22 NDA̱A̱ 28 TÍ FEBRERO 2027
YAA 126 Nda̱kúní ná koo iniyó xíʼin Ndióxi̱
Ná ixatu̱ʼvayó miíyó ña̱ va̱ʼa nda̱kú koo iniyó xíʼin Jehová
“Su̱ví ñuyǐví yóʼo kúú nu̱ú xáʼndachíñui̱” (JUAN 18:36).
ÑA̱ KA̱ʼA̱NYÓ XA̱ʼA̱
Yóʼo kunda̱a̱-iniyó nda̱chun xíniñúʼu chikaa̱níyó ndee̱ tiempo vitin ña̱ va̱ʼa koo tu̱ʼvayó ña̱ nda̱kú koo iniyó xíʼin Ndióxi̱, tá ná kixi tu̱ndóʼo nu̱úyó ta ndáa ki̱ʼva keʼéyó ña̱yóʼo.
1, 2. ¿Nda̱chun xíniñúʼu ixatu̱ʼvayó miíyó tiempo vitin ña̱ va̱ʼa nda̱kú koo iniyó xíʼin Jehová?
¿NDÁAÑA keʼéyó tá ná kunda̱a̱-iniyó ña̱ ndeéní kuun sa̱vi̱ kini xíʼi ñíí? ¿Á su̱ví ña̱ nda̱a̱ kúúña xa̱a̱ ixatu̱ʼvayó ndiʼi ña̱ʼa ña̱ kuniñúʼuyó ta va̱ása kitayó veʼeyó?
2 Nda̱a̱ táki̱ʼva xíniñúʼu koo tu̱ʼvayó tá ndeéní kúun sa̱vi̱ saátu xíniñúʼu koo tu̱ʼvayó ña̱ va̱ʼa nda̱kú koo iniyó xíʼin Reino Ndióxi̱ tá yáʼayó nu̱ú tu̱ndóʼo. ¿Nda̱chun xíniñúʼu keʼéyó ña̱yóʼo? Saáchi chí nu̱únínu na̱ yiví ixandúxana xíʼinyó ña̱ chindeétáʼanyó xíʼin na̱ chíñu. Soo miíyó kéʼéyó nda̱a̱ táki̱ʼva ke̱ʼé ta̱ Jesús chi va̱ása kíʼviyó xíʼin ña̱ política. Ta xa̱ʼa̱ ña̱yóʼo, sava ñuu íxandi̱va̱ʼana xíʼin na̱ hermano ta saátu xíʼin ná hermana ta nda̱a̱ táannana veʼeka̱a. Ta kúnda̱a̱-iniyó ña̱ tá kúma̱níka kixaa̱ tu̱ndóʼo káʼnu ta saátu tá ná kuu ña̱yóʼo, ku̱a̱ʼání na̱ yiví kuni̱na ña̱ ná ndakutáʼanyó xíʼin na̱ gobierno ñuyǐví yóʼo (Mat. 24:9, 21; Juan 15:19).
3. ¿Ndáaña sakúaʼayó nu̱ú artículo yóʼo?
3 Nu̱ú artículo yóʼo sakúaʼayó ndáaña kivi keʼéyó ña̱ va̱ʼa nda̱kúka koo iniyó xíʼin Jehová. Tá kúú, tá ná ka̱ʼa̱n na̱ chíñu xíʼinyó ku̱ʼu̱nyó nu̱ú ku̱a̱chia á tá ná taánna miíyó veʼeka̱a. Soo ni ná ya̱ʼayó nu̱ú tu̱ndóʼo ña̱ yo̱ʼvi̱ní kuchiñuvayó ña̱ nda̱kú koo iniyó xíʼin Jehová. Ná kotoyó ndáa ki̱ʼva kivi keʼéyóña.
CHINDEÉTÁʼANVA JEHOVÁ XÍʼINYÓ ÑA̱ NDA̱KÚ KOO INIYÓ XÍʼINRA
4. ¿Ndáaña ke̱ʼé na̱ cristiano na̱ xi̱ndoo tá siglo nu̱ú ña̱ va̱ʼa nda̱kú ni̱xi̱yo inina xíʼin Jehová tá ni̱ya̱ʼa nu̱ú tu̱ndóʼo?
4 Miíyó na̱ ndásakáʼnu Ndióxi̱, iinlá Reinora kúú ña̱ ndíku̱nyó, xa̱ʼa̱ ña̱kán kúú ña̱ va̱ása kíʼviyó xíʼin ña̱ política ña̱ íyo ñuyǐví yóʼo. ¿Nda̱chun va̱ása xíka-iniyó ña̱ kuchiñuyó nda̱kú koo iniyó xíʼin Jehová ni ná ya̱ʼayó nu̱ú tu̱ndóʼo ña̱ yo̱ʼvi̱ní? Saáchi mií Jehová ni̱ka̱ʼa̱nra ña̱ taxira ndee̱ ndaʼa̱yó (Is. 41:10; 2 Cor. 4:7). Jehová xa̱a̱ chíndeétáʼanra xíʼin ku̱a̱ʼání na̱ ndásakáʼnu miíra ña̱ va̱ása keʼéna táʼan ña̱ kéʼé na̱ ñuyǐví yóʼo (Juan 17:14). Tá kúú na̱ cristiano na̱ xi̱ndoo tá siglo nu̱ú, va̱ása níki̱ʼvina xíʼin ña̱ política ta ke̱ʼéna nda̱a̱ táki̱ʼva ni̱ka̱ʼa̱n ta̱ Jesús chi va̱ása níxi̱xikana nu̱ú ku̱a̱chi (Mat. 26:52). Na̱ ñuu Roma xi̱ndasakáʼnuna ta̱ xi̱xaʼndachíñu nu̱úna soo na̱ cristiano kǒo níkeʼéna ña̱yóʼo, xa̱ʼa̱ ña̱kán i̱xandi̱va̱ʼana xíʼinna ta nda̱a̱ xa̱ʼnínana. Soo Jehová ta̱xi ndee̱ ndaʼa̱na ña̱ nda̱kú ni̱xi̱yo inina xíʼinra.
