L-​Aħbar Tajba Tipproduċi l-​Frott f’San Tomè u Prinċipe

IL-​MAĠĠURANZA tan-​nies probabbilment qatt ma semgħu b’San Tomè u Prinċipe. Dawn il-​gżejjer ġeneralment ma jiġux reklamati fil-​browxers tas-​safar. Fuq il-​mappa tad-​dinja, qishom żewġ tikek żgħar ħafna fil-​Golf tal-​Ginea lil hinn mill-​kosta tal-​punent taʼ l-​Afrika. San Tomè qiegħed kważi fuq l-​ekwatur u Prinċipe ftit lejn il-​grigal. Il-​klima bix-​xita u umduża tipproduċi foresti tropikali mill-​isbaħ, u dawn jiksu l-​muntanji li huma għoljin iktar minn 2,000 metru.

Dawn il-​gżejjer tropikali, imdawrin bil-​baħar blu u bil-​bajjiet bis-​siġar tal-​palm madwarhom, huma abitati minn nies dħulin taʼ qalbhom tajba li d-​dixxendenza Afrikana u Ewropea tagħhom irriżultat f’taħlita sabiħa taʼ kulturi. Ix-​xogħol tal-​popolazzjoni taʼ 170,000 ruħ hu konness mal-​kawkaw, l-​esportazzjoni prinċipali tagħhom, jew inkella huma bdiewa u sajjieda. Fi snin reċenti, anki li jakkwistaw l-​ikel taʼ kuljum kien taʼ sfida.

Madankollu, fl-​aħħar għaxar snin tas-​seklu 20 ġrat xi ħaġa li effettwat ħafna l-​ħajjiet taʼ numru li dejjem jiżdied taʼ nies f’dawn il-​gżejjer. F’Ġunju tas-​sena 1993, ix-​Xhieda taʼ Jehovah ġew reġistrati legalment mill-​gvern taʼ San Tomè u Prinċipe, u dan ġab fit-​tmiem perijodu twil u diffiċli fl-​istorja tax-​Xhieda taʼ Jehovah f’dawn il-​gżejjer.

Żrieragħ Miżrugħa fi Żmien it-​Tbatija

Milli jidher, l-​ewwel Xhud wasal f’dan il-​pajjiż fil-​bidu tas-​snin 50 meta xi ħabsin minn kolonji Portugiżi oħra fl-​Afrika ntbagħtu biex jaħdmu f’kampijiet tax-​xogħol f’dawn il-​gżejjer. Ix-​Xhud, pijunier Afrikan, jew ministru full-time, kien tkeċċa mill-​Możambik għaliex kien ippriedka l-​aħbar tajba tas-​Saltna t’Alla f’dak il-​pajjiż. Dan l-​uniku Xhud kellu ħafna x’jagħmel, u fi żmien sitt xhur, kien hemm 13-il persuna oħra li ħadu sehem fix-​xandir taʼ l-​aħbar tajba. Iktar tard, Xhieda oħra fl-​istess ċirkustanzi waslu mill-​Angola. Matul iż-​żmien li qattgħu l-​ħabs, huma użaw kull opportunità biex jaqsmu l-​aħbar tajba m’abitanti lokali.

Sa l-​1966, l-​aħwa kollha li kienu fil-​kampijiet tax-​xogħol f’San Tomè kienu rritornaw lejn il-​kontinent taʼ l-​Afrika. Il-​grupp żgħir taʼ pubblikaturi tas-​Saltna li baqgħu hemm komplew bil-​kuraġġ. Ġew persegwitati, imsawtin, u mitfugħin il-​ħabs għaliex iltaqgħu flimkien biex jistudjaw il-​Bibbja, u ma kien hemm ħadd biex iżurhom u jinkuraġġihom. Il-​pajjiż kiseb l-​indipendenza mill-​Portugall fl-​1975 u bil-​mod, pass pass, iż-​żrieragħ tal-​verità tas-​Saltna bdew jipproduċu l-​frott.

