Żjara Memorabbli fil-Kratier taʼ Ngorongoro
Minn kittieb għal Stenbaħ! fit-Tanzanija
“LI KIEKU l-anġli ħadu r-ritratti fil-Ġnien taʼ l-Għeden, ir-ritratti tagħhom taʼ l-annimali salvaġġi ma kinux ikunu wisq differenti minn dawk li wieħed jistaʼ jieħu llum fil-Kratier taʼ Ngorongoro.” Hekk kiteb Reinhard Künkel fil-ktieb tiegħu dwar dan il-post affaxxinanti fit-Tanzanija. Il-Kratier taʼ Ngorongoro huwa tabilħaqq post mill-isbaħ, u mimli b’eluf t’annimali salvaġġi. Ejja magħna ħa tgawdi x-xeni sbieħ!
Veduta li Tħallik bla Kliem
Wara li vvjaġġajna bil-karozza għal erbaʼ sigħat f’toroq bla asfalt, kollha trab, fl-aħħar wasalna fix-xifer tal-Kratier Ngorongoro. Morna fil-gallerija tal-lukanda biex nitpaxxew bil-veduta meraviljuża. Il-panorama li dehret quddiemna kienet verament unika. L-istudjużi tan-natura saħansitra sejħu dan il-post “it-tmien meravilja tad-dinja,” u nistgħu nifhmu għala.
Minfejn ġie l-isem Ngorongoro? Ħadd m’hu ċert. Skond il-Korporazzjoni fl-Afrika tal-Lvant għall-Ħarsien taʼ l-Ambjent, xi wħud jgħidu li Ngorongoro kien l-isem taʼ raġel Masaj li kien jgħix fil-kratier u li kien jagħmel il-qniepen taʼ m’għonq il-baqar. Oħrajn isostnu li l-isem ġie minn grupp taʼ gwerriera qalbenin Datogo li ġew megħluba mill-Masaj wara battalja fil-kratier 150 sena ilu. Iżda, f’daqqa waħda, l-oriġini taʼ l-isem issir irrilevanti x’ħin nilmħu xi żebri jirgħu ħdejn il-post fejn jipparkjaw il-vetturi. X’ħin irkibna l-karozza, ersaqna qribhom ħafna, imma huma qishom lanqas biss indunaw bina. Soqna ’l isfel lejn qiegħ il-kratier biex niskopru iżjed annimali salvaġġi.
Il-kratier jinsab 2,236 metru ogħla mil-livell tal-baħar u huwa l-akbar bokka sħiħa taʼ vulkan fid-dinja. Hu wiesaʼ 19.2 kilometri min-naħa għall-oħra u għandu medda taʼ 304 kilometri kwadri. Aħna nżilna bil-mod mal-ġenb tal-kratier, għoli taʼ 610 metri, b’rasna ’l barra mit-tieqa tal-karozza biex inkunu nistgħu niġbdu r-ritratti. X’ħin konna fix-xifer taʼ fuq, l-arja taʼ fil-għodu kienet friska u xotta. Iżda, ġol-kratier skantajna kemm kien hemm sħana.
Hekk kif ix-xufier dawwarna bil-mod ġol-kratier, għaddejna minn ħdejn għadira żgħira taʼ l-ilma mielaħ li kienet mimlija bil-flamingos. Għalkemm issa x-xifer tal-kratier kien ’il bogħod, stajna narawh ċar fl-isfond blu tas-sema, u hekk kif smajna l-għajat taż-żebri u taʼ l-għażżiela taʼ l-Afrika (wildebeests) flimkien maʼ ħsejjes eżotiċi oħra, ma stajniex ma nħossuniex emozzjonati. Tabilħaqq, din hi Ġenna taʼ l-art!
L-Annimali Salvaġġi fil-Kratier
Fil-Kratier taʼ Ngorongoro stennejna li se naraw bufli, iljunfanti, żebri, għażżiela taʼ l-Afrika, ċriev, rinoċeronti suwed, u xadini vervet, u ma konniex diżappuntati. Predaturi bħal-leopardi taʼ l-Afrika (cheetahs), il-jeni, ix-xakalli, u l-iljuni bix-xuxa sewda wkoll kienu qed iħufu. F’għadira żgħira kien hemm l-ippopotami fl-ilma biex jiffriskaw. Ma dehrux li jiddejqu jippożaw għar-ritratt.
F’daqqa waħda x-xufier waqqaf il-karozza! Ipponta sebgħu lejn rinoċeronte iswed li kien għaddej ftit metri ’l bogħod minna. Ir-rinoċeronte l-iswed iħossu komdu fil-kratier, u hija opportunità unika li tara wieħed minnhom daqshekk mill-viċin fl-ambjent naturali tiegħu. Dawn il-bhejjem li jqanqlu l-biżaʼ saru kważi estinti; l-għadd tagħhom fil-kratier ġie kalkulat li hu inqas minn 20. Kaċċaturi illegali nqabdu joqtlu r-rinoċeronti għall-qrun tagħhom, li jinbiegħu illegalment u jintużaw biex jagħmlu l-mankijiet taʼ l-istalletti u għall-mediċina. Irġiel apposta jgħassu regolarment il-kratier biex jipproteġu l-annimali mill-kaċċaturi illegali.
Min iħobb l-għasafar jistaʼ jistenna li jara varjetà kbira minn dawn il-ħlejjaq sbieħ bil-ġwienaħ, inkluż ngħam, kori bustards, graw, agretti, irsieset, secretary birds, red-billed oxpeckers, u numru kbir taʼ tip taʼ flamingos. Fil-kratier issib iktar minn mitt speċi t’għasafar li ma jinstabux fis-Serengeti National Park li jinsab fil-qrib. Hemm speċi tat-tektieka tas-siġar, l-apalis taʼ sidru isfar, il-brubrus, u l-paradise flycatchers. Għandek mnejn tara r-rosy-breasted longclaw fil-ħaxix twil, u tilmaħ ukoll il-Cape rook li huwa għasfur rari.
Għalkemm il-biċċa l-kbira mill-annimali jinjoraw il-preżenza tagħna, aħna xorta jkollna nibqgħu fil-karozza. Iżda, il-poplu Masaj, li jgħix eżatt barra mill-kratier f’għerejjex tradizzjonali tat-tajn b’soqfa tal-ħaxix, jistgħu jduru fil-kratier bl-imrieħel tagħhom. Donnu li huma ġew aċċettati mill-annimali salvaġġi.
Il-ġmiel u t-trankwillità tal-Kratier taʼ Ngorongoro huma tabilħaqq straordinarji u jimlewna b’sens taʼ riverenza profonda. Iż-żjara tagħna kienet esperjenza memorabbli.
[Stampa f’paġna 15]
Rinoċeronte
[Stampa f’paġna 15]
Rgħajja Masaj f’xifer il-kratier
[Stampa f’paġna 15]
Mara Masaj
[Stampa f’paġna 16]
Leopardi taʼ l-Afrika (“cheetahs”)
[Stampa f’paġna 16]
Grawwa bl-għalla
[Stampa f’paġna 16]
Flamingos
[Stampa f’paġna 16]
Ippopotamu
[Stampa f’paġna 16, 17]
Il-Kratier taʼ Ngorongoro
[Stampa f’paġna 17]
Żebri
[Stampa f’paġna 17]
Buflu
[Stampa f’paġna 17]
Iljunfanti
[Stampa f’paġna 17]
Xadina “vervet”