5. ¿Ndáa ki̱ʼva kúni Jehová xíʼin na̱ nda̱kú íyo ini xíʼinra?
5 Tiempo vitin, ku̱a̱ʼání na̱ ndásakáʼnu Jehová íxandi̱va̱ʼana xíʼinna xa̱ʼa̱ ña̱ nda̱kúní íyo inina xíʼinra.b Nu̱ú Jehová ndáyáʼviní ña̱ kéʼé na̱ káchíñu nu̱úra ta káʼa̱nra taxira ku̱a̱ʼání ña̱ va̱ʼa ndaʼa̱na nu̱ú ñuyǐví xa̱á (Sal. 18:25). Tiempo vitin kúsi̱íní-inira xíʼinna ta táxira ku̱a̱ʼání ña̱ va̱ʼa ndaʼa̱na, saáchi kíndo̱o-inira xíʼin ña̱ kéʼéna (Sal. 5:12; Rom. 5:3-5).
6. ¿Ndáaña xíniñúʼu keʼé iin tá iinyó?
6 Mií Jehová chindeétáʼan xíʼinyó ña̱ kǒo sandákooyó ña̱ kandíxayóra ta nda̱kú koo iniyó xíʼinra (1 Cor. 15:58). Soo ña̱ va̱ʼa taxiyó chindeétáʼanra xíʼinyó, xa̱a̱ ya̱chi̱ka xíniñúʼu koo tu̱ʼvayó. Na̱ anciano xíʼin inkaka na̱ hermano, íyo tu̱ʼvana ña̱ chindeétáʼanna xíʼinyó ña̱ va̱ʼa kunda̱a̱-iniyó ndáaña kivi keʼéyó tá ná ya̱ʼayó nu̱ú tu̱ndóʼo ña̱ yo̱ʼvi̱ní. Soo xíniñúʼu ndakaʼányó chi tá nda̱taxiyó miíyó ndaʼa̱ Jehová, miívayó nda̱kaxin ña̱ nda̱kú koo iniyó xíʼinra. Ña̱kán xíniñúʼu chikaa̱-iniyó ña̱ nda̱kú koo iniyó xíʼin Jehová tá ná ixandi̱va̱ʼana xíʼinyó á tá ná ndakaniyó nu̱ú inkana xa̱ʼa̱ ña̱ kándíxayó. Ná kotoyó ndáaña kivi keʼéyó ña̱ va̱ʼa kǒo sandákooyó ña̱ nda̱kú koo iniyó xíʼin Jehová.
ÑA̱ KIVI KEʼÉYÓ TÁ NÁ KANANA MIÍYÓ KU̱ʼU̱NYÓ NU̱Ú KU̱A̱CHI
7. ¿Nda̱chun va̱ása kíʼviyó xíʼin ña̱ política? (Juan 18:36).
7 Iin tá iinyó kivi na̱ʼa̱yó á nda̱kú íyo iniyó xíʼin Reino Ndióxi̱. Tá kúnda̱a̱-iniyó ña̱ kanana miíyó ku̱ʼu̱nyó nu̱ú ku̱a̱chi, ndáyáʼviní kunda̱a̱ káxi iniyó ndáaña ndákanixi̱ní Jehová xa̱ʼa̱ na̱ chíñu na̱ íyo ñuyǐví yóʼo. Kivi nandukúyó xa̱ʼa̱ ña̱yóʼo nu̱ú tutu ña̱ tává na̱ ñuu Ndióxi̱ (koto recuadro ña̱ naní “Ña̱ kivi chindeétáʼan xíʼún”). Saátu kivi ndikóyó kaʼviyó artículo yóʼo xíʼin ña̱ xa̱a̱ ni̱ya̱ʼa. Texto ña̱ va̱xi nu̱ú artículo yóʼo sándakaʼánña miíyó ña̱ xíniñúʼu ixato̱ʼóyó na̱ chíñu ta kundiku̱nyó ley ña̱ táxina, soo va̱ása kíʼviyó xíʼin ña̱ política chi iinlá Reino Ndióxi̱ chíndeétáʼanyó xíʼin (kaʼvi Juan 18:36; Rom. 13:1, 7; Tito 3:1; 1 Ped. 2:13, 14, 17). Tá ná nandukúkayó xa̱ʼa̱ ña̱ káʼa̱n ndáa ki̱ʼva nda̱kú koo iniyó xíʼin Jehová ta saátu tá ná ka̱ʼa̱nyó xíʼinra ña̱ chindeétáʼanra xíʼinyó, saá kúú ña̱ koo tu̱ʼvayó ña̱ ndakaniyó nu̱ú inkana nda̱chun kúú ña̱ va̱ása xáʼa̱nyó nu̱ú ku̱a̱chi. Tá viíní ná ndakuiinyó yuʼúna saá kúú ña̱ na̱ʼa̱yó ña̱ íxato̱ʼóyó Jehová “Rey ta̱ íyo ndiʼi tiempo” ta saátu ta̱ Jesús ta̱ xáʼndachíñu nu̱ú nda̱a̱ ndáaka na̱ chíñu, ta̱ kúú Rey nu̱ú na̱ kúú rey (Apoc. 15:3; 17:14).