It-​Tkabbir u l-​Bini

Fl-​istess xahar li saret ir-​reġistrazzjoni legali fl-​1993, kien hemm quċċata taʼ 100 pubblikatur tas-​Saltna. Dik is-​sena stess waslu pijunieri speċjali mill-​Portugall. L-​isforz li għamlu biex jitgħallmu l-​Kreol Portugiż ħabbibhom man-​nies lokali. It-​tfittxija biex isibu biċċa art għal Sala tas-​Saltna mbagħad saret prijorità. Meta semgħet b’dan il-​bżonn, oħt jisimha Maria tat nofs l-​art fejn kellha d-​dar żgħira tagħha. L-​art kienet kbira biżżejjed għal Sala tas-​Saltna mdaqqsa. Maria ma kinitx taf li peress li hi ma kellhiex minn jiġi minnha li kien għadu ħaj, xi kuntratturi ambizzjużi kienu tefgħu għajnejhom fuq din il-​proprjetà. Ġurnata minnhom negozjant prominenti mar biex ikellem lil Maria.

“Dak li smajt dwarek mhux tajjeb!” hu wissieha. “Smajt li tajt l-​art tiegħek b’xejn. Ma tafx li tiswa ħafna flus minħabba li qiegħda eżatt hawn fil-​belt?”

“Kieku kelli noffri l-​art lilek, kemm tagħtini tagħha?” staqsiet Maria. Meta r-​raġel ma weġibx, Maria kompliet: “Lanqas li kieku tajtni l-​flus kollha tad-​dinja ma kienu jkunu biżżejjed għaliex il-​flus ma jistgħux jixtru l-​ħajja.”

“Int m’għandekx tfal hux?” staqsa r-​raġel.

Sabiex ittemm il-​konversazzjoni, Maria qalet: “L-​art hija taʼ Jehovah. Hu ħallini nużaha għal ħafna snin, u issa tajthielu lura. Qed inħares ’il quddiem biex ngħix għal dejjem.” Imbagħad staqsiet lir-​raġel: “Int m’intix qed toffri l-​ħajja taʼ dejjem hux?” Mingħajr ma qal kelma oħra, dar u telaq ’l hemm.

Ir-riżultat kien li nbena bini mill-​isbaħ b’żewġ sulari bl-​għajnuna t’aħwa kwalifikati mill-​Portugall. Taħtnett hemm kantina tul is-​Sala kollha, fuqha Sala tas-​Saltna spazjuża, u postijiet għall-​akkomodazzjoni. Għandha wkoll klassijiet fejn jinżammu l-​iskejjel taʼ l-​anzjani, tal-​qaddejja ministerjali, u tal-​pijunieri. Issa hemm żewġ kongregazzjonijiet li jkollhom il-​laqgħat tagħhom fiha, u b’hekk hi ċentru t’edukazzjoni mill-​isbaħ għall-​qima pura fil-​belt kapitali.

F’Mé-Zochi, kien hemm kongregazzjoni taʼ 60 pubblikatur żeluż. Ladarba l-​laqgħat inżammu temporanjament f’Sala tas-​Saltna f’masġar tal-​banana, il-​bżonn għal Sala tas-​Saltna sar ovvju. Dan għamluh magħruf lill-​kunsill tal-​belt, u xi uffiċjali mill-​aħjar offrew biċċa art tajba fit-​triq prinċipali. Sala tas-​Saltna mill-​isbaħ inbniet f’xahrejn bl-​għajnuna t’aħwa mill-​Portugall. Intuża l-​metodu taʼ bini li jieħu żmien qasir. In-​nies lokali ma setgħux jemmnu dak li raw. Inġinier Svediż involut fi proġett tal-​bini fil-​belt baqaʼ skantat meta ra l-​aħwa rġiel u nisa jaħdmu. “Din xi ħaġa taʼ l-​għaġeb!” hu qal. “Ix-​Xhieda taʼ Jehovah, hawn f’Mé-Zochi, jużaw metodu taʼ kostruzzjoni li jieħu żmien qasir! Dan hu l-​mod taʼ kif imissna norganizzaw il-​proġett tagħna.” Is-​Sala tas-​Saltna ġiet dedikata fit-​12 taʼ Ġunju taʼ l-​1999, b’attendenza taʼ 232 ruħ. Is-​sala saret attrazzjoni prinċipali għal dawk li jżuru l-​belt taʼ Mé-Zochi.

