Romba Akũrũ ba Kĩũthũrano Ũtethio

1. Nĩatĩa Jehova onanĩtie atĩ barĩa bamũtumĩkagĩra nĩ ba gĩtũmi mono?

JEHOVA nonaga ngʼondu ciawe irĩ cia gĩtũmi mono. Aaigũrĩre na tharike ya Jesũ na araa akũrũ ba kĩũthũrano ngũgĩ ya kwimenyeera. (Atum. 20:28) Mũrungu endaga akũrũ bathithĩria ngʼondu iu ciawe na njĩra ya kĩao. Bagĩtongagĩĩrua nĩ Kristũ, akũrũ nĩbekagĩra ngʼondu iu inya, na bagaikaria kuumania na ũgwati bwa gĩkĩrundu.—Isa. 32:1, 2.

2. Nĩ baaũ Jehova amenyagĩĩra na njĩra ya mwanya? (Ezekieli 34:15, 16)

² Jehova namakagĩra mono ngʼondu ciawe cionthe, ĩndĩ namenyagĩĩra na njĩra ya mwanya barĩa bonthe bakũthangĩka. Natumagĩra akũrũ ba kĩũthũrano gũtethia barĩa bakũthangĩka gĩkĩrundu. (Thoma Ezekieli 34:15, 16.) Amwe nou, Jehova nendaga twinthe tũromba ũtethio rĩrĩa tũkũbũbatara. Magiita ta jau, Jehova nendaga tũmũromba kuuma nkorone, na kinya tũcwaa ũtethio kuuma kĩrĩ ‘arĩĩthi na aritani’ barĩa barĩ kĩũthũranone.—Aef. 4:11, 12.

3. Nĩatĩa twinthe tũũmba kũgunĩka twaciũkĩrwa nĩ kaanya karĩa akũrũ bethagĩrwa nako?

³ Kĩthomone gĩkĩ, tũkairitana mũbango jũrĩa Mũrungu ekĩte nĩkenda atũtethia gĩkĩrundu gũkũrũkĩĩra akũrũ ba kĩũthũrano. Tũgacokia biũria bibi: Nĩ ĩgiita rĩrĩkũ tũbuĩrĩte kũromba akũrũ ba kĩũthũrano ũtethio? Nĩkĩ tũbuĩrĩte kũthithia ũu? Na nĩ na njĩra ĩrĩkũ batũtethagia? Kinya kethĩra tũtĩgũkũrũkĩĩra mantũ jamoomũ nandĩ, macokio ja biũria biu jagatũtethia kwĩthĩrwa na nkaatho nkũrũki kwerekera ũrĩa Jehova atumagĩra akũrũ gũtũtethia, na bũu bwomba gũtũguna ĩgiita rĩĩjĩte.

NĨ ĨGIITA RĨRĨKŨ TŨBUĨRĨTE ‘GWĨTA AKŨRŨ’?

4. Nĩkĩ tũũmba kuuga Jakubu 5:14-16, 19, 20, yaragĩĩria mbajua ya gĩkĩrundu? (Tega kinya mbica.)

⁴ Jakubu mũritwa wa Jesũ agĩtaarĩĩria ũrĩa Jehova atumagĩra akũrũ gũtũtethia aandĩkĩre ũjũ: ‘Na ningĩ gũkeethĩrwa kũrĩ ũmwe wa mũũrũ jwenu wajĩĩtue, neete akũrũ . . . beeje kĩrĩwe.’ (Thoma Jakubu 5:14-16, 19, 20.) Mbajua ĩrĩa Jakubu aaragĩĩria aja nĩ ya gĩkĩrundu. Jakubu arĩĩra mwajie ũu eete akũrũ ba kĩũthũrano, na tĩ ndagitarĩ. Nagũtaarĩĩria atĩ muntũ ũu wajĩtue arĩngĩora rĩrĩa arekerwa meeyia jaawe. Magiita jamwe, matagaaria jarĩa muntũ abataraga kũjũkia nĩkenda oora gĩkĩrundu nĩjangʼuananaga na jarĩa abuĩrĩte kũjũkia rĩrĩa ajĩtue. Rĩrĩa twajĩtue, nĩtwĩtaga kwona ndagitarĩ, tũkamũtaarĩĩria ũrĩa tũkwigua, na tũkathingatĩĩra ũtaaro bwawe. O ta ũu, rĩrĩa twajĩtue gĩkĩrundu nĩtũbuĩrĩte gũcwa akũrũ ba kĩũthũrano, tũkabataarĩĩria ũrĩa mantũ jakari, na tũkathingatĩĩra ũtaaro bwa Kĩmaandĩko bũrĩa bagatwaa.