8. ¿Nda̱chun va̱ása xáʼa̱nyó nu̱ú ku̱a̱chi ta ni va̱ása chíndeétáʼanyó xíʼinna? (Juan 17:16).
8 Miíyó na̱ ndásakáʼnu Ndióxi̱ va̱ása ndákutáʼanyó xíʼin na̱ kánitáʼan á na̱ ku̱a̱ʼa̱n nu̱ú ku̱a̱chi xa̱ʼa̱ ña̱ kúni̱na ndasaviína tu̱ndóʼo ña̱ íyo nu̱ú ñuʼú yóʼo. ¿Nda̱chun va̱ása kéʼéyó ña̱yóʼo? Saáchi kúnda̱a̱-iniyó ña̱ iinlá Reino Ndióxi̱ kúú ña̱ kaʼndachíñu nu̱ú ñuʼú yóʼo ta ndasaviíña ndiʼi tu̱ndóʼo ña̱ kúu (Mat. 6:10). Ta xa̱ʼa̱ ña̱ nda̱kú íyo iniyó xíʼin Reino yóʼo va̱ása kíʼviyó xíʼin ña̱ política ña̱ íyo ñuyǐví yóʼo (kaʼvi Juan 17:16). Nu̱ú Biblia sákuaʼayó ña̱ va̱ása kútóo Jehová ña̱ kanitáʼanyó xíʼin inkana á ña̱ kaʼníyóna (Is. 2:4; Hech. 5:29). Saátu xa̱ʼnda ta̱ Jesús chiñu nu̱úyó ña̱ xíniñúʼu kuʼvi̱-iniyó kuniyó ndiʼi na̱ yiví, nda̱a̱ na̱ sáa̱-ini xíni miíyó (Mat. 5:44). Ta tu̱ʼun Ndióxi̱ káʼa̱nña xíʼinyó ña̱ xíniñúʼu kuʼvi̱ní-iniyó kuniyó na̱ hermanoyó (Juan 13:34, 35; 1 Ped. 4:8). Tá ná ku̱ʼu̱nyó nu̱ú ku̱a̱chi á tá ná chindeétáʼanyó xíʼinna, ya̱ʼandosóyó ña̱ káʼa̱n tu̱ʼun Ndióxi̱ (koto recuadro ña̱ naní “Inka ña̱ keʼún”). Nda̱a̱ kivi kuisoyó ku̱a̱chi tá ná kuvi iin na̱ hermanoyó.
9. ¿Ndáa inkaka ña̱ kivi chindeétáʼan xíʼinyó ña̱ nda̱kú koo iniyó xíʼin Jehová tá ná kanana miíyó ku̱ʼu̱nyó nu̱ú ku̱a̱chi?
9 Sana xíni̱vayó ndáa texto kúú ña̱ káʼa̱n ña̱ va̱ása xíniñúʼu ki̱ʼviyó xíʼin ña̱ política á ña̱ va̱ása ku̱ʼu̱nyó nu̱ú ku̱a̱chi. Soo, ¿á kivi ndakaniyó xa̱ʼa̱ ña̱yóʼo nu̱ú inkana? (1 Ped. 3:15). Sana loʼova minuto taxi na̱ chíñu ña̱ ndakaniyó xa̱ʼa̱ ña̱yóʼo á sanatu ka̱ʼa̱nna xíʼinyó ña̱ káxika ná ka̱ʼa̱nyó xíʼinna. Ña̱kán xíniñúʼu koo tu̱ʼvayó ña̱ keʼéyó ña̱yóʼo ta na̱ʼa̱ káxiyó ña̱ nu̱ú Biblia va̱xi ña̱ kándíxayó. Va̱ása xáʼa̱nyó nu̱ú ku̱a̱chi chi iinlá Reino Ndióxi̱ ndíku̱nyó ta su̱ví xa̱ʼa̱ ña̱ yíʼviyó ku̱ʼu̱nyó nu̱ú ku̱a̱chi kúúña. Ta nda̱a̱ táki̱ʼva ke̱ʼé ta̱ apóstol Pablo, ná koo tu̱ʼvayó ña̱ ka̱ʼa̱nyó xa̱ʼa̱ ña̱ kándíxayó ta saátu xa̱ʼa̱ ki̱vi̱ Jehová, soo xíʼin ña̱ to̱ʼó ná keʼéyó ña̱yóʼo, káxi ná koo ña̱ ka̱ʼa̱nyó xíʼinna ta ná kǒo kaka-iniyó (Hech. 26:1, 28, 29). Soo ná va̱ása kundi̱ʼiní-iniyó ndáa tu̱ʼun kúú ña̱ ka̱ʼa̱nyó xíʼinna. Ná ndakaʼányó chi mií Jehová taxi espíritu santo ndaʼa̱yó ta saátu taxira ña̱ ndíchi ndaʼa̱yó (Luc. 21:12-15). Saátu ná ndakaʼányó chi Jehová taxi ndee̱ ndaʼa̱yó ña̱ va̱ʼa kundeé-iniyó tá ná ixandi̱va̱ʼana xíʼinyó xa̱ʼa̱ ña̱ nda̱kú íyo iniyó xíʼinra (1 Cor. 10:13). Inka ña̱ chindeétáʼan xíʼinyó kúú ña̱ ka̱ʼa̱nyó xíʼin na̱ hermano na̱ xa̱a̱ nda̱kani xa̱ʼa̱ ña̱yóʼo nu̱ú na̱ chíñu. Kivi nda̱ka̱tu̱ʼunyóna ndáaña i̱xayo̱ʼvi̱ xíʼinna ta ndáaña ke̱ʼéna ña̱ va̱ʼa ni̱xi̱yo tu̱ʼvana tá ni̱ka̱ʼa̱nna xíʼin na̱ chíñu (Prov. 20:18).