Konvenzjoni Storika

Ġrajja storika għax-​Xhieda taʼ Jehovah f’San Tomè u Prinċipe kienet il-​Konvenzjoni Distrettwali “Tagħlim Divin” taʼ tlett ijiem f’Jannar taʼ l-​1994​—l-​ewwel konvenzjoni f’dawn il-​gżejjer. Din inżammet fl-​aqwa awditorju bl-​arja kundizzjonata li hemm fil-​pajjiż. Tistaʼ timmaġinah il-​ferħ li ħassew il-​116-il pubblikatur tas-​Saltna meta raw folla taʼ 405 persuni u għall-​ewwel darba raw id-​drama Biblika u rċivew il-​ħarġiet tal-​konvenzjoni? Il-​magħmudija taʼ 20 persuna dedikata inżammet f’bajja tropikali.

Xi ħaġa mhux tas-​soltu li ġibdet l-​attenzjoni tal-​pubbliku kienu l-​lapel badges uniċi li libsu d-​delegati. Il-​preżenza tal-​25 viżitatur mill-​Portugall u l-​Angola tat xejra internazzjonali lill-​konvenzjoni. Rabta taʼ mħabba Kristjana żviluppat malajr, u kien hemm ħafna li bkew fl-​aħħar sessjoni meta nfirdu minn xulxin.​—Ġwanni 13:35.

Xi ġurnalisti mir-​Radju Nazzjonali marru u intervistaw lill-​indokratur tal-​konvenzjoni, kif ukoll xandru siltiet minn diversi taħditiet. Kienet tabilħaqq okkażjoni storika li għenet biex dawk ix-​Xhieda leali li kienu ilhom iżolati għal żmien twil iħossuhom eqreb lejn l-​organizzazzjoni viżibbli taʼ Jehovah.

Jipproduċu Frott għat-​Tifħir taʼ Jehovah

Meta l-​messaġġ tas-​Saltna jħalli l-​frott, dan jipproduċi kondotta mill-​aħjar li ġġib tifħir u unur lil Jehovah. (Titu 2:​10) Waħda tfajla kienet qed tieħu gost b’dak li kienet qed titgħallem mill-​istudju tagħha taʼ kull ġimgħa. Madankollu, missierha ma ħallihiex tattendi l-​laqgħat tal-​kongregazzjoni. Meta b’rispett spjegatlu l-​importanza tal-​laqgħat Kristjani u x-​xewqa tagħha li tattendi, minnufih keċċieha mid-​dar. Milli jidher, hu ħaseb li hi kienet se tagħmel dak li ħafna żgħażagħ oħrajn jagħmlu​—tmur tgħix minnufih maʼ xi raġel li setaʼ jmantniha. Meta l-​missier sar jaf li hi kienet qed tgħix ħajja eżemplari u safja bħala Kristjana, ġie mqanqal biex jaċċettaha lura d-​dar u jħalliha fil-​libertà biex taqdi lil Jehovah.

Eżempju ieħor hu dak taʼ wieħed li kien imexxi grupp mużikali. Beda jħossu diżappuntat bil-​ħajja immorali li kien qed jgħix. Waqt li kien qed ifittex skop għal ħajtu ltaqgħu miegħu x-​Xhieda. Meta beda jgħix fi qbil mal-​livelli morali tal-​Bibbja, kulħadd beda jitkellem dwaru. Ma damx ma ħass il-​bżonn li jwaqqaf għalkollox is-​sħubijiet ħżiena li kellu. (1 Korintin 15:33) Imbagħad ħa l-​pass vitali li jitgħammed b’simbolu tad-​dedikazzjoni tiegħu lil Jehovah.

