KĨTHOMO GĨA KWIRITANA KĨA 46
RWĨMBO NA. 17 “Nataka”
Jesũ Nĩwe Mũthĩnjĩri Weetũ Ũrĩa Mũnene Ũrĩ Kĩao
‘ Nĩkwĩthĩrwa mũthĩnjĩri-wa-Mũrungu ũrĩa tũrĩ nawe tuĩ, tĩ ũrĩa ũremekua nĩ gũtwigĩĩrua kĩao.’—AHI. 4:15.
JARĨA TŨKAIRITANA
Tũkoona ũrĩa kĩao kĩa Jesũ gĩtũmaga aagĩra kwaa Mũthĩnjĩri Ũrĩa Mũnene na ũrĩa atũtethagia ntukũne cietũ.
1-2. (a) Nĩkĩ Jehova aatũmĩre Mũtaana waawe nthĩgũrũne? (b) Nĩmbi tũkaarĩĩria kĩthomone gĩkĩ? (Ahibirania 5:7-9)
Mĩaka ta 2,000 ĩkũrũkĩte, Jehova naatũmĩre Mũtaana waawe nthĩgũrũne. Nĩkĩ? Gĩtũmi kĩmwe nĩ gũkũũra antũ kuuma kĩrĩ wĩyia na gĩkuũ na mothũũku jonthe jarĩa jaareterwe nĩ Shaitani. (Joh. 3:16; 1 Joh. 3:8) Jehova kinya naamenyaga mantũ jarĩa Jesũ arĩngĩkũrũkĩĩra arĩ muntũ jarĩngĩ mũtetheeria kwĩthĩrwa arĩ Mũthĩnjĩri Weetũ Ũrĩa Mũnene ũrĩ na kĩao. Jesũ aambĩrĩĩrie gũtumĩka kaanyene kau nyuma ya kũbatithua mwaka jwa 29 M.J.a
2 Kĩthomone gĩkĩ tũkaarĩĩria ũrĩa mantũ jarĩa Jesũ aakũrũkĩrĩĩre arĩ nthĩgũrũne jaamũtethererie kwagĩra nkũrũki kwaa Mũthĩnjĩri Ũrĩa Mũnene ũrĩ na kĩao. Nĩ ũntũ bwa gĩtũmi gũciũkĩrwa nĩ ũntũ bũu tontũ bũgatũtetheria kũromba na gũkuĩĩria Jehova kinya twaunĩka nkoro tontũ bwa meeyia kana gũtaũkĩrwa gwetũ.—Thoma Ahibirania 5:7-9.
KWĨJA KWA MŨTAANA WA MŨRUNGU NTHĨGŨRŨNE
3-4. Nĩ mogarũrũku jarĩkũ Jesũ aakũrũkĩĩrĩre akwĩja nthĩgũrũne?
3 Babaingĩ beetũ nĩtũkũrũkĩĩrĩte mogarũrũku ũtũũrone ta rĩrĩa twathaama na twatiga nyomba, antũ ba nja, na acoore. Tĩ bũbũũthũ kũthithia mogarũrũku jau. Ĩndĩ gũtĩ muntũ wathithia mogarũrũku jamanene ta Jesũ. Nĩwe Jehova ombĩre arĩ wa mbere na nowe wekĩĩri nkũrũki ya araĩka bangĩ naarĩa ĩgũrũ. Neendi nĩ Mũrungu na rĩonthe naagwĩragua agĩtumĩkaga ‘njarene ya ũrĩo’ ya Ĩthe. (Zb. 16:11; Nju. 8:30) Amwe nou, Afilipi 2:7 yugaga naatiganĩĩrie jau jonthe atĩkinyĩĩrĩtue nĩkenda atũranĩria na antũ batĩũjũri aja nthĩgũrũne.
4 Thũgaanĩria kinya mĩaka ya mbere ya Jesũ aja nthĩgũrũne. Agũciarwa, aciari baawe baaritĩre tũnyoni twĩrĩ akĩ tũrĩ kĩgongwana tontũ baarĩ nkĩa. (Ala. 12:8; Luk. 2:24) Mũnene Herode akũmenya agũciarwa, neendaga kũmũũraga. Tontũ bũu, aciari baawe nĩbaamatũkĩĩre Misiri nĩkenda atĩkoragwe. (Mat. 2:13, 15) Ũtũũro bwa Jesũ aja nthĩgũrũne nĩbwaarĩ na mwanya mono na rĩrĩa aarĩ ĩgũrũ.