10. ¿Ndáaña va̱ʼa kuu tá ná koo tu̱ʼvayó ka̱ʼa̱nyó nda̱chun va̱ása xáʼa̱nyó nu̱ú ku̱a̱chi?
10 Tá vií ná ndakaniyó xa̱ʼa̱ ña̱ kándíxayó nu̱ú na̱ chíñu, sava na̱ kuniso̱ʼo miíyó kuni̱na sakúaʼana xa̱ʼa̱ ña̱ kándíxa na̱ testigo Jehová. Saá kúú ña̱ ndóʼo sava na̱ hermanoyó. Soo ni ná chikaa̱nívayó ndee̱ ña̱ vií ndakaniyó xa̱ʼa̱ ña̱yóʼo, kivi taánvana miíyó veʼeka̱a ta nda̱a̱ kivi ndi̱ʼi̱-iniyó xa̱ʼa̱ ña̱yóʼo. ¿Ndáaña kivi keʼéyó ña̱ va̱ʼa koo tu̱ʼvayó tá ná taánna miíyó veʼeka̱a?
NÁ KOO TU̱ʼVAYÓ TÁ NÁ TAÁNNA MIÍYÓ VEʼEKA̱A
11. ¿Ndáaña kúni̱yó keʼéyó tá ná taánna miíyó veʼeka̱a xa̱ʼa̱ ña̱ nda̱kú íyo iniyó xíʼin Jehová? (Apocalipsis 2:10).
11 Tiempo xi̱naʼá ku̱a̱ʼání na̱ xi̱kachíñu nu̱ú Jehová ta̱ánnana veʼeka̱a ta saátu kúu tiempo vitin (Gén. 39:20; Hech. 8:3; Filip. 1:7). Ña̱ kúni̱yó keʼéyó kúú ña̱ nda̱kú koo iniyó xíʼin Jehová. Ta ña̱ va̱ʼa keʼéyó ña̱yóʼo, xíniñúʼu viíní kutáʼanyó xíʼinra. Ña̱kán tiempo vitin ndáyáʼviní ña̱ chikaa̱yó ndee̱ ña̱ viíka kutáʼanyó xíʼin Jehová. Ta̱yóʼo kúni̱ra ña̱ nda̱kú koo iniyó xíʼinra ta chindeétáʼanvara xíʼinyó ña̱ keʼéyó ña̱yóʼo. Ña̱kán ná va̱ása yi̱ʼvíyó (kaʼvi Apocalipsis 2:10). Ná ndakaʼányó chi tá xóʼvi̱yó xa̱ʼa̱ ña̱ kéʼéyó ña̱ nda̱kú, saá kúú ña̱ na̱ʼa̱yó ña̱ kúʼvi̱-iniyó xíniyó Jehová ta kúni̱yó ña̱ ná kaʼndachíñura nu̱úyó (Mat. 5:10, 11; Job 2:4, 5; 1 Ped. 3:17).
12. ¿Nda̱chun ndáyáʼviní kuumiíyó costumbre ña̱ kaʼviyó Biblia?