5. Nĩatĩa tũũmba kũmenya kethĩra ũcoore bwetũ na Jehova nĩbwambĩtie kwaga inya?

⁵ Jakubu mũrango jwa 5 nĩtwĩkagĩra inya kwaranĩria na akũrũ rĩrĩa twaigua teka twajĩtue gĩkĩrundu. Nĩ ũntũ bwa ũũme gũcwa ũtethio mbere ũcoore bwetũ na Mũrungu bũthũũka mono! Tũtĩbuĩrĩte gũciaĩĩria rĩrĩa twathithia meeyia. Bibiria nĩtwejaga mũkaana atĩ tũkeeja kũrega kwimenyeera, no twone teka tũrĩna ngwatanĩro ĩnjega na Jehova kinya rĩrĩa tũmwatĩrĩtie. (Jak. 1:22) Akristũ bamwe naarĩa Saride nĩu baaciaĩragia, ĩndĩ Jesũ naabaere mũkaana tontũ bwa thĩĩna ĩrĩa baarĩ nayo ya gĩkĩrundu. (Kug. 3:1, 2) Njĩra ĩmwe ya gwicũnkũũna nĩ gũteganĩĩria wĩru bwetũ bwa nandĩ kĩrĩ ũthathayia, na bwa au mberene. (Kug. 2:4, 5) No tũciũrie: ‘Rĩ, nĩ ntigĩte kũgwĩrĩrua kũthoma Bibiria na kũthũgaanĩria jarĩa nkwiritana? Nĩ mbĩtaga mĩcemanione yonthe nthuranĩrĩte jarĩa jakarĩĩrua? Rĩ, kwombĩka wĩru bwakwa bwa gũtũmĩĩria nĩbũnyiĩte? Rĩ, mantũ ja kwigwĩria na ja gũcwa mbeca nĩjo nthingatagĩĩra na nkajathũgaanĩria nkũrũki?’ Kethĩra ũrĩa wacokia nĩgũkwonania nĩu gũkari, kũu nĩ kuuga ngwatanĩro yaaku amwe na Jehova nĩyagĩte inya, na yomba kũthũũka nkũrũki kethĩra ũtĩjũkia matagaaria jarĩa jakwagĩra. Kethĩra tũtĩũmba gũciinda thĩĩna ĩu twingwa kana ĩthĩrwe nĩtũmĩte tũkauna ithimi bia Mũrungu, nĩtũbuĩrĩte kũromba akũrũ ba kĩũthũrano ũtethio.

6. Nĩatĩa barĩa bathithĩtie wĩyia bũũrito babuĩrĩte kũthithia?

⁶ Nĩ mma, barĩa bathithĩtie wĩyia bũũrito bũrĩa bũũmba gũtũma beberua kĩũthũranone, nĩbabuĩrĩte kwaranĩria na akũrũ. (1 Ako. 5:11-13) Muntũ ũrĩa ũthithĩtie wĩyia bũũrito nabataraga ũtethio nĩkenda acokia ngwatanĩro amwe na Jehova. Nĩkenda tũrekerwa nĩ Jehova gũkũrũkĩĩra ĩkũũri rĩa Jesũ, no mwanka ‘tũthithie mantũ jarĩa jagĩrĩte na twirire.’ (Atum. 26:20) Na njĩra ĩmwe ya kũthithia ũu, nĩ kwaranĩria na akũrũ kethĩra nĩtũthithĩtie wĩyia bũũrito.