5. Nĩ mantũ jarĩkũ Jesũ aakũrũkĩĩrĩre nthĩgũrũne na nĩatĩa jaamũthuranĩĩre kwaa Mũthĩnjĩri Ũrĩa Mũnene? (Tega kinya mbica.)
5 Rĩrĩa Jesũ aarĩ nthĩgũrũne, noonaga ũrĩa antũ baathangĩkaga. Gũtĩ nkanja naakuĩrĩĩrwe nĩ endwa baawe na ũmwe waao nĩ Jusufu, ĩthe ũrĩa wamũrerere. Ĩgiita rĩa ũtungatĩri bwawe naacemanagia na ithua, atumumu, bionje, ntigwa na akabaigĩĩrua kĩao. (Mat. 9:2, 6; 15:30; 20:34; Mar. 1:40, 41; Luk. 7:13) Nĩ mma noonaga antũ bakĩthangĩka arĩ ĩgũrũ. Ĩndĩ akwĩja nthĩgũrũne, arĩngĩũmba gũcĩũkĩrwa bwega nĩ ũrĩa antũ baigagua rĩrĩa bakũthangĩka. (Isa. 53:4) Mantũ jarĩa aakũrũkĩrĩĩre nthĩgũrũne nĩjaamũtetherie gũciũkĩrwa nĩ ũrũrũ na kĩeba kĩrĩa antũ bethagĩrwa nakĩo rĩrĩa bagũkũrũkĩĩra mantũ jamoomũ. We wengwa naanogaga, akathangĩka, na akethĩrwa na kĩeba.
Jesũ naaigagĩĩrua antũ kĩao na akabamakĩra tontũ bwa mĩthangĩko yaao (Tega gĩcuncĩ kĩa 5)
JESŨ NAMAKAGĨRA ANTŨ BANGĨ
6. Nĩatĩa biugo bia ngerekano bia kĩroria Isaya bigũtũritana bwegie kĩao kĩa Jesũ? (Isaya 42:3)
6 Kĩrĩ ũtungatĩri bwawe bunthe Jesũ naaigagĩĩrua kĩao barĩa bataarĩ na inya na barĩa baainyagĩĩrua nĩ bangĩ. Rĩrĩa aathithagia ũu noojũragia ũroria. Maandĩkone ja Kĩhibrania, magiita jamwe antũ barĩa barĩ wĩtĩkio bũũriku bangʼuanithanagua na mĩtĩ ĩmĩraaja ĩrĩ na inya, ĩrĩa yaandi miukĩĩne ya rũũjĩ. (Zb. 92:12; Isa. 61:3; Jer. 31:12) Ĩndĩ nkĩa na barĩa bainyagĩĩrua bangʼuanithanagua na ĩthanje kana ntambi ikwenda kwora. (Thoma Isaya 42:3; Mat. 12:20) Atongeretue nĩ kĩrundu, kĩroria Isaya naatumĩĩre biugo biu bia ngerekano kwonania ũrĩa Jesũ arĩngĩonania wendo na kĩao kĩrĩ antũ bonthe barĩa baainyagĩĩrua nĩ bangĩ.
7-8. Nĩatĩa Jesũ oojũrĩrie ũroria bwa Isaya?
7 Mathayo noonanĩrie atĩ Jesũ noojũrĩrie biugo bia Isaya rĩrĩa aandĩkĩre ũjũ: ‘Mũrangi [ĩthanje] jũrĩa jũkeerecũkangi we atĩkarĩjwathũrana, na rũtambi rũrĩa rũkũnyingira atĩkarĩrworia.’ Biama bimwe bia Jesũ nĩbiagunaga barĩa baainyĩrĩĩtue na baaigagua ta ĩthanje rĩkwenda gũtuĩka, kana batĩna wĩrĩgĩĩro bakari ta ntambi ikwenda kwora. Ũmwe waao nĩ muntũ ũrĩa waari na mũtigiri. Ataarĩ na wĩrĩgĩĩro bwa kworua kana bwa gũkarania na antũ ba nja na acoore. (Luk. 5:12, 13) Kinya nĩkwaarĩ na muntũ ũngĩ ũtaigagua na ũtoombaga kwaria bwega. Thũgaanĩria ũrĩa aaigagua ona bangĩ bakĩaranĩria na atĩgũciũkĩrwa nĩ jarĩa bakuuga. (Mar. 7:32, 33) Na tĩ jau akĩ aathithĩrie.