12 Xa̱a̱ vitin ndáyáʼviní ixatu̱ʼvayó miíyó ta saátu ndáyáʼviní kuumiíyó ña̱ va̱ʼa táʼan ña̱ kúúmií Jehová, chi ña̱yóʼo kúú ña̱ chindeétáʼan xíʼinyó ña̱ nda̱kú koo iniyó xíʼinra tá ná taánna miíyó veʼeka̱a. Siʼna ná ka̱ʼa̱nyó nda̱chun ndáyáʼviní kuumiíyó costumbre ña̱ kaʼviyó Biblia. Iin ta̱ hermano ta̱ naní Takis, xi̱ndikaa̱ra veʼeka̱a iin ku̱i̱ya̱ sava xa̱ʼa̱ ña̱ nda̱kú íyo inira xíʼin Ndióxi̱, ta vitin kúúra superintendente ña̱ circuito. Ta̱yóʼo káchira: “Tá kúma̱níka chikaa̱na yi̱ʼi̱ veʼeka̱a, ku̱a̱ʼání hora xi̱kaʼvii̱. Ta tá xa̱a̱ xi̱ndika̱i̱ veʼeka̱a, va̱ása nísandákoi̱ ña̱ keʼíi̱ ña̱yóʼo”. Soo, ¿ndáaña kivi keʼéyó tá va̱ása táxina kaʼviyó Biblia veʼeka̱a? Mií Jehová taxi espíritu santo ndaʼa̱yó ña̱ va̱ʼa ndakaʼányó xa̱ʼa̱ texto, ña̱ káʼa̱n xa̱ʼa̱ ña̱ káʼa̱nra keʼéra chí nu̱únínu ta saátu ña̱ ndakaʼányó xa̱ʼa̱ inkaka ña̱ sa̱kúaʼayó nu̱ú Biblia, ña̱yóʼo chindeétáʼan xíʼinyó ña̱ kandíxaníkayó Ndióxi̱ (Juan 14:26).c Ña̱kán tiempo vitin ndáyáʼviní kuumiíyó costumbre ña̱ kaʼviyó Biblia ndiʼi ki̱vi̱.
13. ¿Ndáaña chindeétáʼan xíʼinyó ña̱ vií kutáʼanyó xíʼin inkana tá ná taánna miíyó veʼeka̱a?
13 Sava na̱ hermano na̱ xi̱ñuʼu veʼeka̱a xi̱ ixayo̱ʼvi̱ña xíʼinna vií kutáʼanna xíʼin na̱ hermano na̱ xi̱ñuʼu xíʼinna veʼeka̱a. ¿Ndáaña kivi keʼéyó ña̱ vií kutáʼanyó xíʼin inkana ni síín íyo iin iinyó? Vitin kúú ña̱ xíniñúʼu sakúaʼayó va̱ʼa koo iniyó ta va̱ása sakákuyó ku̱a̱chi (Mat. 5:9; Rom. 12:18). Ná sakúaʼayó vií kutáʼanyó xíʼin inkana ni síín ndákanixi̱nína nu̱ú miíyó. Ta nu̱úka ña̱ keʼéyó ña̱ kútóo miíyó ná keʼéyó ña̱ kútóo na̱ hermanoyó soo ná kiʼinyó kuenta ña̱ kǒo ya̱ʼandosóyó ña̱ káʼa̱n tu̱ʼun Ndióxi̱. Tá kǒo ku̱a̱chi sákakuyó vitin ta vií kítáʼanyó xíʼin inkana va̱ása ixayo̱ʼvi̱ña xíʼinyó keʼéyó ña̱yóʼo tá ná taánna miíyó veʼeka̱a.
14. ¿Ndáa ki̱ʼva kúni sava na̱ hermano na̱ xi̱ñuʼu veʼeka̱a, ta ndáaña chi̱ndeétáʼan xíʼinna?
14 Sava yichi̱ kúsuchíva-ini na̱ hermano na̱ táanna veʼeka̱a. ¿Ndáaña kivi keʼéyó ña̱ va̱ása ndakava-iniyó tá ná taánna miíyó veʼeka̱a? Vitin kúú ña̱ xíniñúʼu kuumiíyó costumbre ña̱ kundi̱ʼi̱-iniyó xa̱ʼa̱ inkana, ta na̱ xíniñúʼu kundi̱ʼi̱ka-iniyó xa̱ʼa̱ kúú na̱ hermanoyó. Tá chíndeétáʼanyó xíʼin inkana ku̱si̱íní-iniyó ta va̱ása ndakava-iniyó. Tá xi̱ndikaa̱ ta̱ apóstol Pablo veʼeka̱a, ni̱ka̱ʼa̱nra ña̱ ná ndakundeéyó kundi̱ʼi̱-iniyó xa̱ʼa̱ inkana ta va̱ása kundi̱ʼi̱-iniyó xa̱ʼa̱ mií kuitíyó (Filip. 2:4). Iin ta̱ anciano ta̱ naní Ho-Seon ta saátu kúúra precursor, káʼa̱nra ndáaña xi̱keʼéra tá xi̱ndikaa̱ra veʼeka̱a, káchira: “Xi̱kaʼi̱n xíʼin Ndióxi̱ xa̱ʼa̱ na̱ veʼi̱, xa̱ʼa̱ na̱ migoi̱ ta saátu xa̱ʼa̱ inka na̱ hermano na̱ kǒo níxiñuʼu veʼeka̱a soo xi̱yaʼana nu̱ú tu̱ndóʼo”. Tá ñúʼu sava na̱ hermano xíʼinyó veʼeka̱a ná ndukúyó ki̱ʼva ña̱ chikaa̱yó ndee̱ xíʼinna ta saátu ña̱ chindeétáʼanyó xíʼinna. Kusi̱íní-iniyó tá saá ná keʼéyó. Ña̱yóʼo kúú ña̱ ke̱ʼé ta̱ hermano Takis ta̱ xa̱a̱ ni̱ka̱ʼa̱nyó xa̱ʼa̱, káchira: “Ña̱ xi̱kuni̱kai̱ kúú ña̱ chindeétáʼi̱n xíʼin na̱ hermano, ña̱yóʼo ta̱xiña ndee̱ ndaʼíi̱ ta chi̱ndeétáʼanña xíʼi̱n ña̱ nda̱kú koo inii̱ xíʼin Jehová”.
