Nigglorifikaw lil Alla fil-Muntanji tal-Filippini
Jekk taħseb dwar il-Filippini bħala nazzjon taʼ gżejjer, għandek raġun. Però, dan huwa wkoll pajjiż taʼ muntanji impressjonanti. Kien relattivament faċli u effettiv għax-Xhieda taʼ Jehovah li jippridkaw fil-bliet u fl-inħawi li huma fil-wita. Madankollu, fir-reġjuni muntanjużi s-sitwazzjoni hija differenti.
TISTAʼ tara kemm jispikka l-kuntrast li hemm bejn il-muntanji taʼ l-għaġeb f’dan il-pajjiż u l-bajjiet bir-ramel, is-sikek tal-qroll, l-irħula tas-sajd, u l-bliet mimlijin ħajja fil-pjanuri taʼ dawn il-gżejjer. Barra minn hekk, il-muntanji huma ostaklu diffiċli għall-ippridkar taʼ l-aħbar tajba tas-Saltna t’Alla.—Mattew 24:14.
Il-gżejjer tal-Filippini jinsabu f’post fejn żewġ partijiet mill-qoxra taʼ wiċċ id-dinja jaħbtu maʼ xulxin. Iċ-ċaqliq taʼ l-art f’dawn l-inħawi ħoloq qċaċet tawwalin u ppontati fil-muntanji fuq il-gżejjer il-kbar. Il-gżejjer li jifformaw il-Filippini u li jgħoddu iktar minn 7,100 jinsabu fl-arkata tal-punent taċ-Ċirku tan-Nar fil-Paċifiku. Għalhekk, dawn huma miżgħudin bil-vulkani, u dan ukoll jikkontribwixxi għall-formazzjoni tal-pajsaġġ muntanjuż. Kien minħabba li l-art hija daqstant imħarbta li n-nies li jgħixu fil-muntanji ġew iżolati. Huma diffiċli biex jintlaħqu minħabba li ftit li xejn jeżistu toroq addattati biex jgħaddu l-karozzi minnhom.
Minkejja dawn l-ostakli, ix-Xhieda taʼ Jehovah jirrealizzaw il-bżonn li jilħqu lil “kull xorta taʼ bnedmin.” (1 Timotju 2:4, NW) Għalhekk, ix-Xhieda fil-Filippini ħadmu fi qbil maʼ l-ispirtu taʼ Isaija 42:11, 12: “Jgħannulu ferħana dawk li jgħammru f’Sela, jgħajjtu bil-ferħ fuq qċaċet il-muntanji. Ħa jagħtu glorja lill-Mulej u jxandru t-tifħir tiegħu fil-gżejjer.”
Iktar minn 50 sena ilu bdew isiru sforzi intensivi biex tingħata xiehda lin-nies taʼ fuq il-muntanji. Wara t-Tieni Gwerra Dinjija, il-missjunarji għenu biex tingħata spinta lil dan ix-xogħol. Ħafna abitanti taʼ dan il-pajjiż ħaddnu l-verità tal-Bibbja u dawn min-naħa tagħhom xerrdu l-verità fl-irħula iktar fl-għoli fuq il-muntanji. Dan wassal għal riżultati mill-aħjar. Per eżempju, fil-Katina Ċentrali (Cordillera Central) taʼ muntanji fit-tramuntana taʼ Luzon, hemm iktar minn 6,000 pubblikatur taʼ l-aħbar tajba. Il-biċċa l-kbira minnhom twieldu hemmhekk, inkluż l-Ibaloi, l-Ifugao, l-Igorot, u l-Kalinga.
Madankollu, għad hemm postijiet fuq il-muntanji li huma diffiċli biex jintlaħqu. In-nies li jgħixu hemmhekk m’humiex minsijin. Kif irnexxielhom jintlaħqu xi wħud minnhom, u x’kienet ir-reazzjoni tagħhom?