8 Ĩgiitene rĩa Jesũ, Ayahudi babaingĩ beetĩkagia atĩ, antũ barĩa baathangĩkaga kabaakanũkagua tontũ bwa meeyia jaao kana ja aciari baao. (Joh. 9:2) Tontũ bwa wĩtĩkio bũu bũbũthũũku antũ bau nĩbaainyĩragua na nĩboonekaga teka batĩ ba gĩtũmi. Jesũ akĩũjũria ũroria bwa Isaya, naaborerie na arabatethia kũmenya Mũrungu naabamakagĩra. Bũu bũrĩ twaa ũrikithia bũrĩkũ?
9. Nĩatĩa Ahibirania 4:15, 16 ĩkwonania atĩ Mũthĩnjĩri Weetũ Ũrĩa Mũnene naigagĩĩrua antũ batĩũjũri kĩao?
9 Thoma Ahibirania 4:15, 16. Twomba kwĩthĩrwa na mma atĩ rĩonthe Jesũ agatwigĩĩrua kĩao. Nĩatĩa bũu bũkwonania? Muntũ ũrĩ na kĩao nĩ ũrĩa ũciũkagĩrwa nĩ mĩthangĩko ĩrĩa bangĩ bagũkũrũkĩĩra. Kiugo gĩa Kĩgiriki kĩrĩa gĩtaũragwa ‘kĩao’ kĩonanagia kwigua ũrũrũ bũrĩa bangĩ bakwigua. (Tega kinya Ahibirania 10:34, arĩa Paũlũ atumĩrĩte kiugo o kĩu.) Rĩrĩa twathoma Bibiriene bwegie biama bia Jesũ nĩtwonaga ũrĩa aaigagua oona antũ bakĩthangĩka. Atooragia antũ tontũ naarĩ na inya ya kũthithia ũu akĩ. Ĩndĩ aabooragia tontũ naabamakagĩra kamma na neendaga kũbatethia. Ngerekano, rĩrĩa oorerie muntũ waarĩ na mũtigiri, arĩngĩthithia kĩama kĩu arĩ kũraaja, ĩndĩ antũ a kũthithia ũu, kaamũringithĩrie, na kwombĩka nĩwe waarĩ wa mbere kũmũringithia nyuma ya mĩaka ĩmiingĩ! Kana rĩrĩa atethagia muntũ ũrĩa ũtaigagua, naamwebererie kĩrĩ antũ na amworia. Na rĩrĩa Mũfarisai aamenererie mwekũrũ ũrĩa wairirĩte na athambia Jesũ magũrũ na methori na kinya amũnyaaria na mũtundu jwawe, Jesũ naamũteteerere. (Mat. 8:3; Mar. 7:33; Luk. 7:44) Antũ a kwathũra barĩa bathangĩkagua nĩ mbajua kana barĩa baathithĩtie wĩyia bũũrito, nĩtũkwona Jesũ ka abagwataga ũgeni na akabonia wendo. Kinya tuĩ tũrĩ na mma natwigagĩĩrua kĩao.
KWIGEREKANIA NA MŨTHĨNJĨRI ŨRĨA MŨNENE
10. Nĩmbi tũũmba gũtumĩra gũtethia gĩkĩrundu barĩa batiigagua na barĩa batĩonaga? (Tega kinya mbica.)
10 Tũrĩ athingati etĩkua ba Jesũ, nĩtũciũmagia kwigerekania nawe na njĩra ya kwenda na kwigĩĩrua bangĩ kĩao. (1 Pet. 2:21; 3:8) Kinya kethĩra tũtĩũmba kworia barĩa batiigagua na atumumu, twomba kũbatethia gĩkĩrundu. Ngerekano, nĩtũtaũrĩte mauku jeetũ na mĩgambo nkũrũki ya 100 ya barĩa baragia na mathithio. Nĩtũtaũrĩte jangĩ na mĩgambo nkũrũki ya 60 ya barĩa batĩonaga nĩkenda kinya bo bagunĩka. Kinya tũrĩ na vidio irĩ na kaajũ kagũtaarĩrĩria mantũ jarĩa jagũkarĩka itaũri na mĩgambo nkũruki ya 100. Into biu nĩbibatethagia gũkuĩĩria Jehova na Mũtaana waawe.