15. ¿Nda̱chun ndáyáʼviní kuumiíyó costumbre vitin ña̱ ka̱ʼa̱nyó xíʼin Jehová? (Santiago 1:5; koto recuadro ña̱ naní “Tá va̱ása kúnda̱a̱ káxi iniyó ndáaña keʼéyó”).
15 ¿Ndáa inka ña̱ kivi chindeétáʼan xíʼinyó ña̱ va̱ʼa nda̱kú koo iniyó xíʼin Jehová tá ná taánna miíyó veʼeka̱a? Tá xíni̱yó sava na̱ hermano na̱ xi̱ñuʼu veʼeka̱a xa̱ʼa̱ ña̱ nda̱kú íyo inina xíʼin Jehová, kivi nda̱ka̱tu̱ʼunyóna ndáaña i̱xayo̱ʼvi̱ xíʼinna ta ndáa ki̱ʼva ni̱ya̱ʼana nu̱ú ña̱yóʼo. Ña̱ nda̱a̱ kúúña va̱ása kívi kunda̱a̱-iniyó ndáaña kundoʼoyó tá ná taánna miíyó veʼeka̱a. Ña̱yóʼo kúú ña̱ káʼa̱n iin ta̱ anciano ta̱ xi̱ndikaa̱ veʼeka̱a xa̱ʼa̱ ña̱ nda̱kú ni̱xi̱yo inira xíʼin Jehová. Ta̱yóʼo káchira: “Iin kama kivi kixi tu̱ndóʼo nu̱úyó ta va̱ása kunda̱a̱-iniyó ndáaña keʼéyó”. Ta̱ hermano yóʼo sa̱kúaʼara ña̱ siʼnaka xíniñúʼu keʼéra kúú ña̱ ka̱ʼa̱nra xíʼin Jehová tá va̱ása kúnda̱a̱-inira ndáaña keʼéra (Rom. 12:12; Filip. 4:6). Vitin kúú ña̱ xíniñúʼu kuumiíyó costumbre ña̱ ka̱ʼa̱n ni̱ʼiyó xíʼin Jehová ta ndukúyó ña̱ ndíchi nu̱úra ña̱ va̱ʼa ya̱ʼayó nu̱ú nda̱a̱ ndáaka tu̱ndóʼo ña̱ kixi nu̱úyó (kaʼvi Santiago 1:5).
16. ¿Ndáaña kéʼé ku̱a̱ʼání na̱ hermano na̱ ñúʼu veʼeka̱a? (Koto na̱ʼná).
16 Ná ndakaʼányó chi ni ñúʼuyó veʼeka̱a kiviva natúʼunyó xa̱ʼa̱ tu̱ʼun Ndióxi̱ (Mat. 28:19, 20; Hech. 10:42). Tá vitin chíkaa̱yó ndee̱ ña̱ natúʼun ni̱ʼiyó xa̱ʼa̱ Jehová, va̱ása ixayo̱ʼvi̱ña xíʼinyó natúʼunyó xa̱ʼa̱ra tá ná taánna miíyó veʼeka̱a. Ku̱a̱ʼání na̱ hermano na̱ ñúʼu veʼeka̱a káʼa̱nna xíʼin inka na̱ ñúʼu veʼeka̱a xa̱ʼa̱ Jehová, káʼyina carta, kúúna precursor auxiliar, ta saátu káʼvina xíʼin na̱ yiví.d Savana xa̱a̱ chíndeétáʼanna xíʼin na̱ ñúʼu veʼeka̱a ta saátu na̱ ndáa veʼeka̱a ña̱ va̱ʼa xa̱a̱na koona testigo Jehová. Ña̱kán, tá vitin chíkaa̱níyó ndee̱ ña̱ vií sanáʼa̱yó inkana xa̱ʼa̱ Jehová, ña̱yóʼo chindeétáʼanña xíʼinyó ña̱ sanáʼa̱yó inkana tá ná kuñuʼuyó veʼeka̱a (Hech. 17:1-4). Ná ndakaʼányó chi su̱ví nda̱saa xíʼin ña̱ káʼa̱n kuitíyó kivi sanáʼa̱yó inkana, chi saátu kivi sanáʼa̱yó inkana xíʼin ki̱ʼva ña̱ kéʼéyó (1 Ped. 2:12). Ña̱kán vitin kúú ña̱ xíniñúʼu sakúaʼayó keʼéyó ña̱ va̱ʼa nda̱a̱ táki̱ʼva kéʼé Jehová tá ná ya̱ʼayó nu̱ú tu̱ndóʼo. Ná chikaa̱níyó ndee̱ ña̱ va̱ʼa koo iniyó xíʼin inkana tá ñúʼuyó veʼeka̱a, vitá koo iniyó, ña̱ viíní kachíñuyó ta saátu ña̱ ixato̱ʼóyó ndiʼina ni íxandi̱va̱ʼana xíʼinyó, ña̱yóʼo chindeétáʼanña xíʼin inkana ña̱ kuni̱na sakúaʼana xa̱ʼa̱ Jehová (Mat. 5:16; Tito 3:1, 2).
Tá ñúʼuyó veʼeka̱a ná kǒo sandákooyó keʼéyó chiñu Ndióxi̱ (Koto párrafo 16).