Fidi Ġenwina Tieħu Post it-Tradizzjoni
Fuq il-gżira taʼ Luzon li tinsab fit-tramuntana, linħawi muntanjużi tal-provinċja taʼ l-Abra huma abitati mit-Tingjani. Dan l-isem għandu mnejn oriġina mill-kelma antika Malasjana tinggi li tfisser “muntanja.” Kelma tassew xierqa! Dawn in-nies jirreferu wkoll għalihom infushom u għal-lingwa tagħhom bħala l-Itneg. Jemmnu f’alla jismu Kabunian, u l-ħajja taʼ kuljum tagħhom hija influwenzata ħafna mis-superstizzjonijiet. Per eżempju, jekk xi ħadd ikun għamel xi pjan biex imur xi mkien u jagħtas ikun ifisser li se tiġri xi ħaġa ħażina. Ikollu jistenna xi ftit sigħat sakemm jispiċċa l-effett ħażin taʼ dan.
Fl-1572, l-Ispanjoli ġabu l-Kattoliċiżmu lit-Tingjani, imma naqsu li jgħallmuhom il-Kristjanità vera. Dawk li fil-fatt saru Kattoliċi baqgħu jħaddnu t-twemmin tagħhom f’Kabunian u komplew bid-drawwiet taʼ pajjiżhom. L-ewwel darba li wasal l-għarfien eżatt dwar il-Bibbja għand dawn in-nies kien madwar l-1930, meta x-Xhieda taʼ Jehovah bdew ixerrdu l-messaġġ tas-Saltna f’dawn il-muntanji. Minn dakinhar ’l hawn ħafna Tingjani sinċieri bdew jigglorifikaw lil Jehovah minn “qċaċet il-muntanji.”
Per eżempju, Lingbaoan qabel kien kap taʼ tribù rispettat f’dawn l-inħawi. Hu kien involut ferm fil-kultura Tingjana. “Kont insegwi t-tradizzjonijiet Tingjani fedelment. Meta xi ħadd kien jiġi maqtul, aħna konna nagħmlu żifna wara d-difna, u konna ndoqqu l-gong. Konna wkoll nissagrifikaw l-annimali. Konna nemmnu b’Kabunian, u dak Alla tal-Bibbja jien ma kontx naf bih.” U dan minkejja li suppost dan ir-raġel kien Kattoliku.
Ix-Xhieda taʼ Jehovah marru jippridkaw f’dawn l-inħawi. Huma ltaqgħu maʼ Lingbaoan u inkuraġġewh jaqra l-Bibbja. Hu jiftakar: “Kienet il-Bibbja li kkonvinċietni li Jehovah hu dak Alla veru.” Wieħed mix-Xhieda mbagħad studja l-Bibbja miegħu, u Lingbaoan ħa deċiżjoni biex jaqdi lil dak Alla veru. Hu biddel ħajtu u ma baqax iktar jaqdi bħala kap tat-tribù, u dan tgħidx kemm ġagħalhom jirrabjaw lill-qassis tal-post u lil sħabu li kellu qabel. Madankollu, Lingbaoan kien determinat li jsegwi l-veritajiet li kien sab fil-Bibbja. Issa hu qed jaqdi bħala anzjan fil-kongregazzjoni.
Sebat Ijiem u Sitt Iljieli
Għalkemm issa f’ċerti partijiet taʼ l-Abra qed jisimgħu l-aħbar tajba kważi regolarment, partijiet oħra li huma iżolati jingħataw xiehda darba kultant. Xi żmien ilu, kien sar sforz biex jintlaħqu dawn l-inħawi. Grupp taʼ 35 Xhud irħewlha biex jippridkaw f’territorju li ma kienx assenjat. Dan kien f’Tineg, ġewwa l-Abra, post li kienu ilhom ma jmorru fih 27 sena.
Għal din l-ispedizzjoni taʼ ppridkar marru bil-mixi u kienu damu sebat ijiem. Immaġinak tgħaddi minn fuq pontijiet magħmulin jew marbutin bi ħbula, taqsam xmajjar fondi, u timxi sigħat sħaħ minn passaġġi dojoq fuq il-muntanji waqt li ġġorr l-affarijiet essenzjali—dan kollu biex ixxandar l-aħbar tajba lil dawk li rari jisimgħuha! Erbgħa mis-sitt iljieli taʼ dan il-vjaġġ huma kellhom jorqdu għall-arja aperta taʼ fuq il-muntanja.