7. Nĩ baaũ bangĩ bakũbatara gũtethua nĩ akũrũ ba kĩũthũrano?

⁷ Akũrũ ba kĩũthũrano nĩbatethagia barĩa bathithĩtie wĩyia bũũrito, na kinya barĩa batĩna inya gĩkĩrundu. (Atum. 20:35) Ngerekano, no wigue teka ũkũremwa gũtigana na mairĩrĩĩria jamathũũku. No bwĩthĩrwe bũrĩ bũbũũmũ nkũrũki kethĩra mbere wiritana ũmma, nĩ wagwati ũkombo nĩ ndawa cia mbogita, ponografĩ, kana mĩtugo ya waganu. Menya ũkĩra kũromba ũtethio. No waranĩrie na mũkũrũ wa kĩũthũrano ũrĩa ũgakũthikĩĩra bwega, akwe ũtaaro bwa gũtumĩra, na agũtethie kwona Jehova akagwĩrua waciebania na mairĩrĩĩria jamathũũku. (Mut. 4:12) Ũkeeja kwigua unĩki nkoro rĩrĩa ũtĩrombana, akũrũ bagagũtethia kwona atĩ bũu nĩ ũntũ bũbwega tontũ bũrĩonania ũtĩgũciĩrĩgĩĩra, na nũkwenda kũgwĩria Jehova.—1 Ako. 10:12.

8. Rĩ, nĩtũkũbatara kwĩra akũrũ ba kĩũthũrano bwegie o ĩatia rĩonthe rĩrĩa twathithia?

⁸ Tũtĩkũbatara kwĩra akũrũ ba kĩũthũrano bwegie o ĩatia rĩonthe rĩrĩa twathithia. Ngerekano, ũthũgaanĩria ugĩte ũntũ bũũmba kwigithia mũtaana kana mwarĩ wa baaba bũbũũĩ, kana kinya bo bagakũthũũria. Antũ a kwĩra akũrũ ba kĩũthũrano, no ũtumĩre ũtaaro bwa Jesũ bwegie gũtuma thĩĩrĩ amwe na mũtaana kana mwarĩ wa baaba. (Mat. 5:23, 24) No ũthithie ũcũnkũũni bwegie nkuma ta ũkiri, weteeri, na kwirigĩĩria, nĩkenda ũũmba kwonania nkuma iu bwega ĩgiita rĩĩjĩte. Bũkeeja kũremwa kũthiria thĩĩna ĩu, no bũrombe ũtethio kuuma kĩrĩ akũrũ ba kĩũthũrano. Mũtũmwa Paũlũ akĩandĩkĩra Afilipi barũga, neerĩre mũtaana wa baaba ũmwe atetheerie Euodia na Sintike kũthiria thĩĩna ĩrĩa baarĩ nayo, na mũkũrũ ũmwe wa kĩũthũrano kĩenu no agũtethie na njĩra o ta ĩu.—Afl. 4:2, 3.

NĨKĨ TŨBUĨRĨTE GWĨTA AKŨRŨ BA KĨŨTHŨRANO?

9. Nĩkĩ tũbuĩrĩte kwaranĩria na akũrũ kinya kethĩra nĩtũkwigua nthao? (Njuno 28:13)

⁹ Nĩtũkũbatara wĩtĩkio na ũcamba nĩkenda tũromba ũtethio rĩrĩa twathithia wĩyia bũũrito, kana twaigua teka tũgũciindwa nĩ mairĩrĩĩria jamathũũku. Nĩ bwega kwaranĩria na akũrũ kinya kethĩra nĩtũkwigua nthao. Nĩkĩ tũbuĩrĩte kũthithia ũu? Rĩrĩa twathingatĩĩra mũbango jũu jwa Jehova, nĩtwonanagia nĩtũkũmwĩrĩgĩĩra, na motaaro jaawe jagatũtethia kwĩthĩrwa na wĩtĩkio bũũriku, na ngwatanĩro ĩnjega amwe nawe. Nĩtwonanagia nĩtũkũmwĩrĩgĩĩra atwaa ũtethio nĩkenda twĩta na mbere kũthithia jarĩa jagĩrĩte. (Zb. 94:18) Na kethĩra nĩtũthithĩtie meeyia, Jehova agatwigĩĩrua kĩao twairira na twatigana na meeyia.—Thoma Njuno 28:13.