Grupp taʼ żgħażagħ kienu qed ifittxu rreliġjon vera. It-​tfittxija tagħhom wasslet għal diskussjonijiet mal-​qassisin taʼ diversi gruppi evanġeliċi, imma r-​riżultat kien iktar taħwid u diżappunt. Minħabba f’hekk, saru vagabondi vjolenti u bdew iwaqqgħu għaċ-​ċajt kwalunkwe ħaġa reliġjuża.

Ġurnata minnhom, wieħed mix-​Xhieda taʼ Jehovah, missjunarju, kien sejjer biex jikkonduċi studju tal-​Bibbja u għadda minfejn kienu qegħdin dawn iż-​żgħażagħ. Dawn riedu li l-​missjunarju jwieġeb ftit mistoqsijiet, u għalhekk ħaduh magħhom f’bitħa, fejn stidnuh joqgħod bil-​qiegħda fuq banketta żgħira. Imbagħad bdew jistaqsuh ruxxmata mistoqsijiet fuq suġġetti bħar-​ruħ, l-​infern, il-​ħajja fis-​sema, u l-​aħħar tad-​dinja. Dan ix-​Xhud wieġeb il-​mistoqsijiet kollha minn fuq il-​Bibbja li sellfu l-​kap tal-​klikka. Siegħa wara, il-​kap, jismu Law, qal lil missjunarju: “Meta staqsejniek biex tiġi u twieġeb ftit mistoqsijiet, l-​intenzjoni tagħna kienet li nwaqqgħuk għaċ-​ċajt, bħalma għamilna lil nies taʼ reliġjonijiet oħra. Ħassejna li ħadd ma setaʼ jwieġeb dawn il-​mistoqsijiet. Imma int stajt, u dan għamiltu billi użajt il-​Bibbja biss! Għidli, kif nistaʼ nitgħallem iktar dwar il-​Bibbja?” Inbeda studju tal-​Bibbja maʼ Law, u dan malajr beda jattendi l-​laqgħat. Ftit wara, hu telaq il-​grupp u waqaf mill-​ħajja vjolenti tiegħu. Fi żmien sena, hu ddedika ħajtu lil Jehovah u tgħammed. Issa qed jaqdi bħala qaddej ministerjali.

Drawwa lokali li tant saret stabbilita hi li koppji sempliċement jgħixu flimkien mingħajr ma jiżżewġu legalment. Ħafna ilhom jgħixu flimkien għal snin sħaħ, u għandhom it-​tfal. Isibuha diffiċli jaċċettaw il-​ħarsa t’Alla fuq din il-​kwistjoni. Tħoss qalbek titqanqal meta tara kif l-​ispirtu t’Alla għen lil wieħed raġel jegħleb dan l-​ostaklu.​—2 Korintin 10:​4-6; Lhud 4:​12.

Antonio fehem li għandu jillegalizza żżwieġ tiegħu u għamel pjanijiet biex jagħmel dan wara l-​ħsad tal-​qamħ meta kien se jkollu ftit flus għall-​festa taż-​żwieġ. Lejl wieħed eżatt qabel il-​ħsad, ġew xi ħallelin u serqulu l-​qamħ. Hu ddeċieda li jistenna l-​ħsad tas-​sena taʼ wara, u għal darba oħra nsteraqlu l-​qamħ. Meta sforz ieħor biex jipprova jikseb il-​fondi għaż-​żwieġ tiegħu falla, Antonio rrealizza min verament kien qed jopponi. Hu qal: “Satana mhux se jkompli jqarraq biha iktar. Fi żmien xahar u nofs niżżewġu, b’festa u mhux!” Hu hekk ġara, u bla ma kienu jafu, sħabhom ipprovdew tiġieġ, papri, u mogħża għall-​festa tat-​tieġ. Wara li rreġistraw iż-​żwieġ tagħhom, Antonio u martu​—flimkien mas-​sitt itfal tagħhom​—tgħammdu b’simbolu tad-​dedikazzjoni tagħhom lil Jehovah.