Għalkemm ix-Xhieda kuraġġużi li ħadu sehem f’din l-ispedizzjoni ġarrew xi ftit taʼ l-ikel, ma setgħux iġorru biżżejjed għal tul il-vjaġġ kollu. Madankollu, din ma kinitx problema għaliex in-nies kienu ferħanin li jpartu l-ikel maʼ letteratura bbażata fuq il-Bibbja. B’hekk ix-Xhieda ngħataw ħafna prodotti tar-rabaʼ, ħut, u laħam taċ-ċerv. Għalkemm mhux kollox kien ward u żahar, il-grupp qal: “Il-ferħ kbir li ġarrabna patta għas-sagrifiċċji kollha li għamilna.”
Matul dawn is-sebat ijiem, dawn ix-Xhieda ppridkaw f’għaxar irħula, u qassmu 60 ktieb, 186 rivista, 50 browxer, u ħafna fuljetti. Huma wrew kif isir studju tal-Bibbja lil 74 grupp taʼ nies. Fil-belt taʼ Tineg, wieħed mill-uffiċjali tal-post u xi ċittadini prominenti talbu li ssir laqgħa tal-kongregazzjoni li għaliha attendew 78 ruħ. Il-biċċa l-kbira minnhom kienu għalliema u pulizija. Nittamaw li ħafna iktar Tingjani għad jingħaqdu maʼ dawk li qed ‘jgħannu’ u jfaħħru lil Jehovah minn fuq il-qċaċet tal-muntanji.
Xi Ħaġa Aħjar mid-Deheb
Iktar lejn in-nofsinhar fil-Filippini hemm xi gżejjer fejn l-Ispanjoli kienu sabu d-deheb. Minn dan ġie l-isem Mindoro, li hija taħlita tal-kliem Spanjol mina de oro, jew “mina tad-deheb.” Madankollu, issa qed tinstab xi ħaġa aqwa mid-deheb f’dawn il-gżejjer—nies li jridu jaqdu lil dak Alla veru, Jehovah.
Fil-qalba iżolata tal-foresta Mindoro hemm jgħixu madwar 125,000 ruħ li jissejħu Mangjani li twieldu f’dan il-post. Dawn in-nies għandhom il-lingwa tagħhom stess u jgħixu ħajja sempliċi, però ftit li xejn għandhom kuntatt maʼ oħrajn. Il-biċċa l-kbira huma animisti u politeisti, u jemmnu li fin-natura hemm diversi spirti.
Xi kultant, meta ma jkollhomx x’jieklu jew jonqsuhom xi affarijiet essenzjali, xi Mangjani individwali jinżlu lejn l-inħawi taʼ mal-kosta biex ifittxu x-xogħol. Hekk ġralu Pailing, li kien mill-grupp Batangan, li ħareġ mill-Mangjani. Hu trabba fost niesu ġewwa l-foresti fil-muntanji, u kien jappoġġa t-twemmin u l-prattiċi Batangani. L-ilbies komuni kien sempliċi biċċa drapp imdawra mal-ġenbejn. Biex ikollhom ħsad tajjeb, it-tradizzjoni Batangana kienet tirrikjedi li l-adoraturi joqtlu tiġieġa, u jħallu d-demm iqattar fl-ilma waqt li jitolbu.
Pailing m’għadux isegwi dawn it-tradizzjonijiet. Għala le? Għaliex meta niżel mill-muntanji, sab xogħol maʼ xi familji li kienu Xhieda taʼ Jehovah. Waħda minn dawn il-familji ħadet vantaġġ mis-sitwazzjoni biex turi l-verità tal-Bibbja lil Pailing. Hu ħa gost biha u verament apprezza dak li tgħallem dwar l-iskop taʼ Jehovah għall-bniedem u għall-art. Dawn irranġawlu biex jattendi l-iskola primarja, kif ukoll biex jistudja l-Bibbja. Pailing tgħammed u sar wieħed mix-Xhieda taʼ Jehovah fl-età taʼ 24 sena. Meta kellu 30 sena, hu kien fit-tieni sena tiegħu fl-iskola sekondarja, u l-iskola saret it-territorju tiegħu taʼ l-ippridkar. Issa kulħadd isejjaħlu Rolando (isem komuni f’dawk l-inħawi).