10.Nĩmbi biũmba gũkarĩka tũkeeja kwitha meeyia jeetũ?

¹⁰ Kinya kethĩra nĩtũgwĩragĩrua itharimo bibiingĩ rĩrĩa twacwaa ũtethio kĩrĩ akũrũ tũthithĩtie meeyia, mantũ jomba kũthũũka nkũrũki tũkeeja kũjaitha. Rĩrĩa Mũnene Daudi aaithĩre meeyia jarĩa aathithĩtie, naathangĩkĩre gĩkĩrundu, kĩmathũgaanio, na kinya kĩmwĩrĩ. (Zb. 32:3-5) O ta mbajua, thĩĩna ya gĩkĩrundu yomba kwongereka nkũrũki muntũ akarega kũjũkia matagaaria na mpwĩ. Jehova atĩendaga bũu bũkarĩka, nĩkĩo atwĩraga twaranĩrie na akũrũ nĩkenda batũtethia gũcokia ũcoore nawe kaĩrĩ.—Isa. 1:5, 6, 18.

11.Kwomba kwĩthĩrwa na maumĩĩra jarĩkũ kĩrĩ bangĩ rĩrĩa twaitha wĩyia bũũrito?

¹¹ Rĩrĩa twaitha wĩyia bũũrito, no tũtũme kinya bangĩ bakathangĩka. Bũu bwomba gũtũma twaga kĩrundu kĩa Jehova kĩũthũranone, na kinya thĩĩrĩ amwe na ataana na aarĩ ba baaba. (Aef. 4:30) Rĩrĩa twamenya mũtaana kana mwarĩ wa baaba nathithĩtie wĩyia bũũrito, nĩtũbuĩrĩte kũmwĩkĩra inya amenyithie akũrũ.a Tũkarega kuumbũra wĩyia bũũrito bwa muntũ ũngĩ, Jehova agatũkanũkia. (Ala. 5:1) Wendo bwetũ kĩrĩ Jehova bũgatũtethia kwaria ũmma. Rĩrĩa twathithia ũu, nĩtũtethagia kĩũthũrano kwĩthĩrwa kĩtheri, na tũgatethia kinya barĩa bathithĩtie wĩyia gũcokia ngwatanĩro ĩnjega amwe na Jehova.

NĨATĨA AKŨRŨ BATŨTETHAGIA?

12. Nĩ na njĩra ĩrĩkũ akũrũ batethagia barĩa batĩna inya gĩkĩrundu?

¹² Akũrũ nĩbaritani ũrĩa bomba gũtethia barĩa batĩna inya gĩkĩrundu. (1 Athe. 5:14) Rĩrĩa wathithia wĩyia, no bakũũrie biũria na njĩra ya ũũme nĩkenda baciũkĩrwa bwega ũrĩa ũkwigua bwegie ũntũ bũu. (Nju. 20:5) Kinya kethĩra no bwĩthĩrwe bũrĩ bũbũũmũ kwaranĩria na akũrũ tontũ kwombĩka nũkwigua nthao, kana nũgũkĩra kwarĩĩria ũntũ bũrĩa bwakarĩkĩre, kũbeera thĩĩna ĩrĩa ũgũkũrũkĩĩra gũkabatethia. Menya ũkĩra ũkĩonaga teka biugo biaku bigakara ta ‘bitĩthũgaanĩrĩtue bwega.’ (Ayu. 6:3) Akũrũ bagakũthikĩĩra bwega nĩkenda bamenya ũmma bwa mantũ mbere bakwaa ũtaaro. (Nju. 18:13) Nĩbaciũkagĩrwa atĩ gũtethia ũrĩa wĩĩtie agĩta inya gĩkĩrundu nĩkũjũkagia ĩgiita, kwou batĩĩrĩgagĩĩra kũthiria thĩĩna ĩu rĩrĩa baaria nagwe rĩmwe akĩ.