Mauku jeetũ jegie Bibiria nandĩ nĩjataũri na mĩgambo nkũrũki ya 1,000
Ũmotho: Na mĩgambo ya barĩa baragia na mathithio nkũrũki ya 100
Ũrĩo: Na mĩgambo ya barĩa batĩonaga (braille) nkũrũki ya 60
(Tega gĩcuncĩ kĩa 10)
11. O ta Jesũ, nĩatĩa ũthuranĩri bwa Jehova bwonanĩtie nĩbũmakagĩra antũ ba mĩthemba yonthe? (Mathithio 2:5-7, 33) (Tega kinya mbica.)
11 Ũthuranĩri bwa Jehova nĩbũciũmagia gũtethia antũ ba mĩthemba yonthe. Riikana atĩ Jesũ akũriũkua, neetũrĩĩrie aritwa baawe kĩrundu gĩkĩtheru nĩkenda batũmĩrĩria bonthe barĩa baarĩ kĩathone kĩa Pentekoste na mũgambo jwao. (Thoma Mathithio 2:5-7, 33.) Bũtongeeretue nĩ Jesũ, ũthuranĩri bwa Jehova nĩbũtaũrĩte mauku jegie Bibiria na mĩgambo nkũrũki ya 1000, na ĩmwe yaragua nĩ antũ baakai. Ngerekano, naarĩa Amerika ya gaiti na rũgũrũ, mĩgambo ĩmwe yaragua nĩ antũ baakai akĩ. Amwe nou, mauku jeetũ nĩjataũrĩtwe na mĩgambo ĩu nkũrũki ya 160 nĩkenda antũ babaingĩ ũrĩa kũmbĩkĩka bakinyĩrwa nĩ nkuma ĩnjega. Ngerekano ĩngĩ nĩ mĩgambo ya Romani ĩrĩa yaragua nĩ antũ baakai nteere imwe cia Rũraya. Kinya kethĩra barĩa bamĩaragia nĩbamenagĩĩrua mono, mauku jeetũ nĩjataũrĩtwe na mĩgambo ĩu nkũrũki ya 20. Antũ babaingĩ ba mĩgambo ĩu nĩbetĩkĩĩrĩtie ũmma.
Ũmotho: Na mĩgambo ya Amerika ya gaiti na ya rũgũrũ nkũrũki ya 160
Ũrĩo: Na mĩgambo ya Romani nkũrũki ya 20
(Tega gĩcuncĩ kĩa 11)
12. Nĩ ũtethio bũrĩkũ bũngĩ ũthuranĩri bwa Jehova bwejanaga?
12 O amwe na gũtongeeria ngũgĩ ya gũtũmĩĩria nkuma ĩnjega, ũthuranĩri bwa Jehova nĩbũtethagia barĩa baringithĩtue nĩ mogwati ja wĩthĩre. Tontũ bũu, ataana na aarĩ ba baaba babaingĩ nĩbairitagĩra gũtethia ĩgiita rĩu rĩa ũbatu. Ũthuranĩri bwa Jehova kinya nĩbũgũtũtethia kwĩthĩrwa na gũntũ gũkwega gwa kũthathaĩria nĩkenda tũũmba gũcemania na kwiritana nkũrũki bwegie Mũrungu weetũ wa wendo.
MŨTHĨNJĨRI WEETŨ ŨRĨA MŨNENE OMBA GŨGŨTETHIA
13. Nĩ na njĩra irĩkũ Jesũ atũtethagia?
13 Jesũ, mũrĩĩthi weetũ ũrĩa mwega, natwingaĩria mobatu jeetũ ja gĩkĩrundu. (Joh. 10:14; Aef. 4:7) Magiita jamwe, mantũ jarĩa tũgũkũrũkĩĩra ũtũũrone jomba gũtũma twigua ta rũtambi rũkwenda kwora kana rũthanje rũkwenda gũtuika. Twomba kuunĩka nkoro tontũ bwa mbajua, maatia jeetũ, kana rĩrĩa tũtĩkũgwatanĩra na mũtaana kana mwarĩ wa baaba. Twomba kwinyĩĩrua nĩ mathĩĩna jarĩa tũgũkũrũkĩĩra, tũkorĩrua nĩ wĩrĩgĩĩro bwetũ bwa ĩgiita rĩĩjĩte. Ĩndĩ riikana, Jesũ nonaga jarĩa ũgũkũrũkĩĩra na agaciũkĩrwa nĩ ũrĩa ũkwigua. Agagũtethia tontũ nakwigagĩĩrua kĩao. Ngerekano, no atumĩre kĩrundu gĩkĩtheru gũgwĩkĩra inya rĩrĩa unĩki nkoro. (Joh. 16:7; Tit. 3:6) Nkũrũki omba gũtumĩra akũrũ ba kĩũthũrano na athathayia bangĩ gũgwĩkĩra inya, gũkwigĩka, na gũgũtethia.—Aef. 4:8.