Jekk tiltaqaʼ maʼ Rolando, se ssib bniedem liebes pulit u dejjem bi tbissima jaqdi bħala predikatur full-time u qaddej ministerjali f’waħda mill-kongregazzjonijiet f’Mindoro. Rolando dan l-aħħar mar lura lejn il-muntanji mhux biex jingħaqad mal-Batangani fit-tradizzjonijiet tagħhom, imma biex jaqsam magħhom il-veritajiet tal-Bibbja li jagħtu l-ħajja.
Ħerqana li Jkollhom Sala tas-Saltna
Il-provinċja taʼ Bukidnon—kelma li tfisser “Nies tal-Muntanji” bil-lingwa Cebuano—tinsab fuq il-gżira taʼ Mindanao. Dawn l-inħawi fihom muntanji, kanjons, widien tax-xmajjar, u artijiet għolja u wâtja. L-art fertili tipproduċi pineapples, qamħ, kafè, ross, u banana. Fihom jgħixu t-tribujiet taʼ Talaandig u Higaonon. Dawn in-nies ukoll għandhom bżonn jitgħallmu dwar Jehovah. Dan l-aħħar, qrib il-belt taʼ Talakag, din l-opportunità nfetħet b’mod tassew interessanti.
Ix-Xhieda li telgħu lejn dawn l-għoljiet sabu klima kiesħa imma ngħataw merħba verament mill-qalb. In-nies tal-post sostnew li jemmnu f’Alla li jistaʼ kollox, il-Missier, imma ma kinux jafu x’jismu. Minħabba li huma jqattgħu l-biċċa l-kbira mill-ħin tagħhom fil-foresta, din kienet l-ewwel darba li ltaqgħu max-Xhieda taʼ Jehovah. Dawn semgħu għall-ewwel darba bl-isem t’Alla u bl-iskop meraviljuż tiegħu f’konnessjoni mas-Saltna. In-nies verament ħadu gost b’dan, u għalhekk ġie deċiż li x-Xhieda kellhom jagħmlu iktar żjajjar fir-raħal tagħhom.
Peress li kienu jżuruhom taʼ spiss, in-nies tal-post offrew biċċa art għad-“dar” tax-Xhieda taʼ Jehovah. Ix-Xhieda aċċettaw bil-qalb l-offerta tagħhom. Din il-biċċa art kienet fuq il-quċċata taʼ l-ogħla għolja f’dawk l-inħawi, u quddiemha kien hemm triq. Il-bini kien magħmul mill-injam, bambù, u weraq tal-palm. Il-proġett tlesta fi tliet xhur u għaxart ijiem. It-tabella “Sala tas-Saltna tax-Xhieda taʼ Jehovah” kienet tispikka quddiem il-bini. Aħseb ftit, Sala tas-Saltna mibnija qabel ma ġiet ifformata kongregazzjoni!
Minn dakinhar, anzjan taʼ kongregazzjoni li hu wkoll ministru full-time mar joqgħod hemm flimkien maʼ qaddej ministerjali. Huma ħadmu flimkien maʼ xi Xhieda mill-inħawi tal-viċin biex jilħqu l-mira tagħhom li jifformaw kongregazzjoni. Din saret realtà f’Awissu taʼ l-1998. Issa kongregazzjoni żgħira qed tagħmel użu bis-sħiħ minn din is-Sala tas-Saltna u qed tgħin lin-nies tal-muntanji jitgħallmu l-veritajiet tal-Bibbja.
Verament, nistgħu naraw il-qawwa taʼ Jehovah fl-għajnuna li ta lill-qaddejja tiegħu li minn jeddhom offrew ruħhom biex ixerrdu l-verità dwar is-Saltna ġewwa l-Filippini, saħansitra fil-muntanji tant diffiċli biex jintlaħqu. Dan ifakkarna f’Isaija 52:7, li jgħid: “Kemm huma sbieħ fuq il-muntanji r-riġlejn taʼ min iħabbar il-bxara [t-tajba].”
[Mappep f’paġna 11]
ABRA
MINDORO
BUKIDNON
[Sors]
Globe: Mountain High Maps® Copyright © 1997 Digital Wisdom, Inc.
[Stampi f’paġna 10]
L-ippridkar fil-muntanji jinvolvi mixi għal sigħat sħaħ minn art imħarbta
[Stampa f’paġna 10]
Il-magħmudija f’kurrent taʼ ilma ġieri fil-muntanji