13. Nĩatĩa maromba na ũtaaro bũrĩa akũrũ batwejaga kuuma Bibiriene bũtũtethagia? (Tega kinya mbica.)

¹³ Rĩrĩa waranĩria na akũrũ, bagaciũmia batĩgatũme wigua bũbũũĩ tontũ bwa wĩyia bũrĩa ũthithĩtie. Bakaromba tontũ bwaku. Ũkagwĩrua kwona ũrĩa maromba jaao jagatũma ‘mantũ jamanene jathithĩka.’ Ũtethio bũngĩ bagakwaa nĩ ‘kũgwaka maguta riĩtwene’ rĩa Jehova. (Jak. 5:14-16) Aja kiugo “maguta” kĩrĩonania ũmma bwa Rũteto rwa Mũrungu. Kwou, akũrũ bakarĩĩria mĩstaarĩ ya Bibiria amwe nagwe, ĩrĩa ĩgakũboreria na ĩgũtethie gũcokia ngwatanĩro ya akuĩ amwe na Jehova. (Isa. 57:18) Ũtaaro bũrĩa bagakwaa kuuma Bibiriene, bũgagwĩkĩra inya wĩta na mbere kũthithia jarĩa jagĩrĩte. Gũkũrũkĩĩra bo, ũkaigua kaajũ ka Jehova kagĩkwĩra: ‘Njĩra nĩyo ĩjĩ, mĩĩtagĩĩre.’—Isa. 30:21.

14. Kũringana na Agalatia 6:1, nĩatĩa akũrũ ba kĩũthũrano batethagia muntũ ũrĩa ‘wangaratene mĩĩtĩrene yaawe’? (Tega kinya mbica.)

¹⁴ Thoma Agalatia 6:1. Rĩrĩa Mũkristũ ‘angaratana mĩĩtĩrene yaawe,’ atĩĩthagĩrwa agĩtũũraga kũringana na ithimi bia Mũrungu bia wagĩru. Kwangaratana kũrĩa gũkwarĩĩrua aja nĩ gũtua matua na njĩra ĩtĩ ya ũũme, kana kũthithia wĩyia bũũrito. Tontũ nĩbamwendete, akũrũ nĩbaciũmagia ‘gũcokanĩĩria Mũkristũ ũu na njĩra ya ũkiri.’ Kiugo gĩa Kĩgiriki kĩrĩa gĩtaũri ‘gũcokanĩĩria’ no gĩtumĩrwe gũtaarĩĩria ũrĩa ndagitarĩ atambũrũkagia mwĩndĩndĩ junĩki nĩkenda jũcokanĩĩra bwega. O ta ũrĩa ndagitarĩ ũmwega amenyagĩĩra mono rĩrĩa akũjũtambũrũkia mwajie atĩkaigue mũrimo nkũrũki, nou akũrũ bathithagia rĩrĩa bagũtethia Mũkristũ wajĩtue gĩkĩrundu. Kinya bo nĩbakweewa ũtaaro bakare ‘bakiithũgaanagĩria’ kana baimenyeerete. Rĩrĩa bagũtũtetheeria kwagĩrithia njĩra cietũ, nĩbaciũkagĩrwa atĩ batĩũjũri na nĩbaatagia. Antũ a gũciũkĩĩria, nĩbaimenyagĩĩra mono batĩgacione teka barĩ babaagĩru nkũrũki ya bangĩ, na bakonania nkuma ya winyiia na kĩao.—1 Pet. 3:8.