14. Nĩatĩa tũũmba kũthithia rĩrĩa twaunĩka nkoro?
14 Rĩrĩa waunĩka nkoro, thũgaanĩria kaanya karĩa Jesũ arĩ nako arĩ Mũthĩnjĩri Ũrĩa Mũnene na ũrĩa bũu bũũmba gũkũguna. Riikana atĩ Jehova aamũtũmĩre nthĩgũrũne arita mwoyo jwawe jũrĩ ĩkũũri na omba gũciũkĩrwa nkũrũki nĩ mathĩĩna jarĩa tũkũrũkagĩĩra tũrĩ antũ batĩũjũri. Rĩrĩa twaunwa nkoro nĩ meeyia kana gũtaũkĩrwa gwetũ, nĩbwega kũriikana atĩ Jesũ nethagĩrwa na wendi bwa ‘gũtũtethia rĩrĩa tũkũbatara.’—Ahi. 4:15, 16.
15. Ejana ngerekano yegie ũrĩa mũtaana wa baaba aatetherue gũcoka kĩũthũranone.
15 Jesũ kinya natethagia antũ baawe rĩrĩa bagũcwa barĩa beberetue kĩũthũranone na kũbatethia bacokera Jehova. (Mat. 18:12, 13) Thũgaanĩria ngerekano ya Stefano.b Nyuma ya kweberua kĩũthũranone mĩaka 12, naajũkĩrie ĩtagaaria rĩa gwĩta mĩcemanione. Ariuga: “Bũtaarĩ bũbũũthũ, ĩndĩ nĩndendaga kũthathayia Jehova amwe na bangĩ kaĩrĩ. Akũrũ nĩbaangwatĩre ũgeni bakũmbona. Magiita jamwe, nĩndaimenaga na nkaigua nkĩremeerwa. Ĩndĩ akũrũ nĩbaandikanĩrie atĩ Jehova na Jesũ nĩbeendaga mbĩta na mbere kũũmĩĩria. Ndĩgũcokua, ũũni na nja yaakwa nĩtwagwatĩrwe ũgeni nĩ bonthe kĩũthũranone. Nyumene, mwekũrũ wakwa neetĩkĩĩrĩrie kwiritana Bibiria, na nandĩ nĩtũtumĩkagĩra Jehova tũrĩ amwe.” Gũtĩ nkanja Mũthĩnjĩri Weetũ Ũrĩa Mũnene nagwĩragua kwona twinthe tũgĩtethia barĩa bairirĩte nĩkenda bamũcokera!
16. Nĩkĩ ũrĩ na nkaatho kwĩthĩrwa na Mũthĩnjĩri Ũmũnene ta ũu?
16 Rĩrĩa Jesũ aarĩ nthĩgũrũne, naatethererie antũ babaingĩ ĩgiita rĩrĩa baamũbataraga. Ntukũne cietũ, tũrĩ na mma atĩ agatũtethia rĩonthe rĩrĩa tũrĩ na ũbatu. Na ĩgiita rĩĩjĩte nthĩgũrũne ĩnjerũ, agatethia antũ bonthe aathĩki kuuma ũkombone bwa meeyia. Nĩtũgũcokeria Jehova Mũrungu weetũ nkaatho, tontũ bwa gũtwenda na kũthuura Mũtaana waawe aa Mũthĩnjĩri Weetũ Ũrĩa Mũnene ũrĩ na kĩao!
RWĨMBO NA. 13 Kristo, Kielelezo Chetu
a Nĩkenda wona ũrĩa Jesũ aaere Mũthĩnjĩri Ũrĩa Mũnene antũne a ũrĩa wa Kĩyaundi, tega kĩthomo kĩrĩ na kĩongo, “Gwĩragĩrua Kaanya Gaaku ga Kũthathayia Jehova Kĩũrũne kĩa Gĩkĩrundu” kĩrĩ ngacĩti ya Kĩrĩngo kĩa Mũkaria ya Oktoba 2023, kar. 26, gĩc. 7-9.
b Mariĩtwa jamwe nĩjacĩncĩtue.