17. ¿Nda̱chun ndáyáʼviní vií kutáʼanyó xíʼin Jehová tá ndíkaa̱yó veʼeka̱a? (1 Pedro 1:6, 7).
17 Ku̱a̱ʼání na̱ hermano xíʼin ná hermana va̱ʼaníka kándíxana Jehová tá kéena veʼeka̱a (Sant. 1:2-4; kaʼvi 1 Pedro 1:6, 7). Ta xa̱ʼa̱ ña̱yóʼo va̱ʼa chíndeétáʼanna xíʼin inka na̱ hermano ña̱ kandíxakana Jehová. Soo savana xa̱ʼa̱ ña̱ kǒo ní chíkaa̱na ndee̱ ña̱ kutáʼanna xíʼin Jehová, tá ke̱ena veʼeka̱a ku̱xíkána nu̱úra. Ña̱kán ndáyáʼviní keʼéyó ña̱ sákuaʼayó nu̱ú artículo yóʼo. Ta tá ná taánna miíyó veʼeka̱a kǒo sandákooyó ña̱ vií kutáʼanyó xíʼin Jehová.
NÁ CHINDEÉTÁʼANYÓ XÍʼIN INKANA ÑA̱ NDA̱KÚ KOO ININA XÍʼIN JEHOVÁ
18. ¿Ndáa ki̱ʼva chindeétáʼanyó xíʼin na̱ va̱lí tá ná ka̱ʼa̱nna xíʼinna ña̱ ku̱ʼu̱nna nu̱ú ku̱a̱chi?
18 Tá ku̱ndaa̱-iniyó ña̱ kanana iin na̱ veʼeyó á iin na̱ hermano na̱ congregación ña̱ ku̱ʼu̱nna nu̱ú ku̱a̱chi. ¿Ndáaña kivi keʼéyó ña̱ va̱ʼa chindeétáʼanyó xíʼinna ña̱ va̱ʼa koo tu̱ʼvana ka̱ʼa̱nna xíʼin na̱ chíñu? Iin ta̱ hermano ta̱ íyo u̱vi̱ se̱ʼe sa̱náʼa̱ra se̱ʼera ña̱ viíní ndakanina nu̱ú na̱ chíñu xa̱ʼa̱ ña̱ kándíxana, tá xi̱kaʼvira xíʼinna xi̱sanáʼa̱rana ndáa ki̱ʼva ndakuiinna tá ná ka̱ʼa̱nna xíʼinna ña̱ ku̱ʼu̱nna nu̱ú ku̱a̱chi. Tá xi̱kaʼvira xíʼin se̱ʼera, miíra xi̱kuu ta̱ chíñu ta xi̱nda̱ka̱tu̱ʼunra na̱yóʼo xa̱ʼa̱ ña̱ kándíxana ta na̱yóʼo xi̱ndakanina nu̱úra. ¿Á kivi keʼétuyó ña̱yóʼo xa̱ʼa̱ na̱ veʼeyó á na̱ migoyó na̱ kanana ku̱ʼu̱n nu̱ú ku̱a̱chi?
19. ¿Ndáaña kivi keʼéyó tá ná chikaa̱na iin na̱ veʼeyó veʼeka̱a xa̱ʼa̱ ña̱ nda̱kú íyo inina xíʼin Jehová?
19 Tá ku̱ndaa̱-iniyó ña̱ sana kivi chikaa̱na iin na̱ veʼeyó veʼeka̱a, sana ndiʼi na̱ veʼeyó kivi kundi̱ʼi-inina. Soo tá inkáchi ná ka̱ʼa̱nyó xíʼin Jehová ta saátu tá inkáchi ná kaʼviyó xíʼin na̱ veʼeyó, ña̱yóʼo kivi chindeétáʼanña xíʼinyó ña̱ va̱ása kundi̱ʼiní-iniyó. Sana na̱ veʼeyó na̱ chikaa̱na veʼeka̱a, kivi kundi̱ʼi-inina xa̱ʼa̱ ña̱ kundoʼoyó tá ná va̱ása kookana xíʼinyó. Ta na̱ íyo ñá síʼi á na̱ íyo se̱ʼe kúú na̱ ndíʼi̱níka-ini xa̱ʼa̱ na̱ veʼena. ¿Ndáaña kivi keʼéyó tá ná kuu ña̱yóʼo? Xa̱a̱ ya̱chi̱ka ná natúʼunyó ndáaña keʼéyó tá ná chikaa̱na na̱yóʼo veʼeka̱a. ¿Ndáaña keʼéyó ña̱ va̱ʼa kǒo sandákooyó kaʼviyó Biblia, ña̱ ku̱ʼu̱nyó natúʼunyó xa̱ʼa̱ Ndióxi̱ ta saátu ña̱ ku̱ʼu̱nyó reunión? Tá ná kuma̱ní ña̱ xíniñúʼuyó, ¿ndáaña kivi keʼéyó? Tá ná chikaa̱na iin ta̱ hermano veʼeka̱a, kivi ka̱ʼa̱nra xíʼin na̱ anciano ña̱ ná chikaa̱na ndee̱ xíʼin na̱ veʼera. Ta saátu miíyó ná ndakanixi̱níyó xa̱ʼa̱ ña̱ kivi keʼéyó ña̱ va̱ʼa ku̱ʼu̱n ni̱ʼiyó kotoyóna tá ná kundikaa̱na veʼeka̱a. Tá ná koo tu̱ʼvayó vitin kivi chindeétáʼanyó xíʼin na̱ veʼeyó ña̱ nda̱kú koo inina xíʼin Jehová tá ná kundikaa̱na veʼeka̱a.
