel genoegen naar deze werkelijke fascinerende schepping van God.