Il-​Gżira taʼ Prinċipe

Darba kultant, f’dawn l-​aħħar snin, l-​indokratur tas-​circuit u l-​pijunieri minn San Tomè żaru lis-​6,000 abitant taʼ Prinċipe. Dawk li jgħixu fuq din il-​gżira kienu ospitabbli u ħerqanin ħafna biex jisimgħu dak li kellhom x’jgħidu x-​Xhieda. Wara li qara l-​fuljett li ħallewlu, wieħed raġel l-​għada fittex lill-​pijunieri u offrielhom li jgħinhom iqassmu iktar fuljetti. Il-​pijunieri spjegaw li dan kien xogħolhom, imma r-​raġel insista li għandu jmur magħhom minn bieb għal bieb sabiex jintroduċihom lill-​inkwilini u jirrikkmandalhom jisimgħuhom bir-​reqqa. Ir-​raġel fl-​aħħar telaq, imma mhux qabel ma faħħar lill-​pijunieri għax-​xogħol importanti li kienu qed jagħmlu.

Fl-​1998, żewġ pijunieri minn San Tomè marru jgħixu Prinċipe, u f’qasir żmien kienu qed jikkonduċu 17-il studju tal-​Bibbja fid-​djar. Ix-​xogħol kompla jinfirex, u wara ftit il-​medja taʼ l-​attendenza għall-​Istudju tal-​Ktieb tal-​Kongregazzjoni kienet taʼ 16-il ruħ, u iktar minn 30 ruħ attendew għat-​taħdita pubblika. Il-​bżonn għal post fejn jiltaqgħu ġie preżentat lill-​kunsill tal-​post, u bil-​ferħ, ngħatat biċċa art biex jibnu Sala tas-​Saltna. Aħwa minn San Tomè marru bħala volontiera biex jibnu Sala tas-​Saltna żgħira li kellha wkoll akkomodazzjoni għal żewġ pijunieri speċjali.

Mingħajr ebda dubju, l-​aħbar tajba qed tipproduċi ħafna frott u qed tiżdied f’dawn il-​gżejjer tant imbegħdin. (Kolossin 1:​5, 6) F’Jannar taʼ l-​1990 kien hemm 46 pubblikatur f’San Tomè u Prinċipe. Matul is-​sena taʼ servizz 2002 intlaħqet quċċata taʼ 388 proklamatur tas-​Saltna! Iktar minn 20 fil-​mija mill-​pubblikaturi huma fis-​servizz full-time, u qed isiru madwar 1,400 studju tal-​Bibbja. L-​attendenza għat-​Tifkira fl-​2001 laħqet quċċata ġdida taʼ 1,907. Iva, f’dawn il-​gżejjer tropikali, il-​kelma taʼ Jehovah qed timxi ’l quddiem b’ħeffa u qed tiġi glorifikata.​—2 Tessalonikin 3:1.

[Kaxxa/Stampa f’paġna 12]

Programmi tar-​Radju Popolari

Pubblikazzjoni li hi apprezzata ħafna f’dawn il-​gżejjer hija Iż-​Żgħażagħ Jistaqsu​—Tweġibiet Prattiċi għall-​Mistoqsijiet Tagħhom.a Kull ġimagħtejn, jiġi preżentat programm taʼ 15-il minuta b’dak it-​titlu fuq ir-​Radju Nazzjonali. X’ferħ tħoss x’ħin tismaʼ lil dak li jippreżentah jistaqsi, “Żgħażagħ, kif tkunu tafu jekk hiex imħabba vera jew infatwazzjoni?” u jkompli billi jaqra silta mill-​ktieb! (Ara kapitlu 31.) Programm simili jippreżenta siltiet magħżulin mill-​ktieb Is-​Sigriet taʼ l-​Hena fil-​Familja.*

[Noti taʼ taħt]

[Stampa f’paġna 9]

L-​ewwel Sala tas-​Saltna f’San Tomè fl-​1994

[Stampi f’paġna 10]

1. Sala tas-​Saltna mibnija fi żmien qasir f’Mé-Zochi

2. Konvenzjoni distrettwali storika nżammet f’dan l-​awditorju

3. Kandidati tal-​magħmudija ferħanin fil-​konvenzjoni

[Sors tal-​Istampa f’paġna 8]

Globe: Mountain High Maps® Copyright © 1997 Digital Wisdom, Inc.