20. ¿Ndáaña kivi keʼé na̱ anciano xíʼin na̱ congregación ña̱ va̱ʼa chindeétáʼanna xíʼin na̱ ndíkaa̱ veʼeka̱a ta saátu xíʼin na̱ veʼena?
20 ¿Ndáaña kivi keʼé na̱ anciano xíʼin na̱ congregación? Ta̱ apóstol Pablo ni̱ka̱ʼa̱nra ña̱yóʼo: “Kǒo nandósó-inindó xa̱ʼa̱ na̱ ñúʼu veʼeka̱a ta ndakanixi̱níndó ña̱ nda̱a̱ miíndó ñúʼu xíʼinna” (Heb. 13:3). Ná ku̱ʼu̱nyó kotoyó na̱ ñúʼu veʼeka̱a, ka̱ʼa̱nyó xíʼinna xíʼin teléfono á kaʼyíyó carta ku̱ʼu̱n ndaʼa̱na chi tá ná keʼéyó saá chikaa̱níyó ndee̱ xíʼinna. Ta saátu kivi taxiyó ña̱ kuxuna, á kivitu taxiyó xu̱ʼún ndaʼa̱na (Sant. 2:16; 1 Juan 3:17). Ná ndakanituxi̱níyó xa̱ʼa̱ na̱ veʼena. Sana xíniñúʼuna ña̱ ku̱ʼu̱n na̱ anciano kotonana ta chikaa̱na ndee̱ xíʼinna, ta saátu ndiʼiyó kivi ndukúyó inka ki̱ʼva ña̱ chindeétáʼanyó xíʼinna. Saátu ná ndakaʼányó chi tá kíta iin na̱ hermano veʼeka̱a, xíniñúʼu chindeétáʼanyó xíʼinna ña̱ kixáʼa tukuna keʼéna ña̱ xi̱keʼéna tá ya̱chi̱. Tá kúú kivi chindeétáʼanyó xíʼinna ña̱ ndani̱ʼína iin chiñu, ña̱ ku̱ʼu̱nna reunión á ña̱ ku̱ʼu̱nna natúʼunna xa̱ʼa̱ Ndióxi̱.
21. ¿Ndáaña xíniñúʼu chikaa̱-iniyó keʼéyó?
21 Nani kúyatin ndiʼi-xa̱ʼa̱ ñuyǐví yóʼo, ixayo̱ʼvi̱níkaña xíʼinyó ña̱ nda̱kú koo iniyó xíʼin Jehová ta saátu xíʼin Reinora. Soo su̱ví ndiʼiví tiempo koo tu̱ndóʼo yóʼo nu̱úyó, saáchi tá ná kixaa̱ Armagedón Jehová sandíʼi-xa̱ʼa̱ra ndiʼi na̱ chíñu na̱ íyo nu̱ú ñuʼú yóʼo (Dan. 2:44). Tasaá sakǎkura miíyó ta kixaa̱ ñuyǐví xa̱á. Tá xa̱a̱ ná kaʼndachíñu Reinora ña̱ nátúʼunyó xa̱ʼa̱, va̱ása xo̱ʼvi̱ka nda̱a̱ ni iinyó ta ni va̱ása taánkana miíyó veʼeka̱a. Ña̱kán ná chikaa̱-iniyó ña̱ nda̱kú koo iniyó xíʼin Jehová ta saátu xíʼin Reinora ta ná kǒo sandákooyó natúʼunyó xa̱ʼa̱ ña̱yóʼo.
YAA 38 Jehová kundaa yóʼó
a Sava ñuu íxandúxana xíʼin na̱ ta̱a ta saátu ná ñaʼá ña̱ ku̱ʼu̱nna nu̱ú ku̱a̱chi.
b Kivi kaʼviyó xa̱ʼa̱ sava na̱yóʼo nu̱ú jw.org ta saátu nu̱ú Índice de las publicaciones Watch Tower (ti̱xin táʼví ña̱ naní “Neutralidad” ta saátu táʼví ña̱ naní “biografías”).
c Sava na̱ hermano sákuaʼa xíʼin xi̱nína texto á yaa ña̱ kivi chindeétáʼan xíʼinna tá ná kasi na̱ chíñu nu̱úna ña̱ kaʼvina Biblia á inkaka tutu ña̱ tává na̱ ñuu Ndióxi̱.
d Sava na̱ hermano na̱ xi̱ñuʼu veʼeka̱a nu̱ú kǒo na̱ natúʼunna xíʼin xa̱ʼa̱ Ndióxi̱, xi̱ndakanixi̱nína ña̱ íyo iin na̱ yiví xíʼinna ta xi̱natúʼunna xíʼinna xa̱ʼa̱ Ndióxi̱. Ña̱yóʼo xi̱chindeétáʼan xíʼinna ña̱ va̱ása sandákoona ña̱ kandíxana Jehová ta saátu ña̱ viíka sanáʼa̱na na̱ yiví.