15. Nĩatĩa tũbuĩrĩte kũthithia rĩrĩa tũrĩna ũntũ bũgũtũcumbũra?

¹⁵ Akũrũ ba kĩũthũrano nĩbakwĩrĩgĩĩrĩka. Nĩbaritani batĩkaumbũre mantũ jeetũ ja witho, gũtumĩra Bibiria gũtwaa ũtaaro antũ a mathũgaanio jaao, na gwĩta na mbere gũtũtethia rĩrĩa twakũrũkĩĩra mantũ jamoomũ. (Nju. 11:13; Gal. 6:2) Nĩbethagĩrwa na nkuma na ũũmbi mwanya mwanya, ĩndĩ rĩrĩa tũrĩna thĩĩna gũtĩ mũkũrũ tũtĩũmba kwaranĩria nawe. Amwe nou, nĩtubuĩrĩte kũriikana atĩ tĩbwega kũromba ũtaaro kĩrĩ akũrũ mwanya mwanya, tũkĩrĩgagĩĩra kũrĩwe ũgatwĩra tũthithie ũrĩa tũkwenda. Tũkeeja kũthithia ũu, tũgakara ta antũ barĩa bendaga kwigua na ‘matũ jaao mantũ jarĩa jabagwĩragia’ na tĩ ‘ũritani bũrĩa bwagĩrĩte’ bwa Rũteto rwa Mũrungu. (2 Tim. 4:3) Rĩrĩa twaranĩria na mũkũrũ bwegie thĩĩna ĩrĩa tũrĩnayo, omba gũtũũria kethĩra nĩtwaranĩrĩtie na akũrũ bangĩ na nĩ ũtaaro bũrĩkũ batweete. Na tontũ arĩna ũngʼanĩĩru, no arombe ũtaaro kĩrĩ mũkũrũ ũngĩ.—Nju. 13:10.

KAANYA KARĨA TŨBUĨRĨTE KWIINGIA TWINGWA

16. Nĩ kaanya karĩkũ o ũmwe weetũ arĩ nako?

¹⁶ Kinya kethĩra akũrũ nĩbatũmenyagĩĩra tũrĩ ngʼondu cia Mũrungu, batĩtũtujagĩra matua. O muntũ nabuĩrĩte gũciũmia gũtũũra kũringana na jarĩa Mũrungu endaga. Mũrungu akagambithia o muntũ kũringana na biugo na mathithio jaawe. Kinya agatũtethia gũtua matua jameega na kũgwatĩĩra wĩtĩkĩkua bwetũ. (Aro. 14:12) Kwou antũ a gũtũtuĩra matua, akũrũ batwejaga kĩrĩra kĩa Mũrungu kĩrĩa kĩrĩ Rũtetone rwawe. Rĩrĩa twathingatĩĩra ũtaaro bwao bũrĩa bumanĩtie na Bibiria, nĩtwiritanaga kwona mantũ o ta Jehova na gũtua matua jameega.—Ahi. 5:14.

17. Tũbuĩrĩte gũciũmia kũthithia atĩa?

¹⁷ Nĩtũgũcokeria Jehova nkaatho mono tontũ bwa gũtwĩtĩkĩĩria twĩthĩrwa tũrĩ ngʼondu ciawe! Jehova naatũmĩre Jesũ, ‘mũrĩĩthi ũrĩa mwega,’ arita ĩkũũri tontũ bwetũ nĩkenda twĩthĩrwa na kaanya ka gũtũũra kenya na kenya. (Joh. 10:11) Gũkũrũkĩĩra akũrũ kĩũthũranone kĩa Gĩkristũ, Jehova nojũrĩtie wĩrane bũbũ: ‘Naani nkabwaa arĩĩthi ba kũbũrĩĩthagia barĩa bakari ta ũrĩa nkoro yakwa yendaga, barĩa bakabũreraga na ũũme na kĩrĩra.’ (Jer. 3:15) Rĩrĩa tũtĩna inya kana twajĩtue gĩkĩrundu, tũtĩbuĩrĩte gũkĩra kũromba akũrũ ũtethio. Twinthe tũciũmieni buru kũgunĩka kuumania na akũrũ ba kĩũthũrano barĩa Jehova atwete.